Austri - 15.11.1895, Blaðsíða 2

Austri - 15.11.1895, Blaðsíða 2
nr n A U S T R I. 122 hans lausn í náð. og myndað nýtt ráðaneyti, af 4 hægri mönmim og 4 vinstri mönnum og 2 miðlunarmönn- uin. Forseti ráðaneytis þessa varð háskólakennari Sagerup. Láta flestir Norðtnenn allvelyfir þessum ráðgjafa- skiptum. En vinstri blöðin sum íinna ráðaneytinu það til forAttu, að það sé fætt í pukri, af þvi konungur reðst :i undan lítt ura við aðra um skipun ráðaneytisins, er á að koma sáttum á deiluniál frændþjóðanna, sem allt of lengi hafa, skilið hujri manna í báðum löndunum, svo til vandræða horfði og óyndisúrræða, þar sem báð- ar þjóðirnar voru teknar að her- væðast. Sildarveiöi var nú komin a.llgóð norðantil í Norvegi, er síðast frettist þaðan, og bðfðu utgjðrðarmeim gjört boð eptir skipum sínum, er liingað voru komin til sidarveiða, Síldin er því nú fallin í verði á hinum erlendu mörkuðum. Frakkland. pann 27. september unnu Fraiikar höfuðfeorg Madagaskara, Antananarivo, og veittn Hovaernrr miklu deigara viðnám en margir hðfðu ætlað. Hefir drottningin sent friðarboða til herforingja Frakka Duehesne, og beiðzt friðar og lofað að leggja niður vopnin og se]ja Frökk- um sjálfdæmi. pegar þessi hraðfrett kom ti\ Parísarborgar, varð þar hinn mesti fögnuður, því miidar hrakspár hafa gengið fyrir leiðangrinum til Mada- gaskar, og Frökkum sótzt leiðin seint í byrjun, enda landið veglaust og íllt yfiii'erðar og óheilnæmt, svo fjöldi hermannanna sýktist ¦ á leiði n n í gegnum landið,. En til mikils er að vinna fyriri Frakka, þar sem Madagaskareyja er stævri en Frakkland allt, og landið mj(")g frjófsamt. Styður þessi sigvr rojðg veldi Frakka á Afríku. pann 28. september dó í Parísar- borg Louis Pasteur, einhver liinn raesti velgjörðamaður hins líðandj mannkyns og frægasti vísindamaður þessarar aldar, 73 ára gamall. Lækna- íþrótt þessara tímaátti engan hans lika, Enginn læknir nú átímumhefirgjörtsvo þýðingarraiklar og margbi otnar vísinda.l. uppgötgvanir sem Pasteur, og aldrei liefir nokkurefazt um uppgötvanir hans, því hann birti þær aldrei fyr en ha.nn var sjálfur sannfærður um óskeikanleik þeirra, sem sumir vísindamenn hafa eigi gætt svo vel sem skykli. Með því almanak hins íslenzka þjóðvinafelags heflr, eigi alls fyrir löngu, flutt æfisögu Pasteurs og hin a vísindalegu þýðingu hans meðferðis, þá sleppum vér nákvæmari lýsingu a.f honum og framkvæmdum hans hér. Tyrkland. '" þess hefir áður verið getið hér í Austra, að Tyrkir hafi framið mikil grimmdar- verk á kristnum mönnum i Armeniu, misþyrmt sumum en gengið af öðrum dauðum, svo Englendingar, Frakkar og Rússar hafa álitið ser skylt að skakka (íþann leik, og hóta Tyrkjum hörðu, [ef þeir fara eigi að ráðum þeirra. En Tyrkir hafa farið undan í flæmingi, lofað reyndar öllu fögru, en efnt fæst af því. En nú hefir þó í haust mikið ábætzt hrellingar kristinna" manmi á Tyrklandi, þar sem skríllin hefir veitt kristnum mönn- um atför, bæði í Trapezunt í Litlu- Asíu og sjálíum Miklagarði og drep- ið þar kristna menn svo hundruðum skiptir og sært miklu fleiri. Stórveldin 3 hótuðu Tyrkjum at- göngu ef þeir bættu ei ráð sitt/ogsá Soldán sér ei annað vænna, en skipta um stórvizír, og keitir sá Kiamil pasja er tók við ráðaneytisforsætinn af Said pasja, og er Kiarail þessi talinn fullur vin Englendinga og er haldið að hann muni láta að orðum þeirra og veita kristnum mönnum betri hefir. réttindi á Tyrklandi en verið Vilja Englendingar að kristnir nienn í Armeniu fái sjálfsljórn, en um það er Bússum litt gefið, að myndist þar eystra sjálfstætt riki rétt við landamæri þeirra. Englendingar hóta að brjótast í gegn um Hellusund og kúga Tyrki til hlýðni við fyrirskipanir þeirra; en Tyrkir leggja á leið þeirra sprengi- kúlur á sjávarbotni, og voru nýbúnir að boða suður til Miklagarðs hinn fræga hervélasmið Tnrpin, en Englend- ingar höfðu þegar skotið á bæ einn tyrknoskan suður við Persaílóa; og lítur allt þotta eigi friðarlega út, hvað sem úr því ræðst. Soldán og ráð- gjafar hans eiga liér úr vöndu að ráða, því hlvði þeir eigi boði stórveldanna, þá er eigi annað sýnna, en að Tyrkjum verði veitt atlaga, ríkinu skipt npp og þeir reknir i'it úr Evrópu. En hlýðn- ist Tyrkir lioði stórveldanna, þá er allbúið, að lýðurinn gjöri uppreist, og þá skerist svo stórveldin í leikinn og haldi síðan skiptafund með sér á eign- um Tyrkjans. Að minnsta kosti her- væðast nú allar þjóðir á Baikanskaga, til þess að láta eittlivað til sín taka við skiptin, sem margir ætla íui að eigi getí dregizt lengi úr þessu. í Austurríki liafaorðið ráðgjafa- skipti, og hefir Kidmannsegg greifi lagt niður völdin, en sá heitir Badíne greiii, er nú skipar ráðaneytisforsætið. Bclgia, pær sakir hafa verið bornar á Leopold Belgiukonung í einu ameríksku l)laði, að haira hafi eytt i'illura eigmim Charlottu systursinnar, er gipt var Maximilian keisara, cr Mexikomenn drápn. Varð drottning- in vitskert við þá harmafregn, og hefir bróðir hennar, Leopold konungur, haft fjárforræði systur sinna.r, er var stór- auðug, og á konungur — eptir því sem bla.ðinu segist frá — að haf'a eytt fjárhlut hennar i þarfir Kongó-ríkis- ins, er alltaf er í fjárþröng mikilli. Snemma í f. m. rákust járnbraut- arlestir saman í grennd við höfuðborg- ina Briissel, og mölbrotnuðu 4 járn- brautarvagnar; fórust þar 18 manns, en 100 særðust. í þeim vögnum, er brotnuðu, var ráðaneytisforseti Belga og kona hans og komust bæði af lítt meidd. Austur-Asía, Kínverjar hafa orð- ið að láta undan Englendingum og hengja miklu fleiri morðingja — er verið hiifðu að vígum á kristnum mönnum þar í landi í sumar, — en þeir höfðu ætlað sér í fyrstunni. í höfuðborginni Siml á Koroa- skaga hefir skríllinn gjiirt upphlaup, brotizt iiiní höll konungs og myrt þar drottninguna og nokkrar hirðmeyjar. Leikur orð á því, að Japaningar hafi haí't vitneskju af þessari ráðagjörð, því herflokkur einn af þeirra liði var þar allnærri liöllinni er þessi hryðju- erk fóru fram, og varð eigi drottn- ingú að liði. En sjáifir telja Japan- ingar þétta óra'ka sönnun fyrir þvi, að eigi tjái að sleppa tauraunum við Kínverja og innlenda menn á Kórea- skaganura. Heima i Japan er ba;ði stjórnin og þjóðin samtaka í því, að efla sem niest landherinn og herflotann, og hefir þjóðpingið veitt til þess fé svo lmndr- uðum millíóna króna skiptir, þvi Jap- aningar ætla sér eigi að þola Bússuni nokkurn yfirgang þar austan til í Asiu framar. I Japan blómgast nú óðum ýms- ar handiðnir, en einkum er baðmullar- vefnaður í miklum vexti, svo Japan- ingar eru nú farnir að flytja baðnmll- arvefnað til annara landa, en urðu áður að kaupa hann ærnu verði af Vestmönnum. Og í öllu er uppgang- ur Japansmanna nú hinn mesti. Landsgufuskipið. Farstjóri Dit- lev Thomsen hefir sent hraðfrétt um það liér til landsins, að hann hafi feng- ið tilboð um 3 gufuskip til leigu, er fullnægi kröfum fjárlaganna. Með gufuskipinu „lijuharr1 barst hingað sú lausafregn, að Thomsen liefði verið í Björgvin í ííorvegi og þar verið að semja ura leigu á norsku gufuskipi, er heitir „Friðþjófur". pað skip er sagt að fari 11 mílur á 4 klt., taki 588 smálestir Netto, og geti haft nægilegt fa.rþegjarúm,. en sé 23 ára gamalt, en þó gott og sterkt skip enn þá. KonHiig-ur hefir veitt Garða- brauðið á Alptanesi síra Jens Pálssyni á Utskálum. t Sýslum. Jón A. Johnsen. pann 14. f. m. andaðist í Reykja- vík, eptir langvarandi lasleika, sýslu- maður Jón A. Johnsen, rúmlega fimmtugur að aldri. Jón sýslumaður var gafumaður góður og einstakur gæðamaður og lip- urmenni, ör af fé og höfðingi í lund. Vér slcólabræður hans munum jafnan minuast hans, sem eins hins kærasta og alúðlegasta vinar. Ska'pti Jósepsson. t Jonas læknir Jönsson. pann 23. september drukknaði um nótt í Djúpadalsá í Eyjafirði, Jónas læknir Jönsson, faðir síra Jónasar á Hrafnagili, 65 ára að aldri, á heimleið frá sjúkum. Er þar mikill ágætismaður burtkallaður, því Jónas Jónsson var maður agætlega vel gefinn, djúphygginn og vel menn- taður, einkum þó í læknisfræði, og hinn vandaðasti maður og lyartabezti og mun minning hans ógleymanleg þeim möi'gu sjúklingum, hverra roein hann græddi mörgum embættislækni betur. Jónas Jónsson fór fyrst að fáts við lækningar til muna á Tunguhálsi í Skagafjarðarsýslu, og fékk þar brátt ágætt orð á sig sem góður læknir. þegar Húnvetningar höfðu misst Jósep Skaptason, og fengið aptur í hans stað Júlíus lækni Halldórsson. þá undu Austur-Húnvetningar þeim skiptum eigi betur en svo, að þeir fengu Jönas Jónsson til að flytja til sín og borguðu honum árlegt gjald. Má nokkuð marka af þessu, hvílíkur ágætismaður Jónas Jónsson var, að hinir stórlátu Húnvetningar gjörðu sig ánægða með að hami settist sera læknir í þanu sess, er auður var orðinn við fráfall kansellíraðs Jósej)s Skaptasonar, og þótti þó fiestum vandskipaður. Frá Húnvetningum fór Jónas læknir ekki íyr en sonur hans, síra Jónas, var orðimi prestur á Hrafna- gili og flutti þá til hans, og sáu Hún- vetningar mikið eptir honum. pað sem einkenndi Jónas serstaklega sem lækni, varinnilegleiki hans og hjartagæzka við sjúklingana- þeir fengu öbilugt traust og tiltrit til hans, sðgðu honum því svo greini- lega frá sjúkdómum sínum, sem létti honum mjög lækningatilraunir hans, og í þessari ótakmörkuðu tiltrú sjúk- linganna til læknisins var líklega að mikhi leyti fólgin afbragðs heppni Jönasar sem læknis, því hann liafði eigi aðeins hiua afbragðslipru læknishönd og mikla kunnáttu og reynslu, hekhir var honura innrætt í hjarta hin ekta læknislund til að bjálpa og græða. Shapti Jösepsson. :*Mt>i*- Útdráttur ur niðurjöfnunarskrá fyrir Seyðisfjaröarhaupstað frá fardög,,m 1895 til 31. dcs, s. á. Xöfn Aukatilliig. Kr. au. Stefán Th. Jónsson 14 Einar Tiiorlacius 5 I. M. Hansen 8 T. L. Imsland 28 L. J. Imsland 11 50 Snorri Wiium 6 Ingiinundur Ingimundarson 6 N. Nielsen 6 Andr. Rasmussen 8 pórarinn G uðniuiulsson 20 V. T. Thostrups verzlan 80 Eyjólfur Jónsson 8 Sig. Johansen 16 H. I. Ernst 10 Bjarni Siggeirsson 5 0. Watlrae 560 Pöntunarfélagið 70 Ólafur Sigurðsson- 16 Einar Hallgrímsson 12 Einar Helgason 6 Magniis Einarsson 14 Gránufélagið Vestdalseyri 80 Carl Wathne 16 G. B. Scheving 14 Skapti Jósepsson 6 Sig. Johansens verzlun 80 Stefán J. Sveinsson 5 50 A. V. Tulinius 10 Axel Schiöth 5 Tala gjaldenda í kaupstaðnum er alls 145. en hér er þeim sleppt, sera gjalda minna aukatillag en 5 kr.

x

Austri

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Austri
https://timarit.is/publication/141

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.