Ingólfur


Ingólfur - 03.10.1911, Blaðsíða 1

Ingólfur - 03.10.1911, Blaðsíða 1
INGOLFUR IX. árg. Reykjayík, þriðjudaglnn 3. októember 1911, Haturspólitík. Það hefir lengi verið ljóst að öll pólitík „ísafoldar" síðan á þingi i vetur hefir verið persónulegt hatur á núver- andi ráðherr8. Þetta verður með hverju tölublaði „ísafoldar" æ ljósara og ljós- ar*. í hverju blaði eru margir dálkar ein- tómar skammir um núverandi ráðherra. Honnm eru bornar á brýn allar hugs- anlegar syndir. Hvort ákærurnar eru sannar eða ósannar liggur „ísafold" í léttu rúmi. Það sem alt er undir komið, er að telja nógu margt til, og halda áfram að tónglast á þvi, dag eftir dag, blað eftir blað. Ekkert sem núverandi ráðherra gerir er gott. Alterilt. Hon- er borið á brýn að hann brjóti þingræð- ið, réttlætið margsinnis, stjórnarskrána, lögin, mannlega skynsemi o. s. frv. Hvert af þessum brotum er þess eðlis, að — ef satt væri — þá mnndi ráðherra vera óalandi og óferjandi. Þessi maðuraem „ísafold" hefir árum saman, alt tilárs- loka 1909, klínt sér upp að — sem í desember 1909 var „þjóðkunnur ráð- venduismaður" — er nú á einu ári sokkinn svo djúft í „ísafoldar" augum, að hún gefur í skyn að hann sé var- menni, auk margs annars smávægilegra. Þegsi haturspólitík er ekki góð. Það er harla óskiljanlegt með hvaða rétti hatur „Isafoldar" er gert að aðalmáli í islenskri pólitík, með hvaða rétti is- lenskum kjósendum er otað fram til þess að greiða atkvæði um þetta: hvort þeir vilji styðja að haturs- og hefndar- ráðum nokkurra vina og vandsmanna Björns Jónssonar. Því að á öðru byggist hatrið ekki en því, að núverandi ráðherra sá að B. J. var sjúkur maður, sem vegna sjúkdóms síns gat ekki aðstaðið starf sitt sem ráðherra. Því hlaut hann að fara frá völdum. Og núverandi ráðherra gerði meira: hann tókst á hendur að verða ráðherra eftir B. J., þótt honum væri það nanðngt. Hann hafði neitað að taka á móti þessari stöðu 1909 og þá stutt B. J. til valda. Á honum hvíldi því að nokkru leyti ábyrgðin ,á óstjórn- inni. Og því var honum skylt að koma til, þegar alt var komið í ófærur hjá B. J. Þetta er öll undirstaðan undir hat- urspólitík „ísafoldar". Og einmitt af því væri haturspólitíkin ekki þess verð að henni sé gaumur gefinn — ef ekki stæði flokkur á bak við „ísafold", og það jafnvel stór flokkur, se^ kallar sig „Sjálfstæðisflokk". Að vísu er mjög fjarri því að allur „Sjálfstæðisflokkurinn" sé ánægðurmeð 40. blað. „ísafold" og haturspólitík hennar. Mjög margir Sjálfstæðisflokksmenn fyrirlíta rit- hátt og pólitík blaðsins. Og bestu menn- irnir tínast smátt og smáttúr og mótmæla því opinberlega, að þeir eigi nokkuð sam- an við hann að sælda. Siðast hefir séra Sigurður Stefánsson i Vigur, einn af fremstn mönnum Sjálfstæðisfiokksins, gert það. Margir eru komnir á undan. Og margir munu koma á eftir. Því að samneyti við „ísafold" og haturspólitík hennar er hverjum manni, sem alvar- lega hugsar um hag þessa lands, við- urstygð. En betur má ef duga skal. Mjög margir Sjálfstæðismenn standa enn á baki „ísafold" og viðurkenna hana sem blað flokksins. Og þá viðurkenna þeir menn um leið að haturspólitíkin gegn núverandi ráðherra sé pólitík flokksins. Þá er sjálfstæðismál landsins óvirt svo að það er gert að skjóli persónulegra ofsókna. Á þessu ber „Sjálfstæðisflokk- urinn" sem slíkur ábyrgð þangað til hann mótmælir því opinberlega. Og þangað til þau mótmæli koma fram liggur á flokknum sú þunga ásökun að persónu- legt hatur einstaks manns eé það, sem hann berst fyrir. Ingólfsmyndin. Formaður Iagólfsnefndarinnar, hr. verkfræðingur K. Zimsen, hefir gert skýrslu um starfsemi nefndarinnar og birt hana í blöðunum. Aðalreikningur nefndarinnar um tekj- ur og giöld er svo: Tekjur Gjafir og vextir......kr. 9310,29 Tekjur af lotteríi o. fl. . . — 5939,00 Lán með veði í IngóJfshúsinu — 4669,73 krT 19919,02 Gjöld Kostnaður við húsið . . . kr, 13573,51 Borgað Einari Jónssyni . — 5000,00 Ýmislegur kostnaður ... — 614,30 í sjóði 10. sept. 1911 . . . —___731,21 kr. 19919,02 Samkvæmt samningnum við Einar Jónsson á enn að borga honum 1900; fyrsteypan kostar 6000 kr.; stöpull und- r myndina er áætlað að muni kostá um 3000 krónur. Enn vantar því mikið á að peningar séu fyrir hendi til þess að myndinni verði komið upp. Satt að segja er þetta mál ekki mjög langt frá því að vera okkur til hneysu. Nefndinni hefir verið legið á hálsi fyr- ir þetta og henni kent um. Eins og vant er leggjumst vér islendingar á þá sem eitthvað gera og eitthvað vilja leggja í sölurnar. Því að það mun vera satt að nefndin heflr vel gert það sem hún hefir getað, lagt tíma og fyrirhðfn í sölurnar og engar þakkir fengið fyrir. Hverjum er það þá að kenna að ár líður cftir ár án þoss að að mál þetta sé leitt lil lykta? Til þess liggja vafa- laust margar orsakir. Hér var frá upp- hafi stofnað til mikils fyrirtækis, fyrir- tækis sem frá öndverðu var vafasamt hvort mundi takast. íslendingar eru fámennir og lítið um psninga; 15— 20000 krónur eru mikið fé fyrir oss. Því verður ekki neitað að rausnarlega var riðið úr hlaði: Iðnaðarmannafélag- ið, sem stofnaði til fyrirtækisins, gaf þegar 2000 króna til þess, bæjarstjórn Reykjavíkur 500 kr., D. Tomsen 500, Ungmennafélag Keykjavíkur 200, fé- lagið Skjaldborg á Akureyri 300 kr.; ágóði af tombólu varð rúmar 1200 kr. Margir fleiri gáfu minna, og ýmsir iðn- aðarmenn og kaupmenn gáfu stórgjafir í efni til byggingar Iugólfshússins. En þrátt fyrir þetta alt erum vér varla komnir hálfa leið. Ahuginn kólnaði, Jóns Sigurðssonar likneakið komst á d*gskrá. Og almeoningur? Almenn- ingur gaf ekkert — en skammaði. Þar er líkleg* aðalástæðan til þess að mál- ið hefir strandað. Almenningur — allur þorri manna — sýndi ekki áhuga sinn á málinu með öðru en því að ráðast á þá sem fyrir málinu etóðu, og höfðu þó komið því þetta áleiðís. Nu mun það vera tilætlun nefndarinn- ar að reyna að hrinda málinu á atað af nýju og sjá hvort ekki verði bund- inn endi á það. Væri nú vel að menn vildu sýna sannan áhuga sinn á þvi að með því að leggja nokkuð til, annað- hvort beiulínis eða óbeinlínis með því að kanpa eða koma út lotteríseðlum í húsinu. Þá mun varla líða á löngu áður en Ingólfur stendur á Arnarhól og horfir á fyrstu íslensku böfnina. Þingmannaefni. Nú er liðinn framboðsfresturinn. Eftir þennan tíma geta eigi fleiri þingmanna- efni bæst við í hópinn. Við skulum því hér setja lista yfir frambjóðendur — þá sem kunnugt er orðið um: í Seykjavík bjóða sig fram: dr. Jón Þorkelssou og Magnús Blöudahl banka- ráðsmaður (áður þingm.), L. H. Bjarna- son prófessor og Jón Jónssou dóseut, Halldór Daníelsson yfidomsiri og Guðm. Pinnbogason dr. phil. Þórður Thorodd- sen hefur hætt við framboð sitt. í Gullbr. og Kjósarsyslum: Björn Kristjánsson bankastj. og Jens Pálsson prestur (áður þm.) Matthias Þórðarson útgerðarmaður og Björn Bjarnason bóndi í Grafarholti. í Borgarfjarðarsýslu: Kr. Jónason ráðherra (þm.), Einar Hjörleifsson skáld og Þorsteinn Jónsson bóndi á Grund á Akranesi. í Mýrasýslu: Haraldur Níelssoa pró- fessor og Magnus Andrésson prestur. í Snœfellsnes og Hnappadalssyslum: Halldór Steinsen læknir og Hallur bóndi á Gríshóli. Guðm. Eggerz sýslumaður mun vera hættur við framboð sitt. I Dalasýslu: Bsrni Jónsson viðskifta- ráðunautur (þm.) og Guðm. G. Bárðar- son bóndi á Kjörseyri. t kemur út elnu sinni í viku að minsta kosti; venjulega á þriðjudögum. Árgangurinn kostar 3 kr„ erlend. is 4 kr. Uppsögn skrifleg og bund- in við áramót, og komin til útgef- t anda fyrir 1. október, annars ógild. t Ritstjóri og ábyrgðarm.: Gunn- \ ar Egilsson Laugaveg nr. 38. — J P Ma finna á afgreiðslunni frá kl. ? Í 11-12. $ C Afgreiðsla og innheimta í Kirkju- $ l strœti 12 kl. 11—12 og 4—5 hjá ? F P. E. J. Halldórssyni, lœkni. J í Barðastrandarsýslu: Björn Jóns- son fyrv. ráðherra (þm.) og Guðmund- ur Björnsson sýslumaður. í Vestur-Isafjarðarsyslu: Kristinn Daníelsson prestur (þm.) og Matthías- son Ólafsson kaupmaður. í Norður-Isafjarðarsýslu: SkúliThór- oddsen fyrv. sýslumaður (þm.) og Magn- ús Torfason sýslumaður. A Isafirði: Sigurður Stefánsson prestur (þm.), Kr. H. Jónsson útgerðar- maður og Sigfús Bjarnason konsúll. 1 Strandasyslu: Ari Jónsson aðstoð- armaður (þm.) og Guðjón Guðlaugsson kaupfélagsstjóri. í Húnavatnssy'slu: Hálfdán Guðjóns- son prestur (þœ.) og Björn Sigfússon umboðsmaður (þm.), Þórarinn Jónsson bóndi á Hjaltabakka og Tryggvi bóndi í Kothvammi. í Skagafarðarsýslu: Ólafur Briem umboðsmaður (þm.) og Jósef Björn?son kecnari (þm.), Árni Björnsson prestur og Rögnvaldur bóndi í Kéttarholti. Eun- fremur Einar bóndi á Brimnesi. í Eyjafarðarsyslu: Hannes Hafsteiu bankastjóri (þm.) og Stefán Stefánssou bóndi í Pagraskógi (þingm.), Kristján Bonjamínssou á Tjörnum og Jóhannes Þorkelsson á Syðra-Fjalli. Á Ákureyri: Sigurður Hjörleifssoa læknir (þm.) og Guðmundur Guðlaugs- son bæjarfógéti. í Suður-Þingeyjarsýslu: Pétur Jóns- son bóndi á Gautlöndum (þm.) og Sig- urður Jónsson bóndi á Arnarvatni. í Norður-Þingeyjarsýslu: Benedikt Sveinsson bankaendurskoðandi (þm.) og Stgr. Jónsson sýslumaður. í Norður-Múlasy'slu: Jóhannes Jó- hannesson sýslumaður (þm.) og Einar Jónsson prestur, Jóa Jónsson bóndi á Hvanná (þm.) og Björn Þorláks«ou prestur. Á Seyðisfirði: Valtýr Guðmundsson dósent og Kristján Kristjánsson læknir. í Suður-Múlasýslu: Jón Jónsson írá, Múla (þm.) og Jón Ólafsson ritstjöri, gæslustjóri (þm.), M%gnús Bl. Jónsson prestur og Sveinn Ölafsson umboðs- maður. I Austur-Skaftafellssyslu: Þorleifur Jónsson bóndi í Hólum (þm.) og Jón Jónsson prófastur. í Vestur-Skaftafellssýslu: Sigurður Eggerz sýslumaður og Gísli Sveinsson yflrdómslögmaður.

x

Ingólfur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ingólfur
https://timarit.is/publication/189

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.