Þjóðólfur - 05.07.1881, Blaðsíða 1

Þjóðólfur - 05.07.1881, Blaðsíða 1
ÞJOÐOLFUR. Kostar 3 kr. (erlendis 4 kr.), borgast fyrir lok ágústmán. Reykjavík 5. Júlí 1881. J^^NfSS. í£Æ 14. W* Haf, Ár 1881, þ. 28. júní var fundur haldinn í þinghúsi "arfjarðar, samkvæmt áskorun alþingismanns, prófasts J>. "°övarssonar í Görðum, og var áskorun sú birt í 12. tölu- a^i J>j<3ðólfs 7. júni þ. á. Fundarstjóri var kosinn alþingis- "Jaður pr(5fagtur |>. Böðvarsson og skrifari f>. rigilsoh í Hafn- arfirði. Pundarstjóri jhreyfði þeim málum, er ætla má að komi ^t á næsta alþingi. *« Lét fundurinn í ljósi þá ósk til þingmannsins, að hann stuðlaði til þess á þingi, að önnur haganlegri ráðstöfun á landsfé en sú, sem nú á sér stað, komist á, í þá átt, að mönnum megi eptirleiðis gefast kostur á að fá lán úr landssjóði gegn nægu veði, og að breyting komist á það, að fé landsins standi á vöxtum erlendis, en verði þar á ttóti ávaxtað sem mest á landinu sjálfu. ** kom til umræðu póstferðamálið milli Islands og Dan- Merkur, og lét fundurinn í Ijósi, að það fyrirkomulag, sem nú er á póstskipsferðum vorum, sé óhafandi, og óskaði, að annað fyrirkomulag kæmist á það. Kom fram uppástunga um ferða-áætlun póstskipanna, sem lögð var með skjólum fundarins. **• Lét fundurinn í ljósi þá dsk, að því fé, sem ætlað er til að efla búnað (landbúnað og sjávarútveg), væri skipt roilli sýslnanna, og fengið í hendur sýslunefndunum til umráða; áleit fundurinn, að fé þetta mætti ekki nema minna en 20,000—30,000 krónur árlega fyrir allt land, er síðan skiptist eptir réttu hlutfalli milli sýslnanna. Var raett um uppfræðing almennings og um skóla: barna- skóla og alþýðuskóla. • var rsett um spítalamálið. • v'ar rætt um landbúnaðarlög; samþykti funduiinn, að rnn í þau verði bætt reglum um það, þegar jarðir verði 'agðar í eyði, eða ófullkomin væri ábúð á þeim, þá verði Þeim, sem hefur afnot jarðarinnar, gjört að skyldu, að standa í öllum lögskilura. • samþykti fundurinn að biðja þingmennina, að mæla móti því, að tollur verði lagður á fleiri útlendar vörur, en nú Ríkismein Rússlands og orsakir þess. haf an,ha'1')- Hinir slafnesku Rússar, sem eru af ariskum uppruna, ».„1.,e e'ns og Asíu-menn getað unab því öld eptir öld ab hýma Sst ^-1U * forlagabundnu hreyfingarleysi, sem holdur manninum í sama ^ús i Sem ^ýrinu; bvorki Zar-veldi8 (Zarisme) né hin opinbera stjórn Þeiin &n^S ne^r getað brjálað þeirra náttúrlegu hæfilegleikum, sem vísa "I sætis meðal Evrópu-þjóða nýa tímans. ^jái t su or fólgin hin upphaflega orsök þess sjúkdóms, sem Rússlaud {n.,5 ' Þraelkunar-sjúkdómurinn hefir undirstjórn Alexandors annars Hw. ^e*5 undrunarverbum fiýtí, sökum hinnar sífeldu snertingár við is-lji nar-hreyfingu Vesturlandanna. Hann hefir altekið gjörvallan rík- ^ifs nn °S jafnvel stjórnarbætur Alexanders annars hafa að eins skotjj, sóttar-ofstæki hinnar félagslogu byltingar. Keisarinn hefir sjálfur ^a^ °ískarð í það stjórnarfyrirkomulag, sem hvorki er evrópeiskt né °8 H*' Ju'egt, alment skoðað, og sem í tilbót er ósamrímanlegt við eðli ^enj, aS hinna riissnesk-slafnesku landsbúa. pað er söaulegt atriði, sem Ss-lai)i- að leSSÍa niikla áherzlu á, að þessi djúpa þjóðhreyfing í "O'iila^ l sta^ar fra fjarlægum orsökum. Hinar fornu sögur Rússlands íríki ^S a frírílíi8 Nóvgóroð skamt frá Ilmen-vatni á bökkum Volgár. ^^Urla a var þegar í blóma þegar Androas postuliruddi ser leið til V6'tlis v..ta Evrópu. Á sjöundu öld var borgurum þossa frjálsa lýð- ír'r'Oiiia- gðl3 fyrlr velmegun, sem sprottin var af verzlunog iðnaði. ,0lildi °8u s*».„r? mann|i°Iega siði. A, níundu öld var það frlríki, sem ein- af Slöfum þ. e. mönnum sem tala djarft og frjálsniann- er; en verði það óumflýanlegt, að tollur verði á lagður, þá, að hann verði lagður á innflutta manufactur-vöru (sirts, ljerept o. s. frv). 8. ályktaði fundurinn að rita skyldi landshöfðingja og biðja hann, að gjöra nægar ráðstafanir til að fyrirbyggja, að nokkur sýki, eða annar voði útbreiðist af því enska fé, sem sagt er, að von sje á með Camoens. Var og sam- þykt, að biðja þingmenn að koma fram með frumvarp um það að banna aðflutning af fé á fæti til landsins. 9. skoruðu íbúendur Engeyar og Viðeyar á þingmennina, að stuðia til, að úr veiðilögunum verði það numið, að herskipunum sé heimilt, að skjóta fallbyssum nálægt varplöndum. 10. kom fram sú uppásfcunga, að aðgreina Kjósar- og Gull- bringusýslu, sem sýslufélag, og var með meiri hluta afc- kvæða samþykt, að biðja þingmenn að flytja það mál á þingi. 11. var borin upp ósk um, að jarðamatið yrði leiðrétt sem fyrst, þar eð sá tími væri kominn, er jarðamatið skyldi leiðrett að nýu. 12. voru þingmennirnir beðnir, að mæla fram með, að eng- inn megi eiga fleiri hross eða fé, en svo, að hann eigi nægileg hús yfir það, hve nær sem hýsa þarf, og að nefnd verði kosin í hverjura hreppi, sem vaki yfir, að skepnum sé eigi misþyrmt með hungri eða skýlisleysi, og að þeim búlausu mönnum, sem þó eiga skepnur, skuli, auk þess, sem þeir eru skyldir að eiga nóg skýli yfir skepnur sínar sé þar að auki gjört að skyldu, að sanna fyrir þessari nefnd, annaðhvort, að þeir hafi nægt fóður handa skepn- um sínum, eða færi, sönnun fyrir að þeir hafi fengið heimila hagagöngu fyrir þær hjá einhverjum landráðanda. Fleiri mál voru eigi upp borin og var því fundi slitið. Setning alj>ingis. Hinn 1. dag þ. m. setti landshöfðingi vor alþing. Voru allir þingmenn mættir; var fyrst gengið í kirkju og flutti (sloveninio: talandi maður, s 1 o v o o: orðið). Sérhver pólít- isk stofnun var þar bygð á réttinum til hins frjálsa orðs, og aá, réttur var veittur hverjum fullveðja manni, sem fullnægði borgaraskyldum sín- um. Öll embætti voru skipuð eptir kosningum, og allir embættismenn áttu ábyrgð að standa fyrir þjóðfundinum (m i r), sem kom saman einu sinni á ári hverju. Hver og ein af sveitum fríríkisins hafði sjálfstjórn sinna mála. pannig var hin upphaflega slafnesk-rússneska sveitastjórn og má finna menjar hennar í hinni núverandi sveitastjórnarskipun. Jafn- framt Nóvgóroð nefna fornsögurnar einnig önnur að sínu leyti eins frjáls og blómleg fríríki, þar á meðal Smolensk, Kiew, Pskow, Polotsa og fleirí. það var því jöfnuður í frelsi en ekki i þrældómi, sem fyr meir átti sér stað í Rússlandi. Alt fram á miðja 15. öld hafði hið slafneska Rússland ekki þekt noma frjálsa menn; af „hnút og keyri'- hafði það ekkort að segja. I gagnstæði við aðrar kákasiskar þjóðir Norðurálfunnar byrjaði það með hinu óbundnasta frelsi, að eins til að enda með hinni lúalegustu ánauð. Hvernig var ok þetta lagt á herðar þessummilda og friðsamlega landslýð? Innrás Tattara á 15. öldinni eyðilagði gjörsamlcga hina forfeðralegu félags-tilhögun þjóðarinnar. Hirðingja-drotnar Asíu héldu reyndar á burt aptur úr hinum slafnesk-rússnesku skattlöndum, þegar þeir voru búnir að seðja sig á blóbi og herfangi, en þeir héldu áfram aö krefja skatt sem greiðast skyldi með öllum kenniteiknum hinnar þrælslegustu undirgofni. Stórfursti Moskófu varð sjálfur að færa hinum voldugu vilh- þjóbar-höfbingja skattinn og kasta sér á kné fyrir honum. Fyrir þcssa 1 55

x

Þjóðólfur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðólfur
https://timarit.is/publication/72

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.