Dagblaðið Vísir - DV - 05.03.1983, Blaðsíða 21

Dagblaðið Vísir - DV - 05.03.1983, Blaðsíða 21
DV. LAUGARDAGUR5.MARS1983. nnsókiiast Eg held aO baO þurfi engin kraftaskáld eOa töframenn tilað vera pólitíkusar. rai nst ist. ;ka iss kki 5ga st í • a á! Þáj fni. i hef irti jóö Einars Benediktssonar utanbókar. Ég spila bridge en er löngu hætt aö fara fram. Ég mundi lfklegast teljast tæp- lega meöalskussi í þeirri grein," segir hann brosandi. ,,Þá hef ég mjög gaman af að ferðast. Sérstaklega um Island. Við höfum komist upp í það aö fara í útilegu tíu helgar í röð sama sumarið og það er nálægt því að vera eins oft og hægt er hér, og kannski var það ekki alltaf hægt. Þá hef ég farið þó nokkuð um erlendis, einu sinni meira að segja á sólarströnd," segir hann og brosir. ,,Svo veit ég ekki betri tilbreyt- ingu en sauðburöartímann fyrir norð- an á vorin. Menn snúa sólarhringnum við ef þarf og það getur verið snjór yfir öllu og stórhriöar úti. Þá er þetta erfitt líf en samt ánægjulegt. Þetta er svo gjörólíkt skrifborðsstörfunum. Maður kemur styrkari líkamlega og úthvíldur andlega að norðan á hverju vori. Eg vildi ekki missa af því fyrir nokkurn pening." Átti erfitt með að skrifa f yrst í stað Talið snýst að k jallaraskrif um hans í DV í sambandi við tómstundir og það að hann hefur nýverið verið útnefndur k jallarahöf undur ársins af blaðinu. „Eg hef feikilegan áhuga á þjóðmál- um og hef starfað við það í mörg ár að reyna að hafa áhrif í þessum mikil- vægasta atvinnuvegi okkar og ég er engan veginn hættur því! Eg hef verið að skrifa töluvert en ég átti erfitt meö það fyrst í stað. Á námsárunum erlendis venst það af, þvi miður, að skrifa vandað mál. Það er ánægjulegt aö mér finnst þetta vera smám saman að koma aftur. Eg f ór að skrif a greinar til að reyna að hafa áhrif og benda á það sem að miður færi. Mér finnst þeir of margir sem vita betur en láta kyrrt liggja. Mér þótti mjög vænt um þessa viðurkenningu DV. Góður vinur minn varaði mig nýlega við að vera of skot- glaður. Honum hefur líklega fundist viss árásarbroddur i þessum kjallara- greinum. Eg hef þó ekki lent í neinum ritdeilum vegna þeirra og mér finnst það benda til þess að það sem þar var skrifaö hafi varla verið beinlinis mjög ranet. Viðurkenningin kom mér mjö'g á óyart," segir hann., .Frekará maður von á að stórskáld og rithöfundar fái svona." — Er eitthvert sérstakt verk Rann- sóknastofnunar fiskiðnaðarins sem þúertstolturaf? ,,Mér er illa við að vera að raupa af því. Menn fá heldur ekki áorkaö miklu einir. Hér er mikið af ungu og dugmiklu fólki. Ég held, eða ég trúi því, þó að við höfum unnið gott verk bæði í þjónustustörfum hér, þegar við höfum hjálpað einstaklingum við vinnsluöröugleika, og einnig nýjungar sem við höfum innleitt í iðnaðinn. Við höfum mestan áhuga á því núna að nýta betur allt sem veiðist og bæta gæðin. Meðferð á sjávarfangi frá því að það kemur um borö og þar til það er flutt úr landi. Einnig að auka fjöl- breytni í fiskiðnaði. Við aukum ekki afla hér eftir og þá er ekki um annað að ræða en að bæta gæðin og nýtinguna. „Þá er réttast að fara að hypja sig heim" Við komum að Ameríkudvölinni, en þar stundaði hann þriggja ára fram- haldsnám ímatvælaverkfræði. „Eftir að hafa verið hér hjá Rannsóknastofnun fiskiðnaðarins í þrjú ár sótti ég um styrk til framhalds- náms í Bandarikjunum. Þetta var reynsluríkur tími. Eg var orðinn fjöl- skyldumaður og við lifðum á 375$ á mánuði, þrjú í heimili. Við bjuggum í New Jersey. I Þýskalandi datt mér aldrei í hug að setjast að. Það var miklu frekar í Bandaríkjunum sem maður hefði getað hugsað sér að staldravið." — Hvernig hefur þér f undist að búa í stórum samf élögum erlendis. „Þegar komið er til Bandaríkjanna frá evrópskum borgum er munurinn álika og að koma úr sveitinni til Reykjavíkur eða frá Reýkjavík til Hafnar í fyrsta sinn. Fyrst í stað hefur maöur galopin augu og eyru af hrifn- ingu.yfir tækni og sérstæðum lífsvenj- um. Eftir hálft til eitt ár kemur viss tómleikatilfinning þar sem manni leiöist hálf partinn allt þetta span og til- litsleysi. Síðan byrjar þetta að venjast og líka betur og betur og þá er réttast að fara að hypja sig heim." „Hér er gott að vera" Eg spyr hann hvernig honum lítíst álslandoglslendingameðhliðsjón af dvöl sinni erlendis meðal annars. „Þó oft sé gremjulegt veðurfar, stjórnarfar og ýmislegt annað aö hér heima þá er ljóst að þetta eru átthag- arnir, heimaslóðirnar. Það er langt síðan maður gerði það upp við sig. Hér er gott að vera. Margt myndi breytast ef við værum pínulítið fleiri og svo sem tveimur gráöum hærri meðalhiti. Lífið yrði mikið auðveldara en þá væri það ekki það Island sem við þekkjum í dag." — Nú hefur þér orðið vel ágengt í prófkjöri Sjálfstæðisflokksins í Norð- urlandskjördæmi eystra. Hvaða málum mundir þú beita þér fyrir ef þú færiráþing? „Ég myndi auðvitað reyna aö beita mér fyrir þeim málum sem ég þykist hafa vit á, sjávarútvegsmálum og landbúnaöarmálum líka. Þó að ég þekki ekki „kerfið" í landbúnaðinum eins vel þá vinn ég á hverju ári svolítið við landbúnaðarstörf og veit því betur hvað er að gerast. Landbúnaðardeilur eru ekkert nýtt mál hér á landi. Ég er þó alls ekki viss um að landbúnaður hér sé verr á vegi staddur en víða annars staðar. Það liða ekki mörg ár þangað til við þurfum ekki lengur að flytja út dilkakjöt og mjólk- urbúskapurinn er kominn í jafnvægi. Við getum aukið fjölbreytni í jarðrækt, þar á ég við grænmetisrækt og jafnvel framleitt töluvert af ýmsu fóðri. Land- búnaðurinn er nauðsynlegur og að sjálfsögðu iðnaöur og orkusala en það jafnast ekkert á við sjávarútveginn að mikilvægi. Eg er bjartsýnn á að við náum tökum á þeim erfiðleikum sem við eigum við að etja í dag. Erfiðleik- arnir stafa núna að töluverðu leyti af of mikilli fjárfestingu í fiskveiðum og víðar. Við náum tökum á því. Fiskiðn- aðarfyrirtæki og annar rekstur stenst svo auðvitað ekki þessa rosalegu verð- bólgu. Til dæmis verða vextir að vera hærri en verðbólga ef það á að vera vit í aö leggja fé á banka. Það stenst svo enginn rekstur að borga þá vexti. Atvinnuvegirnir eru allir í stórvand- ræðum. Það hrikti einhvers staðar í á næstu misserum. Það er ósköp auðvelt að segja sem svo: „Illa rekin fyrirtæki fara bara á hausinn en hvaða afleiðingar hefur það?" Fyrst og fremst atvinnuleysi. Það er rétt að ýmsum f yrirtækjum hér hefur verið haldið uppi á óeðlilegan hátt og það er dulbúiö atvinnuleysi. Það væri hlægilegt að halda því fram að maöur hafi einhverjá lausn á þessum málum í vasanum. Eitt er ég þó viss um og það er að hver sem lausnin er þá er hún ekkert einföld." „Sérhver þjóð f ær bá stjórnendur sem hún á skilið" — Hvers vegna ferðu út í pólitík? ,,Ég fullyrði að ég hef ekki gengið með þingmanninn í maganum. Fyrir ári eða svo hefði mér aldrei dottið þetta brölt í hug. Eg var farinn með vaxandi gremju að fylgjast með því að stjórnmál voru orðin að niðurlægjandi atvinnu í þjóðfélaginu. Það virtist vera hægt að segja: „Hann er í pólitík — það er ekkert að marka hvað hann segir. Mér kemur þetta ekki við segja sumir." I sumar barst framboð mitt til prófkjörs í tal milli frænda og vina — það var sofið á því í tvo þrjá mánuði. Með því að fara út í baráttuna sjálfur getur svo hver og einn með meiri rétti gagnrýntaðra. Tíminn síðan ég ákvað þetta hefur verið bæði skemmtilegur og lærdóms- rikur. Hvernig sem þetta æxlast héðan í frá sé ég ekki eftir að hafa gefið mig fram. Ég býst við að taka mitt sumar- frí í þetta stúss fram á vorið með hléum. Ég held að það þurfi engin kraftaskáld eða töframenn til að vera pólitikusar. Eg held að þar séu einmitt of fáir venjulegir menn. Það er örugg- lega ekki eftirsóknarvert starf að vera þingmaður en þetta eru menn sem hafa áhrif og eiga að hafa áhrif. Eg held að það hafi verið grískur speking- ur sem sagði: „Sérhver þjóð fær þá stjórnendur sem hún á skilið." Próf- kjör er aðferð til að velja stjórnendur. Eg er ekki i vafa um þaö að marga langar á þing og eiga þangað erindi en treysta sér ekki í prófkjör. Þessu fylgir töluvert erf iði og stress. Nýtt fólk hefur ekki haft aðra eða betri möguleika til aö komast nær þingmennsku. Og það er ekki við þá karlmenn sem taka þátt í prófkjöri að sakast þótt konur komist ekki að ef þær eru ekki með. Eg vildi t.d. óska þess að miklu fleiri konur hefðu tekið þátt í prófkjörum hjá Sjálfstæðisflokknum. Fyrst þessi leið, prófkjör — hefur veriö valin þá verða allir að hlíta henni líka." „Það er svo bágt að standa í stað" Að lokum komum við að stólnum sem Björn situr í nú. Hvernig varð hann forstjóri Rannsóknastofnunar fiskiðnaðarins? „Eftir heimkomuna frá Bandaríkj- unum gekk ég inn í það starf sem ég hafði verið í hér. Svo þegar dr. Þórður Þorbjarnarson dó 1974 sótti ég um þetta starf og fékk það. Þá hefði ég ef til vill átt að vera kominn á minn bás tilæviloka." Nú vitnar Björn í Jónas: „Það er svo bágt að standa í stað og mönnum munar annaðhvort aftur á bak ellegar nokkuð á leið. I samræmi við þetta spakmæli hef ég leitað eftir tilbreytingu og reynt að þroska mig og þróa á einhvern hátt. Það verða ekki allar ferðir til fjár en svo lengi lærir sem lifir." tunússerum 99 Myndir: Einar Ólason

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.