Morgunblaðið - 02.07.1999, Blaðsíða 28

Morgunblaðið - 02.07.1999, Blaðsíða 28
28 FÖSTUDAGUR 2. JÚLÍ 1999 MORGUNBLAÐIÐ f i ERLENT Palestínumenn fagna stjórn Ehuds Baraks Jcnísálem, Gazaborg. Reuters, AFP. HEIMASTJÓRN Palestínumanna kvaðst í gær fagna nýrri tíð friðarumleitana eftir að kjörinn forsætisráðherra ísraels, Ehud Barak, lýsti því yfir að sér hefði tekist að mynda meirihluta- stjórn. Sögðu palestínskir embættismenn að fyrsta prófraun Baraks yrði að framfylgja svo- nefndu Wye River-samkomulagi um landaafsal og öryggisgæslu á Vesturbakkanum. Fráfarandi forsætisráðherra, Benjamin Netanyahu, skrifaði undir samkomulagið í fyrra, en frestaði gildis- töku þess. „Við sjáum fram á breytta tíma," sagði Tayeb Abdel-Rahim, aðalritari palestínska forsetaemb- ættisins. „Við erum bjartsýn á framfarir." Barak greindi þingheimi frá því á miðvikudag að hann hefði tryggt sér nægan stuðning til að mynda starfhæfa stjórn, eftir að hafa staðið í viðræðum frá því hann sigraði örugglega í þing- og forsæt- isráðherrakosningunum 17. maí sl. Samningur við Shas-flokk bókstafstrúaðra gyðinga tryggði að Barak nýtur stuðnings alls 69 þingmanna af 120, og möguleiki er á að þeir verði alls 77, ef tvö önnur flokksbrot ganga til liðs við forsætisráðherrann. En að minnsta kosti fjórir flokkanna, sem eiga aðild að stjórn Baraks, voru í fráfarandi stjórn Netanyahus, og einn þeirra, ísraelski trúarflokkurinn, er eindregið fylgjandi útfærslu landnáms gyðinga á svæðum sem ísra- elar hertóku 1967. Hefur valdið Ahmed Abdel-Rahman, ritari palestínsku heimastjórnarinnar, kvaðst trúa því að Barak yrði sá sem réði í friðarumleitununum. „Ef Barak er sannfærður um að honum beri að framfylgja Wye River-samkomulaginu og halda áfram við- ræðum við Palestínumenn, þá hefur hann vald til að telja samstarfsfólk sitt á að samþykkja það hlutverk og áframhaldandi friðarumleitanir." Netanyahu sagði Palestínumenn ekki hafa staðið við gefin fyrirheit um öryggisgæslu og frestaði gildistöku samningsins í desember sl, einum og hálfum mánuði eftir að hafa skrifað undir hann í Hvíta húsinu ásamt Yasser Arafat, forseta heimastjórnar Palestínumanna. Barak mun væntanlega tilkynna um skipan ríkisstjórnar sinnar á miðvikudag. Enn er ólokið erfiðum samningaviðræðum um hverjir fái ráð- herraembætti, en David Levy, sem var utanríkis- ráðherra í stjórn Netanyahus, sagði í gær að Barak hefði fullvissað sig um að hann yrði áfram í því embætti. Fulltrúar Shas kváðust hafa fengið í sinn hlut fjögur ráðherraembætti. Fyrr í vikunni lét Arafat í ljós óánægju sína með að Barak hefði ekki hringt í sig frá því kosningarnar fóru fram, og kvaðst óttast að þetta væri til marks um hvernig Barak hygðist haga málum í framtíðinni. I kjölfar þessa gaf skrifstofa Baraks út yfirlýsingu þar sem sagt var að forsætisráðherrann liti á Arafat sem „mikilvægan og lykObandamann í friðarumleit- ununum og hyggst hitta hann að máli áður en langt um líður". Whitelaw látinn London. Reuters. WILLIAM Whitelaw, sem gegndi yeigamiklu hlutverki í stjórn breska íhaldsflokksins á valdatíma Margar- etar Thatchers, er látinn. Whitelaw, sem var 81 árs og íhaldssamur land- eigandi af gamla skólanum, var varaleiðtogi íhalds- flokksins 1975-1991 og álitinn einn af klókustu stjórn- málamönnum kyn- slóðar sinnar. Hann var þekktur fyrir flokkshollustu og var Norður-írlandsmálaráðherra 1972-73 þegar forveri og pólitískur andstæðingur Thatchers, Edward Heath, var við völd. Thatcher, sem var forsætisráðherra 1979-1990, fól honum ýmis mikilvæg störf, svo sem embætti innanríkisráðherra og leið- toga lávarðadeildarinnar. „Ég er aldrei bensíngjafi en ég er besta bremsan sem hún hefur," sagði hann eitt sinn um störf sín fyr- ir Thatcher. Whitelaw þótti fullkomið mótvægi við Thatcher og hún reiddi sig oft á dómgreind hans og hæfileika til að miðla málum þegar ágreiningur kom upp meðal þingmanna íhaldsflokks- ins. Hann dró sig í hlé sem ráðherra árið 1988 eftir heilablóðfall og marg- ir telja að þá hafi strax farið að halla undan fæti hjá Thatcher, sem lét af embætti tveimur árum síðar eftir uppreisn þingmanna íhaldsflokks- ins. -----------??? Mandelson í slaginn á ný? Liimltíiium. AFP. LÍKURNAR á að Peter Mandel- son, fyrrverandi ráðherra í bresku stjórninni, taki á ný sæti í henni jukust í gær eftir að sérstök þing- nefnd ályktaði að hann þyrfti ekki að sæta refsingu vegna lánamisferl- is sem leiddi til afsagnar hans. Talið er að ályktun nefndarinnar ryðji brautina fyrir endurkomu Mandelsons í miðju breskra stjórn- mála, ekki síst í ljósi ósigurs Verka- mannaflokksins í Evrópuþingskosn- ingunum nýlega. Sögðu ýmsir fram- mámenn í flokknum að ef hann hefði stjórnað kosningabaráttunni hefði útkoman orðið allt önnur. Mandelson varð að segja af sér í desember eftir að í ljós kom að hann hafði fengið andvirði 40 millj- óna króna að láni frá Geoffrey Robinson, þáverandi aðstoðarfjár- málaráðherra. Skoska þingið sett Edinborg. Reuters. ÞING var sett í Skotlandi í gær, í fyrsta sinn í tæp þrjú hundruð ár. Það var mikið um dýrðir; hyóðfráar þotur, pilsklæddir sekkjapípuleikarar og hundruð skoskra fána. Elísabet Englands- drottning skírði þingið, þar sem sæti eiga 129 manns, og er þetta ein róttækasta breyting sem orð- ið hefur á breskri stjóruskipan á þessari öld. Skoska þingið mun ráða iniklu í skoskum málefnum, en svo hefur ekki verið allar göt- ur sfðan Skotland sameinaðist Englandi 1707 og Bretland var stofnað. Mikill mannfjöldi fagnaði Elísabetu og manni hennar, her- toganum af Edinborg, og Karli prinsi, sem óku í opnum vagni um götur Edinborgar er drottn- ingin hafði sett þingið. „Þetta er besti dagur lífs míns, og ég nýt hans út í æsar," sagði leikarinn Sean Connery, sem er borinn og barnfæddur Skoti og kom til þingsetningarinnar ásamt konu sinni, Micheline. Skotar hafa lengi haft sitt eig- ið mennta- og réttarkerfi, en í gær tóku þeir sjálfir við sljórn löggæslumála, heilbrigðis- og umhverfismála og íþróttamála, svo dæmi séu nefnd. Þá hefur þingið einnig möguleika á að breyta skattlagningu takmarkað. Bush slær met í fjáröflun Washington. The Daily Telegraph. GEORGE Bush yngri, ríkisstjóri í Texas og frambjóðandi í forkosning- um Repúblikanaflokksins fyrir for- setakosningarnar á næsta ári, hefur á síðustu fjórum mánuðum safnað 36,3 milljónum dollara (2,7 millj- örðum ísl. kr.) í kosningasjóði sína, og er það met í fjáróflun frambjóð- anda fyrir forseta- George Bush kosningar í Banda- yngn ríkjunum. Þykir nú víst að hann hafi fjárhagslegt bol- magn til að ná algjörum yfirburðum í kosningabaráttunni innan Rep- úblikanaflokksins. Bush hefur á fjórum mánuðum safnað nær helmingi meira fé en hinir ellefu frambjóðendurnir í for- kosningum Repúblikanaflokksins til samans. Þá eru kosningasjóðir hans nú helmingi stærri en sjóðir Als Gores varaforseta, sem líklegastur þykir til að verða tilnefndur forseta- efni Demókrataflokksins. Bush fellir auðveldlega fyrra fjáröflunarmet Bobs Dole, frambjóðanda repúblik- ana í kosningunum 1996, en hann náði að safna 31,1 milljón dollara (2,3 milljörðum ísl. kr.) síðustu 18 mánuðina fyrir kosningar. Næsta víst þykir að Bush muni ná að safna svo miklu fé að hann hafi ekki rétt til að hljóta styrk til bar- áttunnar frá alríkisstjórninni. Pað þýðir að hann þarf ekki að hafa áhyggjur af því að fara yfir ákveðin mörk um eyðslu í hverju ríki fyrir sig. Aðstoðarmenn Bush segja að hann muni um miðjan þennan mán- uð taka ákvörðun um hvort hann sæki um ríkisstyrk eða ekki. Fær Bush Hollywood til liðs við sig? Bush átti fyrr í vikunni fund með 100 áhrifamönnum í Hollywood, en kvikmyndaiðnaðurinn þar hefur hingað til þótt hallur undir Demókrataflokkinn. Meðal fundar- manna voru Sherry Lansing, for- stjóri Paramount kvikmyndavers- ins, og leikarinn Warren Beatty, sem hefur um árabil stutt demókrata opinberlega. Beatty lét hins vegar hafa eftir sér fyrir skömmu að hann væri farinn að ef- ast um sannfæringu sína og að hann samsamaði sig ekki lengur fyllilega demókrataflokknum. Enginn fundarmanna vildi ræða við fréttamenn eftir fundinn, sem fram fór á heimili Terry Semels, for- stjóra Warner Bros, en haft var eftir nokkrum repúblikönum að þeir væru bjartsýnir á að Bush hefði náð hljómgrunni meðal auðjöfra Hollywood. Fregnir herma að þeir hafi margir snúið baki við Bill Clint- on vegna nýlegra skamma hans í garð kvikmyndaiðnaðarins vegna of- beldis í kvikmyndum. Washinghm. AFP. EMBÆTTISMENN í Washing- ton vörpuðu öndinni léttar í gær þegar ljóst var að lög þau er kveða á um sjálfstæða saksóknara voru ekki endurnýjuð eftir 21 árs gild- istíma. Laganna verður efalaust helst minnst fyrir málaferlin gegn Bill Clinton Bandaríkjaforseta og óvæginnar rannsóknar Kenneths Starrs á einkalífi forsetans. Hins vegar tilkynnti bandaríska dóms- málaráðuneytið í gær að nýjar reglur sem kveða á um vald ráð- herra til að skipa sérstaka rann- sóknardómara í málum er orka tvímælis hafi verði settar og eiga þær að koma í stað gömlu laganna. Eric Holder aðstoðarríkissak- sóknari sagði á blaðamannafundi í gær að reglunum nýju væri ætlað að uppfylla skilyrði um sjálfstæði og ábyrgðarskyldu og að tími væri „Sérlegir saksóknarar" liðin tíð kominn til að nýta reynslu síðustu missera og breyta hugmyndinni um sérlega rannsóknardómara, í ætt við bandaríska lagahyggju undanfarinna 200 ára. Þykir Ijóst að gömlu lögin, sem eru einna þekktust fyrir málsókn- ina gegn Bill Clinton Bandaríkja- forseta vegna Lewinsky-málsins, hafi mætt það neikvæðri umfjöllun að ekki var lengur stætt á að halda þeim í horfinu. Kostuðu tólf milljarða króna Tildrög gömlu laganna ná aftur til Watergate-hneykslisins árið 1974 er Richard Nixon, þáverandi forseti Bandaríkjanna, sagði af sér embætti. Nixon reyndi að þæfa rannsókn á innbroti á kosninga- skrifstofur Demókrata í Waterga- te-byggingunni með því að reka Archibald Cox, sérlegan saksókn- ara í málinu. Eftir að Watergate- hneykslið var afstaðið ákváðu full- trúar á Bandaríkjaþingi að sam- þykkja löggjöf er gerði fram- kvæmdavaldinu örðugara með að brjóta lög án þess að þurfa að svara til saka. Kenneth Starr er vafalítið þekktastur hinna sérlegu saksókn- ara en alls hafa tuttugu einstak- lingar gegnt stöðunni. Hefur verið bent á að frá upphafi hafi embætti hins sérlega saksóknara eytt um tólf milljörðum króna og að fáar sakfellingar liggi að baki. I I !
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.