Heimskringla - 20.04.1932, Blaðsíða 1

Heimskringla - 20.04.1932, Blaðsíða 1
ItotKs The 4 STAR CLEANERS Men's Suits $1.00 50c PHONE 37 266 Hats PertK s Th« 4 STAR CLEANERS Ladies' Dresses Cloth, Wool £ * nn or Jersey ............ ^ | .UU PHONE 37 366 XLVI. ÁRGANGUR. WINNIPEG MIDVIKUDAGINN 20. APR. 1935 NUMER 30 BENNETT OG FYLKIS- BANKINN. Porsætisráðherra Canada, R. B. Bennett, gerði grein fyrir af- skiftum sínum af bankamáli Manitoba fylkis, í þinginu s. 1. mánudag. Eru þau í stuttu máli þessi: Forsætisráðherra Bracken finnur fjármálaráðherra sam- bandsstjórnarinnar að máli um áramótin og leitar hófa um það, hvað hann geti gert fyrir fylkisbankann. í fjarveru Ben- netts var ekki hægt að lofa Bracken neinni aðstoð. Eitt- hvað mánuði síðar fer Bracken til Montreal til þess að semja við bankana um að taka fylk- ísbankann yfir. En bankarnir ganga ekki að boðinu. Á leið- inni vestur finnur Bracken for- sætisráðherra Bennett og tjáir honum, að hagur fylkisb. sé þannig, að hann hafi ákveðið, að leggja hann niður. Fólk þurfi peninga sína með nú og bankinn geti eigi fullnægt þeirri þörf á þessum tímum. Kveðst Bracken því hafa beðið banka landsins að taka sparibankann yfir, en þeir vilji ekki gera það nema að sambandsstjórnin á- byrgist trygginguna, sem gefa verði þeim, eða verðbréf Mani- tobafylkis. Sjái sambandsstjórn- in sér það ekki fært, geti svo farið, að almenningur, sem fé sitt eigi í sparibankanum tapi því. Og það hafi ill eftirköst í för með sér. Segir Bracken að ekki sé víst, að hægt sé að selja verðbréfin á fullu verði, og það sé í raun og veru tap- ið, sem bankarnir óttist. Geti sambandsstjórnin gengið fyrir hönd fylkisins í ábyrgð fyrir þessu, sé öllu borgið og enginn viðskiftamaður sparibankans tapi einum eyri. Þessa ábyrgð veitin svo sam- bandsstjómin, og bankarmr taka þá fylkisbankann yfir. Þannig liggur þá í þessu máli. Bennett er ekki fundinn að máli fyr en Bracken hefir á- kveðið, að láta fylkisbankann hætta starfi. Og því var sjálf- hætt, ef ekki var hægt að verða við peningakröfum almennings sem inni átti í bankanum. En það að bankar landsins eru fá- anlegir til að hlaupa hér undir bagga, er ábyrgð Bennettstjórn- arinnar að þakka. Ef Bennett hefði ekki veitt hana, gat svo farið að almenningur hefði tap- að fé því, er hann átti inni i fylkisbankanum. Ekkert er betri sönnun fyrir því, að Brackenstórnin var bú- in að ganga of nærri fé bank- ans, en það, að hún var sjálf þess viss, að verðbréfin seldust ekki fullu verði. Fylkisstjórnin skuldaði sjálf orðið bankanum meira fé, en hún gat í hasti reist rönd við. Það er mergur- inn málsins. Og það er meira en lítið ósvífið, með þessa vissu fyrir augum, að vera að reyna að skella skuldinni fyrir þetta á sambandsstjórnina, eða R. B. Bennett. En það er það sem dagblöðin ensku hérna hafa leyft sér að gera og Bracken. Það er þakklæti þessa fylkis til Bennetts fyrir að afstýra þeirri hættu, að almenningur tapaði fé sínu í fylkisbankaniim, og að fylkið og fylkisstjórnin sjáíf var firt þeim vandræðum, sem af þessu hlutu að leiða. Enga stærri ósvífni höfum vér séð í frammi hafða en þessa. ÍSLENZK STÚLKA SKARAR FRAMÚR. Ungfrú Snjólaug Sigurðsson frá Arborg, Man., hlaut hæstu einkunnina fyrtr píanóspil sitt í sahikepni. sem efnt var til 8.1. miðvikudag í Winnipeg. Var það í hinni svonefndu Manitoba Musical Competition festival. Alt var það fullnuma fólk (se- nior) er þátt tók í samkepninni svo ungfrú Sigurðsson átti ekki við neina viðvaninga að etja. Dást kennarar hennar og yfrið að hæfileikum hennar. Keppi- nautar hennar voru alls 15, og voru frá Winnipeg, Lundar. Cy- press River og Saskatoon. Ung- frú Sigurðssn er dóttir Sigur- jóns Sigurðssonar fyrrum kaup- manns að Árborg, Man. Annað er og það, að sagt erihafði verið greitt af allri skuld- að Bretland hefði ekki hugsað til húsabýgginga, ef það hefði ekki átt þetta fé hjá Rússum. Þeir tóku þá stefnu aðeins til þess að reyna að innheimta eitthvað af skulid si?.inj[ frá Rússum. Viðarkaupin nema 4y2 iniljón sterlingspunda. FANGAR GERA UPPREISN. RÁÐGJAFAR MANITOBA- STJÓRNAR OG WESTERN STEEL PRODUCTS LTD. í ræðu er F. G. Taylor, K. C,. leiðtogi conservatíva flokksíns i Manitoba, hélt 8.1. föstudag í þinginu, benti hann á að sér þætti það all eftirtektarvert, að ýmsir ráðgjafar Brackenstjórn- arinnar væru hluthafar í West- ern Steel Products félaginu, er ýms ákvæðisverk hefðu haft með höndum fyrir stjórnina. W. R. Clubb, ráðherra opin- berra verka, Mr. H. H. Hurd, sá er öll aðal innkaup annast fyrir Brackenstjórnina, og for- sætisráðherra J. Bracken, væru allir hluthafar í Western Steel Products félaginu, sem stjórnin hefði á síðari árum gert 70 pró- sent af kaupum sínum við, af þeirri vöru er félagið fram- leiddi. Þó að þetta megi löglegt kalla vegna þess, að þetta er löggilt (incorporated) hlutafé- lag, þá blandast þó engum manni hugur um það, að það er mjög óviðurkvæmilegt, að þeir menn, sem viðskifti hafa með höndum fyrir eina stjórn eða aðra, gerðu þau viðskifti aðallega við félag, sem þeir sjálfir væru meðeigendur í. — Litu og flestir í ráðherrastöð- um þannig á þetta, því það væri mjög óvanalegt, og vekti ávalt umtal, er það sannaðist. Könnuðust ráðgjafarnir, sem viðstaddir voru og nefndir voru, við að þeir væru félagar í West- ern Steel Products félaginu, en athugavert var ekkert við það í þeirra augum. Tveir fangar í Stony Moun- tain betrunarhúsinu, gerðu upp reisn við vinnu sína 8.1. laug- ardag. Þeir sneru sér snögg- lega að fangavörðunum, sem jlaust flest * norðurhluta fylkis- stóðu þar rétt hjá þeim og létu!ins- inni, en ógreitt er enn af henni eftir öll þessi ár, um hálf níunda miljón. Á þingi Saskatchewfylkis er verið að ræða um frumvarp, er lýtur að því að fækka þing- mönnum. Þar eru nú 63 fylkis- þingmenn alls. Er gert ráð fyr- ir að fækka þeim um 8, eða niður í 55. Aðeins bæirnir Re- gina, Saskatoon og Moose Jaw hafa tvo þingmenn hver. Kjör- dæmin sem sameina þarf við fækkun þingmannanna eru ef- VERZLUN BRETA OG RÚSSA hamarshögg bylja á kollum þeirra. Féllu verðirnir tveir skjótt í valinn, en þá hleyptu veggverðirnir af byssum sínum á fangana. Hittu kúlur þeirra lappir fanganna, svo þeir urðu að hætta uppþotinu, en einn fangi, sem ekki átti þátt í því, var skotinn til dauðs. Sá er drepinn var, hét Mike Bihun, frá 1058 Burrows Ave., Winnipeg. En þeir sem óeirðirn- ar kveiktu, hétu Thomas Jones frá Minnedosa, Ma.n., og Wil- liam Gordon frá Ft. William, Ont. Voru þeir til þriggja ára fangavistar dæmdir fyrir inn- brotsþjófnað. Umsjónarmenn fanganna, er meiddust, en ekki hættulega, voru Thomas Clayton og Al- fred Fisher. Aðrir fangar veittu aðstoð við að stöðva uppþotið. DREGUR UPP BLIKU ENN Verzlun Breta við Rússa virð ist vera fremur einhliða. Á síð- astliðnum fimm árum hafa Bretar keypt af þeim vörui fyrir 135 miljónir Sterhngs- punda, en Rússar hafa aðeins keypt vörur fyrir 25 miljónir Sterlingspunda í staðinn af Bretum. Bretar greiddu í peningum fyrir mest af vörum Rússans, og meira að segja borguðu hana fyrirfram, en Rússar fengu þessar miklu vörubirgðir Bretlands lánaðar til fleiri ára, og féð sem kom inn fyrir þær notuðu Rússar til að kaupa vörur fyrir peninga af Þjóð- verjum og öðrum þjóðum. Reikning þenna þurfa Bretar ekki aðhugsa til að fá greidd- an á annan hátt en með því að að kaupa vörur af Rússum. Og þarna er ástæðan fyrir því að Bretland tók húsaviðinn hjá Rússum fyrir skömmu, en keypti hann ekki af British Col- umbia í Canada, og sem Bret- um hefir verið legið mjög á hálsi fyrir. Enn dregur upp ófriðarbliku í Mansjúríu. Er hún nú sögð á- hræra Rússa og Japani. Rúss- ar kváðu hafa þar á næstu grösum í Síberíu her, er nemur 70,000 manns. Sega fréttirnar, að Rússar geri þetta til vonar og vara, ef þeir skyldu þurfa að vernda eignir sínar í Man- sjúríu, en allir telja þó, að þeir geti hæglega sótt á Japani með þessum mannafla, því her Jap- ana sé ekkert borinn saman við þetta. í nánd við Harbin, þar sem Rússar eru fjölmennastir, var járnbrautarvagn, sem Jap- anir áttu, og hlaðinn var her- gögnum, sprengdur í loft upp. Varð kurr mikill út af því, og böndin bárust að Rússum. En þeir afsökuðu sig með því að 'kenna það kommún|sta um byltingarseggjum. Fleira þessu líkt hefir átt sér stað. Benda Rússar heima fyrir, er friði unna, Sovietstjórninni mjög á hættuna, sem af því stafi, að efla herinn í Síberíu eins og gert er. Telja þeir að stríð muni af því leiða, ef rönd sé ekki reist við því nú þegar. Japanir kváðu hafa vakandi gætur á Rússum og vænta einskis góðs af þessari fjölgun hers þeirra eystra. ÝMSAR FRÉTTIR. Á a\bijóða verkamannaráð- stefnunni, sem nú stendur yfir í Geneva, var senator Gideon Robertsson kosinn forseti. — Þátttakandi í ráðstefnunni eru um 50 þjóðir. Er það nokkur vottur þess, hve víða þessi maður nýtur trausts, þó kom- inn sé frá ekki fjölmennari þjóð en Canadaþjóðinni. Rentan á skuldinni á þing- húsi Manitobafylkis, sem greidd hefir verið síðan 1914, nemur nærri $7,000,000, samkvæmt því er forsætisráðherra John Brack en sagði frá í þinginu nýlega. Ekki gat hann þess hvað mikið Þetta mun í sparnaðarskyni gert vera. Kaup þingmanna er $2000. Er þá allur sparnaðurinn við þetta $16,000. Lindbergh %bað blöðin síðast liðinn laugardag að ganga ekki eins í slóð sína, hvert sem hann viki sér, og þau hafa gert. — Hann sagði að það gæti spilt fyrir leitinni eftir barninu. Hafa því litlar eða engar fréttir bor- ist út síðustu dagana, aðrar en þær að barnið muni vera á lífi, og Condon, þessi 72 ára gamli háskólakennari, er bóf- anum afhenti lausnarféð, þyk- ist aftur hafa náð sambandi við þá, hvort sem sannleikur eða lýgi reynist. Dómsmálaráðherra Manitotia- fylkis, W. J. Major, skýrði frá því í þingi s.l. föstudag, að skuld Hveitisamlagsins, sem fylkið væri ábyrgðarfult fyrir, næmi $3,374,939.07. — Kvað hafa verið samið um greiðslu á henni á 20 árum með 4.65 prósent vöxtum. * * * Félag hafa um 20 stóriðju- höldar í Winnipeg myndað með sér, sem það ætlar að hafa fyrir stafni í sumar, að koma upp 100 íveruhúsum víðsvegar í Winnipeg. Húsin eiga að vera af vanalegri stærð, og verðið frá $4000 til $6000. Verða þau seld gegn peningaborgun, sem nemur 10 prósent af kaupverð- inu og mánaðarborgun er svar- ar til húsaleigu, sem nú er goldin. 1 þetta er ráðist með það aðallega fyrir augum, að afla mönnum atvinnu, enda yrði um æði tíma vinna fyrir 400— 600 manns við það. * * * í ræðu er Sir Austin Cham- berlain hélt nýlega, benti hann á að í stað 70 miljón punda tekjuhalla á fyrra ári, væri nú í lok marzmánaðar í ár 365 þúsund punda tekjuafgangur. Kvað hann Bretland nú aftur hafa tekið upp þá stefnu, sem fótum hefði í fyrstu komið und- ir fjárhag þess. ír* *r •*• Maður heitir Dulio Cacasina og á heima í New York. Hann gengu roft í svefni. S. 1. laug- ardag gekk hann út um glugga á annari gólfhæð í byggingu, sem hann bjó í og datt niður á steinlagða götu. Hann skeind ist talsvert á andliti. En eigi að síður stendur hann upp, gengur upp stigann og inn i herbergi sitt aftur og legst upp í rúm eins og ekkert hefði i skorist. Hann vaknaði ekki við fallið, og hraut, er konan hans sá hann koma allan blóðugan í framan inn í herbergið. Brackenstjórnin er sagt að hætta muni við að lögleiða áfengis- og tóbaksskattinn. En í þess stað hefir hún í huga að leggja 5 centa skatt á hvern 25 centa aðgönguniiða að leik- húsum. v v m Mr. Gardner, foringi Alberta bændaþingmannanna, bar til- lögu fram í sambandsþinginu nýlega, er að því laut, að skylda hvern þann, er meiri árstekjur hefði en svo, að næmi $20,000, að afhenda sambands- stjórninni þær. Það er þetta, er menn kalla "conscription of wealth" og hefir við þá sann- reynd að styðjast, að af þeim verði að taka, sem auðinn hafa, til þess að hægt sé fyrir stjórnir að standa straum af öllum þeim kostnaði, er samfara eru al- mennu atvinnuleysi, eins og nú er í landinu, og á stjórnunum skellur ávalt. Hvernig undir- tektir tillagan fær í sambands- þinginn, fara ekki neinar frétt- ir af ennþá. * • * • í sambandsþinginu gerði for- sætisráðherra R. B. .Bennett nýlega mjög ljósa grein fyrir afstöðu sambandsstórnarinnar í Beauharnois málinu. Eins og kunnugt er, er félagið í fjár- kreppu. En það hefir mikið starf á prjónunum, sem ekki er hægt að leggja niður, nema Quebecfylki sérstaklega og reyndar þjóðinni allri til stór- skaða. Quebecfylki á mikið í félaginu að því leyti, að það hefir gengið í ábyrgð fyrir það á ýmsan hátt, svo að það héldi áfram starfi, gegn þeirri trygg- ingu, sem félagið hafði að bjóða í eignum. Og hið sama hefir sambandsstjórnin gert. Hún hefir ekki, eins og áður var haldið fram, ábyrgst bönkunum nein verðbréf félagsins, en hún hefir á sama hátt og Quebec- fylki stutt það. Er því öllum fyrir beztu, að félagið haldi á- fram starfi sínu, er það var byrjað á, og færi út kvíarnar. En til þess þarf félagið fé sem nemur 35 miljónum dala. Mun sambandsstjórnin þurfa að leggja fram sem svarar 14 milj ónum dala afþví fé, en Que- becfylki og hluthafar hitt. Ekki er allra þessara fjárútláta þörf í svip, en það er upphæðin, sem gert er ráð fyrir að í fyrirtækið þurfi að leggja til þess að það verði fullgert. Ekkert heí ir þingið ákveðið enn, enda verður því aðeins nokkuð gert af þess hálfu, að Quebecfylki sé með í ráðum í því og hlut- hafar. KRINGLUBROT. Lögberg kom í Kringlubroti, Kerlingunum lá við roti; • Hrópað var úr hverju skoti: "Hvað er nú á seiði, Hvort er þetta þruma af drott- ins reiði?''' L. K. FRA ÍSLANDI VÍSUR EFTIR KÁINN. (Vísur þessar komu i bréfi frá Káinn. Við fyrri vísuna gerir hann þessar athugasemdir: "Mér þykir vænt um að eg fór þessa ferð. (Pró- fessor Nordal var búinn að mæla svo fyrir að Káinn kæmi norður. hingað svo fundum þeirra gæti bor- ið saman.) Eg heyrði það á Sigurði að honum fanst hann mætti til með að sjá mig og sama var með mig. Mig hefir lengi langað til að kynn- ast honum og þessi kynning varir til eilifðar. Þetta er úr 'Endurminn- ingumV' — Um seinni vísuna segir hann: "Þessí auglýsing var kveðin i Winnípeg, þegar eg sá sumar af gömlu kærusturíum mínum, sumar ekkjur, aðrar meykerlingar, en húa var ekki prentuð. Hún átti við eina og allar". Eg kom, sá og var Sigraður. Eg kom eins og gamli Gandhi Á Garry og heyrði og sá, Og Sigurðar óðfleygur andi Sem elding mig sigraði þá. Alt sem eg vildi vita, Með vissu án tafar eg fann. En þeir voru að ræða og rita Og rífast og bítast um hann. Þegar huggarinn kemur. Nú er hlaupár, hlusta þú á mig! Hingað kom eg til að frelsa þig. Á æfihimni okkar lækkar sól. Áfram brunar hverfult tímans hjól. Fjórum árum eldri verður þú, Ef ekki grípur tækifærið nú; Ef þú ert rík og þarfnast mín í bráð, þá er líka tilganginum náð. Rvík 19. marz. Hlýindi og stillur um alt und- anfarna viku, ýmist logn eða hæg sunnanátt. Hafíshröngl 3nn á Húnaflóa. Og frá Grímsey sést ísbreiða frá Héðinsfirði og vestur undir Skaga. Eftir því sem veðurstofan segir í dag, er ísbreiða þessi á austurreki. En fyrir Vestfjörðum hefir ekki frézt til íss síðustu daga. Rvík 19. marz. Togarar fáir enn komnir á veiöar. Þeir, sem á veiðum eru afla lítið. Fiskur er enn ekki kominn á Selvogsbanka, svo heitið geti. í ýmsum verstöðum mokafli á vélbáta, m. a. í Keflavík. Mbl. Úr Suður-Þingeyjarsýslu. 10. marz. Afbragðsgóð tíð hefir venð hér nyrðra allan febrúarmán- uð og það sem af er marzmán- uði. Gerði þíður og tók upp allan snjó í byrjun mánaðar- ins og var því oft mikill hiti á daginn. Síðan hafa verið sífeld ar stillur og góðviðri. Nú á góunni hefir fólk farið í grasaheiði á afrétti, og er það sjaldgæft á þessum tíma árs. Þá hefir einnig á stöku stað verið átt við jarðabætur, herfuð flög og rist ofan af, en það hefir verið í smáum stíl. Sundkensla hefir farið fram í vetur í hinni nýbygðu sund- laug ungmennafélagsins í Rey laug ungmennafél. í Reykja- hverfi. Var eitt námsskeið haid ið fyrir jól og sátu það 16 manns. Annað var haft stuttu eftir nýár. Einnig er skólabörn- um í hrepnum kent sund. Kenn- ari er Atli Baldvinsson frá Hveravöllum. Mbl. * * * Rvík 22. marz Afgreidd voru heimildarlög- in 19. marz um að veita megi ameríska flugfélaginu "Trans- American Airlines Corporation" leyfi til að gera hér flughafnir og önnur nauðsynleg mann- virki til póstflugferða. — Hefjr komið til orða, að hið ameríska flugfélag taki að sér flugferð- ir hér innan lands í sumar. — Fyrsta skilyrðiö til þess mun þó vera það, að styrkveitingin til síldarveiðaflugs haldi áfram. Komist það í kring, mun flug- félagið senda hingað mann til samninga. Heyrst hefir að sam vinna sé nokkur milli Luft- Hansa og hins ameríska félags. Mbl. Helgi Árnason kom s.l. laug- ardag til bæjarins norðan af Manitobavatni, þar sem hann hefir stundað fiskiveiðar und- anfarna mánuði. Hann lét lítið af aflabrögðum.

x

Heimskringla

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Heimskringla
https://timarit.is/publication/129

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.