Þjóðviljinn - 25.09.1962, Blaðsíða 4

Þjóðviljinn - 25.09.1962, Blaðsíða 4
FISKIMÁL - Eftir Jóhann J. E. Kúld menn komnir með endurbæ I byrjun september spurðust þau tíðindi írá Noregi, að búið væri að fullkomna norsku síld- arasdictækin frá því, sem verið hefur. Hljóðbylgjur tækjanna breiða sig nú yfir 42ja gráðu vinkil í stað 18—20 gráðu áður. Um leið og hljóðbylgjur tækj- anna ná nú yfir rúmlega tvö- falt stærra svæði af haffletin- um þá ná þær einnig niður á miklu meira dýpi en áður. Það er sagt auðvelt og fljótlegt með hinu nýja tæki að grenna eða breikka hljóðbylgjuna að vild. Hið nýja síldarleitartæki er tal- ið hafa sérstaka yfirburði á skipum, sem hafa kraftblakkar- útbúnað við veiðarnar. Þá telja formælendur framleiðenda tækjanna, að hið nýja tæki bjóði upp á stóraukna mögu- ieika við veiðar með flotvörpu. Nokkur norsk veiðiskip hafa þegar gert ráðstafanir til að fá þetta endurbætta fiskileitar- " tæki. ' •' ¦' Togveiðar Þjóðverja við Grænland I opinberum skýrslum um togveiðar Vestur-Þjóðverja er þess getið að þeir hafi aflað 92393 smálestir af fiski á Græn- landsmiðum árið 1960. Af þess- um afla var 37,4% þorskur og 54,7% karfi. Þetta er mesti afli Vestur-Þjóðverja á Grænlands- miðum fram til þess tíma. Það er mjög athyglisvert að afli Vestur-Þjóðverja skiptist hér- umbil að jöfnu á milli miðanna við Vestur- og Austur-Græn- ERLENDAR FRÉTTIR land og er þá miðað við þorsk- aflann. Við þorskveiðarnar á Austur-Grænlandsmiðunum var árgangurinn frá 1953 mest á- berandi. Aðeins yfir vorið voru árgangarnir frá 1950 og 1947 nokkuð áberandi á Danagrunni og Nonamegrunni. Veturinn 1960 "til 1961 stund- uðu Vestur-Þjóðverjar togveið- ar allan veturinn í fyrsta skipti á Grænlandsmiðum. Þess er getið að frost hafi oft verið 20 <$> gráður á Celsíus á miðum þýzku togaranna þennan vetur við Grænland. Og þrátt fyrir ýmsa erfiðleika af völdum frostsins veiddu þýzkir togarar mjög vel 'á þessum slóðum,' sérstaklega á Fyllugrunni og Bananagrunni. Á þessum miðum fengu Þjóð- verjar , hrygningarfisk á 350— 550 rrietra dýpi í marz 'og apríl mánuði. Þjóðverjarnir segja að frekar léleg togveiði hafi verið á miðunum við Suður-Græn- land árið 1960, þó á ýmsum öðrum Grænlandsmiðum hafi verið góð togveiði. 1 sundurlið- un á aflamagni þýzkra togar'a sem stunduðu veiðar á Græn- landsmiðum árið 1960 til '61 er sagt að aflinn á Austur-Græn- landsmiðunum hafi orðið 49421 smálest og þar af hafi 15 þús. smálestir verið þorskur. Á svæð- inu frá Angmagsalik að Dohrn- grunni var þorskárgangurinn frá árinu 1950 í fyrsta skipti ekki mjög áberandi í aflanum, en aftur á móti var þorskár- gangurinn frá 1953 meira áber- andi. Þýzkar fiskmerkingar og rannsóknir á Grænlandsmiðum eru sagðar hafa leitt það í ljós, að fiskur leiti frá Grænlandi á íslandsmið mót straumi. Sam- kvæmt aflaskýrslum og rann- sóknum Þjóðverja er þetta að- allega þorskur sem er 8—14 'ára gamall, og er að lengd 71— 92 cm, og gizka Þjóðverjar á, að hér sé um þorskgöngur vegna hrygningar að ræða, á milli miðanna við Austur-Græn- land og miðanna við Norðvest- MinningarorS M1NNLENDUM VÉTTVáNGI Áhafnir og líf á Langeyri Á hinum gamla athafnastað Langeyri í Álftafirði við Isa- f jarðardjúp, þar sem norskir út- vegsmenn reistu mikil mann- virki eftir síðustu aldamót, er nú verið að koma af stað stórri niðursuðuverksmiðju. Sá sem fyrir þessum framkvæmdum stendur er Björgvin Bjarnason útgerðarmaður, en hann keypti Langeyrina með öllum mann- virkjum fyrir einu til tveimur árum. Eftir því sem ég hef fregnað hefur Björgvin viðað að sér niðursuðuvélum af nýj- ustu og fullkomnustu gerðum og er nú ýmist að koma þeim fyrir eða bíða eftir öðrum sem skarta eiga á þessum stað. Vél- ar Björgvins munu aðallega norskar, enda standa Norðmenn nú fremstir þjóða í framleiðslu á slíkum vélum. Þó hef ég heyrt að forsjóðari sá sem Björgvin hefur keypt og mun vera 'f ranskur, sé einn sá fremsti sinnar teguridar sem nú eru íramléiddir. Menn "serh' brjótast í því að koma hinni einhæfu framleiðslu okkar á hærra og fullkomnara stig, en það gerir niðursuða matvæla tvímælalaust, þeir menn eru margs stuðnings maklegir. NÝ SENDING Hollenzkar vetrarkápur Holenzkir loðhattar Hollenzkir hattar BERNHARD LAXDAL Kjörgarði. I gær var Jagður til hinztu hvíldar í Reykj'avík Friðrik V. Ólafsson, skólastjóri Stýri- mannaskó'ans. Eðlilegast væri að brottför manna héðan úr jarðvist væri einkamál, sem fyrst og fremst varðaði nán- ustu aðstandendur og aðrir ættu ekki um að f jailla og sízt á opinberum vettvangi. En líf sumra og dauði er svo ná- tengt örlögum fjöidans, að f"eiri en ástvinir einir vilja eiga hlutdeild í hinztu kveðju. Frðrik V. Cdafsson var einn af ¦þeim. Ég hygg, að hinir fjöl- mörgu nemendur hans vilji •gjarnan dvelja með mér um stund við minningu hans. Friðrik var fæddur í Vopna- firði 19. febrúar 1895. For- eldar hans voru Ólafur D'aviðs. son verzlunarstjóri oS kona hans Stefanía Þorvarðardóttir, bónda á Fagurhólsmýri. Friðrik filuttíst ungur með foreldrum sínum frá Vopnafirði til Reykjavíkur, <þar sem faðir hans var bókari við Lands- bankánn í 'tv'ö á'r. Síðan flutt- íst hann t'il .ísafjarðar, er fað- ¦ ¦ ir han-s gerðist verzlunarstjóri iþar. Friðrik byrjaði ungur að stunda sjó á ýmsum tegundum skipa: skútum, togurum og verzlunarskipum. Árið 1914 lauk hann farmannaprófi frá Stýrimannaskólanum í Reykja. vík. Hann varð 1- stýrimaður á fyrsta varðskipi ísilendinga, gamla Þór, sem kom til ]ands- irfs 1920rÁrið 1925 lauk hann • rprófi-Víð Reservekadetskolen í Kaupmannahöfn, og árið eftir varð hann 'skipherra á Þór. Eft- ir 'það var hann skipherra í nokkur ár, en 1931 lauk hann prófi í sjómælingum við S0- kort-Arkivet i Kaupmannahöfn, og 1932 gerðist hann forstjóri isjómælinganna. Eftir það vann hann að sJómæ'Hngum við ís- land jafnhliða skipstjórn á ís- lenzkurri varðskipum, i iþar til hann tók við stjórn Stýri- mannaskólans í ¦'' Reykjavík 1937", er PáH Halldórsson lét af iwí starfi sökum aldurs. Að ur-ísland. Sem dæmi um hreyf- ingu þorsksins á Grænlands- miðum geta Þjóðverjar þess, að merktur þorskur af lengdinni 94 cm hafi farið ca. 420 mílur á aðeins 27 dögum, frá Fylkis- grunni að Nonamegrunni, eins og Þjóðverjarnir orða það. Togveiðar Þjóðverja á íslandsmiðum 1960 1 aflaskýrslum Vestur-Þjóð- verja af íslandsmiðum er sagt að þorskaflinn hafi komizt upp í" 30595 smálestir 1960 og þá verið ca. 25,8% af heildaraflan- um. Þetta er talinn mesti þorsk- afli á Islandsmiðum síðan árið 1946. Þá er 80%, þessa þorsk- afla sagður veiddur út af Norð- vestur-íslandi en 13,3% við Suðvesturlandið. Þá segja Vest- ur-Þjóðverjar að bæði árin 1959 og 1960 hafi þorskárgangurlnn frá 1950 borið uppi veiðina. 1 maímánuði 1960 er meðalafli þýzkra togara hér við land tal- inn vera 12,6 smálestir á sólar- hring. Þessi góði afli er þakk- aður þorskgöngu sem komið hafi á þessum tíma frá miðun- um við Austur-Grænland. SKIPAUTGCR9 RIKISINS m.s. Herðubreið M.s. Herðubreið fer vestur um land í hringferð 29. þ.m. Vöru- móttaka í dag til Kópaskers, Þórshafnar, Bakkafjarðar, Vopna- íjarðar,; _. Boi;garf,iarðEfr, Mjóa- ' fjarðar, v*"'Stöðvarfjar:ðar, Bréið-' dalsvíkur og Djúpavogs. "Farseðl- ar seldir á föstudag. m.s. Esja M.s. Esja fer austur um land í hringferð 1. okt. Vörumóttaka í dag árdegis á morgun til Fáskr- úðsfjarðar, Reyðarfjarðar, Eski- fjarðar, Norðfjarðar, Seyðisfjarð- ar, Raufarhafnar og Húsavíkur. Farseðlar seldir á föstudag. M.s. Herjólfur M.s. Herjólfur fer til Vestmanna- eyja og Hornarfjarðar 26. þ.m. Vörumóttaka í dag til Horna- fjarðar. V. Olafsso Friðrik V. Ölafsson. því starfi gaf Friðrik sig af alhug. Þó komst hann ekki hjá iþví að sinna ýmsum trúnaðar- störfum. Hann var áfram um 'sinn ráðunautur við sjómæl- ingarnar og jafnframt ráðgef- iandi sérfræðingur Hæstarétt- ar í landhelgismálum, eftir að hann tók við skóilastjór.n. Hann sat lengi í stjórn Slysavarna- fe.ags íslands og var forseti þess 1937—'40. í bæjarstjórn Reykjavíkur sat hann extt kjör- tímabil. En fyrst og fremst verður Friðriks minnzt sem skólastjóra Stýrimannaskólans, bæði sem stjórnanda og kenn- ara. Hann var fqrmaður bygg- inganefndar hins nýja sjó- mannaskólahúss, þangað sem Stýrimannaskólinn flutti 1945, Og 1947 kom út eftir hann kenns'.ubók í ^siglingafræði og 1951 viðaukl við þá bók. Friðrik var með afbrigðum nákvæmur oé samvizkusamur embættismaðiSr, einn þeirra rikisstarfsmanna, serii hugsar fremur um vélferð alþjóðar en eigin bag. Meðan heilsa leyfði stjórnaði hann skóla sinumi með festu og röggsemi. Ég býst! við að nemendum hafi yfirleitfi Iþótt hann strangur stjórnari, og þeir hafa kannski ekki allt- af gert sér fyllilega Ijóst, hve annt honum var um velgengni iþeirra. En við kennararnir, sem vorum nánari samstarfsmenn hans, vissum betur. Ekkert í skólastjórn mun honum hafa iþótt erfiðara en að tilkynna -nemendum, ,að þeir hefðu ekki náð prófi. Hann var ætið til- búinn að grannskoða, hvort prófútkoma gæti ekki talizb hagstæðari en blákaldur út- reikningur gaf tii kynna. Friðrik var vel menntaður, ekki aðeims í eigin fræðigrein, heldur .atonennt og ekki sízt var* hann vel að sér í íslenzkum fræðum. Hann bar svip af því bergi, sem ísland hvílir traust- ast á og skapgerð hans var rammíslenzk. Hin forna ís- lenzka manngildishugsión var runnin honum í merg Qg bein. Ég tel mér happ að hafa stund- iað kennslu undir stjórn hans hátt á annan áratug. Fordæmi hans var hollt ungum mönn- um. Þó iað kennsla hans værl! markviss og skýr, hygg ég, að nemendum hans bafi ekki síður orðið motadrjúgt í vegnesti það 'brot iaf skapgerð hans, sem hann m>un ósjá'.frátt hafa hiiðl- að þeim. Þar mun hann lifa Jöngu eftir að hann er allur. Árið 1927 kvæntist Friðrik eftirlifandi eiginkonu isiWííja Láru' M. Sigurðardóttur''læknis Pálssonar. Þeim) varð fjögurra barna auðið. Eitt þeirra. Guð- rúnu, misstu 'þau nokkurra daga 'gamía, en hin eru öll á ¦lífi: Sigurður póistmiaður ' í Reykjavik, Þórunn Ólöf gift Indriða Þorsteinssyni rithöf- undi og fo-laðamanni og Þóra leikkona Eift Jóni Sigurbjörns- syni leikara, Ég sendi eftirlifandi eigin- konu, börnum og öðrum ást- vinum innilegu'stu samúðar- kveðjur. Helgi J. Halldórsson. 4) — ÞJÓÐVILJINN — Þriðjudagur 25. september 1962

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.