Þjóðviljinn - 04.08.1938, Blaðsíða 3

Þjóðviljinn - 04.08.1938, Blaðsíða 3
ÞJÖÐVILJINN Fimtudaginn 4. ágúst 1938. IIIÓQVIUINN Málgagn íslands. Kommúnistaflokks Ritstjóri: ELnar . Olgeirsson. Ritstiórn: Hverfisgata 4, (3. hæð). Sími 2270. Afgreiösla og auglýsingaskrif- stofa: Laugaveg 38. Slmi 2184. Kemur út alla daga nema mánudaga. Askriftargjald á mánuði: Reykjavík og nágrenni kr. 2,00. Annarsstaðar á landinu kr. 1,25. 1 lausasölu 10 aura eintakiö. Víkingsprent, Hverfisgötu 4, Slmi 2864. Samefnaður sðsfallsta- f lokkur er Iffskflyrðf fsl. verklýðshreyftngar. ^J/uúribl Hvert stefnir stjórn Alþýð usa mbands- ins? Grein Eyjólfs Valgeirssonar ritara Verklýðsfél. Árneshrepps er birtist hér í b'laðinu í gær, er talandi tákn um verklýðs- pólitík Skjaldhorgarinnar, og satt að segja bregður hún ekki upp fögru ljósi af ástandinu inn an Alþýðusambandsins. Sé saga Djúpuvíkurmálsins rakin, og höfð til hliðsjónar við önnur áþekk fyrirbæri, svosem A. S. B. og „Freyju", verður ekki annað sýnilegt en að Ste- fán Jóh. Stefánsson og féíagar hans sé af ráðnum hug að grafa grunninn undan samtökum al. þýðunnar í landinu. Alþýðusam bandið Iætur sér sæma, þegar það semur „fyrir hönd" Verk- lýðsfélags Árneshrepps, en þó í forboði þess, að semja urrt lakari kjör í ýmsum atriðum, en samkomulag hafði náðst um við atvinnurekendur.á staðnum. Mun slík framkoma einsdæmi og líklegri til þess að afla Al- þýðusambandinu vinsælda í hópi' atvinnurekenda en verka- manna. Mark Alþýðusambandsstjórn- arinnar í verklýðsmálum virð- ist nú fyrst og fremst vera það, að skipa verklýðsfélögunum, ef svo mætti að orði komast, til hægri og vinstri handar, í hóp hinna útvöldu og útskúfuðu. Sé skipting þessi athuguð nánar og „Iesin niðuir í kjölinn", þá leyn- ir sér ekki, að hér er verið að mynda fylkingu gegn verka- Iýðnum, kljúfa verkalýðshreyf- inguna til hagsmuna fyrir rík'- isvaldið og atvinnurekendastétt- ina. Öll þau verklýðsfélög, er ekki vilja ganga að þeim grimrria leik, eru vægðarlaust útskúfuð og hundelt af stjórn Alþýðusambandsins, og reynt að nota vald verkalýðshreyfing- arinnar til hins ýtrásta í þeim ofsókhum. Stjórn Alþýðusamb. lætur til dæmis ríkisstjórnina ségja upp samningum við Þvottakvennafélagið „Frey^'a" f. og þegar samningar virðast j þann veginn að hefjast að nýju við ráðherra Framsóknar- flokksins, kemur Stefán Jóhann Stefánsson, forseti Alþýðusam- bandsins í veg. fyrir að slíkir samningar takist. í þessum á- tökum er beitt bæði valdi Al- íslenska verklýðshreyfingin nálgast nú óðum þá baráttutíma,, sem geta orðið hennar örlaga- stund. Sú kreppa, sem byrjuð er, — lánsneitunin erlendis, — vöxtur atvinnuleysisins, — gjald eyrisskorturinn, — allt verðuf þetta til að skerpa gífurlega á- tökin um hvar afleiðingarnar af kreppunni eiga að lenda: Á að hlífa heildsölunum og hátekjumönnunum, svo þeirgeti haldið óhófslífi sínu áfram, láta atvinnuleysið vaxa, skera niðui styrkinn við styrkþegana, láta dýrtíðina aukast, láta bænd- urna komast á vonarvöl? Eða á að svifta heildsalana þeim 3—4 miljón króna gróða, sem þeir hafa áflega rænt af þjóðinni, — taka kúfinn ofan af hálaununum, fá þjóðinni þann ig 1 miljón til verklegra fram- kvæmda, — skattleggja lúxus- villurnar, til bóta á húsnæðis-x leysinu, nota þannig gróðann, sem nú fer í ;eyðslu yfirstéttar- innar til að reisa við atvinnu- lífið, auka atvinnuna? Spurningin um hvor leiðin verður farin er fyrst og ffemst spurning um hvor stéttin verð- þýðusambandsstjórnarinnar og stjórnar Verkakvennafélagsins Framsókn. Þetta eru þeir tveir virðulegu aðilar, sem eiga að rýra kjör þvottakvenna hér í bæ< Málið er enn óleyst, en hér er haldið áfram á sömu braut og þegar Alþýðusam- bandsstjórnin samdi fyrir Verkaíýðsfélag Árneshreppsum Iakari kjör en það hafði sjálft náð við atvinnurekendur. Ennþá virðist þetta vera á tilraunastigi bjá EAlþýðusam- bandsstjórninni og til tilraun- anna eru valin smærri félögeins og Verkalyðsfélag Árneshrepps og A. S. B. eða þau félög, er hafa í forustusæti menn, sem eru ekki að skapi mönnum með lyndiseink'anir og stjórnmála- skoðanir Stefáns Jótí'. Stefáns- sonar, eins og t. d. „Freyja". Það er kunnara en frá þurfi að segja, að fjárhagsvandræði steðja að þjóðinni. Ýmsir á- hfifamenn er standa að ríkis- stjórninni telja það væníegustu leiðina út úr ógöngunum, að hefja allsherjarárás á k'jör al- þýðunnar. Stjórn Alþyðusam- sambandsins hefir stigið fyrsta sporið í þá átt, og rétt fram þjónshendi sína til þess að ryðja brautina. Framsóknarfor- ingjarnir mæta til þessa verks með ríkisvaldið í höndum, og enginn efar að Sjálfstæðisflokk- urinn gæti'þess að atvinnurek- •endur vanti ekki, en stjórn „Skjaldborgarinnar" gengur á hólm gegn hagsmunum alþýð- unnar með sjálfa yfirstjórn verkalýðsmálanna, Alþýðusam- bandið, að vopni. ur sterkari: Heildsalaklíkan í Reykjavík eða verkalýðuriím. Það er ekkert efamál hvor stéttin er sterkari í raun og veru: Verkalýðurinn, sem fram- leiðir meginhlutann af allri fram leiðslu íslands, skapar verðmæti sjávarútvegsins og iðnaðarins, byggir húsin, heldur samgöngu tækjum lands og sjávar gang- andi, — verkalýðurinn, fjöld- inn, sem ber á herðum sér all- an þunga þjóðfélagsins, — eða 40—50 braskarar í Reykjavík, sem raka saman auði í skjóli bankanna, liggja á þjóðinni sem mara og arðsjúga hana meðan allur fjöldinn lifir við fátækt og jafnvel neyð. En hættan liggur í því, að heildsalarnir finna fullkomlega til valds þess er þeir hafa í krafti peninganna og fjármála- spillingarinnar, og hika ekld við að beita hvaða ráðum, sem duga til að varðveita vald sitt, — en verkalýðurinn er enn ekki fyllilega vaknaður til meðvit- undar um að hann er sterkasta valdið, sem til er í pjóðfélagiiiu, valdið, sem allt veltur á, ef hann beitir sér sameinaður og vinnur í bandalagi við aðrar viniiandi stéttir og þá fyrst og fremst bændurnar. Braskararnir í Reykjavík víla ekkert fyrir sér, þegar um það er að gera að geta haldið á- fram að arðræna fólkið. Pað er kunnugt hvernig ýmsir þeirra, eins og Stefán Thorar- ensen, Jóhann Ólafsson o. fl. beinlínis kosta undirróður hér á landi fyrir því að afnema lýð- ræðið og réttindi fólksins, til að koma hér á fasisma að þýsk- um sið. Það er- jafnframt vitan- Iegt, hvernig æfintýramennirnir í íhaldsflokknum ánetjast þýska fasismanum æ meir og gerast landráðamenn gagnvart sjálf- stæði íslands. Verkalýðurinn er sá hluti al- þýðunnar, sem getur barist við fasisma braskaraklíkunnar íná- vígi, — sá hluti alþýðunnar, sem sökum aðstöðu sinnlar í Satvinnu- lífinu, hefir besta aðstöðuna til að sigra fasismann og knýja um leið fram hagsbætur alþýð- unni til handa á kbstnað hinna forríku braskara í Reykjavík. Þessvegna er það pólitísk og siðferðisleg skylda verkalýðs- ins — hið sögulega hlutverk hans — að hafa forustuna á hendi fyrir alþýðunni í þeirri baráttu, sem nú er að hefjast Og til þess að geta haft það þarf verkalýðurinn að finna til máttar síns og þekkja hlutverk sitt. Það hefir verið hlutverk Kommúnistaflokksins að vekja verkalýðinn til meðvitundar um mátt sinn og köllun. Fleiri og fleiri úr íslenskri verkamanna- stétt hafa risið upp, rétt úr bognu bakinu og hafið frelsis- baráttu verkalýðsins. En nú er svio komið að öll verkamanna- stéttin þarf að standa samein- uð, stolt yfir köllun sinni, ein- beitt í jbiaráttu sinni og staðráð- in í því að Iáta ekki undan síga. Og megni verkalýðurinn þetta ekki, á hann á hættu að verða undir í einhverri örlagaríkustu baráttu, semhannhefirháð. Það hefur meginhluta Alþýðuflokks- ins einnig skilist. Þessvegna eru nú allir virkilegir sósíalistar í Alþýðuflokknum reiðubúnir að taka höndum saman við komm- únista um að mynda einn sterk- ^n, sósíalistiskajn flokk* er megni bæði að sigra fasismann í þeim átökum, sem éru að byrja, og síðar leiða verkalýð- inn fram til sósíalismans. En hægri mennirnir, sem allt- af hafa verið fjötur á allri sókn og baráttu alþýðunnar í Alþýðu- flokknum, hamast nú gegn þess- ari sameiningu með ák'afa, sem þeir aldrei hafa sýnt í barátt- unni fyrir velferðarmálum fólks ins. Og því harðvítugri, sem þessir herrar verða gagnvart verkalýðnum, því auðmýkri verða þeir við Framsókn. Braut þeirra er nú þegar mörkuð í skaut framsóknarforustunnar — hvaða hlykki, sem þeir kunna að leggja á leið sína — og hve margir þeirra, sem svo kunna að átta sig áður. Hinn sósíalistiski verkalýður íslands vill samvinnu við Fram- sókn, en það verður að vera bróðurleg samvinna jafn rétt- hárra aðila um brynustu hags- munamál verkamanna ogbænda og annarar alþýðu, — því ís- lenzkur verkalýður vill ekki lúta neinum fyrirskipunum Fram- sóknar, og sízt af öllu þegar þær eru aðeins bergmál frá Landsbankaráðinu, enda yrði ekki alþýðan, hvorki til sjáv- ar né sveita, frelsuð með því, að beygja sig fyrir braskára-- valdinu í Reykjavík, eins og núverandi ríkisstjórn því miður hefir gert, þegar í odda hefir skorist. Sameining íslenska verkalýðs ins í einn sósíalistiskan flokk er því brýnasta verkefnið, sem nú liggur fyrir íslenzka verka- Iýðnum, til að gera hann að því valdi, sem hann, samkvæmt þjóðfélagslegri afstöðu sinni á að vera, — að því valdi, sem hann verður að verða nú þeg- ar, ef alþyðan á að sigra fas- SsmanJi í átökunum, sem frarn- undan eru, — megna að vernda frelsi ísíenzku þjóðarinnar inn á við og út á við. / / qletSitíQ&r rv^rcd^ Morgunblaðið birtir i gœr pd frétt aö „Sjálfstœðisfiokkurinn" sé eini flokkwinn í landinu, scnt ekki sé stéttaflokkur og ekki vilji vera stéttaflokkur. Svo mörg eru pau ord. En getur Morgwibláöi'ö bent á nokkurt mál, par sem pab" hefir ekki tekid afstödu með auömönnum og fjáraflaklóm landsins, gegn fá- tœkari stéttunum. »• Þá segir Morgunbláöíd, aö Sjálf- stœdisflokkurinn hafi á widanförn- um rúmum áratug barist hardvít- ugri baráttu fyrir tilveru sinni, og hefir höfuðjjandi flokksins í peim efnum verift sú „villu"'-kenning and- stœdinganna að hugsjónirnar vœru endurskin af hagsmunavon manna. Hefir petta fíð sögn bladsins verid flokknum mjóg skeinuhœtt kenning. En ýmsum hefir hinsvegar komi'ð til hugar að Morgunblaðið vœri ekki alveg laust við dhrif frá pe'ss- ari kenningu. Hugsjónir pess eru oft fur\ðu likar hugsjönum heild- salanna, sem kosta útgáfu blaðsins., Frá Austur-Asíu (Frh. af 1. síðu.) anna hefir beitt árásarliðið í Austur-Asíu. Á þessa leið eru allar sam- þykktirnar, og sýna þær hinn einhuga stuðning þjóðanna við sovétstjórnina og Kommúnista- flokkinn. Á fjöldafundum hermanna, liðsforingja og pólitískra leið- toga um gervöll Sovétríkin hafa einnig verið gerðar svipaðar á- Iyktanir. í einni slíkri ályktun frá fjölda fundi í Kákasus segir m. a. „Samstundis og Voros,iloff þjóðfulltrúi gefur skipun, mun um við steypa okkur yfir ó. vininn af landi, sjó og ur lofti eins og óstöðvaridi elfa. Sem svar við hinum ósvífnu ögrun- um munum við skerpa árvekni okkar gegn njósnurum og út- sendurum fasistanna, svo að enginn þeirra komist inn í raðir okkar. Við munum vinna mark- víst að því að auka baráttu- hæfni hersins". Allar samþykktirnar, hvaðan- æfa af landinu, sýna eindreg- inn vilja alþýðunnar til að rísa upp gegn hverjum, .þeim, sem vogar sér að ráðast á\ Sovét- ríkin. Blöð í Sovétríkjunum birtai Ijósmynd af kortinu, sem sýnir nákvæmlega landamærin á bar- áttusvæðinu, og ákveðin voru í Húntsjúng-samningnum 1886, og einnig mynd af undirskrift- um kínversku og rússnesku full- trúanna, sem undirskrifuðu samninginn. Spá^n. Framhald af 1. síðu. Uppreistarmenn segjast hafa stöðvað framsókn stjórnarhers- ins fyrir sunnan Ebrófljót og hafi orðið mikið mann'falf í liði íians. Flugvélar uppreisnar- manna hafa haft sig þar mjög í frammi og segir Barcelona-- stjórnin að sjö þeirra hafi verið skotnar niður á Ebróvígstöðv- unum. ' !

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.