Dagblaðið Vísir - DV - 22.05.1984, Side 12

Dagblaðið Vísir - DV - 22.05.1984, Side 12
DV. ÞRIÐJUDAGUR 22. MAI 1984. Útgáfufélag: FRJÁLSFJÖLMIÐLUN HF. Stiórnarformaöurogútgáfustjðri: SVEINN R. EYJÓLFSSON. Framkvæmdastióríogútgáfustjóri: HÖRÐUR EINARSSON. Ritstiörar: JÓNAS KRISTJÁNSSON og ELLERT B. SCHRAM. Aöstoöarritstjórar: HAUKUR HELGASONog ELÍASSNÆLAND JÓNSSON. Fréttastiórar: JÓNASHARALDSSON ogÓSKAR MAGNÚSSON. Auglýsingastjðrar: PÁLLSTEFÁNSSONog INGÓLFUR P.STEINSSON. Ritstjörn: SÍÐUM5ULA12—14. SÍMI 86611. Auglýsingar: SÍÐUMÚLA 33. SÍMI 27022. Afgreiösla,áskriftir,smáauglýsingar,skrifstofa: ÞVERHOLT111. SÍMI 27022. Sími ritsf jórnar: 86611. Setning, umbrot, mynda-og plötugerð: HILMIR HF., SÍÐUMÚLA12. Prentun: Árvakur hf., Skeifunni 19. Áskriftarverö á mánuði 250 kr. Verö í lausasölu 22 kr. Helgarblað25kr. Skemmdir kartöfluflokkar Framsóknarflokkurinn gæti ekki haldið áfram aö of- sækja neytendur, ef hann nyti ekki fyllsta stuðnings þingflokks sjálfstæðismanna. Sameiginlega hafa þessir tveir skemmdu kartöfluflokkar svæft frumvarpið um af- nám Grænmetiseinokunar með því að vísa því til ríkis- stjórnarinnar. Hinn eini réttláti í þingflokki sjálfstæðismanna var Eyjólf ur Konráð Jónsson, sem greiddi atkvæði gegn svæf- ingunni. Er nú ekki einu sinni Albert Guðmundsson leng- ur með á nótunum. Hann studdi þó fyrir stuttu með Eyj- ólfi Konráð tillögu um sölu ríkisbankanna. Enginn ætlast til, að Framsóknarflokkurinn geri nokk- uð fyrir neytendur í landinu. Hann er einn af hornsteinum Landseigendafélagsins, sem lítur á neytendur sem ánauðugt fólk. Enda má segja, að hinir fáu kjósendur flokksins í þéttbýli séu haldnir eins konar sjálfskvala- stefnu. Hitt er athyglisverðara, að þingflokkur sjálfstæðis- manna skuli standa öflugan vörð um hagsmuni einokun- arinnar. Hann gerir grín að undirskriftum 20.000 neyt- enda með því að hunza þær. Hann telur vafalaust, að mál- ið verði gleymt og grafið í næstu kosningum. Varnarstríð Jóns Helgasonar landbúnaðarráðherra í kartöflumálinu vekur engar vonir um eðlilega framvindu málsins. Hann leyf ði um síðir innflutninginn með því skil- yrði, að hann yrði ekki frjáls. Hann skyldaði heildsalana til að mynda einokunarhring um innflutninginn. Tvíokun Grænmetisverzlunar landbúnaðarins og hrings heildsala tryggir ekki hagsmuni neytenda. Við höf- um þegar séð, að ítölsku kartöflurnar voru of smáar. Frjáls samkeppni heildsala mundi fljótlega þvo burt þá aðila, sem endurtækju slík mistök í innkaupum. Markmið Jóns Helgasonar er auövitað að sá til vantrú- ar almennings á afnámi kartöflueinokunar Grænmetis- verzlunarinnar. Það gerir hann með því að leyfa innflutn- ing til bráðabirgða, en gefa hann ekki frjálsan. Síðan hyggst hann endurnýja einokunina, þegar neytendur missa úthaldið. Landbúnaðarráðherra hefur líka skipað í málið nefnd, sem á að drepa málinu á dreif. I fyrstu bókun nefndar- innar varar hún einróma og eindregið við skipulagsbreyt- ingu á sölukerfinu að svo komnu máli. Neytendur munu ekki geta sótt hald og traust í þessa afturhaldsnefnd. Engin ástæða er til að ætla, að stjórnmálamönnum Sjálfstæðisflokksins takist að hindra ráðageröir Jóns Helgasonar og Landseigendafélagsins. Ekki eru nema nokkrir dagar síðan þeir gáfust upp fyrir Framsóknar- flokknum í söluskattsvikunum á kókómjólk. Með verðlækkun á kókómjólk hefur verið viðurkennt, að árum saman hefur verið stolið undan söluskatti. Samt gerir þingflokkur sjálfstæðismanna samkomulag um að söluskattur verði ekki innheimtur að sinni. Menn eru komnir á lágt stig, þegar þeir semja um slík lögbrot. Þeir voru líka langt niðri, þegar þeir samþykktu, að engin rekistefna yrði gerð út af samsæri Sambands ís- lenskra samvinnufélaga og Grænmetisverzlunar land- búnaðarins um innflutning á ónýtum kartöflum, sem veldur neytendum fimm milljón króna tjóni um þessar mundir. Dæmin sýna, að neytendur eiga ekki hauk í horni Sjálf- stæðisflokksins, bandingja Framsóknarflokksins. Eina vopn þeirra í stríðinu við einokunina er að halda áfram viöskiptabanninu á Grænmetisverzlunina, ekki bara í nokkrar vikur, heldur árum saman, ef með þarf. I svona máli dugar aðeins harkan séx. Jónas Kristjánsson. AFTUR- GÁLGA- FRÉTTIR eggjum sínum undir mæni, samlit ræfrinu, eiliföinni og timanum. Fugla- sláturhús hafa svo komiö i staöinn fyrir höggstokk og pökkunarvélar í staðinn fyrir grafreiti fyrir hænsni, og grillin snúast út um allt, eins og bænavélar hjá unga fólkinu, sem er oröiö afhuga súrmeti og hinu græna keti frystihúsanna. Eftir helgina Þegar við vöknuöum á laugardags- morguninn, var voriö hætt aö syngja, og þaö var byrjaö aö grána í vöngum. Esjan var hvít niöur í miðjar hlíðar og frost var á f jö'llum, sem þrátt fyrir hvíta, grafíska töfra, minna mann meira á vonda legu landsins, en á vorið. Trén fyrir sunn- an standa enn nakin, þótt komin sé gangdagavika og um nóttina hafði verið skafrenningur á Hellisheiði og í Þrengslum, þar til undir morgun, að hann gekk í vestan og hitinn bifaðist yfir núllið. Þetta er því örðug tíð fyrir varp- fugl og sauðburð, og erum við þó ýmsu vön. Snjókoma var fyrir norðan á sunnudag. Um helgina voru mörg mál á dag- skrá, bæði hjá almenningi og í þing- inu höfðu menn í önnum. Veikindi voru hinsvegar hjá flugmönnum og Framleiðsluráðinu, en þeir síöar- nefndu fylgdu þó fötum, en stóðu frammi fyrir þeim mikla vanda, hvort óhætt væri að leyfa fólki að boröa kartöflur, sem fluttar hafa hagfræðimáli heitir verðmyndun í mjólkuriðnaði, eða raðaö verö, sem sett verður á í haust, ef guð lofar. Ryðvarnarstöð fyrfr egg Eitt af sérkennum mannlifs á Is- landi, fyrir utan húskulda og gigt, var þörfin fyrir rétta lyrikk í búskap. Sveitafólkiö gjöröi aðeins þær lág- markskröfur, að hafa í sig og á, án þess að ganga árlega á heyfyrningar sínar og fólkið á mölinni lét sér nægja soöninguna ásamt fegurð himinsins. Og ef lífshagsmunir hefðu ekki verið í veði, heföu islenskir bændur liklega heldur kosið aö sjá gripi sína fallá úr elli, fremur en að leiða þá til slátrunar. Og af þessum gamla sið eimir enn — sem betur fer, liggur mér við að segja. Trésmiðurinn, sem ég drekk stundum kaffi hjá suörí Kópavogi, borðar til dæmis aldrei hænsnakjöt, en hann er úr sveit. >.;:.';¦¦:>;;£";!..f ííwi/":4'~f J ,£:«»'"£< ¦¦:::::::-::::'-]:y 1Ö§B ',":j. JÓNAS GUÐMUNDSSON RITHÖFUNDUR Já og nú eru þeir búnir að kaupa ryðvarnarstöð fyrir þessi hæns sagði hann, og gerði sig á svipinn eins og hann tryði þeim alveg eins til þess að fara að ryöverja egg, því hann skildi ekki hina nýju upphefð scrphænunnar, sem kemur í kjölfar þess að leita verður nýrra úrræða í landbúnaði, þótt um leið verði að láta af réttri lyrikk í sveitabúskap, sem er sjálfgefið, þegar menn geta ekki lengur dregið fram lífið af fegurð ':CjCCCCCC:jjCj: ..'"'¦¦': CCjCjj, veriö inn af lausakaupmönnum, án einkaleyfa. Og þeir í framleiösluráð- inu höfðu það líka fram yfir þingið, að þar voru menn þó sammála, sem er ekki nema von, því þegar álagning er komin yfir 350 prósent, eins og á finnsku kartöflunum, sælu, verða bændur yfirleitt sammála, en sam- kvæmt afturgálgafréttum, er gamlir sjómenn telja gjarnan áreiðanlegar, þá var verðmyndun finnsku kartöfl- unnar, eins og það heitir í lærðri hag- fræðiáþessaleið: Innkaupsverðpr.kg. Kr. 5,00- Flutningsgjöld og trygging Kr. 2,50- Niðurgreiðslur Kr. 5,00- Kostnaðarverð Kr. 2,50- Söluverð frá Grænmetinu xafð síðan kr. 11,80, eða raðað verð, og má nú seg ja að menn haf i orðið sam- mála um neitunarvald sitt af minna tilefni, og um rétta stjórnun í land- búnaði. Og svo hafa einnig þau miklu tíðindi gerst, að Mjólkursamsalan hefur lækkað álagningu sina á kókó- mjólk frá því að vera 150 prósent, umf ram nýmjólk, niður í 130 prósent, og er nú byrjuð að auglýsa prótein í Morgunblaðinu i heilum síðum, en árssalan á samlagssvæðinu mun vera um 1,3 milljónir lítra af kókó- mjólk. Þessum mongósopa urðu vinnsluhofin að kyngja til að fá ráð- rúm til að læra nýjan reikning, sem á — Það er bara fyrir unga fólkið sagði hann, angurvær. — Við höfðum að vísu hænur heima, hélt hann áfram, 6—8 pútur, og ávörpuðum þær með nafni, en þær hétu allar eitthvað, og svo vorum við með skrautlegan hana, sem glitraði í ölluin regnbogans litum i sólskini. — Okkar hænsni dóu úr elli, sagði hann og voru grafin, þegar þau höfðu skilið við sjálf. Okkur hefði aldrei komið til hugar að leggja okkur þessa f ugla, né aðra, til munns. Hænsnin gengu um í hlaövarpan- um, átu skeljasand og annaö smá- vegis og stundum var þeim gefið. Þau sáu heimilinu fyrir eggjum. Og þegar þau höfðu ungað út, var beðið þar til unnt var að kyngreina ung- viðið á kambinum; en þá voru hana- ungarnir höggnir og þeir féllu til jarðar eftir að hafa flogið hauslausir með blóöbununa úr strjúpanum út á tún. Þessu fylgdi þjáning, sagði hann og sú heimspeki er hindrar fólk í að borða f ugl. Ungarnir voru graf nir. En hjá þessu varð víst ekki komist, hélt hann áfram, þar sem almættinu þóknaðist ekki að haga útungun á þann veg er hentar í búskap, þar sem aöeins nafngreindar hænur verpa eggjum. En nú er þetta liðin tíð. Varphænur eyða sinni nafnlausu ævi í sérstöku vélarrúmi, þar sem fóður kemur úr síló og eggin fara á færibandi. Utungunarvél hef ur svo komið í stað- inn fyrir varphænuna, sem lá á himinsins, heyfyrningum og skáld- skap. Sagt er að kaupverð ryövarnar- stöðvarinnar hafi verið um 14 milljónir króna, tekið m.a. úr kjarnfóðursjóði, en uppkomin mun ryðvarnarstöðin, eða eggja- dreifingarstöðin kosta um 25 milljónir króna, samkvæmt aftur- gálgafréttum. En á móti kemur, að hér éftir munu sveiflur ekki Verða í eggjaveröi á samlagssvæðinu og jólabaksturinn verður tryggari. Geta nú aðrir en stórfram- leiðendur komið sinum eggjum á markað, eða aðrir en þeir sem geyma fugla í maskinum og telja egg sín í tonnum, fremur en í tylftum, eða á f ingrum annarrar handar. Það var brimasamt við suður- ströndina um helgina og þrátt fyrir vorkulda voru menn glaðir. Sér í lagi voru það góðar fregnir aö það tókst að heimta fimm færeyska sjómenn úr helju austur á Skeiðarársandi. Næga þjáningu hafa menn orðið að þola hér á liðnum mánuðum, því 29 islenskir sjómenn hafa farist á sjó á tveim siöustu misserum, eða á einu ári. Og er þá ekki þyrluslysið talið með, eða áhöfn þýska skipsins, er fórst suður af Dyrhólaey fyrir jólin í fyrra. Þetta eru válegar tölur, er hljóta að kalla á ný úrræði i sjósókn og siglingum, en ekki undanslátt. Jónas Guðmundsson rithöfundur.

x

Dagblaðið Vísir - DV

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.