Lesbók Morgunblaðsins - 04.09.1949, Blaðsíða 5

Lesbók Morgunblaðsins - 04.09.1949, Blaðsíða 5
LESBÓK MORGUNBLADSINS 385 Asitawanda konungur — og drotning hans. með ýmiskonar flúri. Þótti það merkilegt að öðru megin var Fön- íka-letur, en hinum megin Hetíta myndletur. Og rannsóknir hafa sýnt, að efni beggja er eins. Það sem er skráð með Föníkuletri er þýðing á hinu. Þarna er þá fundinn lykillinn að hinu torráðna mynd- letri Hetíta og þykir fornfræðing- um þessi fundur svo merkilegur, að þeir líkja honum við það er Rosetta steinninn fanst 1799, en á honum fengu menn lykilinn að hin- um fornu hieroglyfum Egypta. Á lykilinn að myndletri Hetíta og sama hátt hafa menn nú fengið geta nú fræðst um forna sögu Ana- tolíu og Sýrlands, sem áður hefur verið í þoku. Mikið hefur fundist af Hetíta áletrunum áður og hlýt- ur þar margt að koma í dagsins ljós, sem áður var hulið. Af því, sem mönnum hefur nú tekist að lesa, má sjá, að tunga Hetíta hefur verið indo-evrópiskt mál. Og sagan, sem hið forna letur í Karatep segir, er á þessa leið: Virki þetta var reist af Asita- wandas konungi Danuna og hann Ijet það heita í höfuðið á sjer og kallaði það Asitawanda. Sagt er að hann hafi verið af konungsætt þeirri, er kend var við Mopsos. Þá ætt þektu menn áður af grískum sögnum, en heldu, að hún hefði verið grísk. Samkvæmt grískum heimildum reisti Mopsos konungur margar borgir í Cilicia og Pamp- hilia. Á steinunum í Karatep er sagt frá ríkisstjórn Asitawandas, en þar er lítið getið um hernað, heldur friðsöm störf. Og hvað eftir annað er það tekið fram að undir hans stjórn hafi Danunar lifað í friði og eflst að velmegun og far- sæld. Hann hefur sennilega verið son- ur Awarikus, sem kallaður er Uriki í fornum assýriskum heimildum. Ef það er rjett þá hefur Asita- wanda verið uppi fyrir 730 f. Kr. Sennilega hefur hann þá verið seinasti kóngur Danuna, því að Assyríumenn lögðu þá undir sig á árunum 725—715 f. Kr. Karatepe-virkið hefur því ekki staðið lengi og alt sem þar finst er því frá árunum fyrir 730, eða nær 2700 ára gamalt. Hjer er því bæði um mjög merkar fornleifar að ræða og auk þess fornsögulegar heimildir, sem geta reynst mjög þýðingarmiklar.. ^W nW >w ^w >w Maður má ekki gera sig að hundi fyrir eitt bein. (Norskur málsháttur). ~J\veblh inqar 9 ÞAÐ var einhverntíma s.l. vetur, að auglýst voru í Útvarpinu Ham- borgarlær hjá matvöruverslun eða matsölu. Mjer þótti leitt, að engín stórborg gat eignast neitt af skepn- unni, nema þessi eina, og því datt mjer í hug: Hamborgarlæri hef eg etið, holl var sú fæða og nærandi. Leningrads-hryggi lítils metið, Lundúna-bógum unnandi. Oslóar-síður met þó mest og magál kendan við Búdapest. MÖRG „RÍKI" Ekki alls fyrir löngu var jeg staddur í Reykjavík, en stóð þar stutt við, svo að Útvarpið „plataði" mig: — tók mig á plötu. En þá gleymdi jeg eftirfarandi erindum: Hann Jón átti erindi' í Ríkið svo oft, að það furðaði mig. Svo raskaðist áfengisrútan, því Ríkið það flutti sig. Þá ók hann í Austurríki og æfði þar gítarspil. Söng undir á Svartadauða, sem þar var nógur til. Svo hækkaði verðið á víni, vindlum og tóbaki. Þá drógst hann í Dýraríkið, og drakk meir en úlfaldi. Af fjárþröng í fylliríi hann fargaði sínum bíl. Fór svo í Rándýraríkið ríðandi á krókódíl. ísl. Gíslason. ¦ íW íW íw *i M Kennið börnunum að ganga dygða veginn — en þá verðið þið sjálf að fylgja þeim.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.