Heimskringla - 25.05.1911, Qupperneq 1
Talsími Heimskringlu
Garry 4110
Heimilis talsími ritstjórans:
Garry 2414
XXV. ÁR.
WINNIPEG, MANITOBA, FIMTUDAGINN, 25. MAÍ 1911.
Nr. 34.
Fyrirmyndar
námsmaður.
THORBERGUR THORVALDSSON,
Magister,
er fæddur 24. ágúst 1883 í Hofdöl-
um í Skagafiröi, sonur porvaldar
j>orvaldssonar og jjuríöar konu
hans jjorberg-sdóttur. Sumarið
1887 fluttust þau til Ameríku meÖ
börnum sínum fjórum og námu
land í Árnes bygð í Nýja Islandi.
Af þremur bræðrum er Sveinn elat
ur, nú kaupmaður við íslendinga-
fljót ; þar næst þorvaldur, sem út-
skrifaðist frá Manitoba háskólan-
um árið 1902 með ágætum vitnis-
burði og hafði á námstíma sínutn
fengið $90.00 eitt árið, $80.00 ann-
að árið og silfurmedalíu við burt-
fararprófið ; hann stundaði og
hlaut þar “Bachelor of Science”
stigið 1903 og var að vinna til
meistarstigsins í vísindum, þegar
hann lé/.t við skólann í febrúar
1904. — Yngsti sonurinn Thorberg-
ur bvrjaði nám við Wesley College
haustið 1900, og útskrifaðist vorið
1906 ; fékk $25.00 fvrir beztu
frammistöðu og $60.00 verðlaun
fvrsta námsárið í College dtild-
inni, og annað árið gullmedalíu
fyrir bezta frammistöðu bæði árin.
jjriðja árið fékk hann $100.00, sem
voru fyrstu verðlaun fyrir nám í
náttúruvísindum, og við btirtfarar
prófið hlaut h ínn fvrstu ágætisein-
kunn og silfurmedalíu.
Að loknu námi fór hann til Har-
vard háskólans, og hefir siðan
stundað þar náttúrufræðinám og
Tannsóknir. Hann hefir áður hlot-
ið þar hæztu verðlaun, 15 hundruð
’dollars fyrir ágæta frammistöðu.
Og nti flytja ensku blöðin hér þær
fregnir, að hann hafi á nv. á þessu
vori, unnið sér sæmd mikla með
því að hljóta hið svonefnda ‘Hoop-
■er Scholarship’, sem metið er frá
$1150.00 til $1500.00, og eru háfeztu
verðlaun, sem nokkrum erú veitt í
þeirri deild skólans. Thorbergur
Tilaut verðlan þessi fyrir rannsókn-
ir í eínafræði, og eru verðlaunin
veitt til þess að gefa þiggjcndum
"þeirra kost á, að stunda írekari
rannsóknir í f-æðigreinum sínum
við háskólana í Evrópu löndum.—
Thorbergur hefir því ásett sér, að
verja næsta ári til ferð. 1 vga og
frekari efnaræðisrannsókna á meg-
inlandi Evrópu.
það er sérstakt ánægjuefni öll-
um sönnum íslendingum, að vita
af velgengni vorra ungu náms-
manna, og heiður þjóðflokkinum í
heild sinni, þegar þeir skara eins
langt fram úr keppinautum sínum,
eins og Thorbergur hefir jafnan
gert. — Eins er það gleðiefni fyrir
hina aldurhnignu foreldra hans í
Árnesbygð, að frétta af sæmd
þeirri, sem haun árlega vinnur sér.
Fimm ný-útskrifaðir islenzkir námsmenn.
DR. JÓN STEFÁNSSON.
Hann er fæddur á Islandi, í
Sigluvík á Svalbarðsströnd við
Eyjfjörð, 19. ágúst 1880. Foreldr-
ar : Stefán Pétursson hreppstjóri
óg kona hans Guðrún Tónsdóttir.
Móður sína misti Jóu í bernsku,
en fluttist með föður sínum og
stjúpu hingað til lands árið 1888.
Innritaðist á Wesley skólann árið
1902, og tók undirbúniugsdeildar-
prófið tveim árum síðar. Var því
næst einn vetur í College-deildinni,
en hætti þá námi þar og tók að
nema læknisfræði á læknaskólan-
um hér í borg, og þaðan útskrif-
aðist hann í þessum mánuði með
( góðri 1. einkunn, og nú hefir hon-
um verið veitt staða sem laeknir
við Almenna sjúkrahús bargarinn-
ar.
Jón er íslenzkari ílestum fremur,
drengur hinn bezti og skáldmæltur
vel, og hefir með gáfum sínum og
! atorku rutt sér braut til vegs og
gengis, sjálfum sér og þjóðflokki
sínum til sóma.
STEFÁN A. BJARNASON,
er fæddur í Winnipeg árið 1886,
sonur Guðmundar bónda lljarna-
sonar, að Mary Hill, Man., og
kcnu hans. Barnaskólanám sitt
stundaði hann þar vestra uiidir
umsjón Wesley skóla námsmanna
sem þá kendu þar að sumarlaginu
til þess að vinna sér fyrir lífsupp-
■eldi og kenslukostnaði. á Wesley
College að vetrinum. Svo varð
Stefán hrifinn af þessum kennur-
um sínum, að hann ásetti sér að
stunda nám við Wesley College, og
innritaðist þar árið 1903.
Stefán hefir um sína skóladaga
verið eins efnalega fátækur eins og
áhtigi hans til námsins hefir verið
ríkur ; og áhyggjur þær, sem hann
hefir orðið að hafa til þess í einu
að afla sér fjár til lífsframfærslu
og til skólanámsins hafa hnekt
námsframförum hans að nokkru
leyti." En íslen/ka þrekið liefir leitt
VALDIMAR LINDAL, B.A.
ITann er fæddur í Húnavatns-
sýtlu á ítlindi árið 1887, en flutt-
ist með foreldrum sínum, Jakob
i I.indal og konu hans, nú látiiini,
liingað tril lands, þegar hann var
ársgamall. Barnaskólamentun fékk
hann í bænum Winnipegosis hér í
fvlkinu. Fjórtán ára gamall tók
hann próf sem þriðja flokks barna-
skólakennari og stóðst^það með
Sa-md. Um næsta þriggja ára tima
BALDUR JONSSON, B.4.
er fæddur í þingeyjarsýslu á ís-
landi árið 1887, sonur Jóns Jóns-
sonar, bónda að Candahar, Sask.,
og konu hans. Hann ólst upp í
föðurgarði og var smali, þær til
hann áfram til sigurs, og yfirleitt
liefir skólaferill hans verið honum
til scima. Hann hlaut eitt árið hið
svonefnda “Victona Scholarship”.
í öllum líkamsíþróttum hefir hann
jafnan verið i fremstu röð.
Hann mun ætla framvegis að
stunda búfræðinám, og má ætla,
að hann verði þjóðflokki vorum að
góðu liði í þeirri grein, er tímar
iiða.
JÓHANN G. JÓHANNSON, B.A.
er fædduy í Húnavatssýslu á ís-
landi árið 1886, sonur Gests bónda
i Jóhannssonar og koau hans, sem
| fyrrum bjuggu í Selkirk bœ, en
síðan fluttu til Poplar Park, þar
i sem þau búa nú. þau hjón fluttu
hingað vestur árið 1889 (?). Jó-
hann fékk barnaskólamentun sína í
| Sel drk fcœ, og svo veitti honum
j námið þar létt, að hann hélt sér
! fært. að “þokast npp bet-
u r ” og hyggja á hærri fcrautir.
stundaði hann fiskiveiöar }>ar á
I vatninu, og mun hann á beim ár,
! um hafa grætt fé nokkurt, og var
| það þá ráðið, að hann kom hing-
að til borgarinnar til að stunda
j æðra nám. ITann gaf þess fljótt
| vott, að hann var í freinstu nárns-
1 manna röð, og jafnan hefir hann
1 >kið prófum sínum með ágætis-
einkunn, og hlotið hæztu verðlaun
,A-ólæns. Ilann hefir tekið góðan
þátt í filaglíli háskólanemendanna,
og var skömmu eftir hann kom í
skólann, gerður aðstoðarráðsmað-
ur háskólablaðsins, o.g ári síðar
aðalráðsmaður þess, og nú síðast
aðalritstjóri fclaðsins. Ilann hefir
áunnið sér hylli, virðingujog tiltrú
jafnt kennaranna, sem nemendanna
við háskólann. Ilann hefir og til-
hevrt íslenzka stúdentafélaginu og
tekið góðan þátt í starfsemi þess,
og vap forseti félagsins sl. ár.
I.indal á vafalaust góða framtið
] í vændum, og væntanlega verður
lifsstarf hans jafnt honum og Vest-
ur-íslendingum til gagns og sóma.
I
BJARNASON &
THORSTEINSON
Fasteignasalar
Kaupa og selja lönd, liús og
lrtðir vfðsvegar um Vestnr-
Canada. Selja lffs og elds-
fibyrgðir.
LANA PENINGA
út fi fasteingir
• og innkalla skuldir.
Öllum tilskrifum svarað fljótt
og áreiðanlega.
Wynyard - - Sask.
hann flutti hingað vestur árið
1903, og innritaðist skömmu þax
eftir við Wesley College. Undirbún-
ingsmentun hans var takmörkuð,
og örðugt átti hann fyrst í stað
að fylgjast með í öllum námsgrein-
um. En brátt lærði hann svo ensk-
una, að hann varð þar jafnoki
innfæddu piltanna, og úr því
skaut honum stöðugt fram við
ársprófin,'. þar til á síðasta ári að
hann fókk fyrstu einkunn í öllutn
námsgreinum og hlaut $150.00 pen-
ingaverí laun, — þau hæztu er
skólinn veitir ; og nú við burtfar-
arprófið hlaut hann lieiðurspening
fyrir þekkingu á enskum bókment-
um og sögu.
Hvað Baldur kann að leggja
stund á framvegis, er oss ekki
kunnugt, en skólaferill hans allur
er m^g trvgging þess, að hann
muni láta til sín taka í canadisku
þjóðlífi einhverntíma, ef honum
endist aldur og heilsa, sem von-
andi er, og alt útlit er fvrir að
verði.
Hann byrjaði Wesley College nám
. sitt árið 1906, og greip upp strax
' á næsta vori $60.00 námsverðlaun.
Síðan hefir hann jafnan tekið hvert
prófið öðru betra, og hefir þó á
hluta af námstímabilinu átt við
j talsverðam heilsuskort að búa, og
nú síðast við burtfararprófið fékk
hann fvrstu ágætiseinkunn og verð
launapening, um leið o? háskóla-
ráðið festi á hann “B.A.” menta-
j stigs vottorð sitt.
Jóhann er stór maður og karl-
mannlegur og allra inanna líklog-
astur til þess að ryðja sér breiða
braut til vegs og frama á kom-
andi árum.
1 sambandi við myndir þær af
islenzkum námsmönnum, sem birt-
ast hér að ofan, skal þess getið,
að ekki var kostur að ná í mynd
af herra John Christoperson, eða
æfiágrip af honum, og var þó til-
raun gerð til hVortveggja fyflr
hlaðsims hönd af einum af sam-
bekkingum hans. — Ennfremur
skal þess getið, að æfiágrip af hr.
Thorbergi Thorvaldssyni er að
nokkru tekið úr blaðinu Breiða-
b!ik.
Sturla Einarsson.
-/
Royal Household Flour
Til Brauð
og Köku
Gerðar
Gef ur
Æfinlega
Fullnœging
EINA MYLLAN í WINNIPF.G.-LÁTIÐ HEIMA-
IÐNAÐ SITJA FYRIR VIÐSKIFTUM YÐAR.
Heimskringla hefir átt góðan
þátt í því frá byrjun, að geta um
unga íslendinga, sem sjálfir hafa
rutt sér braut hérmegin hafsins,
og komist til vegs og virðinga. —
það er vel gert, að halda því á
lofti. Uhglingarnir sjá þar fyrir-
mynd, sem hvetur þá til kapps og
ástundunar í framfaraáttina.
Gáfnahæfileikar ern fyrsta skil-
yrðið til menningar, en ekki ein-
hlýtir. þeir koma ekki að notum,
netna hafi einhverja hugsjón,' eitt-
hvert takmark að stefna hlutað-
eiganda að, og staðfestu og á-
stundun að halda áfram, og víkja
aldrei út af þeirri braut, sem til
þess liggur. Takmarkið á að vera
hátt, í hverja átt sem unglingur-
inn, h ínn eða hún, ætlar að stefna.
það getur hækkað. Ekkert stend-
ur í stað. Sióndeildarhringurinm
stækkar með aukinni þekking, svo
þó maður nái því takmarki, sem
hann í byrjuti setti sér, verður
hann ekki ánægður með það, því
þar sér hann annað framundan,
sem honum verður ennþá meira
umhugað að ná. þetta áframhald
í heimkynnum hugans er áþekt
gönguför um Norðvesturlandið.
Maður sér hæð framundan sér, —
þangað er ferðinni heitið. Hann
býst við að hún sé hámarkið ; en
þegar þar kemur, blasir við hon-
um önnur, ennþá lengra framund-
an. þeirri hæð verðmr hann að ná,
og svo koll af kolli.
því er alls ekki neitandi, að til-
tölulega í samanburði við aðra
þjóðflokka, hafa íslenzku ung-
mennin vestanhafs gert vtl með
áframhald í menningaráttina. En
betur mætti vera. það eru mörg
pund garfin í jörð. Gáfur og at-
gjörvi, sem aldrei notast, vegna
þess að hugsjón, ástundun o- stað
festu vantar til að beita þeim.
Einn af þeim mönnum, sem ég
hefi ekki séð blöðin gieta um, en
sem islen/kum æskulýð ætti að
vera sta.rsýnt á, er Sturla Einars-
so:i, sem nú, að eins 31 árs að
aldri, er kennari í stjörnufræði við
einn merkasta háskóla Bandaríkj
anna, “The University of Califor
:iia”, í Berkley, Cal.
Hann er fæddur á Islandi í des-
emfc'er 1879. Faðir hans er Jóhann
Einarsson og Efemíu Gísladótt-
ur Konráðssonar, systur Kon-
ráös Gíslasonar, sem allir Islend-
ingar kannast við, alfcróðir Ind-
riða Einarssonar leikritaskálds í
Reykjavík. Móðir Sturlu er Elín
Benónísdóttir og Ingiríðar systur
Jóns heitins Árnasonar að Víði-
mýri í Skagafirði. — í föðurætt er
Sturla 6. maður frá Páli lögmanni
Vídalín, 8. frá Arngrími lærða á
Melstað og 11. frá Jóni biskupi
Araisyni.
Hann kom með foreldrum sínum
frá lílindi 1883, þá f.jögra ára
gamall. þau komu fyrst til Norð-
ur-Dakota, en fluttu þaðan eftir
skamma dvöl til Duluth, Minn.,
og þar hafa þau búið síðan. þar
fcyrjaði Sturla skólanám sem barn
og hiélt áfram, þar til hann út-
skrifaðist frá Duluth High Sehool.
þaðan fór hann til University of
Minnesota, að Hamlin (það ' er á
tnilli St. Paul og MinneapoliS).
þar lauk hann námi 1905. það ár
tók hann aðstoðarkennara stöðu í
verklegri stjörnufræði (Practical
Astronomy) við Californía háskól-
a:in, sem fvr er getið, Qg hélt I
henni þar til árið sem leið, að j
hann varð aðalkennari í sömu j
grein ; bvrjaði það starf með fyrir- |
lestrum, sem hann hélt yfir sumar-
skóla tímabilið í fyrra.
iHann hefir gert ýmsar stjörnu- j
fræðislegar uppgötvanir, en kunn- ■
ugleik vantar til að lvsa þeim. — j
Alt af síðau hann byrjaði aö
kenna, ver hann þriðjungi af tím-
anum til tiáms og tilrauna, og
uppgefst aldrei við það, sem ha:in
ætlar að gera.
Fyrst þegar ég heyrði Sturlu
getið, hugsaði ég mér lvann áþekk-
an Birni Gunulaugssyni, einrænati
og utan við hversdagslífið. Mér
fanst tæplega viö því að búast, að
hann hefði afgangs andlegt þrek frá
þessum fræðigreinum, stjörnu- og
stærðfræði, sem hann hafði tekið
ástfóstri við á unga aldri. En svo
er ekki. Ilann er Urauslbygður,
temur sér líkamsæfingar og ann í-
þróttum yfir það hcila tekið, sér-
staklega músik. Kappgirni og
þrautsegja cr honum meðfædd. —
það sást, þegar hann byrjaði fyrst
á skólagöngu. þá varð hann á eft-
ir sambekkingum sínum í vissri
greiti, af því hann var ekki búinn
að læra ensku til hlýtar. Kennar-
inn ætlaði að setja hann niður, en
drengurinn neitaði að fæxa sig, á!
svo ákveðinn hátt, að kennarintt
sá vænlegast til friðar, að lofa
honum að halda sætinu. það lukk-,
aðist, hann var ekki lengi eftirbát-
ur ltinna.
Yfirleitt fórst honum vel í öll-i
um námsgreinum, sem hann stund-
aði á skó'lunum, en reikningur og
stærðfræði var hans bezta. þat
skaraði hann langt fram úr.
Hann er félagslyndur, tryggur
vinur vina sinna, og telur sér þaS
heiður að vera Islendingur.
þó Sturla sé og verði að likipd-
um fjarri löndum sínum, bá er
ekkert hœtt við, að hann “hverfi
ei:is og sandkorn í sjóinn”. El
honum endist aldur og heilsa mua
hann bera skinið af faldi Fjallkon-
unnar lengra en flestum öðrum
auðnast.
Hall.
J ó n a s
Ávarp Fjallkonunnar.
(A nýars dap; l'JJl).
Það er mfrt hjartans ðsk og von*.
sent allir hlýði’ I verki.
að yflr Jón minn Signrðsson
sæmdar reist sé merki !
Og sfðar, fyrir handan höf,
höldar verji seitni
fyrir stein á ,.gleymda“ gröf
Gests, í Vesturheimi!
Sért ég beggja sakna enn !
Sjáið skiirðin, vinir !—
Æ þeir voru mætir menn
mínir óska-synir !
J. Ásgeir J. Lfndal,
VEGGLlM
zza
Vönduð bygginga efni:
The “Empire”
W o o (1 E i b e r
tegundir.
Cement Wall
og Finish Plast-
ers
Sackett Plaster
Board.
Vér höfum ánægju af að senda
yður vora “Plaster Book”
Manitoba Gypsum
Co.,1Limited.
Winnipeg, Manitoba