Dagblaðið Vísir - DV - 07.05.2002, Blaðsíða 22

Dagblaðið Vísir - DV - 07.05.2002, Blaðsíða 22
22 ÞRIDJUDAGUR 7. MAÍ 2002 Tilvera TXV Vasavideo Innan þriggja ára er reiknað með að vasavideo verði komið á almenn- an markað. Kóreskt fyrirtæki er búið að kynna sitt smátæki en búist er við að fieiri framleiðendur séu að undirbúa framleiðslu á svipuðum tækjum. Litla tækið tekur upp efni úr sjón- varpsstöðvum hvar sem er. Þaö er þráðlaust og nær send- ingum úr gervihnött- um. Stærðin er um 9 sinnum 12 sm, þykktin 3 sm. Minnsta kvik- indið Þekktar eru 23.000 tegundir líf- vera sem ekki teljast til skordýra eða jurta. Eru það skriðdýr, fuglar og spendýr. Nýlega er fundið minnsta kvikindið af þessum teg- undum. Það er eðla sem lifir á eyj- unni Betaa sem tiiheyrir Dóminíska lýðveldinu í Karíbahafi. Jaragua Sphaero er um 2,5 cm að lengd. Sé gerður samanburöur á minnsta og stærsta kvikindi dýra- ríkisins, ef skordýr eru undanskil- in, þá er steypireyður 1.600 sinnum lengri og einum milljarði sinnum þyngri. Litla eðlan er í útrýmingar- hættu vegna skógarhöggs í heim- kynnum hennar. Nýtt og betra skrapatól Endurbætt isskafa er komin á markað vestan hafs. Þaðan berast þau gleðitíðindi að nýja skafan sé mun fljótvirkari en eldri gerðir. Á ^. henni eru mismunandi W^A tennur, grófar og fínar, j^B*tBL sem hreinsa is- '¦¦jjjF^ inn af bíl- rúðum á fljótari hátt en eldri gerðir. Nýja skafan lagar sig líka eftir bungunni á bílrúðunum sem skafið er af. Kannski verður maður kominn með endurbætta ís- sköfu fyrir veturinn og verður ögn fljótari að komast í vinnuna þegar morgunferðalagið héfst á að ná ísn- um af bílrúðunum. Hjartapoki Fyrir kemur að hjartað í þeim sem fá slag eða önnur áfóll sem veikja þennan mikilvæga vöðva fer að stækka en verður máttminna að sama skapi. Þótt hjartað stækki deyja frumur í vöðvan- um og hann verð- ur eins og druslulegur 1 ofvaxinn poki. Nú er búið að flnna upp poka sem er gerður úr sterku neti sem settur er utan um hjartað til að koma í veg fyrir ofvöxt þess. Hjartapokinn er enn á tilraunastigi og er verið að prófa notagildi hans á sjúklingum sem þjást af hjartastækkun. Aldrei hlýrra en nú Síðan reglulegar hitamælingar hófust voru fyrstu þrír mánuðir þessa árs hinir hlýjustu sem sögur fara af. Meðalhitinn á jörðinni var 0,71 gráðu hærri en meðalhitastigið 1961-1990 mældist. Þetta er enn athyglisverðara fyrir þá sök að ekki gætti hitabreytinga frá Kyrrahafsstraumnum El Nino, sem nú hefur hægt um sig, en hann veldur miklu um hitafar hafsins og þar með lofthjúpsins. Breytingar á meðalhita hefur til þessa mátt að einhverju leyti rekja til áhrifa straumsins. Sérfræðingur í breskri stofnun sem rannsakar veðurfar og lang- tímabreytingar á þvi heldur því fram að samkvæmt mælingum á trjáhringjum hafi veðrið á þessum árstíma ekki verið heitara síðustu þúsund árin. Hitunin kemur vísindamönnum ekki á óvart því spáð hefur verið hitnandi veðurlagi og kenna margir gróðurhúsaáhrifum um vegna brennslu jarðarbúa og útstreymi koltvísýrings. Aðrir halda því fram að loftslagsbreytingarnar eigi sér náttúrulegar orsakir og sé mönnum ekki um að kenna nema að óveru- legu leyti. Um hitt deila menn ekki að hitinn hækkar og kemur til með að gera það áfram um óvissan tíma. Séu kenningar um gróðurhúsa- áhrif vegna brennslu og útblásturs af mannavöldum er víst að þótt Uppþornaðlr kaktusar í Kólumbiu En þurrkarnir stafa af breytingum á Kyrrahafsstraumnum El Nino, sem aftur breytist eftir hitaskiptum í andrúmsloftinu. brennsla verði minnkuð til mikilla muna mun meðalhitinn halda áfram að hækka vegna þess ferlis sem komið er af stað. Hitinn mun því hækka um allt að einni gráðu og á næstu 30-40 árum mun sjávarborð hækka þegar heimskautaísinn bráðnar. Það tekur höfm mun lengri tíma að hitna en andrúmsloft- ið og því mun enginn mannlegur máttur geta stöðvað áframhaldandi hitnun hafanna. Vorn gegn eitri í lofti Það er torvelt að fmna eiturefhi í lofti nema með tiltölulega viðamikl- um tækjum. Nú er búið að fmna upp tæki sem hægt er að hafa í brjóstvasa eða næla utan á sig og er ekki meira um sig en krónupeningur. Á tímum hryðjuverka og loftmengunar er talið að nýja eiturvörnin verði almennings- eign fyrr en varir. Varnartækið er flókin efnafræðileg samsetning en auðvelt í notkun. Þeg- ar gas eða önnur eiturefhi fara yfir hættumörk litast tækið og er hægt að sjá á því að vissara er að anda ekki djúpt og hypja sig sem fyrst í annað umhveríi, ef það er ekki orðið of seint. Þegar komið er í hreinna loft fer hættuliturinn af tækinu og það verð- ur grámyglulegt á ný. Tækið er nú á því stigi að það skynjar eiturgas eða önnur loftkennd eiturefhi sem stafa frá iðnverum, út- blæstri olíuknúinna véla og eitrun sem hermdarverkamenn nota til að skaða fólk. Tækið getur líka kveikt á sér ef eiturgufur stíga upp frá kjöti eða öðrum matvælum sem eru skemmd. Unnið er að þróun svipaðs tækis sem nemur sýkla og varar við þeim sem teljast hættulegir heilsu manna. Eiturvöm Ef mengun í lofti eöa eiturgas fer yfir hættustig breytir eiturvörnin um lit. Leyndardómar móðurlíf sins Þeir sem rýna í manntalsskrár og búa til vísindi og semja skýrslur upp úr þeim standa agndofa gagn- vart þeirri staðreynd að mun fleiri drengir en stúlkur fæðast í Suður- Evrópu en norðar í álfunni. í Norð- ur-Ameríku er þessu öfugt farið. I breska læknablaðinu er því velt fyr- ir sér hvort breiddargráðan hafi Stúlka eða drengur? Engin skyring fínnst enn á hvers vegna færri drengir fæöast fyrir noröan en sunnan í Evrópu né hvers vegna þessu er öfugt fariö f Ameríku. einhver áhrif á hvort kynið hefur vinninginn í fæðingartíðni. Niður- staðan er sú að breiddargráðan kunni að hafa einhver áhrif á fæð- ingartíðni hvors kyns um sig, séu margir aðrir kraftar að verki, en ekki hægt að útskýra hverjir. Rannsóknarmenn skiptu Evrópu í þrjár breiddargráður í þessu tilliti. Syðst voru Malta, Spánn og ítalía. í miðjunni Austurríki, Frakkland og Bretlandseyjar. Nyrst Danmörk, ís- land og Svíþjóð. í Ameríku var skiptingin; Mexíkó, Bandaríkin, Kanada. Skýrslur Alþjóðaheilbrigð- isstofhunarinnar voru hafðar til hliðsjónar við útreikninga. Greinilegur munur er á fæðingar- tiðni kynjanna eftir breiddargráð- um. Mun fleiri drengir fæddust syðst í Evrópu en í miðjulöndunum og hinum nyrstu. En í Mexíkó fædd- ust mun fleiri stúlkubörn en dreng- ir miðað við löndin þar norður af. Það sýnist hvorki vera breidd- argráða eða hitamunur sem ræður mismun á fæðingartiðni kynja. Því munu rannsóknir halda áfram í nafni vísindanna þar til svarið ligg- ur ljóst fyrir.

x

Dagblaðið Vísir - DV

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.