Verkamaðurinn


Verkamaðurinn - 11.08.1945, Blaðsíða 3

Verkamaðurinn - 11.08.1945, Blaðsíða 3
VERKAMAÐURINN VERKAMAÐU RINN. Úttaiandi: Sósíalistaféktg Akureyrar. Ritatjóri: Jakob Amason, Skipaíötu 3. — Sttni 466. BíaOnotnd: Rósberg G. Snædal, Eyjólfur Árnason, Ólafur Aðalsteinsson. BUðið kemur út hveru laugardag. Laúsasöluverð 30 auia eintakið. Afgreiðsla í skrifstofu Sósíalistafélags Akureyrar, Hafnarstræti 88. Prenrverk Odds Björnssonar. Hlýðnisaf staða „Ðags" við ósannindin Þrjár stórfréttir hafa borist okkur til eyrna síðustu daga. Atomsprengj- an, stríðsyfirlýsing Rússa á hendur Japönum — og fregn „Dags", um að bretskir samvinnumenn séu sama tóbakið og íslenskir „Framsóknar"- samvinnumenn. Það þarf óvenjulega mikla ósvífni, ekki síst af manni, sem bú- inn er að vera í samvinnuskóla í Bretlandi, að halda því fram, eins og gert er í síðasta blaði „Dags", að starfsaðferðir og áróður bretsku samvinnufélaganna séu í sama dúr og hjá þeim samvinnufélögum hérá landi, þar sem „Framsókn" hefir töglin og hagldirnar. Skipulag, starfsaðferðir og áróð- ur bretsku samvinnufélaganna er á mjög annan veg en tíðkast hefir í samvinnufélögum hér á íslandi. Meðlimir bretsku samvinnufélag- anna eru aðallega verkamenn og aðrir launþegar, en hér á landi hafa bændur aðallega bygt upp sam- vinnufélögin uns nú síðustu árin, að mikil breyting er að verða á þessu, samhliða breytingu á at- vinnuháttum þjóðarinnar. í Bret- landi hafa það einnig verið og eru atvinnuhættirnir, sem valda því að samvinnufélögin þar eru I'yrst og fremst bygð upp af verkamönnum. Afleiðingin af þessu er eðlilega sú, að bretska samvinnuhreyfingin er í miklu vinsamlegri tengslum við verklýðsfélögin og verklýðsflokk- ana en samvinnuhreyfingin hér á landi. Af þessu leiðir svo aftur, að áróður bretsku samvinnufélaganna er á ah annan veg en áróður ís- lensku Framsóknar-„samvinnu"for- kólfanna. Á sama tíma og hið svo- nefnda málgagn íslensku samvinnu- félaganna, „Samvinnan", birtir hverja greinina af fætur annari, þar sem skorað er á samvinnumenn að taka saman höndum við kaupmenn á móti verkamönnum, til þess að reyna að hindra að sósíalisminn komist til valda hér á landi, ganga bretskir samvinnumenn eins og aðr- ir bretskir verkamenn til kosninga undir alsósíölskum kjörorðum í harðri baráttu við þá stétt, sem „Samvinnan" hvetur íslenska sam- vinnumenn til að sverjast í fóst- bræðralag við. (Einn fyrverandi rit- stjóri „Dags" og sá lang pennafær- asti, deildi nýlega hart á þessi skrif „Samvinnunnar", og taldi slíkan áróður algjör svik við samvinnu- hugsjónina). Eitt má Hka benda á enn, sem sannar vel að íslenskir „Framsókn- arsamvinnumenn" eru eins ólíkir bretskum samvinnumönnum og VARHUGAVERÐ AÐFERÐ Eins og kunnugt er hefir Akiu- eyrarbær látið útbúa geymslu fyrir bæjarbúa til þess að geyma þar kar- töflur yfir veturinn, og hafa við- komendur fengið afhendingu þeirra á ákveðnum tímum í viku hverri. Þessi framkvæmd er virðinoar- verð og mjög nauðsynleg ráðstöfun, þar sem vitað er, að mörg hús, sér í lagi þau nýbyggðu, hafa litlar eða engar geymslur, sem teljandi sé. — Ég, sem rita þessar línur, hafði ekki notfært mér þessi þægindi fyrr en síðastl. haust, 1944. Kom eg þar fyr- ir í hólfi nr. 103 tveim pokum á 50 kg. Þegar eg lagði inri téðar kartöfl- ur var ekki orðað við mig hvað lengi leigutíminn gilti. Heldur ekki hefi eg heyrt nokkurn mann orða neitt um það. A tímabilinu tók eg eitt sinn úr téðu hólfi slatta, eða sem svarar 2/3 úr poka, ca. 34 kg. Hinn 1. þ. m. fór eg að geymslu- staðnum á afhendingartíma og hugðist taka það, sem eftir væri af kartöflunum, því eg gat hugsað mér að þær væru máske byrjaðar að spíra, þrátt fyrir gott geymslupláss, en er þá tjáð, að búið sé að losa öll hólf og hreinsa húsið. Mér fanst þessi ráðstöfun óviðfeldin, þar sem eg enga tilkynningu hafði fengið um að taka vöruna. Ums]ónarmað- ur geymslunnar tjáði mér að síðasti afhendingardagur hefði verið 28. júlí sl„ en hina 2 virka daga hafi hann notað til hreinsunaráhólfum og húsi. Þegar eg tjáði umsjónar- manni, að eg hefði ekki áður notað geymsluna og væri ókunnugt um gildandi reglur, vildi hann gera sitt besta í þessu, og skrapaði saman of- urlítinn slatta, sem tekið hafði ver- ið frá við hreinsunina, svo eg færi ekki alveg tómhentur heim. Það er ekki ætlun mín að krefjast skaða- b<)ta, því 60—70 kr. munar mig ekki um, svo teljandi sé. Með línum þessum við eg aðeins benda á þetta: Það er skylda for- ráðamanna þessa fyrirtækis, að aug- Lýsa í blöðum bæjarins, að viðkom- endur verði að hafa tekið vöru sina fyrir þann tíma, sem tiltekið er í auglýsingunni, ef þeirri viðvörun er ekki sint, geta forráðamenn fyr- irtækisins gert það við vöruna, sem þeim best líkar. En óviðfeldin ráð- stöfun er það og vart til vinsælda fallin, að kasta út fyrir dyr geymsl- unnar, fyrir fætur manna og dýra vöru, sem lítið er til af, á sama tíma og talsverð eftirspurn eftir henni. Akureyri, 9. ágúst 1945. St. E. Sigurðsson. Önnur blöð bæjarins mega, ef þau viija, birta þessar línur, án end- urgjalds frá höf. Akureyri, 9. ágúst 1945. Stefán E. Sigurðsson. svart hvítu. Blöð bretskusamvinnu- þeirri athyglisverðu staðreyrid, að félaganna, dagblaðið „Reynolds samvinnutilboðinu var hafnað með News" og mánaðarritið „Co- , mjög litlum atkvæðamun, en sú at- operative Review", birta, og hafa kvæðagreiðsla leiddi einmitt í ljós gert það um margra ára skeið, iðu- lega m jög vinsamlegar greinar ígarð Sovétríkjanna, samtímis því sem „Dagur", „Tíminn" og „Samvinn- an" hafa kepst um að setja ný met í f jandskap gegn þeim, að ógleymd- um metum í fáfræði og barnaskap. Churchill og bretski íhaldsflokk- urinn valdi sér það kjörorð, — og í raun og veru átti hann enga aðra stefnuskrá, „niðuj með sósíalism- ann", það er nákvæmlega sami söngurinn og Framsókn syngur í „Degi", „Tímanum" o$ „Samvinn- unni". Það liggur því í augum uppi að ef íslenskir „Framsóknarsam- vinnumenn" hefðu haft kosninga- rétt í Bretlandi á dögunum, þá hversu kommúnistum hefir aukist gífurlega fylgi i Bretlandi undan- farin ár. „Degi" er að vtsu ekki ofgott að berja höfðinu við steininn og reyna að telja lesendum sínum trú um fylgisleysi kommúnista í Bretlandi. Blöð „Framsóknar" hafa spilað þá plötu árum saman, að kommúnism- inn væri alstaðar fylgislaus og að altaf minkaði fylgið — en því í ósköpunum eru þá Framsóknar- garparnir svo dauðskelkaðir við kommúnista og sjá þá alstaðar? Er máske sannleikurinn sá, að þeir trúa ekki lengur sínum eig- in áróðri? Engum, sem fylgist með áróðri hefðu þetr stutt Churchill — nema þeirra, kemur það á óvart, minsta þá þeir, sem eru hættir að taka ' kosti er ósenniIeRt að Þorst. M. nokkurt mark á vaðli þriggja fyr- nefndra blaða um Sovétríkin og sósíalismann. í Bretlandi er enginn flokkur til, Jónsson telji sér samboðið að láta kenna þá fræði „Dags" í Gagn- fræðaskólanum, að það lýðræði Breta sé til fyrirmyndar, þar sem efnamenn hafa tvöfaldan atkvæðis- rétt eins og í Bretlandi, eða riienn sem heitir jafnaðarmannaflokkur ' hafa tífaldan atkvæðisrétt, eins og í eins og „Dagur" segir (né Alþýðu- Suður-Afríku, þar sem aðeins tí- flokkur eins og Alþýðum. og Al- undi hver maður á kosningaaldri þýðublaðið segja). Flokkurinn heit- ' hefir atkvæðisrétt. Þetta er það, sem ir á ensku Labour Party, en það „Dagur" kallar að lýðræðið sé „ekki þýðir á íslensku Verkamannaflokk- [ aðeins nafnið eitt, heldur heilög ur eða Verklýðsflokkur. „Dagur" , staðreynd, sem þjóðin vakir yfir telur það sönnun fyrir álirifaleysi með árvekni og ósveigjanlegum enskra kommúnista að bretski jafn- [ strangleika", — en gleymdi því þó aðarmannaflokkurinn (Verka- mannaflokkurinn) hafi hafnað öllu samstarfi við Kommúnistaflokkinn í kosningunum, og telur það sönn- un fyrir því, að kommúnistar hafi ekki stutt Verkamannaflokkinn. Auðvitað steinþegir „Dagur" yfir Nær og f jær Skálholt er einn af sögufrægustu stöð- um okkar íslendinga. Mér lék því eigi lítil forvitni á að sjá þennan fornfræga biskupsstað, er eg var nýskeð á ferðalagi sunnanlands. En hvílík vonbrigði! Að vísu hafði eg haft spurnir af því, að þar vaeri alt í niðurníðslu, en ekki hafði mér dottið í hug, að hægt hefði verið að ganga þar eins illa um eins og gert hefir verið og gert er enn þann dag í dag. Þessi dæmalausa umgengni á þessum fræga stað er þjóð og ábúendum, síðan öllu tók þar að hrörna, til ævarandi vanvirðu. Og Alþingi á vissulega sinn skerf af því hirðuleysi, sem valdið hefir því, að þessi frægi staður lítur nú út eins og vesældar- legt og niðurnítt útkjálkakot. Og það, sem vekur máske ekki minni furðu, er sú staðreynd, að þarna býr einn þingmaðurinn, Jörundur Brynjólfsson. Þingmaður þess flokks, sem sýknt og heilagt glamrar um hve hann sé þjóð- rækinn og leggi sérstaka áherslu á að vernda og varðveita gamlar, þjóðlegar menjar og verðmæti. I „Degi" sl. fimtudag birtist meðal annars þessi rúsína í ritstjórnargrein um bretsku kosningarnar: „Hún (bretska þjóðin) kýs um málefni, en ekki menn, þegar henni er stefnt að kjörborðinu, og gamlar, lýðræðislegar erfðavenjur, frjáls- leg stjórnskipan og fullt mál- og ritfrelsi þegnanna helga rétt hennar til þess að gera það, sem henni gott þykir og sam- viskan býður, á þeim stundum, er lýð- frjáisir menn ieggja sinn dóm á gang málanna á hinu pólitíska sviði." Af þess- um orðum mætti ætla, að alt væri í stak- asta lagi í Bretlandi, nokkurskonar himnaríki. Lýðræðislegar erfðavenjur, frjálsleg stjórnskipan og fult mál- og rit- frelsi! Er það þá nokkuð sem vantar? Ojá, Haukur minn, þú gleymdir bara að skýra það fyrir lesendunum, hvernig stendur á hinum ægilega mismun á fá- tækrahverfunurn í London og öðrum bretskum stórborgum, og auðmanna- hverfunum. Skyldi sá reginmunur ekki eiga rót sina að rekja einmitt til hinna „lýðræðislegu erfðavenja", „frjálslegu stjórnskipaninnar og „fulla" mál- og rit- frelsisins. Skyldi bretsku þjóðinni, Hauk- ur minn, ekki einmitt hafa þótt meira en lítið bogið við hinar „lýðræðislegu,, erfðavenjur og „frjálslegu" stjórnskipan bretsku yfirstéttarinnar, og einmitt þess- vegna felt íhaldsþingmennina hrönnum saman. Annars ættir þú, Haukur minn, að hugsa næst, áður en þú ferð að glamra um dýrðina í Bretlandi. Og svo bara að síðustu, er það „fult" ritfrelsi að banna blaðaútgáfu og útbreiðslu blaða? Að ógleymdum þeim mismun á jafnrétti og fullu ritfrelsi, sem hlýtur að felast í hin- um stórkostlega mismun á efnaskiftingu bretsku þjóðarinnar. En hversvegna ætt- ir þú annars, Haukur minn, að leggja þig niður við að hugsa út í slíkt og taka tillit til þess? um leið, að vekja athygli á því, að enska þjóðin stráfeldi frambjóð- endur þess flokks og þeirrar sérrétt- indastéttar, sem komu á þessu „heilaga lýðræði" og sem hefir haft úti allar klær til að vernda það og sérréttindi sín um Ieið. Afgreiðslustúlka óskast í PÖNTUNARFÉLAG VERKALÝÐSINS. Umsóknir sendist fyrir 15. ágúst,

x

Verkamaðurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Verkamaðurinn
https://timarit.is/publication/215

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.