Þjóðviljinn - 02.07.1949, Blaðsíða 4

Þjóðviljinn - 02.07.1949, Blaðsíða 4
'W- ÞJÓÐVILJINH I^ugardagur ,júH . 1949. Útgefandl: Sameiningarflokkur alþýðu — Sósíalistaflokkurinn Ritatjórar: Magnús Kjartansson (áb.)> Sigurður GuSmundsson Fréttaritstjórl: Jón Bjarnason Blaðam.: Ari Kárason, Magnús Torfi Ólafsson, Jónas Árnason Auglýsingastjóri: Jónsteinn Haraldsson..... Ritstjórn, afgreiðsla, auglýsingar, prentsmiðja: Skólavörou- stíg 19 — Síml 7600 (þrjár línur) Áskriftarverð: kr. 12.00 á mánuði — Lausasöluverð 50 aur. eint Prentsmiðja Þjóðviljans h.f. t Sóeialistaflokkurinn, Þórsgötu 1 — Sími 7510 (þrjér línur> Bátaútvegtirinn [MMRPMII'MÍ^B iiiiiyysi u.iii/il Það er hjákátleg staðreynd, svo alvarleg sem hún er, að bátaútvegurinn, sem færir þjóðínni % hluta þess gjald- <eyris sem henni áskotnast, skuli árlega riða á barmi gjald- þrots, þannig að æ ofán í æ er talað um að hann muni gefast upp og þjóðin þá hætta að afla sér gjaldeyris! íStjórnarblöðin segja að þetta sé af þvíað „atvinnuveg- árnir beri sig ekki" og merkir það yæntanlega að þjóðin hafi ekki efni á að lifa. Bjargráð þeirra er því að skerða í sífellu lífskjör almennings og hefur það þó ekki fært bátaútveginum neinar hagsbætur hingað til og mun ekki gera það eftirleiðis heldur. Ástæðurnar fyrir örðugleikum bátaútvegsins eru allt aðrar, sem sé þær að erlendar og innlendar auðklíkur ræna hann og rýja í sívaxandi mæli. Stærstu aðilarnir í þessari ránsherferð eru þrír: 1) Einokunarhringurinn Uni- lever, 2) Islenzka heildsalastéttin pg milliliðirnir, 3) Lands- ibankinn. i Aðfarir Unileverhringsins hafa varið rifjaðar upp svo ýtarlega undanfarna daga hér í blaðinu að ekki gerist þörf að endurtaka þá sögu um sinn. Aðeins skal á það bent að hann hefur með einokunaraðstöðu sinni lækkað lýs- isverðið um ca. 30%, freðfiskinn um ca. 20% og síldar- mjölið um ca. 25 %. Þessar lækkanir haf a nú leitt til þess að síldarverðið hefur verið Iækkað um 2 kr. málið, og hvað tekur við um fiskábyrgðina í haust, þegar salan er komin rúmum 20% niður fyrir ábyrgðarverð ? íslenzka heildsalastéttin fær afhentan á silfurbakka iþann gjaldeyri sem bátaútvegurinn aflar. Á sama tíma og bátaútvegurinn glímir við gjaldþrotsdrauginn hirða heild- salarnir ofsagróða af framleiðslu hans. Þó „atvinnuveg- irnir beri sig ekki", ber braskíð sig, og aldrei betur en nú. Þá hafa heildsalar og starfsbræður þeirra af því geysilegan arð að skipta við bátaútveginn, með olíusölu og öðru slíku. Það er átakanleg hræsni þegar heildsala- og braskarablaðið Yísir er að tárfella yfir örlögum bátaútvegsins. Landsbankinn er þriðji bagginn á þessum framleiðslu- atvinnuvegi. Árlegur gróði Landsbankans fer nú að nálg- ast 20 milljónir, og verulegur hluti þess gróða er tekinn af bátaútveginum sem berzt við gjaldþrotin! Ljóst dæmi um þetta er það að ríkisbankmn hirti af ríkisverksmiðj- unum í fyrra 5 milljónir króna í vexti, eða jafnháa upphæð og verksmiðjurnar greiddu í vinnulaun á Siglufirði! Þessi vaxtagreiðsla var síðan að sjálfsögðu tekin af sjómönnum og útvegsmönnum í lækkuðu síldarvcrði. 1 ár eru vaxta- greiðslurnar áætlaðar 5 kr. á hvert mál, þannig að ef ríkis- bankínn hætti að okra á ríkisverksmiðjunum væri hægt að greiða 45 kr. fyrir síldarmálið, og er þetta þó aðeins eitt dæmi um afstöðu bankavaldsins til framleiðsluatvinnuveg- anna. Það er ekki að undra þó að bátaútvegurinn eigi í vök að verjast vlð slík skilyrði, en það er tími til kominn að . þeir sem að honum standa geri sér ljóst við hverja þeir eiga að glíma. Bátaútvegurinn kemst ekki á heilbrigðan 'grundvöll fyrr en hrunstjórnin hefnr verið hrakin frá völd- \um og mynduð ný stjórn, óháð erlendum auðklíkum, inn- .Sendum bröskurum og steinrunnum embættismönnum .^andsbankans. . Borgarastéttia er prakfc- ísk. Islenzka borgarastéttin er praktísk, mjög praktísk. Þess finnast jafnyel dæmi, mörg dæmi, að hún getur ekki, af praktískum ástæðum, þolað börn í návist sinni. Hér er átt við. auglýsingar þær hinar mörgu þar sem húseigendur taka skýrt fram að einungis barnlaust fólk geti gert sér vonir um að njóta náðar þeirra sem leigjendur. Slíkar auglýs- ingar má sjá í blöðunum dag- lega. —¦ Börn eru ópraktísk, sérstaklega/ annarra manna börn. Komdu með barn á tröpp- ur mínar, segir borgarastéttin við húsnæðisleysingjarm, og það verður enginn sem anzar dyrabjöllunni. Ekki algild regla, en.. Þetta er ekki algild regla um húseigendur. Ýmsir hús- eigendur eru svo manneskju- lega innrættir að börn f ara ekki í taugarnar á þeim. En reglan gildir samt um alltof marga þeirra. Alltof marga þeirra skortir það ópraktíska upplag að geta þolað börn. Hjá alltof mörgum þeirra er það ófrá- víkjanlegt skilyrði fyrir þaki yfir höfuðið að fólk neiti sér um að eignast börn. — Og svo réttmæta telja þeir þessa afstöðu sína, að þeir blygðast sín ekki fyrir að láta prenta hana í blöðunum. Samanber áðurnefndar auglýsingar. ? Lífsskoðun borgarastétt- arinnar Og þegar betur er að gáð, sést að í þessum auglýsingum er raunverulega fólginn kjarn- inn úr lífsskoðun íslenzku borg- arastéttarinnar, þessari prakt- ísku lífskoðun þar'sem ekkert kemst að nema umhyggjan fyr- ir sjálfum sér, þessari prakt- ísku lífskoðun þar sem allt miðast við að erfiðleikum náungans sé haldið réttu megin við iokaðar útidyr. — Borgara- stéttin harmar að vísu hlut- skipti þeirra barna sem verca að alast upp í heilsuspillandi íbúðum. En því miðUr, hennar hús vpru ekki til þess byggð að börn hættu að alast upp í heilsuspillandi íbúðum. Henn- ar hús voru yfirleitt alls ekki byggð fyrir börn, sizt af öllu annara manna börn. — Börn eru' vís til að hafa hátt í stig- unum, og það kynni að valda taugatruflunum í kaffigillum frúarinnar, já gæti meira að segja orðið orsök þess að hús- bóndinn kæmist úr stuði í bridge-partíum sínum og tapaði heilli rúbertu fyrir bragðið.. — — Börn eru svo skelfing ópraktísk. Tré fyrir framan glugga. „Arboramicus" skrifar: — „Þegar fyrst var f arið að gróð- ursetja tré í görðum hér í Reykjavik, henti margan sú skyssa að láta þau standa beint undir gluggum húsa sinna... Hinna slæmu afleiðinga af skyssu þessari gætti að vísu ekki fyrstu árin, en svo, þegar trén urðu hærri, þá byrgðu þau alla útsýn úr gluggunum og ullu jafnvel rökkri inni. Dæmi um þetta höfum við fyrir aug- unum út um allan bæ... En það, sem ég fæ ekki skilið, er sú staðreynd, að margir hafa ennþá þennan hátt á, þegar þeir planta trjám í garða sína, að láta þau standa beint undir gluggunum... Mér finnst rétt að vara fólk við þessu..." q . Fyrirspurn um íluguna. Að endingu fyrirspurn frá Adam: — „Nói skýrði um dag- inn frá undarlegri flugu, sem. komið hefði á gluggann hjá hon um, og bað um skýringar náttúrufróðra manna varðandi fyrirbærið. Hafa engar slíkar skýringar borizt?" — Nei, náttúrufróðir eru ennþá ekki farnir að láta til sin.heyra. ÍSFISESALAN: Þann 29. júní seldi Marz 3710 kits fyrir 4509 pund í Grímsby. Þann 30, júní seldi Svalbakur 292,1 smál. í Cuxhaven. KIKISSKIP : Esja var á Akureyri í gær. Hekla er væntanleg til Glasgow í 'dag. Herðubreið er á Austfjörð- um á norðurleið. Skjaldbreið fór frá Reykjavík kl. 20 í gærkvöld til Húnaflóa- Skagafjarðar- og Eyjafjarðarhafna. Þyrill er á leið til Norðurlands. E I M S K I P : Brúarfoss fór frá Isafirði í gær- kvöld til Reykjavíkur. Dettifoss fór frá Rotterdam 27.6, kom til Reykjavíkur kl, 15.00 í gær. Pjallfoss kom til Reykjavikur 30. C. Goöafoss ei' í Kaupmannahöí'n. i foss fór frá Hull 29.6. til Reykjavíkur. Seifoss fór frá Ham- borg 30.6. til austur og norður- landsins. Tröllafoss fór frá New York 28.6, til Reykjavikur. Vatna- jökull kom til Álaborgar 29.6., átti að fara þaðan 30.6. til Reykja- víkur. ¦ 19.30 Tónleikar: Samsöngur (plöt- ur). 20.30 Tónleik- ar: „Burlesque" eftir Richard Strauss (plötur). Sigríður á Bústöð- um'' eftir Einar H. Kvaran; Ævar R. Kvaran færði í ieikform (Leik- endur: Ævar R, Kvaran, Elín Ingvarsdóttir, Jón Aðil.s, Anna 'Stína Þórarinsdóttir o. fl. — Leik- stjéri: Ælvar R. Kvaran). 2i:30 Wtt l9g (plötur), 21,60 Upplestur: 20.45 Leikrit: Kvæði cftir Tómas auSraunds^pn (Höskuldur Sfcagfjörð Ies), 22^05 . ¦ Öanslög (piötur). \ ¦ ,..; Næturakstnr í nótt annast Litla bílstöðin. trr. Sími 1380. Guðsþjónustur á morgun: Dómkirk.j 3i ii: Messa kl, 11 f. h. — séra Jón Auð- uns. .— Nespresta- kall: Messa í kap- ellu háskólans kl. 11 árdegis . — Séra Jón Thorarensen. Lauganes- kirkja: Messa kl..ll f. h. — Séra Garðar Svavarsson. , Ungbarnavemd Liknar Templ- arasundi 3 er ppin þriðjudaga og föstudag kl. 3.15 til kl. 4. .i Preyr, júlí-heft- ið 1949,: er kom- ið út. 1 heftinu eru m. a. þess- ar greinar: Prá norska bænda- samb. „Norges Bondelag". Búfræðikandidatar út- skrifaðir ftfA-- Bændaskólanum á Hvanney.rj, Landnám — land- námsmenn , Mjólkurstöðin nýja í Reykjavík;' Útdráttur úr ræðu Árna Bénediktssonar forstjóra og ræða séra Sveinbjarnar Högna- sonar formanns stjórnar Mjólkur- samsölunnar. Ræðurnar voru flutt- ar við vígslu mjólkurstöðvarinnar nýju. Vélar og starfshættir Mjólk- urstöðvarinnar, eftir Stefán Björns son mjólkurfræðing. 1 gær voru gef- in saman í hjónaband, ung- frú Kristveig Björnsd. Pjöln- isvegi 13 og og stud. med. Jóhann Finnsson. Heimili ungu hjónanna verður fyrst um sinn að Fjölnisvegi 13. — Nýlega voru gefin saman S hjónaband af séra Garðari Þor- steinssyni, ungfrú Helga Jensdótt- ir og Óskar Halldórsson, hús- gagnabólstrari, Köldukinn 7, Hafnarfirði. Nýlega opinber- uðu trúlofun sína, ungfrú Guð- björg Björgvins- dóttir, Suðurgötu 15 og Sigvaldi Guð- mundsson starfsmaður í Sjálf- stæðishúsinu. — Nýlega opinber- uðu trúlofun sína, ungfrú Anna Jónsdóttir, hjúkrunarkona og Sig- urður Stefánsson, endurskoðandi. 1 dag fljúga flug- vélar Flugfélags Is lands áætlunar- ferðir til eftir- : taldra staða: Ak- ureyrar (2 ferðir), Keflavíkur (2 ferðir), Vestmanna- eyja, Siglufjarðar, Isafjarðar, Kirkjubæjarklausturs, Fagurhpls- mýrar og Hornafjarðar. Á morg- un (sunnudag) eru áætlunarferð- ir frá Flugfélagi Islands til Akur- eyrar, Siglufjarðar, Vestmanna- eyja og Keflavíkur. Þá fer Cata- linaflugbátur frá Plugfélaginu með ísfirzka íjsróttamenn, 20 tals- ins, til Pæreyja, en þar munu þeir- heyja ýmsar íþróttir við eyja- skcggja, Er þetta í fyrsta skipti sem íslenzk flugvél flýgur til Fær- eyja. Flugstjóri á Catalinaflug- bátnum verður Anton Axelsson: Gullfaxi, millilandaflugvél Flugfé- 'lags Islands, kom í gær kl. 17.^0 frá Osló. Flugvélin fór í morgun. kl. 8.30 til Kaupmannahafnar með 35 farþega, og er hún væntanleg þaðan aftur á sunnudag kl. 17.45. — Frá Loftleiðum var í gær flog- ið til Akureyrar, Siglufjarðar. I dag verða farnar áætlunarferðir til: Vestmannaeyja, Akureyrar, Isafjarðar, Patreksfjarðar, Siglu- fjarðar, Kirkjubæjarklausturs og Fagurhólsmýrar. Á morgun verða farnar áætlunarferðir til Vest- mannaeyja, Akureyrar og Isaíj. Geysir fór kl. 9 í gær- morgun til Prestwick og Kaupmannahafnar með 42 far-" þega# Meðal farþegapna var'Sir FrambaJd á 6, sfffu. ,

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.