Þjóðviljinn - 09.10.1938, Blaðsíða 3

Þjóðviljinn - 09.10.1938, Blaðsíða 3
PJÖÐVILJINN Sunnudaginn 9. okt .1938. þJÓÐVlLJINK Málgagn íslands. Kommunistaflokks ELnar Olgeirsson. Hverfisgata 4, (3. Ritstjöri: Ritstjórn: hæð). Sími 2270. Afgreiðsla og auglýsingaskrif- stofa: Lnugaveg 38. Sími 2184. Kemur öt alla daga nema mánudp^a. Aski If targjald á máriuði: ReykjaUk og nagrenni kr. 2,00. Annarsataðar á landinu kr. 1,25. í lausíuölu. 10 aura eintakið. Víkingsprent, Hverfisgötu 4, Sími 2884. Hverflr sem]a vlð fhaldið? $£&**** Sfefaídboffgísi semur víð íhaldíð um sam^ eííiísigti Víimumíðlusiairskirífsfoftiiiii&ir og Ráðníiigarskrífsfof unnar, Efíír Þorsfeín PéíiMrsson, Atvinnubóíavínnaíi verður að hefjast strax. Dagsbrúnarfundurinn, sem haldinn var í fyrrakvöld skor- aði einróma á bæjarstjórn Reykjavíkur að hefja þegar at- vinnubótavinnu fyrir að minsta kösti 200 manns Jafnframt skor aði fundurinn á ríkisstjórnina að hefja þegar vinnu í nágrenni bæjarins fyrir að minnsta kosti 100 menn. Engan getur undrað þó að krafa sem þessi komi fram. At- vinnuleysi er nú helmingi mei'ra en það var á sama tím'a í fyrra og mikið meira, en það hefir nokkru sinni verið um þetta leyti hausts í fjögur ár. En þrátt fyrir það ,að ástand- ið er svo alvarlegt, sem raun ber vitni um ,virðist íhaldið ekki hafa neinn áhuga fyrir að bæta það. Pvert á móti lét borgarstjóri nú fyrir skömmu vísa 90 mönnum, er unnu hjá bænum úr vinnu. Á síðasta bæjarstjórnarfundi, er þetta mál bar á górria, hafði Pétur Halldórsson ekki svör'á reiðum höndum, en að peningar væru ekki til sam- kvæmt fjárhagsáætlun bæjarins Mestur hluti þess fjár, sem var áætlaður til atvinnubótavinnu, hafi verið notaður í fyrravet- ur og í vor, o. s. frv. Pað má vel vera að þetta sé rétt hermt hjá borgarstjóra að einhverju leyti, en það skýtur bæjarstjórninni á engan hátt undan þeirri skyldu, að láta hag verkalýðsins til sín taka. það er og vitaið, að fjárhags- áætlun bæjarins var samiíri með þáð fyrír augum, að hitaveitunni yrði hriundið í framkvæmd, og að ekki væri slík þörf fyrir at- vwimubæíur, sem nú er raun á. Bæjarstjórnin hefir engan rétt til þess að halda sér við f jár- hagsáætlum, sem sniðin er eftir forsendum ,sem ekki eriu fyrir hendi og aldrei hafa verið það. Hefði hitaveitunni verið hrundið áíeiðis í sumar má vel vera að engin þörf hefði ver- ið fyrir atvinnubótavinnu nú í haust. kosningaloforð íhaldsins hafa að þessu sinni sem fyr, reynst létt í vasa verkamanna. íhaldinu, sem ræður öllu um mál Reykjavíkurbæjar, ber tvennskonar skylda til þess að bæía úr ástandinu. Fyrst og Alþýðublaðinu í gær verður ekki á að minnast einiu orði á samþyktir Dagsbrúnar í atvinnu leysismálunum, en hinsvegar belgir það sig út með offorsi og útúrsnúningum út af lummælum þeim er Sigurður Halldórsson, formaðíir Óðins gaf um afstöðu íhaldssinnaðra verkamanna til skipulagsmála verklýðs&amtak- anna. Svíður Alþyffwblaðinu sýnilega að íhaldið skyldi gera eina undantekningu uni algjör- an stuðning við Skjaldborgina' í Dagsbrún. Aðalatriðið í grein blaðsins. eru þó rangfærslur á ummæl- um S. H. um samtal það er ég átti við hann nýlega um skipu- Jagsmál verkalýðssamtakanna. í fyrsta lagi sagði Sigurður aldr- ei að hann hefði talað við mig sem umboðsmann Dagsbrúnar, hvað heldur ekki var, í öðru lagi fóru ekki fram neinar samn- ingaumleitanir milli mín og Sig- urðar, þótt skoðanir hans að þessu sinni færu saman við skoð anir mínar og alls þorra verka- imanna, svo sem Dagsbrúnar- fundurinn sýndi greinilega. Annars skal AlþýðublaðinU rv^r^ftds SbenamfiiarðBr fyrlr Reyk¥íkiniði ¥ið Elliðn- vafiia Tíflögnr Sfeógraefefaríéfags ísfands. Skógræktarfélag íslands hef- ir nýlega seut bæjarráði erindi, um að það hlutist til þess, að skógarleifarnar, sem eru í Ell- iðavatnslandi verði friðaðarfyr- ir ágangi sauðfjár. Er Elliða- vatn eins ög kunnugt er í eign Rafmagnsveitunnar, sem keypti jörðina, þegar Elliðaárvirkjun- in hófst. Bæjarráð hefir falið rafmagns stjóra og bæjarverkfræðingi að hafa mál þetta með höndum og athuga það. Leggur Skógræktarfélagið til önnur j í erindi sínu, að þetta svæði verði notað sem hressingarstað- ur fyrir bæjarbúia í framtíðinni. Bendir Skógræktarfélagið á það að eftir því sem bæirnir vaxi, verði stöðugt erfiðara að sjá íbúunum fyrir olbogarúmi, fremst hin almenna lagaskylda ogi í öðru lagi að bæta^ nú að nokkru fyrir öll þau loforð, sem í fyrravetur voru látin af hendi rakna, en gleymdust strax að kosningunum loknum. En jafnframt því, sem bæj- arstjórnin verður að efna þeg- ar í stað til atvinnubótavinnu, verður ríkisstjómin einnig að hefja vinnu fyr'ir almenning í nágrenni bæjarins. í sumar lét ríkisstjómin vinna nokkuð, bæði austur á Hellisheiði og í „Síbiríu", en hætti þeirri v'innu síðar, ,vegna þess, að ekki var, hægt að fá bæinn til þess að leggja neitt af mörkum. Verkamennirnir lifa ekki til langframa á sviknum loforðum um hitaveitu og atvinnu í sam- bandi við hana. Krafa þeirra er atvinnubótavinna strax fyrir200 manns og verklegar fram- kvæmdir af ríkisins hálfu fyrir 100 mianns. þar sem þeir geti notið lofts og sólar umfram það, sem íbúðir og athafnasvæði borganna leyfi. Góðir leikvellir og skemtigarð- ar innan bæjar eru ekki einhlít- ir. Vegna þess sýni bæir nú vaxandi áhuga fyrir því að eign ast landspildur utan bæjanna, sem er,u í henrugri fjarlægð. Segir þá í erindinu frá því, sem nágrannaþjóðirnar hafa jgert í /þessum efnum. Osló-búar hafi nú aðgang að stórum land- svæðum utan borgarinnar við Osló-fjörðinn. Kaupmannahöfn ráði yfir víðlendum landssVæð- um norðan við borgina, og sé nú að hugsa um að færa út kvíarnar og eignast græntbelti umhverfis borgina. I Stokk- hólmi kannast allir við „Skan- sen" og svona megi lengi telja. Pó að Reykjavík sé aðeins smábær, ef borið er saman við aðrar höfuðborgir Niorðurlanda, þá verði hún samt að láta til skarar skríða í þessum efnum: Sömu verkefnin bíði hér úr- lausnar ogj í öðrum bæjum. — Fjöldi Reykvíkinga geri mikið að' því að leita út úr bænum á sumrin og sýni það vel hug fólksins og þörf á þessu sviði. Pá bendir Skógræktarfélagið á, að engin landssvæði séu í hæfilegri fjarlægð frá bænum, sem almenningur eigi greíðan aðgang að. Þingvellir, sem eru einna eftirsóttasti skemtistaður- inn sé of langt í burtu til þess að fjárhagslega illa stæður al- menningur geti sótt þangað. Kemst félagið að þeirri mð- urstöðu að Elliðavatn sé einmitt hinn tilvaldi staður fyrir Reyk- víkinga í þessu augnamiði. — Eins og sakir standa eru skóg- ^rleifar þar í bráðri hættu af völdum sauðfjárbeitar og með þessu sé því stefnt að eyðingu þeirra skógarleifa, sem næst- sagt það í eitt skifti fyrir öll, að hvorki ég né aðrir fylgismenn óháðs fagsambands, munum standa Alþýðublaðinu nein reikn ingsskil á því, við hverja við tölum um þau mál, sem efst eru á baugi meðal verkamanna. Við munum gera alt, sem( í okk- ar valdi stendur til þess að afla skoðunu-m oKRar fylgis, jafnt meðal íhaldssinnaðra verka- manna sem annara. Um samvinnu íhaldsmanna og kommúnísta í málefnium verka- manna ætti Skialdborgin að tala sem minst. pví á sama tíma, sem Skjaldborgin er að glamra um samvinnu okkar við íhaldið, 'standa yfir samningar milli Skjaldborgarkinar og íhaldsins um að sameina Ráðningarskrif- stofu bæjarins og Vinnumiðlun- arskrifstofuna, sem síðan á að reka sameiginlega undir stjóm Alþýðuflokksfélagsins og Mál- fundafélagsins Óðins, og sem væntanlega verður rekið eftir reglum þeim er íhaldið hefir skapað um úthlutun atvinnu- bótavinniu. porsteinn Pétursson. MúnQhen varð Golgatha lýðrœðis- ins i Evrópu. Það var ekkert und- arlegt að á peim degi og peim stað yrðu peir Chamberlain og Hitler vinir. Tékkóslóvakiu var fórnað, hún var svikin undir yfirskini frið' arins. Bn upp úr peirri fórn munu lýðrceðisöflin í álfunni magnast og útbreiðast. Það hefir enn aldrei tekizt með ofbeldi og svikum að drepa hugsjónir, sem eiga rœtur i hugum lýðsins. t #* England veitti Þjóðabandalaginu rothögg i Múnchen. I hverju ligg- ur breytingin á afstöðu Englands frá 1930 gagnvart Þjóðabandalag- inu? 1 pvi, að pegar enska íhaldið sá að hugsanlegt var, að Þjóða- bandalagið yrði meir en hrœsni, ar eru höfuðstaðnum. Kveðst félagið ekki trúa því að bærinn vilji fóraa þeim fyrir fáeinar krónur, sem engu máli skifta, en þar er átt við afgjaldið af Elliðavatni. Telur félagið að hér sé ein- mitt hinn ákjósanlegasti „þjóð- garður'" fyrir íbúa Reykjavík- ur. En til þess verði að girða landið og verja það öllum á- gangi. Félaginu er það vitanlega ljóst, að þetta muni hafa nokk- urn kostnað í för með sér, en telur þó, að með hagsýni þyrfti hann ekki að verða svq mikill, sem ýmsa mundi gruna við fyrstu sýn. Skógræktarfélagið leggur til að hér fái hinn væntanlegi vinnuskóli unglinga bækistöð sína, og honum skapist mjög mikil verkefni við ýmsar fram- kvæmdir, sem hér séu nauð- synlegar.. Auk þess megi vinna hér mjög mikið í atvinnubóta- vinnu, sem verður að g'era hvort sem er. Hvaða byr þessi tillaga Skóg- ræktarfélagsins kann að fá hjá yfirvóldum bæjarins, skal ekki ¦sagt að þessu sinni. En tillaga þessi er um margt hin athyglis- verðasta og tvímælalatist þess verð, að almenningi gefist kost- ur á að athuga hana nánar. Menn hafa þegar fyrir nokkru komið auga á það, að einfnitt þarna í grenndinni væri hinn væntanlegi sumarskemtistaður bæjarbúa. Verkalýðsfélögin hafa um nokkurra ára skeið átt hér skemtistað,. Mál þetta ,sem Skógræktar- Héraöslæknirinn Anders Tjernker var skynsamasti karl og hann hafði um margra ára skeið verið læknir í Norður-Svíþjóð. Síðan fluttist hann enn norðar og hugði nú gott til pess að létta af sér öllum ö- þarfa snúningum. Eina nóttina kom námumaður að vitja læknisins. Lögðu þeir báðir af stað í áttina til heimkynna námú- mannsins. Er þeir höfðu ferðast um skeið spyr læknirinn. — Hver er veikur hjá þér? — Það cr hún amma mín. Amma þín. Hvað gömul er hún? — Áttatíu ára. — Snúið við. Það er kominn tími ^fyrir hana að deyja. — Ja, að vísu er kominn tími til fyrir hann að hvílast en það er eng- in þörf fyrir hana að deyja án læknis. • e Ameríkumenn geta fundið upp á ýmsu sér til skemmtunar, sem bkk- ur finnst furðu einkennilegtr Á skemmtistað einuni i nánd við New York, hefir verið komið fyr- ir rafmagnsstól úr Sing Sing fang- elsinu, og er sagt að 61 maður hafi verið teknir þar af lífi. Nú er að vísu hætt að nota stól- »"nn í þeim tilgangi, en mönnum er gefinn kostur á að setjast í hann gegn 10 centa gjaldi. Sagt er að mikil aðsókn sé að stöinum. * • Samkvæmt skýrslam Þjóðabanda- lagsins var maunijöldinn á jörö- ínni i árslok 1936: 2.115.800.000. — Hefir mannkyninu fjölgað um nærri 500 milljónir síðan 1914, þrátt fyrii styrjaldir hungursneyðir og krepp- ur. félagið hefir vakið aíhygli á, um skemtistað handa bæjarbú- umi í ]nágrenninu, ereittaf þeim málum, sem framtíðin verður að leysa á einn eða annan hátt.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.