Morgunblaðið - 28.08.1999, Blaðsíða 24

Morgunblaðið - 28.08.1999, Blaðsíða 24
24 LAUGARDAGUR 28. ÁGÚST 1999 MORGUNBLAÐIÐ VIÐSKIPTI Gunnar Helgi Hálfdanarson hættir um mánaðamótin sem forstjóri Landsbréfa og tekur við fram- kvæmdastj órastarfí hjá Alliance Capital Management International Merking heima- markaðar hefur breyst Gunnar Helgi Hálfdanarson hefur verið einn af æðstu yfírmönnum Landsbanka- samstæðunnar í áratug, sem forstjóri Landsbréfa og yfírmaður sjóðasviðs bank- ans. Hann hefur nú ákveðið að söðla um og taka við nýju framkvæmdastjórastarfí hjá _____Alliance Capital Management______ International, sem er alþjóðleg markaðs- deild bandaríska sjóðastjórnunarfyrírtæk- isins Alliance Capital Management L.P. (ACM). Oli Jdn Jonsson hitti Gunnar Helga að máli og fræddist um vistaskiptin og þær breytingar sem við blasa á fjár- málamörkuðum í Eyrópu. ____ GUNNAR HELGI mun hefja störf hjá ACM 1. september næstkomandi og mun stýra uppbygg- ingu viðskiptanets fyrirtækisins á Norðurlöndum. Starfinu mun Gunnar Helgi sinna héðan frá ís- landi og er því ekki að flytjast bú- ferlum í eiginlegum skilningi. Hann tekur við nýju starfi á sama tíma og miklar breytmgar eru að verða á því hvernig almenningur í Evrópu hagar peningalegum sparnaði sín- um. Þessar breytingar eiga sér að nokkru leyti fyrirmynd í Bandaríkj- unum þar sem „sjóðabyltingin" svo- kallaða hefur gjörbreytt stöðu á fjármálamarkaði undanfarna tvo til þrjá áratugi. Lengi var aðeins Mtill hluti af sparnaði Bandaríkjamanna ávaxtaður í verðbréfasjóðum, til dæmis aðeins um 5% árið 1975. Síð- an hefur staðan hins vegar gjör- breyst og nú eru á milli 7 og 8000 verðbréfasjóðir skráðir í landinu. Sú upphæð sem nú er ávöxtuð í þessum sjóðum er talin vera um það bil jafnhá þeirri upphæð sem Bandaríkjamenn eiga inni á banka- reikningum. í kjölfar sjóðabyltingarinnar óx mörgum fjármálafyrirtækjum fisk- ur um hrygg og ný fyrir- tæki komu til sögunnar. Alliance Capital Mana- gement L.P. í New York er eitt þeirra. Alliance Capital var stofnað árið 1971 og og hefur á tæp- lega þremur áratugum náð að verða eitt stærsta sj óðastj órnunarfyrirtæki í heiminum og leiðandi á sínu sviði. Höfuðstöðvar þess eru í New York en fyrirtækið hefur einnig teygt starf- semi sína út fyrir Bandaríkin og rekur nú útibú í yfir 20 löndum. Móguleikar á evrópskum markaði að aukast Talið er að eign Bandaríkja- manna í verðbréfasjóðum svari til um 56% af vergri landsframleiðslu þar í landi en samsvarandi tala fyr- ir íbúa Vestur-Evrópu er um 23%. Á síðustu árum hafa bandarísk fjár- málafyrirtæki í vaxandi mæli farið að líta til Evrópu sem hugsanlegs framtíðarmarkaðar. Hvað veldur þessum aukna áhuga? Talið er að eign Banda- ríkjamanna f verðbréfasjóð um svari til um 56% af vergri lands- framleiöslu þar í landi „Það eru einkum tvær ástæður fyrir því að möguleikar sjóðastjórn- unarfyrirtækja á evrópskum mark- aði munu stóraukast á næstu árum. í fyrsta lagi er fólk að taka lífeyris- mál sín í vaxandi mæli í eigin hend- ur sem hefði verið nánast óhugs- andi fyrir 20 árum. Fólk óttast að hefðbundin lífeyriskerfi standi ekki undir lífeyrisgreiðslum með hækk- andi meðalaldri og lausnin hefur falist í sérlausnum, þar sem fólk hefur meiri áhrif á hvernig lífeyris- sparnaði þess er háttað og tekur jafnframt meiri ábyrgð á ávöxtun hans. I raun felur þessi breyting í sér að í stað þess að lífeyrisréttindi ráðist af því hve launþegi hefur unnið lengi og hver laun hans eru þegar hann lætur af störfum, eins og víða hefur þekkst í opinberum kerfum, er í vaxandi mæli byggt á kerfi þar sem tengt er saman raun- verulegt framlag launþega og það sem hann fær þegar upp er staðið. Þetta nýja fyrirkomulag er sem sagt nær því sem við þekkjum hér á landi og byggir á blöndu af sam- eignar- og séreignarkerfi. Önnur ástæða er sú að vextir af hefðbundnum sparnaðarleiðum hafa verið að hríðlækka á undan- ----------- förnum árum. Sem dæmi má nefna að á ítalíu hafa vextir á ríkisskuldabréf- um fallið úr 12% í 5% á undanförnum árum og evran hefur haft frekari áhrif til lækkunar vaxta í álfunni. Þetta tvennt, óöryggi í lífeyrismálum og lækk- andi vextir, hefur valdið því að hlutabréf, há- vaxtaskuldabréf og verð- bréfasjóðir hafa notið vaxandi vin- sælda sem fjárfestingarkostir. Síð- ustu 24 mánuði er þannig talið að þrisvar sinnum meira fé hafi verið lagt í hlutabréfasjóði en í skulda- bréfasjóði í Evrópu. Jafnvel í Þýskalandi, þar sem fjárfestar eru jafnan taldir vera með því íhaldsamasta sem gerist í álfunni, er búist við að á næstu fimm árum muni eign heimilanna í hlutabréfa- sjóðum tvöfaldast." Hver er samkeppnistaða banda- rískra fyrirtækja við þessar breyttu aðstæður? „Áhættuþol fjárfesta í Evrópu er að aukast. Ný tegund af fjárfestum er að koma fram. Aukin reynsla þeirra af hlutabréfamarkaði undan- farin ár hefur leitt til þess að nú gera menn auknar kröfur um þjón- ustu og arðsemi. Að þessu leyti standa sum bandarísk fyrirtæki þeim evrópsku miklu framar. Ávöxtunarsaga margra banda- rískra sjóðastjórnunarfyrirtækja er betri en þeirra evrópsku en það er talið munu hjálpa þeim í markaðs- sókninni á næstu árum. Árangur sjóðastjórnunarfyrirtækja ræðst gjarnan af uppruna þeirra og bandaríski markaðurinn hefur skil- að afgerandi bestri ávöxtun á síð- ustu fimmtán árum en sá evrópski. Auðvitað þarf ávöxtun í fortíð ekki að vera vísbending um ávöxtun í framtíð en hún hefur þó sýnt sig hafa mikil áhrif þegar vinna á nýja viðskiptavini og markaði. Tilkoma evrunnar hefur auk þess breytt að- stöðu erlendra sjóðastjórnunarfyr- irtækja á evrópska markaðinum. Með evrunni er til dæmis ekki leng- ur nauðsynlegt fyrir bandarísk fyr- irtæki að keppa á 10-12 ólíkum mörkuðum í Evrópu heldur eru efnahagslega mikilvægustu hlutar Evrópu orðnir eða um það bil að verða að einu markaðssvæði. Fyrir þessi fyrirtæki hefur merking hug- taksins heimamarkaður þannig í raun og veru breyst. Við þetta bæt- ist að möguleikar bandarískra fyr- irtækja að vaxa innanlands eru tak- markaðir. Bandarískri markaður- inn er talinn vera nálægt því að vera mettaður og því fyrirsjáanlegt að sjóðastjómunarfyrirtækin verði í vaxandi mæli að berjast um mark- aðshlutdeild sín á milli, vilji þau halda áfram að vaxa þar. Að auki má nefha að evrópskir lífeyrissjóðir hafa gjarnan verið skuldbundnir til að verja ákveðnu hlutfalli af fjármunum sínum í kaup á verðbréfum síns heimalands en nú verða heimildir þeirra væntan- lega rýmri eftir að evran hefur leyst gömlu myntirnar af hólmi. Þetta mun því að líkindum auka eft- irspurn og örva framboð á nýjum fjárfestingarkostum og skapa fram- sæknum fyrirtækjum ný tækifæri á markaðinum, ekki síst fyrirtækjum sem eiga uppruna sinn utan Evr- ópu." Persónuleg markmið Víly'um að þér sjáifum, hvar kem- urþú inn ímyndina? „Ég hef notið þeirra forréttinda að fá að taka þátt í uppbyggingu verðbréfamarkaðar og þar með fjár- málamarkaðar á íslandi í 23 ár, frá 1976. Þessi tími hefur í senn verið krefjandi og mjög gefandi. Hins vegar er í mínum huga líklegt að tími hinna stóru breytinga á mark- aðnum sé nú senn liðinn. Markaður- inn er nú kominn til nokkurs þroska en framundan er þó tími áframhald- andi endurskipulagningar í fjár- málakerfinu, jafnvel með enn frek- ari samruna fjármálastofnana, sam- hliða því að ríkið selur eignarhluti sína í bönkunum. Breytingar þessu samfara verða eflaust miklar en þær verða með öðru sniði og tæplega jafn afgerandi og þær breytingar sem orðið hafa á síðustu árum. Þótt vissulega verði um mjög spennandi þróun að ræða tel ég að viðfangsefn- in muni ekki uppfylla mín persónu- legu markmið eins og þau horfa við mér nú, 48 ára gömlum. Þess vegna lét ég freistast þegar ________ tækifærið kom og mér bauðst að gerast fram- kvæmdastjóri hjá ACM International. Ég átti sjálfur þátt í að koma á samstarfi milli Landsbankans og ACM á árunum 1993-4 og hef unnið allnáið með sum- um af stjórnendum fyrir- tækisins. Alliance Capi- tal er að mínu mati afar áhugavert fyrirtæki og sú fyrir- tækjamenning sem þrífst innan þess er mun evrópskari en í mörgum öðr- um bandarískum fjármálafyrirtækj- um sem ég hef kynnst. Starfið er líka nýtt og ég mun fá gott svigrúm til að móta það sjálfur, eftir því sem virðist skynsamlegt. Hjá ACM mun ég hafa umsjón með viðskiptaþróunarstarfi og upp- byggingu viðskiptanets fyrirtækis- ins á Norðurlöndum. Þetta mun ég gera í samstarfi við banka og fram- sækin fjármálafyrirtæki, eitt eða fleiri í hverju landi, og þannig virkja afl ACM til sóknar í þessum heims- hluta. Svið mitt mun heyra undir „Ég tel reynd- ar að þátttaka almennings í verðbréfasjóð- um hér á landi sé heldur minni en t.d. í Noregi og Danmörku" bækistöðvar fyrirtækisins í London en ég hef lagt á það ríka áherslu að gera út og stýra starfseminni héðan frá íslandi, til að byrja með að minnsta kosti. Vitanlega mun ég verða mildð á ferðinni og dveljast meira og lengur utanlands en ég hef hingað til gert. Konan mín Gunn- hildur Lýðsdóttir viðskiptafræðing- ur hefur staðið eins og klettur á bak við þessa ákvörðun mína, enda þótt þetta geti þýtt hálfgert sjómanns- konulíf fyrir hana á köflum." Hvernig eru aðstæður á Norður- löndum? .Aðstæður á Norðurlöndum eru á ýmsan hátt sambærilegar við stöð- una hér á landi. Sparnaður í verð- bréfasjóðum hefur verið að aukast og mun aukast í nánustu framtíð, eins og annars staðar í Evrópu. Hér á landi námu þær fjárhæðir sem ávaxtaðar eru í verðbréfasjóðum 8% af vergri landsframleiðslu 1. júlí í fyrra en voru í vor komnar upp í 12%, aðallega vegna aukinnar þátt- töku stofnanafjárfesta gegnum fjár- vórslulausnir verðbréfafyrirtækj- anna. Aukningin er þannig ekki til- komin vegna þess að áhugi almenn- ings hér hefði skyndilega aukist og ég tel reyndar að þátttaka almenn- ings í verðbréfasjóðum hér á landi sé heldur minni en t.d. í Noregi og Danmörku, en líklega meiri en í Finnlandi. Rétt er að hafa í huga að markað- ir á Norðurlöndum eru á margan hátt ólíkir. Til glöggvunar má geta þess að stærð verðbréfasjóða í Nor- egi og Danmörku er um 10%, í Finn- landi rífiega 5%, á meðan hlutfallið er 25% í Svíþjóð. Sænskur hluta- bréfamarkaður er mun þróaðri en hlutabréfamarkaðir á hinum löndun- um, en aftur á móti er Danmörk það land þar sem skuldabréfamarkaður er hvað þróaðastur, svo dæmi séu tekin. Eg tel að það þurfi að beita ólíkum aðferðum við markaðssetn- ingu í hverju landi, til dæmis hefur sænski markaðurinn augljóslega sérstöðu vegna stærðar sinnar og vegna þess hve hann er gamall og gróinn. Starfsemi mín mun miðast við Noreg og Svíþjóð til að byrja með, þar bíða mín þegar ákveðin verkefni." Dýrmæt reynsla að starfa fyrir Landsbankann „Menn velta sjálfsagt fyrir sér hvað valdi því að ég hef ákveðið að gefa eftir góða stöðu hér heima og fara að starfa fyrir erlent fyrirtæki. Astæðan er sú að ég vil verða þátt- takandi í þeirri áhugaverðu þróun sem ég lýsti og fá tækifæri til að vinna með einu fremsta fyrirtæki heims á sínu sviði. Arin sem ég hef átt hér hjá Landsbankanum hafa verið góð ár, ég hef yfirleitt starfað með góðu og mjög hæfu fólki og kveð þakklátur fyrir þann tíma sem ég hef fengið tækifæri að starfa fyr- ir Landsbréf og bankann. Lands- ,________ banki íslands er mjög merkur banki og á sér langa sögu og ríkar hefð- ir. Hann er sá banki sem hefur haft hvað mest áhrif á uppbyggingu at- vinnulífs í landinu og ver- ið samstarfsfélagi margra ríkisstjórna. Hann hefur verið atvinnulífi og byggðalögum bakhjarl og sýnt þeim samstöðu í efnahagslegum mótbyr. Það er mjög dýrmæt reynsla að hafa starfað í þessu umhverfi. Mín bíður hins vegar nýtt starf og starfsvettvangur sem mér hefur verið falið að byggja upp. En þó ég sé að skipta um starf mun ég halda áfram að vinna náið með Landsbréf- um og Landsbankanum. Forsvars- menn Landsbankans og ACM hafa lýst yfir eindregnum vilja að auka það góða samstarf sem verið hefur með fyrirtækjunum á liðnum árum. Þar sem ísland mun heyra undir mitt starfssvið verður það hlutverk mitt fyrir hönd ACM að stuðla að því að samstarfið geti aukist og dafnað á næstu árum."
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.