Þjóðviljinn - 24.02.1963, Blaðsíða 1

Þjóðviljinn - 24.02.1963, Blaðsíða 1
Sunnudagur 24. febrúar 1963 — 28. árgangur — 46. tölublað. Aldarafmælis Þjéð- minjasafns minnzt í dag eru liðin hundr- að ár frá stofnun Þjóð- minjasafnsins. Fyrstir umsjónarmenn safnsins voru þeir Sigurður Guð- mundsson málari og Jón Árnason. Það var fyrst til húsa á Dóm- kirkjuloftinu í Reykja- vík en hefur síðan víða farið — það var í Hegn- ingarhúsi, Alþingishúsi, þá í Landsbankahúsi, en 1908 var safnið flu'tt í safnahúsið við Hverfis- götu os var þar til húsa í 42 ár — eða alla embættistíð Matthíasar Kristján Eldjárn þjóðminjavarðar Þórð- arsonar. Árið 1950 voru flestallir safngripir fluttir í hús það er safn- inu var reist i tilefni af lýðveldisstofnuninni og 'rásmiiir kjósa ir Þegar íhaldsstjórniin i Trésmiðafélagi Reykjavíkur var felld í ársbyrjun 1960 eftir þriggja ára stjórn höfðu trésmiðir dregizt svo aftuí úr í kjaramálum að þeir bjuggu þá við Iægst kaup allra íðnaðarmanna á landinu. •k Þeir trésmiðir sem í dag greiða íhaldslistanum atkvæðii, eru að þakka fyrir þess konar stjórn á Trésmiðafélaginu og reyna að kalla hana yfir sig aftur, íhaldsstjórn sem fylgir þeirri kenn- ingu ríkisstjórnarinnar og Morgunblaðsins að kjör iðnaðarmanpa megi í engu batna hvernig sem dýrtíðin eykst. ¦fr Þeir trésmiðir sem í dag greiða A-listanum, lista vinstri manna. atkvæði eru minnugiir þess að þau þrjú ár sem vinstri menn hafa farið með stjðrn hefur kaup trésmiða hækkað um allt að 30%, að knúin hefur verið fram samþykkt á nýrri verðskrá um ákvæðisvinnuna, sem einnig er mikið hagsmunamál. íhalds- stjórnin kom hins vegar engri kauphækkun fram. ^r ÞeÆr styðja A-listann í trausti þess að Trésmiðafélag Reykja- víkur eigi að vera í fremstu röð iðnfélaganna í kjaramálum og f góðu félagslífi og til þess þurfi samhenta og hæfa stjórn eins og stjórn .Tóns Snorra og félaga hans hefur reynzt. |* Kosið er í dag að Laufásvcgi 8 kl. 10—12 f.h. og 1—10 e.h. stjórnaði þvi verki Kristján Eldjárn, nú- verandi þjóðminjavörð- ur. Afmælisins .er minnzt á ýms- an hátt. í dag er samkoma í hátíðasal Háskólans, en að henni lokinni ganga gestir í þjóðminja- safn og skoða sýningu sem þar verður opnuð á islenzkum tré- skurði frá fornöld til lokaskeiðs alþýðulistar. Meðal gesta eru fjórir forstöðumenn norrænna þjóðminjasafna — P. V. Glob frá Dahmörku, Sverri Dahl frá Færeyjum, Nils Cleve frá Finn- landi og Hilmar Stigum frá Nor- egi. Afmælisritið Hundrað ár í Þjóðminjasafni kom út fyrir jól, en er nú að mestu uppselt, og kemur það nú út í annarri út- gáfu, sem er að því leyti frá- brugðin hinni fyrri, að henni fylgja stuttir skýringartextar á ensku. Þá er og nýkomin út Ár- bók Fornleifafélagsins og er hún helguð aldarafmæli safnsins. Þá hefur Póststjórnin gefið út tvö frímerki í sama tilefni. Þjóðminjasafni hafa borizt gjafir í tilefni hátíðarinnar. Börn Jóns Helgasonar biskups færðu því að gjöf teikningar sem faðir þeirra gerði í vísitazíuferðum sínum af kirkjum — en hann mun á þessum ferðum hafa teiknað því nær allar kirkjur landsins. Hér er um að ræða bæði skissur og fullgerðar teikn- ingar og vatnslitamyndir. As- mundur Jónsson frá Skúfstöðum og frú Jenny Guðmundsdóttir í Hafnariirði hafa gefið uppskrift á dánarbúi Sigurðar málara. Harald Salomon, medaljör 1 Kaupmannahöfn sendi safninu myndskjöld gerðan í tilefni af- mælis Galsters myntfræðings. Haraldur Ólafsson bankaritari gaf ausu, komna frá Húsafelli, og hefur sú sögn fylgt ausu þess- ari að Fjalla-Eyvindur hafi smíð- að hana á dögum séra Snorra á Húsafelli. I dag er safnið lokað á ven.iu- legum sýningartíma, en það verður opið fyrir almenning f kvöld frá kl. 20 til 22. Frá Þióðminiasafni segir nánar í viðtali við Kristján Eldjárn á 7. síðu blaðsins í dag. P <^ÖMíN|ÁSÁFliil» 100 «RA Fundur í Sósíufístu- nö/uuug Leið íslands til sósíal- ismans, frumvarp það sem lá fyrir síðasta þingi Sósíalistaflokks- ins, er nú komið út í bæklingsformi og verð- ur dreift meðal flokks- deilda um land allt til umræðu þar. Þetta frumvarp verður rætt á félagsfundi Sósíalista- félags Reykjavíkur n.k. ^ríðjudagskvöld sg hef- ur Brynjólfur Biarna- son framsögu. Eins og kunnugt er var frum- varp þetta lagt fyrir flokksþing- ið á sl. hausti en ekki afgreitt endanlega. Samþykkti flokks- þingið að frumvarpið skyldi sent öllum flokksdeildum og það rætt þar, og á þeim umræðum að vera lokið fyrir 1. apríl n.k. Þessar umræður verða nú hafnar med félagsfundinum í Sósíalistafélagi Reykjavíkur á þriðiudagskvöldið, en þá flytur Bryniólfur Bjarna- son erindi um málið. Einnig verða rædd á fundinum verkalýðsmál og hafa þeir fram- sögu Gísli Svanbergsson og Biörn Bjarnason. Loks verða félagsmál rædd. Fundur Sósíalistafélags Reykia- víkur hefst kl. 8.30 í þriðiudags- kvöldið í Tiarnargötu 20. Félagar sýni skírteini við innganginn. Af öllum dýrlingum í kaþólskum sið var María guðsmóðir mest dýrkuð hér á Iandi. Ógrynni er til af Maríukvæðum og Maríumyndir voru í flestum kirkjum. A síðari hluta mið- alda voru helgimyndir af heilagri önnu, móður Maríu, Maríu og Jesúbarninu mjög algengar og ástsælar og á Þjóðminja- safruið nokkrar slíkar myndir, en sú sem hér er mynd af er stærst og fegurst, segtir Kristján Eldjárn þjóðminjavörður. Myndin er úr eik og var í kirkjunni í Holti í Önundarfirði, þar til Sigurður Vigfússon keypti hana handa Þjóðminja- safninu 1882. Af gerð myndarinnar má ráða, að hún sé upprunnin í Lýbíku um 1500. r Á Þjóðminjasafni Mig langar til að spyrja þig, löngu horfna kona, hvað leiddi hendur þínar að sauma þessar rósir í samfelluna þína? og svona lika fínar! Var það þetta yndi sem æskan hafSi seitt þér í augu og hjarta? Eða fyrir manninn sem þú mœttir fyrir nokkru að þú máttir til að skarta? Attirðu þér leyndarmál, sem leyfðist ekki að segja, en lœrðir ekki að skrifa? Væntirðu þér athvarfs þar sem ekkeri var að finna, þegar erfitt var að lifa? Var það lífs þíns auðlegð? Eða blaðsins bitri kvíði, þegar blómið h'efur angað? Var það ást þín í meinum, eða eilífðardraumur, sem þú yfirfærðir þangað? En hver veit nema finnist þér fávíslegt að spyrja hvað fólst í þínu geði, því ég er máski arftaki allra þinna sorga og allrar þinnar gleði? Myndin er aí faldbúningl er Þjóðminjasafnið eignaðist 1898 og er éina hreina og sam- stæða cintakið er safnið á af gamla faldbúningnum. Hann er úr, svörtu vaðmáli. Samfell- an skreytt rauðum brydding- unv og breiðum bekk af grænum ullarknipplingum aÆ neðan. Upphluturinn cinnig skreyttur bryddingum og silf- urvírborðum á boOungum. Vt- anyfir honum er stutt írcyja og vænt belti með silfurpörnm íylgir.^ Halldóra B. Björnsson. (Ljóð 1949).

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.