Óðinn - 01.04.1915, Blaðsíða 2

Óðinn - 01.04.1915, Blaðsíða 2
ÓÐINN Hann seltist nú að í Khöfn, en kunni enn ekki við að halda kyrru fyrir og gerðist skips- læknir um hríð. Um 1880 varð hann aðstoðar- læknir á Almanna-spitalanum í Khöfn og síðan hjá hinum ágæta skurðlækni Dana, M. Saxtorph prófessor. En árið 1883 var Schierbeck veitt land- læknisembættið á íslandi og varð hann þá jafn- framt forstöðumaður læknaskólans í Reykjavík. Schierbeck sagði af sjer landlæknisembættinu árið 1894 og fór heim til Danmerkur þá um sum- arið, alfari hjeðan, en árið eftir var honum veitt stiftslæknisembættið fyrir Norður-Sjálandi og hjelt hann því embætti til dauðadags. Hann andaðist 7. dag septembermán. 1911. Schierbeck kvæntist árið 1870 danskri konu, að nafni Ina Ragnhilda, dóttur Joh. Chr. Petersen grossera. Lifir hún mann sinn og þrjú börn þeirra, tveir synir, Aage Schierbeck læknir á Fjóni og Axel Ejnar Schierbeck cand. juris og myndasmiður í Kaupmannahöfn. Dóttirin, Ebba að nafni, er gift góðkunnum landa vorum i Khöfn, cand. jur. Jóni Sveinbjörnsson kammerjunker. »Svo skal einn lofa að lasta eigi annan«, er íslenskt orðtak, og er auðvelt að fylgja því hjer, er minst skal á slarfsemi Schierbecks sem land- læknis. Bæði sá, er Schierbeck tók við embættinu af, og sá, er við því tók af honum, voru stórnýtir og samviskusamir ágætismenn í stöðu sinni, er gert hafa islenskri læknastjett og heilbrigðismálum þjóðarinnar mjög mikið gagn hvor á sína vísu. En því verður trauðla á móli borið, að starfsemi Schierbecks í embætti hans var nýr og sterkur lífsstraumur í vorum litla, islenska læknaheimi. Hann kom fastara og betra skipulagi á margt í lækna- og heilbrigðismálefnum og samkvæmara kröfum samtíðarinnar en áður var, þótt síðar hafi margt verið betur bygt á grundvelli þeim, er hann lagði — af samtíðarmönnum eftir nútíðarkröfum. Enda var honum sjálfum vel ljósl að á því sviði fer öllu óðfluga áfram og ætlaðist hann manna síst lil þess, að all væri lálið slanda í stað. Pvi hann var víðsýnn vísindamaður, og framfaramaður í hvívetna, en kyrrstöðumaður enginn. Lá honum ríkt á hjarta að bæta læknaskipun landsins og endurbæta sjúkrahúsin, og fjekk hann þar allmiklu áorkað til hins betra. Hann kendi læknum betri rot- og drepverjandi sárameðferð en áður þektist hjer og bætti í öllu stórum verklega kenslu í hand- lækningum. Skurðlæknir var hann ágætur, og fyrst í hans tíð tóku læknar alment að gera stóra hold- skurði. Sjálfur gerði hann marga slíka, og mæltu það margir að sönnu, að þeir ættu »hnífnum hans Schierbecks« líf sitt að þakka. Holdsveikisrann- sóknir hans bæði hjer á landi og áður í Noregi hafa allmikið vísindalegt gildi. Og fyrstur manna sannaði hann, að tæringarsóttkveikjan væri til á Íslandi. Schierbeck lagði einkum stund á að kynna sjer farsjúkdómafræði og merkar þykja ýmsar at- huganir hans á þeirri grein, ekki síst þær, er hann gerði þegar kýlapestin gaus upp í Glasgow árið 1900. Þess var áður getið, að Schierbeck landlæknir lagði stund á garðyrkju í æsku. Ekki dvínaði sá áhugi hans með aldri og sjerstaklega eiga íslend- ingar honum mikið að þakka á því sviði. Er það orða sannast, er Einar Helgason garðyrkjufræð- ingur segir um hann í bók sinni »Bjarkir«, er hann hefur helgað minningu Schierbecks, að »hann hefur unnið garðyrkjunni á íslandi meira gagn en nokkur einn maður annar hefur gert um langan aldur«. Þar var hann frumkvöðull þeirra fram- kvæmda, er yngri menn hafa tekið við og bygt á og aukið síðan og vel farnast. Garðyrkjan var hjáverk hans, en »garðurinn hans Schierbecks« í Reykjavík — við hús hans — ber þess vitni, að það hjáverk var ekkert smá- verk. Hann gerði þar mikilsverðar tilraunir með trjárækt, blómrækt og matjurtarækt, er borið hafa »hundraðfaldan ávöxt«, — ekki að eins í garðinum þeim, heldur fyrir fordæmið í flestum görðum Reykjavíkur og víðar um land. Rauðará við Rvík keypti hann og gerði þar stórfeldar jarðabætur, lún og matjurlagarða. Hann er í raun rjettri frum- kvöðull að jarðrækt Reykvíkinga. Grýttur jarð- vegur óx honum ekki í augum, hann blátt áfram elskaði moldina og áburðinn, og jörðin gaf honum að launum gull og blóm. Hann var ásamt Árna sál. Thorsteinsson land- fógela aðalhvatamaður að slofnun »Hins íslenska garðyrkjufjelags«, er komst á árið 1885, og var Schierbeck formaður þess full 8 ár, uns hann fór hjeðan, en eftir það skrifaði hann oft ýmislegt gagnlegt og golt í ársrit þess. Schierbeck ljet ekkert tækifæri ónotað til að vekja áhuga þjóðarinnar á garðrækt bæði i við- ræðum og ritgerðum. Kver ritaði hann um mat- jurtarækt og leiðarvísi um ræktun fóðurrófna. í

x

Óðinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Óðinn
https://timarit.is/publication/205

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.