Óðinn - 01.12.1917, Blaðsíða 6

Óðinn - 01.12.1917, Blaðsíða 6
70 ÓÐINN leik til þess. Og guð hafði þó á undanfarinni friðartíð margoft vitjað kirkju sinnar og vakið upp sterkar krist- indóms og trúaröldur hingað og þangað, en því var ekki alment gaumur gefinn. Aðvarandi raddir hafa borist til eyrna vorra, sem hafa sýnt fram á, hve mijuð væri í veði, ef guðsþjóðin þekti nú ekki sinn viljunartíma, og kannaðist við ábyrgð sína i því að vakna til alvarlegs lífs heima fyrir og reka sterkt og dugmikið trúboð til þess að kristna heiðingjaheiminn. Rjett fyrir stríðið kom út bók eftir John R. Mott, sem kunnugastur er allra manna ástandinu í heiðnu löndun- um. Ifann sýndi fram á, að nú væru heiðingjalöndin að opnast fyrir kristniboðinu, og hann skoraði með mikilli alvöru á kristnu þjóðirnar að vakna nú og nota tækifærið. En hverju hafa kristnu þjóðirnar svarað? Európustríðið er svarið, og úr vöggu hinnar afneitandi stefnu kristindómsins komu fyrst stríðsblossarnir fram. Um leið og hinar ýmsu stefnur reyndu til þess að svifta Krist guðdómstign hans, þá reistu menn upp afguði sína. Hermenskudýrkun, hervaldsdýrkun, auðæfadýrkun og vísindadýrkun og allskonar dýrkun kom í staðinn fyrír hina sönnu guðsdýrkun. Og ávextirnir eru stríðið með allri eymd og synd og neyð, sem því fylgir. Og á bak við þetta stendur höfðingi heimsins, djöfullinn, sem hefur mennina að leiksoppi og neytir allra bragða og allra krafta til þess að eyðileggja guðs verk, eyða því, sem hinn sanni kristindómur hefur verið að byggja upp. Og kaldhlátur hans yfir blindni og heimsku og ofmetn- aði mannanna gellur i gegnum hergnýinn og stórskota- dunurnar og endurómar og bergmálar i gjábörmum glötunarinnar. — En ofar öllum þessum völdum stendur hann, hinn sanni friðarhöfðingi, og leyfir styrjöldunum að geysa um stund, til þess svo á sínum tíma að snúa morðvopnin úr höndum óvinarins og leiða afleiðingarnar inn í þá farvegi, sem liggja til hins sanna og varanlega friðar. En á meðan á þessu stendur, þessum holskurði við mannkyns-meinsemdunum, grætur hann eins og forðum yfir Jerúsalem, af því að hún þekti ekki sinn viljunar- tíma, grælur af meðaumkun með þeim, sem verða að líða og þjást. — Nú eru hinir sterkustu vitjunartímar fyrir alla kristn- ina og fyrir hvern einstakan mann, sem eyru hefur að heyra og augu að sjá með. Og það eru vitjunartímar fyrir þessa þjóð og fyrir hina íslensku kirkju. Og það eru vitjunardagar fyrir þennan bæ, sem guð hefur út- valið til að vera höfuðstað þessa land og hjartastað hinnar íslensku þjóðar. — En það ber ekki mikið á að menn skilji þetta eða vilji kannast við það; heldur þvert á móli. Svarið við köllun guðs er vaxandi ljettúð og kæru- leysi; vaxandi glaumur og heimskukæti; vaxandi taum- leysi og ólöghlýðni; vaxandi frekja, blygðunarleysi og litilsvirðing fyrir þvi, sem sæmilegt er og siðsamt; vax- andi peningagræðgi, eyðslusemi og vanstilling. — Það er risin upp ógegndaralda, sem hrífur með sjer margt af unga fólkinu og hringsnýr því svo að það stappar nærri fullri vitfírring. Pað er að breiðast út pest, sem heltekur marga efnilega unga menn og stúlkur, svo að það verður helsjúkt af óhemjugangi og tryllingi. Pað hamast úti um nætur í tilgangslausum bílferðum, stund- um hálffult með daður og lausungarlátum, og spigspor- ar stundum um göturnar með yfirlæti og spjátrungsskap, og heldur að það sje afarfínt og mentandi slíkt líf og stórborgarlegt. Og hinir eldri eru litlu betri, eða rjettara sagt hygg jeg að athæfi þeirra sje í rauninni hálfu sví- virðilegra, þótt ef til vill beri ekki eins mikið á því. Menn, sem ættu að vera til fyrirmyndar, gera sig auð- virðilega þræla ýmiskonar nautna og svifast ekki að brjóta lög, ef þau virðast koma í bág við nautnir sjálfra þeirra eða þægindi. Jafnvel sumir leiðandi menn hafa látið sjer sæma að reika um göturnar og ramba hálf-ó- sjálfbjarga. Bíóin eru full af fólki, sem drekkur í sig reifara-sögumyndir og mentunardrepandi, smekkspillandi og taugaæsandi vitleysu, en kirkjan er illa rækt og er stundum hálftóm, og kirkjuklukkurnar óma árangurslítið út yfir sofandi lýð, sem ekki hefur mannrænu í sjer að fara á fætur á helgum degi til að hugsa um sál sína. Og þetta er höfuðstaðurinn! Hingað kemur svo fjöldi æskumanna utan úr sveitun- um og verður drukkinn af þessu óhemjulífi höfuðstaðar- ins og fer aftur heim og ber með sjer sóttkveykjur hins andlega rotnunarsjúkdóms og dauða út til þjóðarinnar. — Já, það er erfitt, jafnvel fyrir þá unglinga, sem þó hafa góða viöleitni og göfugri hugsjónir, að »smittast« ekki af lausung og ljettúð aldarandans. Petta er áhyggjuefni hið mesta, og jeg er viss um að Jesús grætur yfir þessum bæ nú á þessum alvörutímum, að hann skuli ekki vilja þekkja sinn vitjunartíma, nje gefa gaum að þeirri ábyrgð, sem bærinn hefur gagnvart þessari þjóð. Og þó hefur guðshönd ritað á vegginn sín alvöru orð: Menetekel! veginn, Ijettvægur fundinn! Pau viðvörunarorð hafa í mörgum atburðum mætt augum vorum og eyrum; þau hafa komið fram í afhroði því, sem vjer höfum liðið á skipum vorum, og dýrtíðinni, og þau má lesa í horfum þeim, sem nú blasa við oss; en menn vilja ekki skilja það þannig. Skyldu menn ef til vill skilja það í vetur, ef hungur, kuldi og myrkur ættu að grúfa yfir þessum bæ, ef skólum yrði lokað; og jafnvel gæti verið hætta á að loka þyrfti skólum og samkomu-hús- um. Vjer biðjum að slík reynsla þurfi ekki að koma yfir oss, en samt eigum vjer sannarlega ekki betra skilið. Peir, sem ekki vilja heyra, verða að finna til, segir orð- tak eitt. Vjer höfum ekki viljað heyra guðs raust. í þessi þrjú ár hefur guð haldið undursamlega hlífiskildi yfir oss, og verndað oss, en vjer höfum ekki snúið oss til hans samt. í þrjú ár hafa skelfingar verið hringinn í kringum oss og hættur alstaðar, en vjer höfum samt ekki snúið til guðs. Og jafnvel vjer, sem teljum oss i flokki hinna kristnu, vjer erum fádæma illa kristin og alvörulaus og hálfvolg. Vjer hefðum getað sýnt betur í lífi voru ávexti trúarinnar og blessun samlifsins við guð, en ávextirnir hafa verið litlir og magrir. Vjer, sem þó þekkjum af eigin reynslu náð Jesú Krists við syndara, vjer sem höfum öðlast þessa miklu gjöf, vjer berum mesta ábyrgð, á oss hvílir skyldan stærst og mest verð- ur af oss heimtað. En kveifarskapur og hálfvelgja og heimshugarfar hafa verið svo ríkjandi hjá oss, að það er ekki auðvelt að sjá á oss að vjer höfum meðtekið náð guðs. Pess vegna verður og guðs orð fyrir lasti. Líf vort, trúaðra manna og kvenna, er meingallað á mörgum

x

Óðinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Óðinn
https://timarit.is/publication/205

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.