Lögberg - 03.11.1900, Blaðsíða 1

Lögberg - 03.11.1900, Blaðsíða 1
Air-Tight Ofnar i f jrlr 'vid Cbj.OO og «PP- Red & Blne Traitinp Stampa. ANDERSON & THOMAS, 638 Nain Str. k^%.'%^'%%. %•%.-%%.%•% •%%-%-%¦%% Lampar Vð tOfam. fengid u<ttupplag af nýjuiu t"mp- nm fyrir gott verd, « m verda seldir mjog ódýrt Komid og skodi J þ&. y?örf £ fi/i/e Trading Stamps. ANOERSON & THOMAS, 0 Hardware Merchants, 538 Main Str. V á^% %.%.%.%.%¦'%%'%%.%.'%%.%,%%.'% %-%%.-^ 13. AR. Winnipeg, Man., Laugardaginn 3. nóvember 1900. NR. 44 A Selkirk kjördæmið. þingmannsefni afturhalds- manna,' Mr.\'Haslam, rhefurj haldið fundi víösvegar um kjördæmið, en ekki^fengið mikin byr. þ ir á meíS- al hélt hann fund í Selkirk nýlega og 3^ fundi 1 Nýja-íslandi. Mr. Haslam hefur einuDgis verið um 4 ar í Manitoba, og hefur grætt hér uokkurt fó á að kaupa land.sem var í lágu verði eftir ráösmensku aftur- halds-stjórnarinnar, en sem steig mjög í verði viö breytinguna, er varð á þegar Laurier-stjórnin komst til valda. Hann hefur þannig grætt á velgengninni, er kom með Laurier- stjórninni, en styður nú samt þann flokk sem mundi hnekkja þessari velgengni, ef hann kæmist aftur til valda. þetta er nokkuð einkenni- leg afstaða.*; Á fundunum í Selkirk og Nýja-lslandi var Mr. Haslam að hjala um fiskiveiða-málið og gaf í skyn, að hann hefði verið að kynna sér það í langan undanfarinn tíma, en það, sem ,hann sagði um málið, sýndi,J að í maðurinn botnaði ekki lifandi vitund í því. þegar hann var spurður að, hvað hann áliti að þyrfti að gera í þessu mikilsvarð- andi máli, hafði hann ekki annað að segja en þaö, að hann væri því hlyntur, að menn, sem búa við Winnipeg-vatn, ættu að fá leyfi til að fiska! Eins og þeir hefðu ekki fengið leyfi til þess að undanförnu! þetta er maðurinn, sem þykist ætla að rétta hluta fiskimanna við Winni- peg-vatn. í þessu sambandi er rétt að geta þess, að það var afturhalds- stjórnin sáluga sem kom fiskiveiða- málunumj í það óefni, semíþau eru nú í. Hún bjó til reglugjöröina, sem leyfir hinunT stóru, félögum að veiða undir hinum svonefndu „com- mercial" eða verzlunar-leyfum. Aft- urhalds-stjórnin bygði upp þá ein- okun, sem nú á sér stað í fiskiveið- unum á vatninu, eins og aðra ein- okun í Canada. Laurier-stjómin er nu að undirbúa að breyta reglu- gjörðinni fiskimönnunum í hag, eft- i.r að hafa sent menn til þess að rannsaka spursmálið, samkvæmt bænarskrá, er henni var send í síð- astl. maí um þetta efni. Ef aftur- halds-flokkurinn skyldi komast til valda aftur, má búast við, að ekkert verði úr þessum nmWtutn, heldur verði einveldið magnað sem mest. Annars hafði Mr. Haslam ekk- ert að segja í umbóta-áttina. Hann bara nfddi mótstöðumann sinn per- sónulega, og tugði upp þessa gömlu ósanninda-tuggu afturhaldsmanna um Laurier-stjórnina, en hafði ekk- ert að bjóða nema Tupper og vernd- artolla, sem hann eltir eÍDS og fylgi- spakur sendill. þingmannsefni frjálslynda flokks- íds, Mr. W.F. McCreary, hefur einn- ig haldið fundi um þvert og endi- langt kjördæmið og fær hvervetna hinar beztu viðtökur. þar á meðal hélt hann fund í Selkirk fyrir nokkru, og fjóra fundi i Nýja ísl. í vikunni sem leið. Mr. McCreary hefur átt heima í Manitoba 1 meir en 20 ár, og var bæjarráðsmaður hér í Winnipeg í Dokkur ár og borgar- stjöri í eitt ár — var þannig kosinn í hina hæstu stöðu, sem íbúar höf- uðstaðar fylkisins geta veitt nokkr- um manni. Hann hefur ætíð verið og er mjög hlyntur verkamönnum t>g Leendun), og hann er macurÍDn sem kom því á, að þeir „contractor"- ar, sem vinna verk fyrir Winnipeg- bæ, verða að borga algengum verka- mönnum $1.75 á dag sem lægsta kaup, í staðinn fyrir að þessir „con- tractor"-ar borguðu vanalega ekki nema $1.25 á dag áður. Mr. Mc- Creary skilur fiskiveiða-málið, og hefur lofað að leggja fram krafta s'na, ef hann nær kosningu, til að fá því framgengt, sem fariö var fram á í bænarskránni í vor er leið. Islendingar ættu því að greiða hon- um atkvæði eindregið, ef þeim er ant um að fá umbætur á fiskiveiða- reglugjörðinni. Mr. McCreary er mesti dugnaðarmaður og vinveittur Isl. Hann mun því vinna að því af alefli, að koma á nauðsynlegum um- bótum í þeim hluta kjördæmisins, er þeir búa £ — þar á meðal að Sel- kirk greinin af Can. Pacific-járn- brautinni verði lögð norður að Gimli á næsta sumri. Umbætur Laurier-stjórnar- innar. í síðasta blaði byrjaði ritgjörð með sömu fyrirsögu og hér að ofan, og voru komnir 9 liðir af henDÍ. Nú kemur niðurlagið og hljóðar sem fylgir: 10.—Burðargjald undir sendi- bréf, innan Canada og til allra staða í Bandaríkjunum, hefur verið sett nið- ur um einn þrifja, eða úr 3c. niður í 2c. Og til Englands og margra »f brezku nýlendunum hefur burðargjald sendibrófa verið f»rt niður úr 5c. f 2c. Póstleiðum innan Canada hefur verið Btðrum fjölgað og & fjórfia hucdrað nyjum pðsthúsum'bætt við, en samt hefur pðstm&ladeildin borið sig marg- falt betur, en hún gerði nokkru sinni áður. Aftttrhalds stjórnin varð æfin- lega að leggja henni stór upphæðir & hverju ári, en nú ber hún sj&lf sinn eigin koatnað. 11—Lánstraust Canada hefur tvö- faldast á brezka peninga-markaðnum, slðan Laurier-stjórnin tók við vö!d. um. Afturhalds-stjómin gat með naumindum fengið lan með því að borga 3^ af hundraði, en Laurier- stjömini getur fengið ðtakmarkað peningalán með þvf, að borga að eins 2-J af hundraðí f vöxtu. 12.—Laurier-stjómin hefur hlynt að smjör- og östagerð í norðvestur Canada, meira en nokkur sambands- stjórn hefur áður gert. Hún hefur f>ar á ofan útvegað markt.ð fyrir þess- ar vörur í Jepan og vfðar 1 Asfu, þar se m vér höfðum engan markað aður. 13.—LanJ stjðmarinoar, sem selt hefur verið sfðan frjélslyndi flokkur- inn tók við völdum, hefur verið selt til reglulegraakuryrkjumanna, manna, sem settust að á J>vf og yrktu það, en ekki til land-„spekúlanta" fyriv h&lfvirði, cii.s og átti sér stað þegar afturhaldg-stjórnin var við völdin. 14.—Hagur verkamanna hefurstór- um bstnað sfðan stjómarskiftin urðu. Aft uihílde-stjórnin skifti Eér aldrei af hag verkamanna , eða þeirra sérstöku m&lum, fremur en ef þeir vasru hucd- ar; en undir einB og frjálslyndi flokk- urinn var tekinn við stjóminni, þ& varð breyting & þessu. Þ& var farið að gefa málefnum peirra alvarlegan gaum. Tillaga var borin upp f ping- inu af stjórninni og samþykt, um að a Uir, scm taki sð tér opinber störf af sambacde-stjórninni, íkuli skyldir til að borga verkamönnum sínum pað kaup sem sœmilegt sé áhtið í þvf hértði eða bygðarlsgi, sem verkið er unnið. Sömuleiðis voru gerð ákvæði pcsB efnÍB, að peir, scm vinuurmar njóta, skuli vera heimilisfastir menn f Canads. Og enn voru . erð akvæði um pað, [að „akkorðs"-vinna ' (pif ce work) & stjómarverki skyldi afnumin með öllu. Áflur fyr átti pessi „akk- orðs"-vinna fér ðátslið 6tað & verk- um stjórnarinnar. t>á unnu stfilkur i,MoLtieal tér innj'við fatrsaum ein 25c. & d»g & þennan hátt. Nú verða kJ»Pfgerft>inenn peir hinir sömu að bciga Sfemilegt kaup." Auk pess sem nú hefur , veiið talið af umbótum verkalýðnum f hi>g, hefur stjórnin gefið út lög er innibinda i fcér reglu- erjörð um s&ttaleitun og samninga mdli vinnuveitenda og verkamanne pegar misklfð milli peirra & sér stað eða verkfall hefur verið'gert. Þessj lög voru sampykt á siðasta "j pingi. Augnamið, peirra er fyrst'iog fremst pað, að koma í veg fyrir^ verkföll, en ef pað er.ekki h»gt, p^ ^að koma & sættum & milli hlutaðeigenda, svo fljótt sem^auðið er. Ef mifkliðin "e"r ekki orðin bvo [ mögnuð að ^Serkfall hafi verið gert, p& er ætlast til að nefud, er kalla mætti s&ttanefnd, tinni hlntaðeigendur að mfili og reyni að f& p& til að sættast. Geti nefndin ekki komið & sættum, og ftgreiningur- inn'gengur svo lacgt aðj'verkfall er geit, p& hafa lö^in úkvpePi um eða gera r&ð fyrir aðferð, sem tak» m& til i pví augnamiði að lepgja m&llð í gjörð.*"I>e88Í aðferð hefur mikið verið notuð ft'Eoglandi 1 seicni tfð, og hef- ur'gefist ðendanlega miklu betur en gamJa aðferðin, síi nefnilega, að l&ta m&lið með öllu hlutlaust og biða eft. ir að b& m&ispartur vinni, sem betur stendur að vígi í pað eða það skiftið. Verkföllin veiða færri með pessari aðferð en ella, og sættir verða langt um tryggari og heilli ef þær eru gerðar^&ður en hlutaðeigendur hafa beðið stóikostlegt^fj&rmunalegt tjðn, eius og æfinlega & sérjstað f lang- vincum verkfðllum. E>i m& lfka telja það með umbótum Laurier-stjðrnar- innar, verkamönnum f hag, að hún hefur gert einn af r&ðgjðfum s'num (pðstm&lar&ðgjafann) að vinnuro&la- rftðgjsfa (Minister of Labour), og gegnir hann þvf etnbætti jafnfrarnt þvf sem hann &ður hafði & hendi. Hun befur og l&tið byrja & útg&fu tfmarits (The Labour^Gazette), er eingOngu fjallar um verkamanna rr&lefni. Svo hefur hfin sett eftiriitsmann, sem hef- ur það & hendi, að ferðast um landið fram og aftur og sj& um að verka- menn njðti þeirra tétticda, sem þeim hafa verið ákveðin með hinni ecdur- bættu löggjöf. S' maður er nú bú- inn að ferðast 15 000—16,000 mflur vegar, þ& f&u m&nuði sem hann hefur haft þennan starfa & herdi, og það eru víst ergar skiftar skoðanir um, að firangurinn hafi verið mjög svo góð- ur. J>e8si eftirlitsmaður er Mr. J. D. O'Donaghue f Toronto, sem er einn með hinum allra nafnkucnustu og helztu verkm annaleiðtogum í Can- ada. 15.—Laurier-stjómin hefur gert stðrkostlegar umbætur, þjóðinni f hag, viðvfkjandi styrk til j&rnbrruta- fólaga, þegar um ny'jar j&rnbrautir er að ræða. Afturhalds-stjórnin jós fé & b&ða bóga f j&mbrautafélögin, gaf þeim heila fl&kana af hinu besta landi, sem til er f Canada, fékk þeim f hend- ur rétt til einokunar & vissum svæð- um, og ákvað þjóðinni eða stjóminni ekki nein réttindi eða þægiudi & mðti. Þessari ði&ðsstefnu var undir eins breytt þegar afturhaldsmenn hiöpuðu £ir sessi. Hinar gegndarlausu land gjafir voru afteknar. Styrkurinn, sem vani var að veita f peningum, var færður niður. Og ekki nóg með það. í staðinn fyrir að j&rnbrauta- félögin voru &ður fyr ekki bundin neinum^skilyrðum, fyrir að f& styrk- inn, p& veiða þau nú að flytja pðst og annað, er Btjðrnin parf að l&t\ flytjs, frftt, sera nemur hwfílegum vöxtum af þvf fé, sem Btjðrnln hefur þannig l&tið af hendi. Þetta eru stðrkost- legar umbætur. J&mbrautafé'ögin f& nú aðeins þaðjsem er rét.t og sann- gjarnt, en er ekki gefið^tækifæii ti' að ræna þjððina miljðnum & h erju £ri, einsfog &ður 6tti Bér stað. 16.—Stefna stjðmarinnar viðvfkj- andi Yukon-landinu hefur, eins og kunnugt er, verið sú, að það skyldi sj&lft bera sinn kostnað. Og reynsl- an hefur synt, að það var vel mOgu legt. Tekjurnar hafa orðið meiri en útgjöldin, svo það hefur ekki orðið landsjðði neitt til pyngsla, eins og eumir afturhalds.gæðingar voru að sp&. Á firunum 189(5-7 og 1898-9 var kostnaðurinn við Yukon-landið samtals $2,372,340, en tekjur þaðan & sama tfma $2,572,646. Dessi aðferð stjðmarinnar, að l&ta Yukon-landið bera sinn eigin kostnað, var ðneitac- lega hin viturlegasta, ecda hafa að- fincingamar, f tilefni af þessu, orðið færri og færri eftir þvf sem meiri og meiri reynsla hefur fengist. Menn hafa orðið að viðuikenna, að það var rétt farið að, og að Yukoc-landið gerði ekki einasta svo vel að bera sinn eigin kostnað, bæði hvað stjðrn snertir og allskyns umbætur, er þar hafa verið gerðar, heldur aðþað leggi þar að auki d&lftinn skerf umfram í fj&rhirzlu rfkisins. 17.—I>egar Laurier-stjórnin var búin að koma þvl &, að flytja ^mis- konar bændavörur f kælingarhðlfum & skipum og járnbrautavögnum, p& kom hún pvf &,að sjómenn við austur- ströndina geymdu beitu stna & sama hátt og studdi þ& til a* koma þeim umbðtum fi. E>að er talið, að þess- ir sjðmenn hafi tapað hér um bil $1,500,000 & &ri, sökum beituleysis, &ður en pessar nauðsynlegu umbæt- ur voru gerðar. 18.—Reglur viðvfkjandi innfluttum vörum eru nú miklu betri en þær voru. l>eir, 83m l&ta vörurnar af hendi,verða að gefa sanna skyrslu um markaðsverð & vCrunum f þvf landi, sem þær eru komnar fr&, jafnf ramt reikningsverðinu,sem vörunum fylgir. Þetta hefur haft hinn æskilagasta fi- rangur f þ& &tt, að koma f vwg fyrir að ölag & tollgreiðslu geti &tt sér stað eða að lacdsjóður sé svikinn um tekjur með þvl að rangt sé sky*rt fr& vöruverðinu. 19.—Stjörnin hefur" l&tið umbæta og leogja telegraf-þræði, sem eru þjððeign, bæði f British Columbia og f fylkjunum austur við hafið. Tele- graf-samband við Belleey, í sundinu & milli Nyfundnalands og Labrador, er f undirbuningi. Að f& það er stðr mikils virði, að dðmi allra þeirra sem vita hverja þyðingu það hefur. En það hefur þ& þyðingu, að skip, sem fara um sundið austur og vestur, purfa að vera miklu skemur &n tele- graf-sambands en ella, pvf eins og allir vita, er afarlöng leið fr& sundi pessu inn til borganna Quebec og Montreal. J>að eykur og & &gæti pessa fyrirtækis, að sigling um sundið verður tiltölulega hættuminni en fið- ur. Leiðin um pað er hættuleg og vandfarin og hefur skipum oft og ein. att hlekst par &. I öllum slfkum til- fellum er óneitanlega pægilegt að geta sent hraðskeyti og l&tið vit», að hjálpar þurfi við. Þessar umbætur verði vafalaust vel metnar af öllum, sem vit hafa & þýðingu þeirra og er ant um að gera sjóferðir að og fr& landiuu sem ðhultastar. 20.—A meðan afturhalds-stjórnin var við vijldjn, fókk hið auðuga Stacdard Oil félag betri kjör . hj& j&rcbrautum f Cinada, 1 tilliti til flutn- inasgjalds, en aðrir. t>i*tta var^undir eins f ftekið þegar frja,l8lyndi flokkur- inn var kominn til valda. J&rnbranto. féiögin^verða nú að gefa öllum sfn- um viðskiftavinum sömu kjör, hvott sem þeir eru f&tækir eða rikir. 21.—Canada er nú I margfalt meira &liti & Englandi, og raunar hvar sem er, en húa var undir stjórn aftur- haldsmanna. Slðan ðfri'urinn byrj aði I Suður-Afrlku hefur brezlsa stjórnin sent vörupantanir hingað til lands sem hlaupa allmikið & aðra roilj- ðn dollara. J>að er f fyrsta sku'ti sem brezka stjðrnin hefur leitað til Canada f þeim efnum. Margt fleira mætti nefna, setu gert hefur veiið f umbðta áttiua, síð- an Laurier-atjðrnin koai til vald'. En petta, sem hér hefur verið talið, er meira en nðg til að sýna, að stjórnia lætursér verulega ant um hsg »)- pyðu manna f landinu. I 011 þau tr (fr& 1878 til 1896) sem afturhald - tlokkuiinn sat að völdum f Ottawa, var ekkert gert, aem miðaði til al- mennings heilla, f samanburði við þxð sem búið er að gera I þ& &tt siðan stjórcaiskiftiri urðu. J>etta er marg- viðurkent, bæði beinlinis og óbein- línis, af stðrmerkum rithöfuudum og stjórnm&lamönnum, bæðl I Band-t- rlkjunum og ð Englardi. Þessir menn hafa enga fistæðu til að segj* annað en það sem þeim þykir vera, svo þeirra filit I þessu efni ætti að vega ofurlítið meira en órfið?-fleipur f&vlsra afturhalds þjóðraal skútr>a, sem ekkert hafa annað fyrir augunum en að koma sinum flokksmöanum til valda, &n nokkurs tillits til þass, hvoit þjððinni, við þ& breytingu, liði betur eða ver. CAN4DA. Afturhald.smenu h'3f<5u en^iu þingmanna-efni í níu kjördæmuin í Austur- fylkjunum. Mótstöðutnenn þeirra náðu þannig kosningu gagn- sóknarlaust. Tveir afturhaldsmeun náðu einnig kosningu móttnælalaust við hinar löglegu tilnefningar 31. f. m., en Laurier-stjórnin hefur þannig grætt 7 sæti til að byrja meö. Verzlun Canada var $43,500,000 meiri á þremur fyrstu m4:iu^unum á árinu 1900 en hún var á satna tíma á árinu 1895 (4ður enstjórnar- skiftin urðu) og $12,000000 meiri en hún var á þremur fyrstu mán- uðunum á árinu 1899. Mr. Walter Scott, þingmanns- efni friálslynda flokksins I Vestur- Assiniboia, varð fyrir því óhappi, að einhverjir afturhalds prakkarar brutust inn í nefndar-skrifstofu hans í Regina og stálu öllum skjöl - um og bókum sem þar voru. KAM»\KlkI\. Albert T. Patrick, lögfræSingur í New York hefur nýlega verið tek- inn fastur, kærður um að hafa mvrt miljóna eiganda nokkurn, Rice a^ nafni, þar I borginni í siðastliðnum september mánuði. tTLÖND. Ettir síðustu fregnum að dæma fra K(na, virðist sem stórveldín muni á endanum veröa sátt og satn- mála um hvað gera skuli í tilefni nf ástandinu þar eystra. Sú sko^un, að liða K^na í sundur og skifta 4 milli stðrveldanna, virðist nú ekki hafa neinn byr, heldur virðast stórveldin vera orðin nokkurn veg- in ásátt um að koma a íostri og tryggri innlcndri stjóin.

x

Lögberg

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lögberg
https://timarit.is/publication/132

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.