Norðanfari


Norðanfari - 06.08.1880, Blaðsíða 4

Norðanfari - 06.08.1880, Blaðsíða 4
104- °g er hún nú talin moð stœrstu jörðum innan Árnessýslu, og afgjald hennar mun árlega vera 100 rd. eptir peningaverði. og hef jeg heyrt (munnlega) ef hún seld væri kostaði um 4000 rd. par getur ekki prest- urbúið, vegna örðugleika á hinar þrjár ann- exiur, en sýslumannsseturgæti það vel verið, þar jörðin er nær þvi í miðri sýslu, og yrði sá að vera birgur af vinnandi fólki og fjen- aði, reglusemi og ráðdeild, mundi hann hafa stóran ávinning þar að búa. Af því jeg hef lesið svo -mikið og merkilegt, um þenn- an fornaldarstað Iskmdinga setn faefbr verið biskupsstóll nærfelt i 740 ár, hef jeg upp- skrifað allt Biskupatat Isknds yfir Skál- holts- cog H'ólastipti ineð Heykjavík, og þeirra 'helátu -æfiágrip, ættir þeirra og af- komendur í stuttu máli, og samanborið við ,'ýmsar bækur er jeg undir faendi faafðk, og þykir mjer því í mörgu ábótavant, þar jeg faafði'eigi tima eða tækifæri að hafa það 'fullkomÍQ, eins og hefði átt að vera, og hef jeg hripað þetta allt með flýtir i hjáverkum 'inínum, án 'þess að geta vandað það sem "vert var, að orðfæri, stýl, og rjettritun, því það var tilgangur minn, að láta slikt óvand- að rit, sem þetta er, koma sem fæstum fyrir sjónir hvorki lærðum- nje leikmönnum, sem fróðir eru i landsins sögu og fleirum ritum. Enda jeg svo þetta með þeirri vinsamlegu ósk, til allra þeirra, sem kynnu að sjá þetta eður heyra að þeir færi á betri veg; sioan tek jeg undir með skáldinu sira Jóni Hjalta- lín, er hann minnist á í Tíðavísum sínum, við endir 18. aldar: „Skálholts flutti skóla og stól skrifuð öld i Beykjavík Iærdóms börnum en þó ól örðugleika skikkun slík". Esp. Arb. XI. D. bls. 113. Skrifað í nóvenber 1869. B. Guðmundsson. «Haf þú öKunnan AXAK-SKAFTI, æru og mannorðs þjófurinn, vit á að halda heimskum kjafti», o. s. frv. Svona kvað Jón Ólafsson, ritstjóri «Skuldar» eitt sinn um blaðabróður sinn, þjóðhetjuna hann Skapta Jósepsson, og af því að vjer, sem ritum hjer undir nöfn vor, vitum eigi til að herra Skapti hafi hreinsað sig af áburði þessum, en trúum því fastlega að hver sj'e sjálfum sjer næstur, ekki sízt þegar um æru manna er að tefla, þá álítum vjer í einfaldleik vorum óhróður þann og ummæli er hann úr nægtabúri sínu hefir bor- ið á borð í «Norðlingi» 14. þ. m. um þá sem nú eru á Möðruvöllum, að svo vöxnu máli, sem ómæt ómaga-orð. Efins erum vjer um, að það liggi fyrir Skapta að verða gam- almenni í varfærni. Línum þessum biðjum vjer ritstjóra «Norðanfara», hið æruverða gamalmenni Björn Jónsson, að ljá rúm í blaði sínu. Möðruvöllum 24. júlí 1880. Markús ívarsson. Sigfús Guðmundarson. Guðjón Daníelsson. Bjarni Guðmundarson. Guðbjörg Jónasdóttir. F r j e 11 i r litl en<lar. frá frjettaritara Norðanfara. Kaupmannahöfn 1. júlí 1880. Jeg hefi áður getið þess, að Grikkir kröfðust þess að fá nokkurn landskika frá Tyrkjum. Mál það var eigi fullrætt á Ber- línarfundínum míkla og hefir jafnan síðan verið deiluefni. Erakkastjórn hefir stöðugt veitt Grikkjum og eptir uppástungu henn- ar hafa sendiboðar stórveldanna átt fund með sjer í Berlin, til pess að ræða utn þetta mál; fundurinn hófst í miðjum júni og er honum nú slitið. Fundarmönnum kom sam- an um að Grikkir skyldu eignast nokkra sneið sunnan af Epírus og þessalíu. þetta er að eins tillaga og ósk stórveldanna, en alls eigi bindandi fyrir málsaðila og næsta óvist hverír vilja verða til þess að fá íram- kvæmd á þessum gjörningi, ef Tyrkir vilja eígi selja sveitir þessar af hendi með góðu. Grikkir búast og þykjast geta haft um 40,000 manna undir vopnum. Ekki telja menn þó líklegt að þetta dragist til styrjaldar í Norðurálíunni. Georg Grikkjakonung- ur er nú sem stendur á ferðalagi að tala máli kands sins hjá stórveldunum. Nú litur svo út sem franska þingið og stjórnín ætli að kalla beim til friðar brennu- vargana og morðseggina úr Parísaruppreist- inni 1871, er enn hafa eigi fengið uppgjöf saka. TJndan farin ár hafa flestallir þessara manna (púsundum saman) f'engið heimfararleyfi úr útlegðihiii og þeir voru að eins skildir ept- ir, er auk óeirðanna og mauudrápa, er af þeim stöfuðu höfðu gjört sig seka i þjóí'n- aði, morðvígum og fleira. Bauðu ribbald- arnir heimtuðu að þessum píslarvottum frejs- ins,_er peir svo nefna, var gefið fullt frelsi og full rjettindi og hafa auk annars stund- um beítt því bragði, að láta skrílinn kjósa slíka menn á þiug eða i bæjarstjórn ein- hverstaðar í landinu. Nýlega kaus einn hluti Parísar íun í bæjarstjórnina þar eirm útlagan, sem vorið 1871 var dæmdur fyrir stuld úr kirkjum og' frá prívat mönnum. Annars er sagt að sumir i bæjarstjórninni í París sjeu lítið betri. Bæjarstjórar hafa of fjár undir hoinAiu), en eigi mundu nán- ustu kunningjar trúa sumum þeirra fyrir álnarvirði. Til þess hafa slíkar kosuingar talizt ógildar, en pær hai'a sjálfsagt hert k Gambetta og stjórninni að veita um siðir almeima uppgjöf saka. Freycmet lagði uppá stuugu um það frarn í neðri deild þíngs- ins í miðjum júní; hann hefir sjálfur allt til þess mælt á móti almennri uppgjöf saka, en hjer varð Gambetta að ráða sem optar. Gambetta varð sjálfur að ganga úr forseta- stólnum og verja þessa uppítstungu í þmg- salnum. Höfuðástæðan var sú að þessir út- lagar yrðu aldrei hættulegir er þeir væru komnir heim aptur, en nú væri útlegð þeirra notuð til að kveykja óánægju og æsmgar. Uppástungan var samþykkt. Nú er eptir að vita hvað öldungaráðið leggur til þessa máls, hinir spökustu og helztu rnenn í, öldr- ungaráðinu vilja afstyra þessu en þora naumlega að ganga í berhöggg við neðn málstofuna. Jeg heíi minnst á hið svoncfnda ráð- herramál í Noregi. fingið samþykkti sncmma í vor að ráðherrarnir skýldú framvegis hafa setu á þingi og taka þátt í umræðum. Tveim mánuðum síðar (29 maí) neitaði Osk- ar konungur að staðfesta lögin og álítur hann og stjórn hans að konungur hafi algjört neit- ingarvald, er einhverju á að bregða í stjóm- arskránni. J>etta hefir vakið hina mestu óá- nægju í Noregi og eptir tillögu forseta.ns, Sverdrups, ákváðu þíngmenn með miklum at- kvæðamun að lögin um sctu ráðherrnnna á þingi skyldu teljast sem einn hlutiúr stjórnar- skrá Noregs (þrátt fyrir neitun konungs). -{>ví var þó bætt við að stjórnin skyldi þinglýsa þessum lögum. {>að er eigi enn sjeð fyrir endan á þessari deilu; hjer er og öðru vísi varið en annarstaðar þar sem þing og stjórn eiga i höggi saman, því að deila Norðmanna við hinn sænska könung verður um leið ;ið þjóðaríg milli Svía og Norðmanua, Helztu mál á þingi Dana eru herlögin, sem hafa verið á dagskránni í mörg ár, en vinstri menn hafa eigi viljað veita svo mik- ið fje, er stjórnin hefir heimtað, og eru ekki miklar líkur til að því máli byrji betur nú en f'yr. Verzlunarstjettin hjer sýnir allmik- inn framfarahug. Skömmu eptir komu Nord- enskjölds voru 2 menn sendir til norður- strandar Síberíu til þess að gjöra að álitum hvernig danskir kaupmenn bezt gætu notað hinn nýa sjóveg. Nú fyrir fám dögum var haldinn fjölmennur kaupmannafundur og skipuð neí'nd manna til þess að í huga á hvern hátt mest og bezt mætti auka ogauðga verzl- un Danmerkur. 26. f. m. varafhjúpuð myndastytta skálds- ins H. C. Andersens. Hún stendur í liós- inborgargarði. Konungur var við og margt stórmenni og mikið um dýrðir. Landi vor Guðni Guðmundsson hefir í vor tekið próf' í læknisfræði við háskólann. í heimspeki hafa 4 leyst próf. Hinn 3. júní andaðist frú Alexanders Eússakeisara, María Alexaudrowna. Hún var ættuð frá Hessen- Damstadt. Hún giptist Alexander 1841 og lifa nú 6 börn þeirra. Hjer á Akureyri og öllum manntals- þingum sýslunnar, hafði sýslumaður vor venð beðinn að skora á herra dbrm. Einar Ásmundsson í Nesi að gefa kost á sjer' til þingmanns fyrir kjördærnið eins og verið hafði. Vjer getum nú b'itið Norðanfara færa sýslubúum þær gleðifrjettir að herra Einar hefir orðið við þessari áskorun ; það er vonandi að kjörfundurinn verði fjöl- menntur, svo sýslubúar sýni að hugur hafi fylgt máli með áskorunina og að peir kunni að meta að geta haf't annan eins mann og herra Einar fyrir fulltrúa. sem ekki einasta er sómi íslenzku bændastjettarinnar, heldur líka efalaust, ofarlega í röð hinna sannar- lega þjóðhollu þingskörunga. — «Árctursss» komhjerkl. Vj2ínátt. Fai'- þegjar með honum voru: landshöfðirtgi Hil- mar Finsen, frú A. Stephensen frá Holta- stöðum, verzlunarstj. Fr. Möller, kona hans og dóttir og verzlunann. Carl Möller frá Skagaströnd, nokkrír kaupmenn; 4 Eng- lendingnr, 2 Frakkar og flcin. Aoglýslngar. -. Hjá Holm og Collerup í Kaupmanna- höín, fást allar smíðar af járni, sem heyra til vjelasmíðis, svo og annað'steypt járn- og málma-smíði. Giifavjclai', giifiikatlar og dæíur af ýmsri stajrð, stcyptar og samansettar járn- pípur, kranar og sknifnaglar af allskon- ar stærð. Akkeri, bæði ný og brúkuð, fcstar af alls konar gjörð, digurð og lengd, eldstór og kakalofiiar af ýmsri stærð. Allar aðgjörðir við smíðisgripi og vj'elar,. verða leystar af hendi svo vel'og íljótt sem unnt cr. Allt, sem. beðið er um afþví áðurnefnda með einhverju af hinum dönsku póstgufu- skipum, verðttr ef mögulegt'er, sentmeðsama skipi til baka aptur. Holm & Collerup, Toldbodgade lól Kjöbenhavn. K. ÍfSif- Hjcrmoð gefum vjer öllum þeim til vitundar, sem annaðhvorfc af fáfræði eða vilja á nð yfirtroða eignnrjett annnra hnfa utn nokk- ur undanfarin ár í ólcyfi voru haft silungs- veiði í Eyjafjarðará fyrir voru landi og enn fremur traðkað og beitt hestum sínum í engj- ar vorar, að vj'er hjer eptir strnnglega fyrir- bjóðum bæði peim og öðrum allan veiðiskap fyrir voru lnndi og munuin þar að auk neyta verndar laganna í fyllsta mæli of út nfþessu verður brugðið. Hólasókn í júnímánuði 1880. Hólasóknarbændur fyrir framan Hóla. liigantli og ábyrgðarm.: Jijtfrn Jólisson. Ú I Prentsmiðja Norðanf. Guðm. Guðmundsson. I

x

Norðanfari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Norðanfari
https://timarit.is/publication/88

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.