Lögberg - 20.07.1911, Blaðsíða 1

Lögberg - 20.07.1911, Blaðsíða 1
24. ARGANGUR WINNIPEG, MANITOBA, FiMTUDAGINN 20. JÚLÍ 1911 NÚMER 29 Ógurlegir skógareldar í Ontario. Róstur á Balkanskaga. Brezka þingið, Yfirráð í loftinu. Eldarnir fara yíir 1000 fermílria svœci. — Margir smábæjir lagt'ir í eyði. — Milli 60 til 70 manns farast. 20,000 manns húsviltir. Eignatjóa um $2.000,000. Montenegróbúar fylkja liði. Á fimtudaginn var voru gerðar ýmsar breytingar við frumvarpiS um takmörkun á neitunarvaldi lá- varSanna brezku. \ oru ]>ær breyt- ingar samþyktar. Ilin merkasta Voðalegir skógareldar geysuðu i um Temiskaming hérað í norðan- | verðu Ontariofylki um miðja fyrri viku, og hafa valdiö miklu mann- tjóni og eignamissi, en mörg þús- und manns orðiS húsviltir. Lang-1 vinnir þurkar hafa gengið og var | jörð orðin skraufþurr, en miklir. birkiskógar og cspiskógar á því j svæöi er eldarnir fóru um. Milli trjánna var vaxiS meS háum | þurrum mosa en víSa birkibörkur sem er afareldfimur, eins og allir vita, og urSu eldarnir því svo afarmagnaSir, scm raun varS á. Er mælt aS báliS hafi staSiS um tvö hundruS fet í loft upp þegar þaS var sem mest. Þessir bæir hafa skemst af eldinum og sumir brunniS til kaldra kola: Coohrane, South PorkupiiTe, Dome. East Dome.West Dome og Kelso. Auk þess hafa fjölda mörg bændabýli brunni'ð, námamannahús og verzl- unarbúSir. Alls er taliS aS eld- arnir liafi farið þar um 1,000 mílna svæði. Manntjón varð því betur minna, en von var til, og mun þaS einkum þvi að þakka, aS nokkuS er af ám og vötnum á svæSi því, er eldarnir fóru um. Flýði fólkið margt til vatnanna undan eldinum, og bjargaðist þar, en þó druknaSi sumt. f einni nám- unni fórust um 20 manns. Svo telst til. aS um 20000 manns hafi orSiS húsviltir í skógareldum þessum, en eignatjón metið um $2,000,000. Miklar og ítarlegar ráðstafanir hafa þegar verrS gerS- ar til þess aS hjálpa hinum bág- stöddu. Er í Toronto búiS aS safna sjóð í því skyni og var hann orðinn milli 30 og 40 þúsundir dollara stra.x um síðustu helgi. Niknlás konungur befir þegar látiS fvlkia liöi sínu, eitthvaS sjö iþúsundum hermanna, í fjallaskörS feirra var,su,'aö ne8ri d",U1 1,rezka viS landamærin til a* verja Tyrkj-1 Þ^ns skyldi eigi mega gera um aS komast gegnum þau. þvi aS neinar. frekan 1,tllnium/' ,td. a* þeirhafagert sig Hklega til a« I í?nekkJa valdl íávarSadeildarmnar 'brjótast með her manns inn í land fvrir næstu kosningar, en þegar fióttamönnum !væru «er*ar- 'n% ekki .1>,era ,UP° IfrS Alhani,* Pr h.n^K „afa *A*t !nein f,ein frumvorp i þvi skym frá Albaníu, er þangaS hafa sótt. fyrir þann tíma. I'.r það ætlun Tvrkjum þykir Montenegrobuar gera sig bera að fjandskap með manna' aö ^nivarpiS þanmg ur þessu tiltæki; en menn þykjast P.r8.' -ert mundl verKa ^1™" Vl8 vita, aS Nikulás konungur 'muni >" ekki hafa gert þetta nema í sam- ráSi viS ftaliukonung og meS sam- þykki Rússastjórnar. Frá Morokkó. Þjóðverjar lenda með her manns við Cape Juby, Flugsamkepni á Bret- landi.* Vcgalengd um 1000 mílur. Verðlaun $50,000. A Bretlandi er veriS aS efna til óvenjulega mikillar flugsamkepni. ÞaB verður hringflug um Bret- land. Hefst flugiS i Brooklands á laugardaginn kemur og norSur meS austurströnd Englands til Ed- inborgar, þaSan til Glasgow og svo suSur til Manchester, Bristol og og Brighton og endar loks í Brook- lands, þar sem lagt var af staS. Alls er vegalengd þessi 1,010 mil- ur, og hefir blaðið Daily Mail lof- \Soooo til verðlauna flugsam- kepni þessari. MeSal þeirra. sem ])átt taka í flugsamkepni þessari eru fjórir merkir flugmenn. Má ])ar fyrstan telja Oharles T. Wey- man frá Bandaríkjum, , Beaumont Jxann er vann nýskeS hringferSs- verðlaunin í Evrópu, Vedrines þann er flaug milli Parísar og Madríd og Englendinginn Valen- tine, er þátt tók i hringflugs sam- kepninni sem fyr var nefnd. Horfur á Cuba. Forseti grunaður um fjárdrátt. \ Cuba leit mjög ófriðlega út rétt nýveriS. Byltingarhugurinn sprottinn af óánægju með Gomez forseta. Því var hreyft í þinginu að skipa nefnd manna til að rann- j saka bæSi í þingi og fyrir hæsta j rétti hvernig á því stæSi^ aS Gomez forseti hefði getað öSlast allan auS þann, er hann hefir nú með hönd- um, á þeim stutta tíma, sem hann hefir veriS forseti. Orsökin til þess, að fariS var aS hreyfa þessu er talin sú, aS forsetinn greiddi $i35,,ooo fyrir lóð undir höll eina veglega. er hann ætlar aS láta rcisa þar. Þetta þótti mörgum kynlegt, I því að áður en hann varS forseti |Var hann lítt efnum búinn og j sumir sögSu aS hann hefSi veriS í j nær $90,000 skuld. Eftir aS þing- iS hafSi tekið mál þetta til meS- ferSar neyddist forseti til aS birta skýrslu yfir eignir sinar. ÞaS gerSi bann. Eru eignir hans frem- ur litlar eftir skýrslu hans að að dæma. Horfur í Marokko hafa breyzt enn á ný. Frakkar, Þjóðverjar og Sjiánverjar allir búnir til að hrifsa undir sig vissan hluta af því ríki. En Frakkar hafa þó mestan hluta landsins á valdi sínu þessara þriggja þjóSa. ÞjóSverjar k'vá&u nú nýskcð hafa lent með her manns við Cape Juby í Marokko,, og kom mörgum þa# á óvart, og þykir sem eigi sé enn séS fyrir enda á þrætu stórþjóðanna um Marokkoríkið. scnt til neCri deíldar aftun. en nú strax cftir helgina virSist lávarSa- deildin ráðin í því, að afgreiSa frumvarpiS ekki til ncðri deildar heldur fella þaö eins og þaS liggur nú fyrir. Ef til þese dregur er þess vænst, að Asquith íorsætis- ráShcrra muni lýsa yfir því, aS hann hafi ráðlagt konungi að skipa svo mikinn fjölda nýrra lá- varSa. aS hægt verði að sam- þykkja frumvarpiS í efri deild. Hvaðanæfa. Fleiri innflytjendur. Eftirljt á auðfélögum. Falið 5 manna milliríkjanefnd. Frá Washington berast þau tíS- indi, aS Newland senator hafi ný- skeð borið upp frumvarp þess efn- is, að skipuð skuli 5 manna milli- þinganefnd til ])ess að líta eftir starfsemi auðfélaga einkum iðnað- arsamlaga. Ætlast er til, að nefnd þessi skifti sér ekki af neinum öSr- um félögum en þeim, sem hafa meiri árstekjur en ^^.ooo.ooo. Þeim félögum er gert að: skyldu aS gefa nefnd þessari skýrslur sem oftast um fjárafla og starfrækslu, og skulu þau svo sem aS sjálfsögSu verá löggilt. Nefndin á ekki aC hafa vald til áð ákveSa varnings- verð hjá félögum þessum, en hins Vegar er henni gert heimilt aS svifta félögin löggilding, svo sem eins og til að refsa þeim fyrir ó- leyfilegan starfrekstur, fjárhags- tilhögun, hefting á verzlunarviS- kepni. þágu farmgjalds ívilnunar og enn fleiri brot. Mælt er, aí5 frumvarp þetta líki mörgum þing- mönnum vel, einkum sumum mik- ilhæfustu fylgismönnum stjórnar- innar, og telji nefndarskipun þessa mjög þarflega og ætli þeir a« ljá frumvarpinu óskoraS fylgi sitt. Alheimsþing. Tillögur Fishers stjórnarfor- manns. Castro forseti. Fisher íormaður i Ástr- alíu sagCi nýskeð i Lundúnufn, aC hann srei cigi neitt er gæti mælt í móti þvi, aCauka mætti svo verk- svið nýlendumála fundarins brezka, að ])angaS sæktu fulltrúar frá öllum löndum heims til aS ræða sameiginleg áhugamál sín. Hann lcvaSst ekki geta betur séS, en me'S því nióti yrSi stórt Spor stigiS til tryggingar alheimsfriSi. Kominn að landamærum Venezuela. Cipriano Castro, fyrrum forseti Venezuela, lenti nýskeS í Castilli-j tas á Goajiri tanga í Columbia, á aS gizka tuttugu mílur frá landa- mærum Venezuela. HafSi hann komist slysalaust fram hjá öllum leynilögregluþjónum og varSskip- um, sem gerS höfSu veriS út til aS hefta ferð hans frá því aS hann fór brott frá heimili sínu á Canary eyjum. Sagt er a'ð1- hann hafi kom- iS til Castilletas frá Colon. SíSari fréttir segja, aS hann hafi þegar safnaS aS sér 1,000 hermanna og fengiS þeim vopn í hendurj. sem flutt hafi veriS frá Cubá. Gomez forseti hafði scnt hersveit áleiðis til Castro's, og látiS handtaka nokkra mikilhæfa menn frá Vene- zuela. Einn þcirra er Jorge Pello general. Þau tíðindi hafa borist frá Caracas, atS Castro eigi um $7,000,000 í banka í París og aS auSmenn í Evrópu ætli að' styrkja hann meS fjárframlögum. Líklegt er þar taliS, áS Castro muni auí- veldlega fá kollvarpaS stjórn Gom- Ez, og eigi muni verða komiS í veg fyrir það. nema stórveklin vilji skerast í leikinn. Fylkisstjórnin í Saskatchewan liykist sj'á fram á þaS, aS ekki fá- ist nægilega margir verkamenn til að vinna þar að uppskcru í sumar nema greitt verði meir fyrir inn- flytjendum en nú á sér stað. Hefir fylkisstjórnin því fariS þess á leit við sambandsstjórnina, að greiða fyrir innflutningi verkamanna á þann bátt, að heimta ekki meira IandgöngU'fé af þeim en svo. aS þaS hefti á engan veg innflutning- inn. í Suður Dakota, Nebraska, Kansas og Oklahoma ríkjum, eru uppskeruhorfur taldar með lakara móti. svo að mörg ])úsund manna muni þar eigi hafa atvinnu þá við uppskeru, sem vanalegt hefir ver- iS. Býst Saskatchewanstjórnin viS aS fá ])aSan nægan verkamanna- kost. ef eigi hömhiöu of ströng innflutnings skllyrði. Uppskurðir við botnlangabólgu gerðir úti á hafi. Læknar tveir í einu stærsta skipi Starlinunnar létu stöðiva ])að úti á miðju Atlanzhafi meSan þeir gerðu uppskurð á tveimur mönnum viS botnlangaveiki 17. þ.m. Upp- skurðirnir tókust vel og sjúkling- arnir eru á góðum batavegi. Eiffelturninn, haglhlíf. Eiffelturninn er til margra hluta nytsamleg bygging og nú sí^Sast hafa menn fundiS upp á að nota hann sem haglhlíf handa Parísar- borg. Með því að senda út frál turninum rafmagnsstrauma er ætl- ast til að verja megi bbrgina á tutt- ugu mílna löngu sviði alt umhverf- is fyrir hagli, rétt eins og sólhlíf hlífir manni viS sólargeislunum þaS sem hím nær til. Þjð veijar og Mexico-búar. í róstunum síSustu í Mexico höfðu fjórir ÞjóSverjar veri& af lífi tcknir. Þýzka stjórnin er atS láta rannsaka þaS mál og þykir ó- líklegt, aS af þeirri rannsókn hljót- ist nein venileg þyklcja milli þess- ara tveggja þjóSa. —Byltingamenn á Hayti eru á- gengir. Þeir hafa náS undir sig nýskeð nokkrum borgum á norð- anverðri eynni. —Arthur Newtonj sá er varði CrippensmálitS, hefir verið skykl- aöur til aS láta af málafærslustörf- um um eins árs tíma sakir þess. að hann þótti hafa variS fyrnefnt mál ni*-S (')leyfilegum brögöum. —Tíu manns biðu bana 15. þ.m. í (lýnamít sprenging, er varð í verksmiðju nokkurri í Frankfurt am Main á Þýzkalandi. —Japanar kvátSu ætla að vera með i ])vi að leggja deilumál í gerSardóm ásamt mcS Bretum og 1 landarík jamönnum. —Um tuttugu fórust , gassprengingu í námu viS Sykis- ville í Pennsylvania 17. þjn. —SambandsþingiS kom saman 18. ]). m. eftir nærri tveggja mán- aða þinghlé. —Konungshjónin brezku dvelja a Skotlandi um ])essar mundir. Þau komu til Edinborgar á mánu- dáginn var og var þar forkunnar- vel fagnaö. —Mývargur svo mikill er á \'ancouvereyju að menn hafa surnstaðar orðið að hætta vinnu vegna hans. Hitar eru og afar- miklir i British Col. þessa dagana. Á sunnudaginn var hitinn í Kam- loops 106 stig. Kolanámu* í Papúa. Fargjaldshækkun. Gufuskipafélögin miklu, sem um! farþega flutning annast á Atlanz-1 hafi, hafa nýskeS á allhserjarfundi komið sér saman um að hækka fargjald á 1. og 2. farrými á skip-' um sínum bæSi austur og vestur! um haf. Hækkunin er $2.50 á' dag fyrir hvern farþega. Þykjast! gufuskipafélögin vera neydd til fargjaldshækkunar þessarar til aS ná sér niSri fyrir þær ívilnanir er þau hafi orSiS a« veita skipverjum sínum eftir verkfalliS nýafstaðna. Bréf frá Steingrími Thorsteinsson Eins og menn muna gekst bandalag Fyrsta lút. safnaðar fyr- ir samkomu til minningar um 80 ára afmæli Steingríms skáHs Tborsteinssonar, og sendi honum þa samfagna-ðarskeyti. Forseti bandalagsins, hr. Baldur Jónsson, B. A., skýriSi skáldinu bréflega frá samkomunni, og barst honum ný- skeS bréf þaS^. sem hér fer á eftir. Hann hefir beSiS Lögberg a'S birta þaS, svo að hlutaðeigendur mættu sjá, hve skáldiS ber hlýjan hug til þeirra er gengust fyrir samkom- unni. BréfiS er á þessa leiS: Reykjavík, 13. Júní 1911. Herra Baldur Jónsson Winnipeg. Háttvirti herra! Eg meStók meS innilegum fögn- uSi símskeytfó méð árna«arósk á 80. lafmæli minu 19. Maí seinastl. frá l bandalagi unga fólksins í Fyrsta jlúterska söfnuði í Winnipeg; fyrir | þaS þakka eg hjartanlega félaginu ¦ >g yður sem formanni þess, og þar |næst ])akka eg yður fyrir í dag með- ítekið bréf ySar, sem ber fram vott ástar, vinsemdar og viðurkenning- Napóleon sagSi einhverju sinni: ''Englendingar búa á hafinu, Frakkar á landi, ÞjóSverjar i loft- inu." T>ctta átti að vera skop um þann ónytsama gruflunar-anda, sem ]»'itti einkenna hugsunarhátt ÞjóSverja, en nú má segja þetta mcS sanni um þessar ])jóðir, þó aö ',yfirráðum yfir láSi. legi og lofti sé nú oðru vísi skift en áður. Eng- lendingar drotna enn á hafinu, en Þjóðverjar eru orðnir konungar lands, en Frakkland fremst um yfirráö i lofti. Vissulega hyggur I Þýzkaland á yfirráS á báSum þess- 1 um sviðum, en floti þess jafnast ekki enn við brezka flotann, jafn- 'vel ekki á pappirnum, og þaS virð- ist hafa dregið sundur með því og : Frakklandi í seinustu flugsam- , kepni. Þetta er m. a. af því, aS sína leiS fer hvor í þessari íþrótt. ÞjóSverjar hafa meiri trú á loft- förum, sem Icttari eru en loftiS, en Frakkar treysta betur flugvélum, sem eru þyngri en loftið. Þó aS I Frakkar væri fyrstir til aS gera iloftför, bæSi þau. gömlu, sem bár- ust stjónilaust fyrir veSri og vindi iin nýrri, sem mátti stýra, þá hafa þeir horfið frá þeim og lagt stund á flugvélagerð, meSan Þjóð- verjar srojSuðu gasWgi, eins og I vindla eða langa í lögun. Um í tíma voru allar þjóðir hræddar mcS sögum um ferSalög í heljar- stórum loftförum, sem áttu að j geta borið heilar hersveitir og sett ; þær niður. hvar sem vera vildi. En 5 gerðar væri margar teguudir I Zeppelins og Parsevals loftfara j með svo miklum hraða, aS þau , voru • númeruS niSur er ekki gefin j nöfn. þá löskuSust þau eSa brunnu Inærri eins ört, svo aS þaS er óvíst hvort Þýzkaland á þessa stundina nokkurt flugfært loftfar. En franska stjórnin hefir veriS miklu hepnari í flugvélasmiSum | sínum, og eytt þó til þeirra miklu jminna fé. Lautenant Conneau sem vann flugkepnina í hringförinni milli stórborganna Parísar og Brussels og Lundúna, er einn þeirra mörgu hcrforingja, sem orSinn cr fyllilega fær til aS stýra flugvélum. Frakkland er landa fremst í flugvélagerS, eins og þaiS var fremst í bifreiSasmíSum fyrir nokkrum árum. En hiS sama ligg- ur þar til grundvallar, því aS endurbætur flugvéla og bifreiða, eru komnar undir því, aS gasoline- hreyfivélarnar verSi gerðar sem fuilkomnastar. Tæringar rannsóknar- nefndin. Mótmælir Dr. Koch. Tæringar rannsóknarnefndin brezka, sem skipuS var fyrir tíu árum, hefir nú loks gefiö loka- skýrslu um starf sitt. Er það hið merkilegasta skjal aiSi dómi margra v ísindamanna. Nefndin er á nokk- uS gagnstæSri skoSun viS Dr. Koch um tæringu í mönnum og skcpnum. Dr. Koch hélt því fram að tæring í mönnum væri annars eðlis en tæring i mjólkurkúm og gæti menn því ekki fengið tæringu oí sjúkum kúm. Nefndin brezka sannar. aS sjúkdómurinn er sama eSlis bæSi í mönnum og nautgrip- um. Ofurlítill munur kvaS ef til ";I1 geta veriS á gerlum þessum, (c. nefndin heldur því samt fast ¦ fram, aö börn geti hæglega sýkst af tæ-ingul, ef þau drekki mjólk úr i tæringai sjúkum kúm. Enn frem- I ur sidðhæfir nefndin, aS spendýr ! og mi nneskjur gieti sýkst hvaö af ; ööru. ViS rannsókn, sem gerö var lá 128 tæringarsjúkum mönnum, ; komst nefndin aS þeirri niöurstöSu að tæringargeríarnir í þeim af þeim i sem fullorönir voru, einkum ef um lungnatæringu var aS ræða, væri nærri alt af tæringargerlar úr mönnum, en ekki úr skepnum. En öSru máli var aS gegna um tær- ingarveik börn og unglinga. Þa^S sannaSist sem sé, aS nærri helm- ingur þeirra barna, sem nefndin skoSaSi og dáiS höfSu úr innyfla- tæringu, þau höfSu sýkst af gerl- um úr tæringarsjúkum kúm. — i Nefndin mælir fastlega fram meS i því, að yfirvöldin hafi miklu ná- kvæmara eftirlit á mjólkursölu heldur en gert hafi veri'S alment áSur. Friðun sela. Flugmenn á Frakklandi. Nú er lokiS flugsamkepninni miklu á Frakldandi, og hafa yfir völdin komiS sér saman um atS þesskyns flugsamkepni skuli eigi leyfiS oftar á þessu ári. Almenn- ingur er farinn aS finna til pess, aS þaS er óviturlegt a^S æia þannig líttreynda flugmenn meS afarhá- um verClauna tilboSum til þess aS taka þátt í flugsamKepni t vélum' sem gerðar eru óhæfilega ctra:ist- ar til þess atS þær geti veriM ,;em allra léttastar. T'/t-.i: flugmeun íiafa augsýnilega beA5 bíma ein- mitt vegna þessa, og síys flug- manna í þessari sWjív.i flugraun, hafa verið miklu fle; • en vcnju- lega áður. Þær fréttir ,berast frá Melbourne ,,; fæ ful]þakkaS. 0; tralíu að afarmiklar kolanám svo að cndingu, að þiS mintust mín ur scu fundnar í Papúa. Er ætlan meö sleöisamsæti, si manna aS bar muni mega fá svoeg gat buist vi5 e8a átti skm mikmn kolaforöa. aS nægi handa - allri Asíu suSaustanvcrSri. |> hefir komiS til mála aS flytja feola- birgSir þaSan gegnum Panama- skurSinn þegar hann cr orS'inn skipgengur. þvi meira anægjuefni fyrir mig. Þakka eg af hjarta ykkur, sem mintust mín þar; biS eg kærlega aS heilsa dr. Jóni Bjamasyni og þeirn hjónum, og um leið og eg ítreka þökk mina til Bandalagsins, óska eg þvi allra heilla um ókomin ár og —í Venezuela voru mikil há- tíðaihöld 6. þ.m. í minningu þess,jman ,afnan vera aS ríkið hafði þá orðið sjálfstætt' yíSar með ást og virSingu fyrir heilli öld. Stgr. Thorsteinsson Þkð er undravert að Englend- ingar skuli ekki gefa meiri gaum en þeir gera aS flugvélum, hvorki sér til skemtunar né til hervarna. Þegar tólf flugvélar fljúga fram og aftur yfir Ermarsund á þriggja minútna fresti, þá mætti ætla, aS eylands-kóngsríkiS teldi ómaksins vert aS horfa á það og hugsa um þaS. ViS Calais á Frakklandi safn- aSist múgur manns til aS sjá flug- mennina fara og koma, en á Dover á Englandi sáust færri áhorfendur en lögregluþjónar. HéSan af verður ekki treyst á víggirtSingar náttúrunnar. Nú er engin Alpafjöll, Pyreneafjöll né Ermarsund. Á þrjá vegu má fara yfir Simplon skarð: á járnbraut- inni, um jarSgöngin og uppi í loft- inu. ftalska stjórnin er aS láta setja öflugar stáldyr í jarSgöngin og sprengivélar undir, sem stýrt er JmeS rafmagni úr fjarlægS, til aS jhindra.neðanjarðar innrás, en ekk- jert ráð hcfir enn fundist til að hefta flugvélar. Nú eru til.flug- vélar, scm flutt geta tíu menn auk stýrimanns. Þær kosta, segjum $2.000 hver, og fara 60 málur á klukkustund. MeS þeirra tilstyrk má á inni nóttu flytja svo iríarga hermenn sem vill inn í hvaSa land sem er, með $200 tiIkostnaSi á mann, og aS þvi búnu geta flug- vélarnar snúiS við og sótt fleiri, og varpaS nokkrum sprengikúlum með veginum ef vill. Þetta er ó- dýrasta aSferð til að gera innrás í óvina land, sem enn fara sögur af. —Lausl. þýtt og stytt úr Indepev- dcnt. Shahinn af Persíu. Mrhamed Ali Mirza, sliainn í Persíu, sem rekinn var frá ríkjum, er nu aftur kominn heim í ættíand sitt oj, hygst aS brjótast til valda. Hann dvelur um þessar mundir í Gumezhtepe, sem er smábær viS KaspiahafiS nálægt landamærum Pússlands, og kvaS hann hafa í.'uzt þangaS á rússnesku herskipi. Ferðamenn frá Hudsonflóa. Hópur ferSamanna er nýkonv irm til Port Nelson við Hudsons- flóa og hafa þeir fariS þa leiS sem nýju járnbrautina skal leggja. Láta þeir vel yfir því, hve þarflegt sé aS fá járnibraut lagSa yfir þetta eySiland, sem margar au^supp- sprettur eru í, svo sem ómælanleg- ir greni og furuskógar, vötn full af ýmsum verSmætum fiskitegundum og málmar á ýmsum stöSum. Enn f.emur segja þeir^ aS á stórum svæSum séu lönd slétt og vel fall- in til akuryrkju. Mælingamenn stjórnarinnar vinna a'S mælingum tmdir brautina af miklu kappi, og 185 fyrstu mílurnar frá Pas til Ticket Portage eru til svo aS verk- stjórar geta byrjaS þar á brautar- lagningunni undir eins og verkiS liefir veri« veitt, en þaS veríSur gert innan skamms. Kójeruhætta. Læknar í New York hafa ný- skeS bannaS landgöngu 5 innflytj- endum, sem sannast hefir vií ítar- lega rannsókn, atS voru sýktir af kóleru, þó aS veikin væri ekki far- in aS lýsa sér meS ytri einkennum. Mennirnir voru sóttkvíaSir hiS bráðasta. Sumir landa vorra vestan hafe munu hafa stundaS selaveiSar viiJ íslandsstrendur og er þeim eflauet kunnugt, aS fyrrum var mikil gengd vöSusela á hverju vori bæöi norSanlands, vestan og austan. Einkurn var mikiS um sel í "ísa- ámm". Þá kom selurinn meS haf- ísnum norSan úr ishafi. Margar þjóðir hafa stundaS1 seladráp í norðurhöfum seinasta mannsaldur og hafa selir fækkaS stórum. Þess hefir og orSiS vart viS ísland, a!5 þar er nú minna en áfcur um vöSn- sel. Snemma í þessunr mánuSi komu sendiherrar meS fullu umboSi frá Englandi. Rússlandi, og Japan til Washington til aS eiga fund meíS fulltrúum Bandaríkjanna um frii^- un sela, og undirrituSu þar samrr ing, sem bannar selaveiSar á rúm- sjó um 15 ár og svo lengi úr þvl, sem samning þessum er ekki sagt upp. TímaritiS New York Inde- pendent, segir meSal annar um þenna samning: "Þetta er ekki einasta sigur ftl handa Bandarikjamönnum, sem barist hafa i 40 ár fyrir friSun seía á rúmsjó, en árangurslaust þessa, heldur cr þar me( borgMl frá yfirvofandi eySing einhveril fegurstu og skynugustu dýrateg- und, sem nú er lífs. Eins og Tafi forseti benti á, er þetta þar ai auki fyrirboSi ium aS lögleidd veiift síSar alþjóSa vej'Silög, til al vernda atrðæfi hafsins. OÞa Ser timabœrt að halda þenna fund. Selirnif hafa veriö flæimíir úr ishafintt, og einu látur peirra í norSurhöfuiB eru viS Pribiloff og Commander- eyjar; hina fyrnefndu eiga Banda- ríkin, hin er eign Rússa. En vH5 nyrztu eyjar Japans eru lííka látur á nokkrum stöSum'. En aSal sela- látrin eru á Pribífoff, h»jóstug«iB hólma, sem 280 Eskiinóar byggja, og sveipaSur er þoku mestanhkita ársins. ÞaS er talið, að þangatJ hafi um 2,000,000 sela komiS tfií að kæpa í Maímánuði áriS i83i Nú eru þar ekki nema um 185,000 selir. Þessi ákaflega fækkun or- sakast af þvi, aS kæpurnar hafa veriS drepnar úti á rúmsjó. Fáum klukkustundum eftir komu sína til látranna, á hver kæpa kóp, sem hún elur ötm fyrir nokkra mánuíi, milli þess sem hún fer á tilteknucB tíma, og oft til aS leita sér fæöu, nokkur hundruS milum sunnar. Þegar karldýrin koma a« skerjr unum heyja þeir miklar orustur, meS góli og busli, og eru þá a» berjast um kæpurnar, sem eru tólf til hundraS í hópi. Sjaldan getar selur barist til sigurs og komist inn í látrin fyr en hann er sjö ára Stjórnir Bandaríkjanna og Rúss- lads hafa ibannaS aS drepa kæpurn- r, en leyft aS drepa karldýrin á landi, seoni nóg er af. Ungu sel- irnir, sem liggja uppi á seerjunum umhverfis látrin, eru umkringdir. reknir á land upp og drepnir þar. En selveiS'auK-in írá Japan ae Canada, er ekJn mega fara upp at látmnun:. hafa ) á rún i við Vancthelgi E nkjai lands, kæpurnar synda út eftir I drcpa ]xMr þ ,ð fjórar -J hvcrjum . fim 1 áSur en til þeirra næst. Og þaS sem verr fyrir hverja kæpu, sem drepin e;, verSur einn kópur hungurmoi látrunum, og óbornir kópar fa.ast vitanlega líka. Bandaríkjamenn rg Rússar hafa nú sýnt þá greið"ivn:, aS lofa aS taka frá 30 af huf-rSi af öllum selskinnum ungra ka 1- dýra, sem drepip verSa á land". 05 ætla aS gefa þau Japan o«r Cm- ada í skaðabætur, af þvt aS '•«« gereySa atvinnu þeirra manna. . «?m veriS hafa viS selaveiSar á úr> sjó. Þ'aS virSist, sem Tt^'í, Rússland, England og Banda '';-» hafi starfa'S með mikiíli samvirtni- semi og lipurð hvert vi« annaK a þessum merícikga funrli. o? vér óskum þeim til haminrin. sem meS vísdómi sfrram hafa leitt betta vandasama mál til farsælleTri Ivkta."

x

Lögberg

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lögberg
https://timarit.is/publication/132

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.