Þjóðviljinn - 20.06.1968, Blaðsíða 5

Þjóðviljinn - 20.06.1968, Blaðsíða 5
Fimmibudagiur 20. júmí 1968 — ÞJÓÐVILJINN — Sl»A |J Frá Sameinuðu þjóðunum: Spurningar og svör um afleið- ingar kjarnorkustyrjaldar Hve mikla eyðiléggingu geta núverandi birgðir kjarnavopna valdiS? >ær birgðdr sem nú eru til af kjarmavopnumi hafa að geyma spremigjur, sem hver fyrir sig býr yfir meird eyðiileggingar- masfcti en öll sprenigiefni, sam notuð hafa verið í styrjöldum &íðan púðrið var fuaidið upp. Verði þessi vopn nokkurntíma notuð að ei<nihveriu mairki imunu sewndil'ega hundruð miljóna jarð- arbúa týna lífinu, og siðmienm- ingin eimis og við þakkjuim hana ásarnt skipulögðu saimfé- l&gslífi yfirledtt mun óumillýj- anlega þurrkast út í þeiim lönd- uoti, sem Mut ættu að á- tökunum. Margir þeirra, sem kynnu að lifa af hioa snögigu eyðilaggingu eða ættu heima í löndum uitan við átakasvæðdð, rnundu verða fórnarlömb geisl- unar, sem breiðast mumdi um allan heim, verða fyrir varain- legum geislum&ráhrifuim og láta börnuim sínum í té erfðagalla sem koma mundu frai-i írýrm- andi hæfileiikuan hjá óbonnum kynslóðum. Hafa verið gerðar rannsóknir á sennilegum afleiðingum kjarn- orkuárásar á smáríki? Sæmsk könmun á afleiðing- unuim af kjarnorkuárás á borg- ir og bæi í Svíþjóð hefur leitit í Ijós, að árás þar seim not- aðar væru 200 Meðslur að styrk- Íeika' 'frá' 20 upp í 200 kíló- tonn mumdi hafa í för með sér, að 2-3 miHiónár sænsku þjóðar- ininar mundu láta lífið og saer- ast, þ.e.a.s. 20-40% allra íbúa landsins, sem eru rúmar sjö mil.iónir. Hún hefur eiinmdg leitt í Ijós, að mrviJli 30 og 70% sæmsks iðnaðar legðist í rúst óg að uim tveir þriðiu hilutar aillra iðnverkamarona mundu verða fyrir ban.vænum eða mjög al- varleguim áfölluim. Styrkleiki þeirrar árásar sem gert varráð fyrir í þessari könmum er til- töluilega mikffl. en eigi að síð- ur samsvarar ha-nn aðeims broti af þeim kjarnorkuvopnuim, sem nú eru fyrir hendd í heiimdnum. Hvernig orkar kjarnorkuvíg- búnaður á efnahag tiltekins lands og samskipti bess við önnur ríki? / Kapphlaupið um kjarnavopn krefst gífOTlegs framilags fiár og tæknikuinmáttu og getur jafn- vel leitt til þess, að efmaihags- þróun ákveðins lands staðni. Hið intrara öryggisleysd, sem skapast við að fullnýta eða of- bj'óða fjárhagsgetuMii, getur orðið ailveg eirnis ailvarlegt og ógnun við landið útífrá. öfflum kjarnavopna gæti einndg leitt af sér breytingair á alþjóðlegri stöðu þess. Nágramiiaiömd án kjarnavopna kynnu að fredstast bil að affla sér kjarnavopna eða kainmski leggja út í herniaðar- aðgerðir í vamarskyni. Aðhafa kiarnavopn á eigin lamdsvæoi gæti leitt til þess að landinu .yrði beinilínis refsað meðkiarn- orkuárás. Eykur kjarnavopnaeign póli- lískt vald ríkja? öryggii rífcia og pólitísikit vadd eiru teýgjatnlleg hugtök. Til eru lönd, sem njótá hvons tveggja í rifcum mæli, enda nóitt þau séu ekki talin til hervelda heimsins. Þó k.iairnorkuveldim hafi stund- um getað beitt gifunlegum efma- hagsleguim áhrifum og gífur- legu pólitísku valdi í heimsimál- anuim, hefur' það ©iinmdg átt sér stað á seinni áiruim, að þau hafa' ekki haft álhrif þrátt fyr- ir hið mikila magn kjarnavopma sem þau réða ýfir. Á sama hátt kemur kjarmaivopnaeign ekki í veg fyrir dvímandi póldifcfsk á- hrif í öllum tilvikum. E€ öfllum og varðvedzila stóiTa biiigða af kiaiTiaivopnuim legði verulegar tæknilegair og efinaihagslagair byrðar á tiltekin rfki, gæti af- leiðingin kanmsfki orðdð dvín- andi em ekki vaxandi öryggi og pólitísk áhrif bess áheims- málin. Hvernig verður öryggi bezt tryggt? Lausn þess vandamáís að tryggja öryggi í heiminum ligg- ur ekki í fjölgum kjarnorku- velda og ekki heldur í því, að [¦íkim, sem nú eiga kjarnorlou- vopn haldi þeim. Sáttmáli um að koma í veg fyrir dreifiingu kjarnavopna, seim Sameiimuðu þjóðirnar hafa stuölað að og hefuir orðið til við frjáilsar samninigsumieitamdr, er mikil- vægt skref í róbta átt, verði hon- um firamifylgt. Sáttmáli uim minmkun þeirra birgða af kjarm- orkuvopnum, sem nú eru fyrir hendi, væri eimndg mikiivæg ráðsitöfuiri,. öryggi ailra ríkja heimsins verður að tryggjameð almeminri ¦ og ailgerri afvopnum, sem útirýimdr öllum kjarna- vopnaibirgðuim og leggur blátt bamin við beiiitdogu kjarnaivopna. (Útdráttur úr bækliimigmum Kjarnavopnaógnunin, sem að byggður er á ek'ýrslu sérfræð- inga frá S.I>.) H-umferðin: Tala slysa er enn innan vikmarka D Til Framkvæmdanefndar hægri umferðar hafa nú borizt upplýsingar um umferðarslys, er urðu á landinu aðra vikuna, sem hægri umferð var í gildi. Er þar um að ræða umferðarslys, sem lögregluskýrslur eru gerðar um. Slysatölur eru þessar: Á vegum í þéttbýli 61 umferðar- slys, þar af 40 í Reykjavík. — Á vegum í dreifbýli 11 um- ferðarslys. Tjónabætur „Sjóvá " 135,6 milj í fyrra Aðajlfumdur Sjóvátryggingar- félags ísiands h.f., var haldinm 7. júmí. I upphafi fundarins (miinmtist formaður félagsstjórn- ar, Sveínn Benediiktsson fram- kvasmdastjóri, fjöguirra Muibhafa s«m létdzt hafa frá síðasta að- alfumdi. Vottaði fumdurinn bedm vdrðdnigu sína. FtnaQTiikwæimdiasitjórd féilaig&ims, Stefán G. Biörnssom, ffluibtd skýrsilu um rekstur og hag fé- lagsins, en árið 1067 var 49. starfsár þess. Jafnfraimt skýrðd hamm hina ýtmsu liði érsreikn- inganma. • Saimamilögð iðgjöld sjó-brum- bidjreiða- ábymgða- og endur- tryigginga nému urni 166,5 miilj- ónum kr-, en af líf- og ldfeyris- tryggingum uim 3,7 .miijiónir, eða samtals uim 170 miljómiir. Fastuir eða samminigsibumdinn afsiláttur til viðskiiJtámamma er þegar frádiregimm í upphæðum þessum, svo 'og afsláttur eða bónus til bifreiðaoigenda, sam- tals' um 25,8 miffljóndr. Stærsta tryggingardeildin er Sjódeild, iðgjöld tæplega 75 miljóndr, en þar urðu tjóndn líka 77 mdjjónir líir. 1 tjói;>abætur voru greiddar samitals um 135,6 miljónir, en í laun, kostnað, umiboðslaum og skatta um 28,3 miljónir kr. Iðgjaída- og tjiánavarasjóðdr, svo og vara- og viðílagasjóðir eru mú uim 114,3 imdljóndr kr. Er La'fltryggjingardeillddn ekki talin með í þessum t&luim. Ið- gjaldasjóður, vara- og viðlaga- sjtóður hennar eru himsivegar tæplega 57,8 miljómir kir. Saimamlagðdr varasjóðir eru þvi um 172 mdijónir. Nýtrygginigar í Liftryggingar- deild námu 20,3 miljónum, en samanilagðar líftrygginigar í gildi um s.l. áramót voru uim 166 miljónir. Stjórn félagsims skipa, Svednn Benjedikitssom, fraimkvæmdastj., Ingvar Vilhjálmssam, útgerðairm. Ágúst Fjeldsted hri., Björm Haiiigrfimsson framkvstj., og Teitur Finmibogason stórkaupm. iÞegar athugaðar eru slysa- tölur frá liðmum tíma sést að þær eru talsvert breytilegar frá viku til viku. Með aðferð- um tölfræðinnar má reikna út, að ákveðnar líkur séu fyrir þvi að slysatiilurn;ar liggi milli tiltekinna marka, ef ástand umferðarmála helzt óbreytt. Þessi mörk eru kölluð vikmörk. Ef miðað er við vormánuði ár-^ anna 1966 og 1967, eru 90% líkur á því, að á vegum í þéttbýli sé slysatala á viku hverri milli vikmarkanina 58 og 92, en í dreifbýli milli 10 og 32. Nú reyndist slysataian í þéttbýli vera 61 en í dreif- býli 11. Báðar bessair tölur liggja milli vikmarka. Af því er dregin sú ályktun, að báð- ar tölurnar séu álika háar og búast hefði mátt við, ef eng- in umferðarbreyting heíði átt sér stað. í vikunni urðu 23 slys ötou- tækja á vegam. í þéttbýli. Vik- mörk fyrir þ. h. umferðarslys eru 11 og 33. Slysatalan er því milli vikmairkanna. Á vegum i dreiíbýli urðu 5 umferðarslys við að bifreiðir ætluðu að mætast. Vikmörk fyrir þá tegund slysa eru 0 og 9, og er slysatalam á miili markamna. Hefur því ekki kom- ið í liós aukning slíkra umferð- arslysa. Nú hefur fairið fram töl- fræðileg afchugun á þeim um- ferðarslysum á árunum 1966 og 1967, 'þar sem um meiðsli á mömmum var að ræða. Leið- ir sú aithugum í Ijós, að frá 1966 til 1967 er um marktæka (sigmificant) fækkum slíkra slysa að ræða. Er því eingöngu árið 1967 notað til viðmiðun- ar í þesisu sjambamdi. Viikt- mörk hafa verið reiknuð, og gilda þau fyrir lam'ddð í hedid og allt árið. Niðurstaða ea- sú, að 901% lífcur séu á því, að á viku verði milli 3 og 14 um- ferðairsiys, þar sem einin eða fleiri menm meiðast. í fyrstu viku hægri um- ferðar urðu 6 slík umferðar- slys, og meiddust 5 menn. í báðum vikunum eru tölur um- ferðarslysamma milli vdkmark- anna. Tölurnar- eru því ekki á amman veg en búast hefði mátt við, ef umferðarbreytingin hefði ekki átt sér stað. Töldu sig báðir á grænu Ijési Hörkuárekstur varð síðari Mu.ta dags 17. júini milli sendiferðabíls og Coca-Ck>la vörulbfls á móturn Hringbrautar og HofsvalUlagötu. Kom sendibílilimm akandi vestur Hringbrauit, em Coca-Cola bíllimn suður Hofsvallagötu og telja öku- menn beggja að þeir hafi farið yfir gaitnaimófcin á græmu ljósi. Sendiferðabfliiinn lenti mffli hjóla vöruibflsiins, sem kasifcaðist til Miðar 10 3—i imetra. Var ökumaður semddibíisins flutfcur á Slysavarðstofuma alítondkið skorimm í andldti og bfll hams var mikið skemmdur. HeyrnarsérfræS- ingar á fundi > hér í Reykjavík Dagana 19. til 23. júní verður haldinn í Reykjavik ársfumdur félags heyrnarsérfræðdnga á Norðurlöndum (Nordisk Audio- logisk Selskab). Fundinn sækja .ýmsir af helztu forvfgismönmuim 1 heyrmarmálum á Norðuiíönd- iffli Til umræðu verða sameigín- leg verkefni og vamdamál Norð- urlandaibjóðamma é sviði heyrnar- mála. (Frá Félagi háls-, nef- og eyrnalækna). Sláturfélag Suðurlands: 3,5 miljóna halli þrátt fyrir framleiðslu og söluaukningu Dagama 6. og 7. þ.m. voru haldmdr í Bæmdalhölldnnd í Reykjavík fulltrúafundur og aðailfundur Sláturlfiélags Suður- lamds. 1 skýrslu, sem forstjóri fé- lagsins, Jón H. Bergs, flutti um starfsemd Sláburfélaigsins á ár- inu 1967, kom m.a. fram, að hedldarvörusala Sláturfélagsins nam á árinu rúmilega 492 mili- ónum króna. Hafði orðið fram- leiðslu- og söluaukmimg > um rúmlega 31 milión króna. Þrábt fyrir þetta var rekstur fólags- ims óhagstæður árið 1967. Halli varð á rekstrinum, sem nam kr. 3.512.460,25, en þá höfðu eignir félagsins verið afskrifaðar um kr. 5.477.694.16. RekstrarhaMamn má rekja til ýmdssa orsaka, sem voru stjórn og forráða- mönnum félagsims óviðráðam- legar, segir í fréfct frá SS um fundinn og ennfremur: Haustið 1967 var slátrað í 8 sláturihúsum SláturfélagsimB aills 167.846 fjár og var það rúm- lega 3.000 fjár fleira an áirið 1966 og um 19.000 fjár fleira en 1965. • Ekki tókst að greiða fram- leiðendum fullt verðlagsgrumd- vallarverð fyrir kindakjöts- og gæruframleiðslu frá hausfimu 1966 og var það sökum ramgrar verðlagningar og vaocta- . og geymslukostnaði kindakjöts og verðfalls á gærumörkuðum, en engar útflutningsbætur voru greiddar á gærur af framleiðslu ársins 1966, • eims og gert var á gæruframileiðslu 1965, bar sem útfiutningsbætur á land-' búnaðarafurðir eru takmarkað- air lögum samkvæmt og voru að fullu nýttar. Slátrun stórgrina hélt áfram að aukast á s.l. ári h.iá Slátur- félagimu. Þá var slátrað hiá fé- laginu 10.890 sitói-gripum, sem er 150 gripum fleira en árið áður og 3.718 gripum fleira én 1965. Sérstaklega er mikil aukn- ing f framleiðslu svinakiöts. Sláturfélagið starfrækti eins og áður niðursuðuverlísmiðiu og pyisugerð og seldu bessar Framihald á 7. síðu

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.