Lesbók Morgunblaðsins - 12.03.1939, Blaðsíða 1

Lesbók Morgunblaðsins - 12.03.1939, Blaðsíða 1
hék 10. tölubl&e. JBEor^ainMaSsius Sunnudaginn 12. mars 1939. XIV. árgangur. Oðinn Honi frd Indlandi! Oðinn. alfaðir. æðsrtur guða og yfirdrotnari Ásgarðs og Valhallar. er níi á ný kominn á dagskrá, því komið hefir til mála meðal vissra manna að endur- vekja Asatrú með nýtísku sniði og hefja átrúnað á Óðinn og aðra guði forneskjunnar. 1 bók sinni, menningarsögu fornaldar, fullyrðir gáfumaðurinn Egon Friedell að Óðinn hafi lif- að. I kaflanum, þar seni hann lýs- ir andlegu viðhorfi þjóðanna, heldur hann þvi fram, að trúar- brögðin sjeu ekki runnin frá viss- um þjóðflokkum, heldur sjeu trú- arbrögðin upphat' að þjóðflokkun- um. Því sje með sanni hægt að segja, að á undan Múhameð hafi engir Arabar verið, engir ísraels- menn á undan Móse. engir Hell- enar fyrri en Hómer kom til sög- unnar, og þá engir Germanir fyrri en Oðinn birtist á sjónarsviðinu, því það eru, segir hann, trúar- brögðin sem saína fólkinu sam- an í ákveðna þióðflokka. Óðinn gamli hefir því haft al- veg gagngerð áhrif á hinn ger- manska kynstofn. Og hafi bar.n einhverntíma lifað á meðal manna. er það furðu merkilegt að frjetta hvaðan hann er kominn. hvaðan norrænar þjóðir f'engu sinn alföð- ur og æðsta guð í fornöld. Fyrir nokkru ííðan var haldin afmælishátíð Odense-borgar á Fjóni. í því tilefni skrifaði Josef Petersen í „Politiken" grein um hina fornu Dani. og mintist á, að fornar sógur herma, að Oðinu sjálfur hinn eineygði haí'i átt -<u> setjast að í Odense, „Óðins vje". en naí'nið bendir ótvírætt á, að staðurinn hafi verið helgaður Óðni. Margir sagnfræðingar, þar .i meðal gamli Saxo Grammaticus. hafa haldið því fram, að Oðinn hafi lifað og verið ástkær her- konungur þá hann lifði, en síðan tekinn í guðatölu og gerður ólluni guðum æðri. En að hann öðlaðist hæsta tignarsæti rneðal guða seg- ir greinarhöfundur að komið hafi af því, að menn hafi átt betra með að gera sjer grein fyrir hon- um og óllu því sem hann vai. einmitt af því hann hafði lifað og starfað meðal manna, heldur en hinum guðunum, sem voru ekki annað en hugmyndasmíð í s?rn- bandi við náttúrufyrirbrigði, þrumur. eldingar eða .^hrðar- gróður. Vafalaust hefir greinarhöf. þarna rjett fyrir sjer. Gaman er að fylgja frásógninni. sem hann hefir eftir Saxo um Óðinn, er hörfaði undan sigursælum róm- verskum hershöfðingja, hjelt fyrst vestur á bóginn inn í Garðaríki, en þaðan suður til Saxlands og síðast norður eftir og settist að á eyju einni. Oðinsey á. Fjóni. Hann getur þess ennfremur, að sagnfræðingurinn Suhm haldi því fram, að Oðinn hafi flúið undan Pompejus liinum rómverska hershöfðingja. Og ætti Oðinn eft- ia þessu að hafa verið í bandalagi við Mitridi?íes, sem hataði Róm- verja og hugðisi; að umkringja keisaradæmið með óvinaherjum. Herferð Pompejusar gegn árásum þessum stóð yfir árin 66—62 f. Kr. og lauk með fullum sigri Kómverja. Mitridates þáði líflát af þræl sínum. En Óðinn fór seni sje norður á bóginn, settist að á Fjóni og varð alfaðir guða. Þetta getur alt verið meira og miuna sannsýnilegt. En enda þótt sá hafi heitið Oðinn, sem fyrstur stofnaði Óðinsvje á Fjóni, er ekki þar með sagt að sá Óðinn sje það, er varð alfaðir í Asgarði. Því hann mun hafa verið alt annar. En þeim skal fyrirgefið Suhni og Saxo gamla bó þeir vissu ekki alt það, sem menn vita um þette. efni nú á dögum. • Oðinn kom nefnilega f'rá Ind- landi, löngu löngu áður en nú- verandi tímatal byrjaði, sem mið- ast við Kristburð. Norsk kona í Ameríku, Helen Egilsrud að nafui, hefir ritað bók, er hún nefniv ,,Nýr dagur!" Þar segir hún frá indverskum mált'ræðingi, Shastri, sem lagt hafi stund á að lesa og þýða indversk handrit, sem eru \y—8000 ára gömul. I þessnm heini ildum hefir hann fundið margt um uppruna norrænnar menning- ar. í heimildarritinu Vishnapuran er sagt frá þjóðflutningun- nm f'rá Asigarli í Indlandi, og foringja þeirra, sem þaðan fóru, Vodin (Oðni). Þeir fóru mn Kas- lu'skahafs londin yfir Kákasus og áfram norður eftir. Ef menn ætla

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.