Öldin - 18.11.1891, Blaðsíða 1

Öldin - 18.11.1891, Blaðsíða 1
 #LDIN, an Icelandic Weekly Record of Current Eventa and Contemporary Thought. Subscr. Price $ 1,50 a year. Olafsson & Co. Publisher*. ÖLDIN. Advertising Rates: 1 inch single column: 1 month; 3 mo's; 6 mo's; 1 year $1,00; $2,50; $4,50; $8,00. Adr.: Box 635, Winnipeg, Man. I. 1 WINNIPEG, MAN., MIÐKUDAG, 18. NOVEMBER. 1891. Fyrir $ 1 getr hver maðr fengið Öldina senda í heilt ár til einhvers vinar síns á Islandi. TT T^ einhverjir af kaupendum *-*¦*- blaðsins skyldu ekki fá það með skilum, þá gera þeir oss greiða með að láta oss vita það. FRETTIR. ÚTLÖND. — Pafinn er, eins og vérgátum um um daginn, dauðvona, ekki sárþjáðrað vísu, en batavon engin. Þvi er heldr kvikt meðal kardínálanna, því að þeir ertt þegar farnir að hugsa um, hver næstr skuli kosinn páfi. En páfinn er með því marki brendr sem fieiri, að honum er ekki mikið gefiðumþá, sem hann hyggr sé að búast undir að verða eftirmenn sínir. Monsignor Parocchi er sá kardínali, er páfa gengr næstr, og þóttist páfi komast á snoðir um, að hann væri farinn að búa í hag fyrir sjálfan sig til væntanlegrar páfakosn- ingar. Þetta mislíkaði pcáfa og hefir hann skorað á Parocchi að segja afsér embætti. — Annars er það tvent, sem veitir í hönd farandi páfakosningum sérstaklega þýðingu : annað er það, að ekki þykir óhugsandi að sá kunni ein- hver að ná kosningu, sem kynni að vilja gera sátt og samkomulag við ítal- íukonung og falla fra ijllum kröfum til veraldlegra yfirráða. Er sá annar flokkr í kaþólsku kyrkjunni, er æskja mundi að slíkt ráð víeri upp tekið, en hinn sá, er þetta mundi álíta ina mestu ógæfu og óhæfu. Er eigi reynt, livor þeirra flokka kann hlutskarpari að verða. Hitt atriðið er það, að hingað til hefir ítölum tekizt að halda hefð á því, að jafnan sitji ítalskr maðr á páfastóli; en nánari samgöngur og viðskifti manna i ýmsum löndum lieims hafa nú svo sem stytt leiðir milli landa oggertmönnum auðveldari samkyuning. Því vilja nú kaþólskir menn margir, að kosinn sé páfi næsta sinn óítalskr maðr, annað- hvort franskr, þýzkr, enskr eða amer- ískr til dæmis. — Lars Oftedal, norski ofstækis- prestrinn nafnkmini í Stafangri, jcátaði á sig af prédikunarstól snemma í þ. m. kvennafar og klæki, og sagði svo lausu embætti sínu. — Cþpreistin í Brasilíu e.r nú í ljósum loga; Fonseca forseti er þar að leika inn venjulega leik allra forseta í suðr-amerískum þjóð- veldum, þann, að setja sjálfan sig upp yfir lögin og fulltrúa þjóðar- innar. Syðsta ríkið í Bandaríkjum Brasilíu er Kio Grande del Sul, og hefir það nú sagt sig úi lög- um við ríkjasambandið. Það lítr út fyrir að uppreisnarmenn víðsvegar um ríkin hafi talsvert fylgi af hern- um og helzti hershöfðinginn er með þeim. Eio Grande er aðalstöðin, sem uppreisnarmenn úr Öllum ríkj- unum þyrpast að. Uppreisnarmenn hafa sett braðabirgðastjóm; Fon- seca er að halda með her íí hendr þeim. Líklegt að eitthvað skríði til skarar næstu viku. BANDARIKIN. — Aii fer enn friðsamlega meðChili og Bandaríkjunum, en óvíst hversu ræðst. Sendiherra Bandar. í ítalíu kom skyndilega heim til Washington í vik- unni; veit enginn, hvað til kemr. Sum- ir ætla að ítalía hafi sætt færi, er ófrið- lega leit út milli Bandar. og Chili, að herða nú á með kröfur sínar til bóta fyrir New Orleans morðin. CANADA. — Mercier hefir liöfðað mál á móti blaðinu Empire og 4 öðrum stórblöðum fyrir óhróðr um sig. Nefndin, sem mál hans átti að rannsaka, hefir enn eigi látíð uppi álit sitt, en talið víst að hún hljóti að bera hann undan sökum. Fullyrt er nú, að Angers fylkisstjóri ætli að víkja Mercier frá völdum, og muni taka Masson fyrir forsætisráðgiafa í stað- inn. Masson hefir áðr verið fylkisstjóri. íslands-fréttir. Eftir ísAFOi-i). — VerzlunaBskóli reyk.iavíkr tók til starfa 5, þ. m. með 17 nemendum, og 7 kennendum, tímakennurum. Af nemendum eru 10 í neðri bekk og 7 í efri. — Stýrimannaskóhnn í Rvík var settr 1. þ. m. í viðrvist landshöfðingja, biskups, er flutti ræðu, hins setta amt- mans og ýnisra annara, í hinni nýju skólastofu, er forstöðumaðr skólans, Markús F. Bjarnason, hefir reisa látið á sinn kostnað. Er það vandað Ms og vel til hagað, með loftsvölum til afnota við tilsögn í mælingafræði, t. d. að reikna sólarhæð o. fl. Kenslusalr- inn er 9 álna breiðr og 13 álna langr og vel hátt undir loft. Lærisveinar eru mi 11 við skólann og von á 3 í viðbót í haust. Auk skólastjóra, sem kennir stýrimannafræði og reikning 6 stundir á dag, hafa 4 menn tímakenslu við skólann. — Fjarverzlunin. Sjö farma af sauðfé hefir Zöllner sótt hingað til lands í haust, að þeim meðtöldum, er bíðr á Borðeyri eftir nýju skipi, í stað þess er laskaðist: 1 úr Skagaf. og Húnav.s. aastan Blöndu, rúm 2000; 2 úr Eyjafj. og Þingeyjars., samt. um 8000 fjár; 1 af Seyðisfj., um 3000; 1 af Vopnaflrði og Fáskniðsflrði, 1600 og 1 af suðrlandi, Rvík. Mikið af þessu fé hafa pöntunarfólögin sent fyrir eig- inn reikning; sumt hafa kaupmenn sent á sama hátt, t. d. örum & Wulfffrá Vopnafirði og Fáskrúðsfirði, en sumt keypt fyrir fyrir peninga. Hefir pen- ingaverðið verið hér syðra 8—10 kr. fyrir vetrgamalt, meðalverð rúmar 9 kr., og fyrir tvævetra sauði 11—14 kr., meðalverð rífl. 13 kr. (14. Oct.) — Lœknaskóunn. Þar hefir enginn lærisveinn viðbæzt í haust, en 7 vóru fyrir. — Prestaskólinn; Þar eru nú 17 lærisveinar eða eiga að vera—einn er ókominn, af Austfjörðum,—9 í efri deild og 8 í neðri. — Latínuskólinn. Þarer lærisveina- talan nú 82, að meðtöldum tí piltum, sem munu vera á leiðinni austan úr Múlasýslum, sjóveg. Nýsveinareru 20. (17. Oet) — Madr drukknaði nýlega á ísafirði, Kristjan skipstjóri Sigurðsson, hrökk fram af bryggju, ölvaðr. — Afli var lítill á Austfjörðum er Thyra fór þar um í lok f. m., vegna beituleysis, en ekki af því, aðeigiværi nógr flskr fyrir; þeir örfáu, er í síld náðu stöku sinnum, öfluðu mætavel á hana. En síldarhlaup var nýkomið á Seyðisfjörð, 4 lásar Norðmanna fullir þar kveldið, sem skipið fór þaðan, og því búizt við góðri haustvertíð. (24. Oct.) — Aðflutningr afengra drykkja. A Vestfjörðum er að komast á hreyf- ing í þá átt, meðal kaupmanna þar, að hætta að flytja til landsins áfenga drykki til sölu, alla nema 51, rauðvín og messu- vín. Frumkvöðull þessa lofsverða fyr- irtækis mun vera Björn Sigurðsson, kaupstjóri, en hann ræðr fyrir tveimr vernlunum, í Flatey og í Skarðsstöðinni; verðr tekið alveg fyrirslíkaaðflutninga þangað upp frá þessu. í félag með hon- um um þetta eru þegar gengnir hinn kaupm. í Flatey, Eyjólfr Jóhansson. og formaöi' iiöntunarfélags Dalamanna, Torfi Bjarnason í Ólafsdal. Ymsirkaupm. og verzlunarmenn vestra hafa tjáð sig málinu hlynnta, ©g láta vonandi verða af því að ganga í þessi samtök, sem hver sannr þjóðar-vinr hlýtr að telja sér skylt að styðja kostgæfilega í orði og verki, þ'annig, að þau komist á um land alt með tímanum, heldr fyr en síðar. — Ellefu þilskip átti Ásgeir kaupm. Asgeirsson á ísafirði á fiskveiðum í sumar, og öfluðu flest mikið vel, þar á meðal eitt, Louise, 62,000 fiskjar, sem er ef til vill in mesta aflaupphæð á íslenzku fiskiskipi hingað til. Formaðr á Louise var Bjarni Jóhansson (prests frá Jóns- nesi). — Brauð veitt. Landshöfðingi veitti 22. þ. m. prestaskólakand. Jóni Pálssyni Höskuldstaðaprestakall, eftir ósk safn- aðanna, og 24. þ. m. prestaskólakand. Rikkard Torfasyni Rafnseyrarprestakall samkvæmt kosning hlutaðeigandi safn- aða. (28. Oct. ) Eftir F.TALLKONUNM. — Tídarfar. Haustveðráttan liefir verið góð, alstaðar sem til hefir frézt, nema stormasamt nokkuð oggæftirþví stopular. Regnsamt öðru hverju, en ekki til skaða. — Talsverðr fiskafii hér um slóðir ef gæftir væru. — Vinnumadr í Bárðardal (Jón Sig- urðsson) kyrkti stúlku frá Svartárkoti, sein var ólétt eftir hann, og dróg hana í læk. — Barnaskölinn í Reykjavík hefir aldrei veriðjafnfjölsóttr sem nú. Ganga nú á hann 200 böm. (20. Oct.) FRA LONDUM VORUM. — West Dulutii, 8. Nóv. Veðrátta er nú farin að verða kaldari, litið frost um nætr. Veikindi hafa gengið hér töluverð, helzt taugaveiki; nokkrir land- ar hafa lagzt í henni, og tveir bræðr, Jóhannes og Halldór Sigurðssynir hafa verið fluttir á sjúkrahúsið; en bæði þeim og öðrum, sem veikzt hafa, er nú að batna. — Vinna töluverð og borgað- ir fyrir strætavinnu $2 ádag. — Verzl- unarm. Mr. S. J. Ásgrímssonlokaði biið sinni í Oct. og mun það hafa komið af því að hann átti allmikið útistandandi, er seint borgaðist, því hér vóruslæmir tímar með vinnu fram um miðsumar. En nú opnar hann aftr eftir faa daga. —• Einnig ætlar landi vor Mr. B. Áma son að byrja verzlun með „Dry Goods" þessa dagana. Eg hefi góða von um að verzlanir þessara landa vorra geti haft góðan framgang, því að fullkomið útlit er a, að þessi ungi og litli bær marg- faldist að stærð áðr en mörg ár líða". WINNIPEG. — Frost og vetrar-kuldi. 011 plæging hcr í fylki heiir án efa endað mcð þessari helgi. — Kolin í háu verði, $9,50 ton. Engin merki sjást til verðfallsins, sem fylkisstjórnin hét mönnum í vor. — Séra Jón Bjamason fór suðr til Dakota í fyrri viku. Okominn aftr. — Mrs. O. B. Halhlárson fór á sunnud. suðr til Mountain, ÍT. I)., og verðr þíir í vetr. — OLDINA vantar 6 nýja kaup- endr hér í bænum, til að fylia fyrsta hundraðið. — ÖLDIX hefir fengið nærri 300 kaupendr utanhæjar. Hún vill fá ein 200 til fyrir nýárið. Fái hún það, ætlar hún að reyna að gera eitt- hvað dálítið betr fyrir kaupendr sína, en hún hefir lofað þeim uppliaftega. — Bjorn Pétrsson íetlar á sunnu- daginn að tala um ið ávaxtarlausa fíkjutró. — Ilr, Sigurðr Amason frá Graf- ton, N". D., var hér á ferð síðastliðna viku. — Taylor hó/ibindari, sem gerir /rost & sér til borgarstjóra (mayor), er einn af nýtustu mönnum, sem setið hafa í bæja,rstjórninni. — Nú er tíð til að heimsæ/rja Osenbruqge, bezta sfcinnfatasalann í bænum. FRA LESBORÐINU. — Um kynbætr á mannkyni. Það cr enginn bóndi það flón, ef hann á nokkrar kýr í fjósi, og vill alasér upp kálf, að hann ali ekki helzt upp und- an .beztu kúnni. Það er enginn fjár- bóndi svo skyni skroppinn, að hann reyni eigi að fá sér hrúta af beztafjár- kyni, sem hann á kost a til undaneld- is. Reiðmaðrinn, sem á bæði þróttlitla, hasta og lata truntu, og sterka, bráð- vakra og fjöruga meri, er eigi í vafa um, undan hvorri hann eigi heldr að ala sér upp hestemi. Þetta er vottr þess, að bóndinn heflr fyrir reynslu margra kynslóða sannfærzt um, að eiginleikar eru arfgengir. Af sömu ástæðu er það og, að vérvelj- um beztu kartöflurnar úr til útsæðis: Nú liafa vísindin kennt oss að þekkja arfgengislögmalid, sem áðr var lítt kunn- ugt. Náttúrufræðingarnir gera tilraunir til áð rannsaka það æ betr og betr. Búfræðingar og búmenn beita lærdómi þeim, sem reynslan heflr kennt mönn- um, og gera sjáifir frekari tilraunir wm kynbætr. Vér erum alt af að smá-fær- ast á veg með að hagnýta lærdóma, reynslu og þekkingar til kynbóta á húsdýrum vorum. [Framh. á 3. bls.]

x

Öldin

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Öldin
https://timarit.is/publication/142

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.