Þjóðviljinn - 19.09.1970, Blaðsíða 4

Þjóðviljinn - 19.09.1970, Blaðsíða 4
4 SÍÐA — ÞJÓÐVHLJININ — Laugardagiur 19. septemlber 1970. — Málgagn sósíalisma, verka lýðshreyfingar og þjóðfrelsis — CHgefandi: Utgáfufólag ÞjóSvtljans. Framkv.stjóri: Eiður Bergmann. Ritstjórar: Ivar H. iónsson (áb.), Magnúo Kjartansson Sigurour GuSmundsson Fréttaritstjóri: SigurSur V. Fríðþjófsson Ritstj.fuiltrúi: Svavar Gestsson. Auglýsingastj.: Ölafur Jónsson. Ritstiórn, afgroiósla, auglýslngar, prentsmiðja: SkólavörSust. 19. Siml 17500 (5 linur). — Askríftarverð kr. 165.00 á mánuSI. — LausasðluverS kr. 10.00. Nýtt góðærí Tyaumast hefur heyrzt magnaðri harmagrátur á íslandi en sá sefm stjórnarflokkarnir kyrjuðu þegar aflamagn minnkaði og útflutningsverð lækkaði árið 1967. Þeir héldu því ekki aðeins fram að það efnahagsáfall væri hið mesta í sögu þjóð- arinnar, heldur jafnvel hið átakanlegasta í gerv- allri sögu mannkynsins. Þetta áfall var síðan not- að sem meginröksemd fyrir tveimur gengisfell- ingum, mjög tilfinnanlegri kjaraskerðingu og at- vinnuleysi sem stóð um langt skeið. Samt var ár- ið 1967 raunar meðalár ef litið er yfir nokkurt tímabil, þótt sj'álfsagt sé að viðurkenna að erfit't getur verið að þola fmeðalár eftir einstök góðæri. pf stjórnarflokkarnir beittu enn hliðstæðri áróð- urstækni og þeir notuðu 1967, ættu þeir um þessar mundir að syngja hósíanna af hömlulausri gleði. Utanríkisviðskiptin leika svo við okkur um þessar mundir að hliðstæður eru vandfundnar. Við höfum mikið magn af útflutningsvörum, og verðlag á þeim öllum hefur að undanförnu hækk- að bæði ört og mjög stórlega. Enda þótt ýmsar þær vörur sem við flytjum inn hafi hækkað í verði eru hækkahir á útflutningi okkar margfalt rmeiri og viðsMptakjörin út á við einhver hin hagkvæmus'tu serm u'm getjur. Af þeim sökum einum munum við hagnast um miljarða króna á þessu ári. Afkoma útflutningsatvinnuveganna er því mjög góð, og út- reikningar hagfræðinga um að þeir stæðu ekki undir þeim kauphækkunum sam um var samið í vor eru úreltir með öllu. Allar þessar staðreyndir ættu stjórnarvöld að rekja fyrir þjóðinni, en í staðinn er enn reynt að halda við fornum harmagráti. Enn talar Morg- unblaðið um mikla erfiðleika í efnahagsmálum af því að atvinnuvegirnir rísi ekki undir kaup- gjaldinu, og í viðræðum þeim við Alþýðusamband og Vinnuveitendasamband sem ríkisstjórnin hef- ur efnt til.er enn verið að tala utan að því að skerða verðtryggingu launa. En samkvæmt ytri aðstæðuim ættu allt önnur mál að vera á dagskrá. Það er ekki aðeins auðvelt að tryggja þau lífskjör sem um var samið í vor, heldur ber að no'ta hina nýju og stórfelldu fjármuni til enn frekari kjara- bóta. Þá miljarða króna sem þjóðarbúinu áskotn- ast aukalega á þessu ári á að vera unnt að nota til þess að fullkomna tryggingarkerfið, til þess að lækka svo að um munar skatta af lágtekjum og til þess að lækka vöruverð og stöðva verðbólgu. llin góða afkoma þjóðarbúsins í viðskiptum við umheiminn stafar af ytri aðstæðum sem íslend- ingar ráða ekki yfir. Hún verður hvorki þökkuð ríkisstjórn né stjórnarandstöðu. Það eru hins veg- ar innlend stj.órnmál hvernig þessi hagstæðu ytri skilyrði nýtast íslendingum, hvort fjármunirnir fara til þess að bæta afkomu manna og 'tryggja atvinnuqryggi þeirra, eða hvort viðreisnarstefn- an lætur ábatann fuðra upp á skömmum tíma í eldi óðaverðbólgu og stjórnleysis. — m. Bergur Eysteinn Pétursson fíugvéíastjóri Fæddur 8. desember 1926, dáinn 13. september 1970. Við, sfcainimBýniar nTannveruE\ eiguim oft erfitt með að átta okkur á rötam tilverunnar, eða ssetta okkur við þá atburði, sem okkur eru ógeðþeklkir. Og þótt við séuim þess ekki megnug að koma í veg fyrir þá atburði. sem hafa gerzt, finnst okkur saimt erfitt að viðurkenna bá sem augljósa staðreynd. Kannski er þetta vegna bess að vonir okkar, óskir og 'þrár hafa mót- azt í ósaniiraami við hina raun- verulegu tilveru okkar. Það er kannski vegna bessa sem við að öllum jafnaði erum ekki undir bað búnir að ó- haimingjan og sargin saeki okk- ur heim. En þó er hað svo, að hinir óraunsönnu draumar okilc- ar, vonir og brár eftir betra og fegurra lífi, gefa tilveru okkar m.a. bað gffldi að lífinu sé lif- að. Þegar „maðurinn með ljáinn" heggur skarð í hóp ástvina okk- ar, kemur bað okkur oft að ó- vðrum og er í ósaimiraami við okkar edgin vilja. Svo miklu ósamræmi að við eigum bágt með að trúa eigin augum og saetta okkiur við orðinn hlut. Þess vegna setur mann hljóð- an og finnst næsbum óviðun-.s>- andi að hafa orð um slfka aí- burði, bví í fylgsnum hugans verða til þaer tiTfinningiar, sem engin orð megna að lýsa, Þannig held ég að fréttin um hið sviplega fráfalll Eysteins Péturssoniar hafi orkað á okfour öli sem bekktum hann. AHt sem honum var ósjálf- rátt, vit, karlmennska og ó- venjuleg glsesimennska var hon- uim vel gefið. En við sem þekkt- um hann vissum lika að hainn var ríkvCi&ga. búinn beim kost- um, sem náttúran ein úthlutar ^annsókn hafin á íneintu iandhelgis- frroti á Eskifflrðl Rannsókn á méli skipstjóransá enska togaraoum Ben Gulvain hófst á Eskifirði síðdegis í gaer. Er dómisformiaður Gísii Einars- son, fulltrúi siýslumanns og með- dómendur Steton Jónsson og Vöggur Jónsson. Varðskipið Óðinn stóð togarann að meintum Ólöglegum veiöum í landhelgi suðauslnir af HvaObak milli Mukkan 7 og 8 í fyrra- kvöld. Kom varðskipið með tog- anann til Eskiifjarðar í fyrrinótt. Sendinefnd ís- lands á þingi S.Þ. skipuS I gær barst Þjóðviljanum eftir- farandi fréttatilkynning frá utan- ríkisráöuneytinu: Utanríkisráðherra, Emil Jóns- son, mun fara til New York á Allsherjarþing Saimeinuðu þjóð- anna í byrjun næstu viku og taka bátt í hinum almennu um- ræðum í upphafi þings. Sendinefnd Islands á 25. Alls- herjarþinginu verður skipuð eft- irtöldum mönnum: Jón Sigurðs- son, formaður Sjómannasam- bands Islands, Jónas G Rafnar, alþingismaður, Björn Fr. Björns- son, alþingismaður, Gils Guð- mundsson, alþingismaður, Sverrir Haukur Gunnlaugsson, fulitrúi, Hannes Jónsson, sendiráðunautur, Tómas Á. Tómasson, skrifstofu- stjóri og Hannes Kjartansson, ambassador, og er hann vara- formaður sendinefndarinnar. ekki. Við vissum að hann bjó yfir fieiri og stærri áunnum eiginleákum og hæfileikum en flestir aðrir menn. Honum hafði tekizt að temja svo vel stóra skapgerð, að hamn var hjálpfúsari, ljúfari í um- gengni, lítillátari, sanngjamari og hjartaihlýrri en aörir menn. Að móta svo hræsnisllaust geð sitt og framkomu er aðeins á þeirra færi sem gnæfa yfir fjöldann í mannkostólegu tilliti. Það barf líka miKla persónu- lega hæfileika til að hefja harða lífsbaráttu með góðum árangri, en vera þó jafnframit ávallt hinn heiðarflegi drengskapar- maður, sem öHum vill gott gera og neytir aldrei yfirburða sinna á kostnað annarra í, á stundum. tvísýnum leik. En slíkur var Eysteinn. Við lifum í dag í heimi bar sem fyrsta „boðorðið" er að „hver sé sjálfum sér næstur" i eiginlegri og óeiiginlegri merk- ingu. Ég bekki fáa menn sem rækilegar og oftar hafa brotið þettá ómQnnúðle'ga „boðorð" með liTi sínu og umgengni við meðbræðurna. Hjartarileg gleði hans yfir >að geta rétt þeim hjálparhönd, sem hann vissi að þúrftu á því að halda, var fölskvailaus og hrein og sá aldr- ei til launa. Hún var sprottin af þeirri frjóu lífsnautn að láta gott af sér Iedða, og sjá aðra gleðjast. Nærgætni hans við aldraöa móður, eiginkonu og börnin var einsitæð og samnar- lega eftirbreytnisverð. AlúðHeg framkoma hans við alla sem hann umgekkst vaikti virðingu og traust. Um leið og við minnumst þessa látna vinar, leitar hugurinn til litlu barnanna hans fimm, sem nú líggja öll storslösuð á Borg- arsjúkrahúsinu. Við hugsum tK aldraðrar móður hans, sem með einstæðum hetjuskap hefur staðdð af sér marga og sára harma og mótlæti. Við hugsum til konunnar hans ljúfu og góðu, sem ávallt var hin ástríki föru- nautur og 'félagi, en verður níi að axla ofurmannlega byrði. Og hugurinn leitar í samúð til systkinanna 6, sem sjá á bak sinum góða bróður. Þegar ástvinir og aðrir sem þekktu Eystein heitin minnast hans, er eðJilegt að sorgin og söiknuöurinn fyíWl hugi þeirra. En ofar allri sorg og haxmi er bjarmd hamingjunnar og gieð- innar yfir því að hafa notið samivistar við góðan dreng. í>ess vegna eru þessar fátæk- legu h'nur ekki kveðjuorð fil hins látna vinar. Minningin um ,hann gerir hann að kærum förunauti á leiðarenda. A meðan haustið svæfði sérhveri Wöm, og sumargestir liöglir hurfu á braut, þú Ijúfi vinur lokað hefur brá, og Ieitað hvíldar fjarri dagsins þraut. Og þú, sem hefur átt þér ósk og þrá, unir vært £ firrð hins mikla glaums. Sofðu vinur sælt í djúpri ró, sofðu og njóttu hins fagra, Ijúfa draums. Magnús J. Jóhannsson. Ósamrýmanlegir hagsmunir Grein eftir fréttaskýranda bandaríska blaðsins Washing- ton Ðaily News, Taylor að nafni, full af árásum og skömm- um í garð Sovétríkjanna og Vestur-Þýzkalahds, ber vott um að ekki eru allir alls kostar á- nægðir með friðarséttmélann milli þessara tveggja ríkja. 1 upphafi greinarinnar er því haidið fram, að sáttmalinn „hleypi Rússum inn í Bvrópu". Það er ekki gott að segja hvort vegur hér þynigra á metunum fáfræði í landafræði eða blinda í stjórnmálum. Það er auðséð að enn eru þedr til í Banda- rikjunum, sem efasit um, að Sovétríkin séu evrópsfct ríki. Okkur finnst jafnfáránJegt að spyrja að þvi hvort rétt sé að „hleypa Rússum inn í Evr-* ópu" eins og það hvort reka skuli Bandaríkjamenn út úr Ameríku eða ekki. En það er auðséð á því, hvernig miálið er lagt fyrir, að höfundur greinarinnar hefur á- kveðna afstöðu: Hann hneigist til þess að líta á Evrópu sem skotspón „sovézk-amerískrar samkeppni". í rauninni er þetta gert til þess að varðvedta yfir- ráð Bamdaríkjanna í Vestur- Evropu. Moslkvuséttmálinn feJJ- ur ekild í kramið hiá banda- rískum ráðamönnum. vegnaþess að þeir sjá í honum hættu á því, að Vestur-Þýzkaland, og þar með öll Vestur-Evrópa, losi sig undan áhrifamætti Banda- ríkjanna. Tayior virðist þairr- ar skoðunar, að hverskonar samkomulag milíli Vestur-Þýzka- lands og Sovétríkjanna sé „hættulegt edningu vestrænna ríkja." Hræðslan, sem kemur í Ijós í Washington, er fyrst og fremst hræðsla við að missa þann mikia ágóða, sem banda- rfskir einokunarhringar sópa að sér. Það er því viss tilhneig- ing til þess að viöhalda kiofn- ingi Evrópu, þar sem banda- rísku efnahagslífi er haigur í því. Washington Daily News segir enn fremur berum orðum, að wmy Brandt kanzlari hafi gef- ið samþykki sitt fyrir því að Vestur-Þýzkaland veiti Sovét- ríkjunum tæknilega og fjár- bagslega aðstoð. Sendiráð pkkar hér, sem hefur áhyggjur af þessu miáli, kailar þetta „þróun- araðstoð, sem send hefur verið á rangt heimilisfang," bætir Taylor við. Þessi blaðagrein ber mjög keim af þriðja áratugnum, þeg- ar vesturveldin gerðu ailt sem þau gátu tii þess að einangra Sövétríkin efnahaigsllega. 1 þeirri von, að takast megi að teija Vestur-Þjóðveria af þvi að koma á efnaihagsleguim og pólitískum tengslum við Sovétríkin, (þótt sJn'k tengsi séu auðsjáanlega Vestur-Þýzkalandi og allri Vestur-Evrópu í hag), grípur Taylor í lok greinarinn- ar til hins sígiida ráðs — að hræða Vestor-Bvropu á „Rússa- grýlunni." En atf hverju stafla viðbrögð af þessu tagd? Fyrst og fremst af þvi, að hagsmunir Vestur- Evrópu og Bandaríkjanna eru með öllu ósamirýimianleigir. Bandarískur „tilfiutningur" i Vestur-Evrópu minndr á tilflutn- inig framandi líffæris — fyrr eða síðar mun efnahaigslegur og pólitískur organismd Vestur- Evrópu hafna honum. Ursögn Frakklands úr hernaðarbanda- laginu Nato, vaxandi tiihneig- ing vestoirevropskra landa til að gera gagnkvæmia saimninga við sósíalísk ríki um samistarf á ýmsum sviðum, og nú síðast sáttmálinn miUi Sovétríkjanna og Vestur-Þýzkalands, -— aJlt ber þetta vott um þróun í þessa sömu átt. Júrí Níkolaéf, APN Án orða

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.