Þjóðviljinn - 29.12.1938, Blaðsíða 1

Þjóðviljinn - 29.12.1938, Blaðsíða 1
#- i imnin seoir m nauBsunlegu sfapfsfólhi Á sama tíma kaupír landsímasijóirí jarð- síf&ng, sem engín þöirf er fyrír í bráð Frakkar seada mlkið herlið til méis vl§ þá. EINKASKEYTI TIL MÓÐVILJANS. KHÖFN I GÆRKV ítalír hafa dregíð saman míkíð lið víð landamærí íransha Sómalílands undanfarnar víkur, og hefur það valdið Fröhhum míhílla áhYggja, þar sem jafnframt barst orðrómur um að fyrírhuguð værí árás á nýlenduna. Satnkvæmf síðusfu firegnum hafa ífalska* herdeildúr faríð yfír landamæirín á eíntim sfað, ©S eru þeer komnar 30 km, ínn í fransfef land. Fregnírnar um aðfarír ítala hafa vahíð áhafa gremju í Frahhlandí og hafa veríð farnar stórhost- legar hröfugöngur bæði í Frahhlandi og nýlendunum i Afríhu, til að mótmæla landvinníngahröfum ítala. Ákveðíð hefír veríð að senda nofefeirar her~ deíldír íafarlausf frá Frafefelandí fíl Sómalálands ©S herskíp fíl DjíboufL Almennt er talið að Þjóðverjar muní standa bah víð landahröfur ítali i Afríhu. Ensha stórblaðið , Daíry Telegraph-' segír frá þvi að Göring muni fara til Róm þegar að aflohínni heímsóhn brezhu ráðherr- anna í janúar, og eigi hartn að semja við Mussolini um sameigínlega framhomu ítaliu og ÞýHhalands tíl framhvæmdar landvínníngahröfunum. FRÉTTARITARL. Franska Sómalíland Fransfca Sómalíland er á Af- ríkuströnd Rauðahafs, norðan að því liggur ítalska nýlendan Eritrea, að vestan Abessinia, em að sunnan brezka Sómaliland, Stærð landsins er 22 þús. fer- kílómetrar, íbúarnir eru, 65 þúsund. Útflutningsvörur eru helztar kaffi og perlur. Borgin Djibouti erþýðingarmikil haínai| borg, þaðan liggur járnbraut- in til Addis Abeba, höfuðborg. ar Abessiníu. LQNDON f QÆRKV. (F. ©.» Það var opinberlega tilkynnt 1 Par'ís í dag, að franska stjórn- in hefði tekið ákvörðun um að senda þegar í stað tvær^her- deildir til fransfca Sómalílands.. 1 herdeildum þessum eru her- menn frá Senegal, en yfirfor- "ngjar frakkneskir. Herdeildirn- ar leggja af stað innan tveggjái sólarhringa og verða fluttar í tveimur skipum. Annað þeirral átti að leggja af stað í gær, feti bnottförinni var frestað, Vegna ákvörðunarinnar um að auka heraflann í franska Sóma- lands, log hátölurum hefði ver- ið fcomið upp við járnbrautina milli Djibouti og Addis Abeba, í áróðurs skyni, til þess að búa íbúa Abessiníu undir hvað til stæði og egna þá upp gegn Frökkum. v Þýzku blöðíti taha undír feröfur Itala. Þýzk blöð eru farin að ræða fcröfur ítala af miki'li samúð, svo sem Völkischer Beobachter Verkamannafundur í París mótmælir landakröfum fasista. Nýtt togaraútgerð- arfélag stofnað Félagíð asílair ad láfa smíða íogara, er vcfðt íuílbúínn á næsía átu Símstöðin í Reykjavík hefur um langt sfceið ekki getað full-. nægt eftirspurn bæjarbúa eftir símanúmerumL í sumar var bætt við stöðina 500 númerum. Þau vioru öll upppöntuð fyrirframj Síðan hefur verið haldið áfram að bæta við stöðiua, en þó bíða nú á annað hundrað bæjarbúar eftir að fá síma. Þessi fjölgun símanúmera og stækfcun á bæjarsímafcerfinu' hlýtur að slíapa aukna vinnu- þörf. Síminn er, eins \og allir vita, eitt hið mesta gróðafyrir- k u ,ii;;:,ill!;;,|(Jl:illli tæki. Þegar þessara tveggja .^ ekk. g^ ^^ tvímælis staðreynda er gætt, hlutu menn. að búast við því, að bæjarsíniT inn hefði á síðustu tímum fjölg- að mönnum, sem vinna að við- haldi hans og innlagningu nýrrat síma. En það gagnstæða hefur gerzt. Af þeim 9 mönnum, sem um margra ára sfceið hafa unn- ið að þessum verfcum hjá bæj- arsímanum, var 4 sagt upp í var á þessu ári til viðhalds og aufcningar símakerfisins. Þetta mun vera rétt. En meginástæð- an til þess er sú, að landsíma- stjóri fceypti í sumar jarðsíma- streng (fcabal) í Þýzkalandi,semt mun háfa klostað nær 250 þós'. fcr. Þessi jarðsímastrengur ligg- ur nú uppji í Borgarnesi, og er ætlazt til, að hann verði ein- hvern tíma lagður í jörð á Holtavörðuheiði. Enn er efcki fcunnugt um nokkurn mann, sem hafi séð nauðsyn þess að grafa símann á Holtavörðuheiði í jörð, lilandi. Þá hefur einnig verið | og Deutsche Allgemeine Zeit^ tilkynnt opinberlega, að frakk- neskur fallbyssubátur hafi ver- 'ð sendur til Djibout'i! í öryggisi sfcyni, en það hafði áður verið' áfcveðið að þessi fallbyssubátuii íæri til Djibouti í eftirlitsferð,,- en þá voru ekfci þær ástæður1 fyrir hendi, sem nú eru.i Frönsfcu blöðin hafa undanfarnai tvo daga gert að umtalsefni ýmsar fregnir, sem borizt ha^a' frá franska Sómalílandi, svoi sem að Italir væru að undirbúa árás á nýlenduna, þeir væri að dragja saman lið við landamæn Abessiníu og Franska Sómalír, .ung. Fréttaritari hins síðar- nefnda þýzka blaðs segir, • að Á porláksmessu var stofnað hjér í bæniurn hlutafélag til þess að kaupa og gera út nytízku "íogiara héðan frá Reykjavík. Stjórn híiuíafélagsins skipa Jón Axel Péturssion haínsögu- maðiur, Guðmiundur I. Guð- miundsston lögfræðingur og Guð jdn Guðmiundsson skipstjóri á Sviða. Hhitafé er ákveðið 125 þús- undir króna, sem stjórrii getui þó hækkað upp í 200 þúsundir ef þurfa þykir og ástæður erii fyrir hendi að hennar dómi. Þá mun hlutafélagið sækja um styrk iil Fi^kimálaSjóðis og má sá styrkur nemá 25 af hundraðj kaupverðs togarans. Jafnframt er sjóðnum heiinilt að lána slíku hlutafélagi sem þcssu 7 af hundraði niðað við hlutafjár' framlag þeirra manna, sem.jafn- framt starfa að útgerð togar- ans. S'ofnendur hlutafélagsins hafa þegar látið skrá fig fyrir hlut Stjórnin í Ghile ver iýðræöið okt. s. 1. ! | Þessum mönnum hefur verið' synjað um alla vinnu við sím- ann. Síðast fóru þeir fram á að fá að bera nýju símasklrá^a, út um bæinn. Einnig um þáð var þeim synajð. Þannig erfcom ið fram við verfcamenn, sem hafa unnið 8—12 ár hjá sím-, anum á sama tima sem þörfin fyrir vinnu þeirra eyfcst. Hvað veldur? — Því er hald- ið fram, að síminn sé meir en búinn með það fé, sem áætlað Kaffíkvoíd Sósíalíslafé* lagsíns í gœir Kaffikvöld Sósíalistafélags Reykjavífcur í gærkvöldi fór hiðj bezta fram og var mjögfjölsótt Héðinn flutti gott erindi, uml Btríðsóttann! í Englandi og Dan-< morku, en hann er nýlega fcom-t inn úr ferðalagi frá þessumlönd um. Kristbjörg EinarsdóttiH söng nokkur lög og Kristinri Andréssion las upp fcafla úr II. bindi „Móðurinnar", sem kiem-i ur út bráðlega. Að lokum var stiginn dans fram eftir nóttu. pafö liggi í hfeitarins eðli, að,1 i uni) er nema meira en 70 þús, vesturhluti Miðjarðarrra's sésép I k'róna, en auk þess hafa all- staklega hagsrriunasvæði Frakfc, margir bætzt í hópinn síðan o'g. lands, en Frafckar ættiu að mun Iofað hlutafé þegar nema vigiurkenna hversu rrikilla hags-i j rniíji 90 ög 100 þúsundum fcr. miuna ítalir eigi að gæta viðj , Hlutabréfin hljóða upp á 100 Miðjarðarhaf, cinfcanlpga auf't- j —500 og bt''sund fcr. Stofnend- lurhluta þess, iog aetla þeim ^sat j ur og síðar allir hluthafar fá jíHrrtiu réttinr'i ir»g þ^ir sjáKirt ! forganfsrétt fil vinnu við skin- |njóti sín rni^íí^ír^. VöMsc^iér ið. eftir nánari reglum, er verða Beiobactker tekiur undir kröfiu, settar. ítaía viðvíkainr,i Diibouti og Gert er ráð fyrir að féla<?ið líkir stöðu Frakka þar semvarfi láti smíða tiogarann og að hann manns við dyr Abessiníu. verði tilbúinn á næsta ári. Pedno Aguirrc að margfalt meiri þörf er á því Sað sjá svo til, að bæjarbúar geti fengið símanúmer tafarlít-. ið, heldur en fcaupa jarðstreng, sem liggur í Biorgarnesi engum til gagns ,nema ef vera skyldi landsímastjóra. Almenningur hlýtur að fcrefja ast þess, að landsíma'stjóri geri fullnægjandi og Ijósa grein fyr- ir þessum tveimur furðulegu ráðstöfunum, annars vegar að segja upp af sparnaðarástæðum starfsmönnum, sem síminn hef- ur áreiðanlega þörf fyrir, og hins vegar að kaupa jarðstreng, sem ekki verður séð, að minnsta þörf sé fyrir. Víðsjáín í dag Bandaríkín senda spanska lýðvcldínu gjöf Hin alþjóðlega hjálparnefnd fcvekara hefur afhent stjórninni rpHOQN ! OA-.RKV.^ (F. 0.) { ^^ gjöf ^ Nyja stjórnm . Chr.e undir I Bandaríkjanna) sem €r 63000 kg. af. mjöli (hveiti), er útbýta forsæti Petno Aguirre, sem ný- ' lega var kjörinn forseti ríkisins, hefur tekið sér fyrir hendur að hreinsa tit í starfsmannaliði hins opinbera, bæði meðal embættis manna og hér's og flota. Átta hershöfðingjum hefur þegarver ið vilcið úr stöðum sínúm og */í af sendiherrum Chile í öðr- um löndum verða kallaðirheim og nýir menn set'.ir í þeirra stað. ú I M skál til hinna ýmsu hjálparstofn- ana stjórnarinnar. Vinsælasri áramóiadansleikur- inn verður án efa Gleym mérj ei danslejkurinn. Aðgöngumiðarj á 'fcr. 3.50 fást í Alþýðuhúsinií við Hverfisgötu í dag og á morgun kl. 5—7 og á laugar- daginm eftir kl. 1. Tryggið ykkur miða í tíma. H. K. Laxness. Víðsjá Þjóðviljans í dag er fyrri hluti greinar eftir Jöjrge' Bukdahl í Politiken nýlega. Bukdahl er með nafnkenndust rifhöfundum í Danmörfcu, þót nokkuð séu honum mislagða.- hendur, og orð hans vekja jafn- an athygli um Norðurlönd. í greininni er athygli frænd- þjóðanna vakin á því gildi, se^ sfcáldsögur Halldórs Laxness eiga, þótt öllu baráttueðliþeirr væri gleymt eða stungið und' stól. Tvímælalaust er það lei til alhliða skilnings á skáldim1 {að líta þannig augum á þa" öðrum þræði. Þó að Þjóðviljinn geri ek' ' orð Bukdahls að sínum, hvorl : í fyrri né seinni hluta greina" innar, verður sleppt að and- mæla þeim sérsfaklega, því r" eitt er víst: Halldór Kiban La; ness verður aldrei að tómun fagurfcera.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.