Lesbók Morgunblaðsins - 23.07.1950, Blaðsíða 4

Lesbók Morgunblaðsins - 23.07.1950, Blaðsíða 4
I -: LESBÓK MORGJNBLAÐSINS Norðmenn hafa grafið upp forsögu hins norræna kynstofns f Ræða Kiistjáns Eldjárns við móttöku norsku gjaf- arinnar í Þjóðminjasaíninu þann 18. júlí Virðulega samkoma! ÞESSI dagur er á fieiri en einn hátt merkisdagur í sögu Þjóðminjasafns íslands. Vjer tökum við einni merk ústu og virðulegusíu gjöf. sem oss fiefur nokkru sinni færð verið, og vjer tökum jafnframt til notkunar fyrstu stoíurnar í hinni nýju bygg- ingu þjóðminjasafnsins. Fjarri fer því, að þetta sje vígsluhátíð bygg- ingarinnar. Þjer sjáið öll, sem hjer eruð saman komin, írumbýlings- braginn og að margt er ófrágeng- ið innan húss. En þessi dagur er merkur áfangi á hinni löngu og tor- sóttu leið, og sýnilegt, að einhvern tíma verði komið á leiðarenda. Nú vantar aðeins herslumuninn, og er þess að vænta, að allir aðiljar, sem þar mega nokkru um ráða, verði samtaka um að hrinda málinu áfram. í- sambandi við þetta er rjettað þakka öllum, sem hlut eiga að máli, þann árangur, sem þegar er fertginn, stjórnarvöldum lands- ins, formanni byggingarnefndar, yfirsmiðum og verktökum ýmsum, þótt ercgínn sje sjerstaklega nafn- greiriður að sinni. En jeg hef ekki viljað láta þetta liggja í þagnar- gildi í fyrsta sinn sem fólk kemur saman í þessari byggingu, vegna þjóðminjasafnsins sjálfs. verði samþoðin fornum frægðar- ljóma;,og áð nýr f'rægðarljómi stafi frá þéím stað. Vó. Margs er að minnast, er vjer í dag tökum við hinni virðulegu norsku safngjöf. Þess fyrst, hversu einstæðan atburð hjer er um að ræða. Sú reynsla er bæði gömul og ný, að það er ekki laust, sem söfn- ín halda. Sá hlutur, sem eitt sinn ei kominn á safn, er oftast nær, að því er virðist, dæmdur til að vera þar um aldir alda, hversu lítið er- indi. sem hann á þar. Þessa grónu venju, sem kann að vera skiljan- leg frá safnmanns sjónarmiði, hafa Norðmenn nú óhræddir haft að engu, er þeir hafa valið úr flest- um söfnum lands síns gripi til að gefa oss íslendingum, og það ekki rðíkotadýr eða úrhrök, heldur góða gripi úr norsku menningarlífi, sem mundu skipa sinn sess með heiðri í hvaða norsku menningarsögulegu safni sem væri. Jeg get vel ímynd- að mjer hug þess safnmanns, sem á að velja úr safni sínu gripi í fjar- lægt land. Það er eins og að gera upp á milli barnanna sinna, sem maður elskar öll jafnmikið. En norska safnið ber það með sjer, að norskir safnmenn hafa ekki val- ið af verri endanum. Gripirnir, sem þeir senda, eru valdir af umhyggju og vináttu til vor, sem við þeim eigum að taka. Þeir eru gildir full- trúar þeirrar menningar, sem skap- aði þá, og þeir eru vottur þess að Norðmenn telja oss munu kunna að meta þá og geyma þeirra svo að sómi sje að fyrir báðar þjóðirn- ar. Er það von vor, að Norðmenn Kristján Eldjárn þurfi aldrei að iðra þess, að þeir ljetu þessi börn sín í vorar hendur og að þau megi á sinn hátt verða þeim til ekki minni gleði en bau, sem heima eru. Rjett er og skylt í þessu sambandi að minnast þess, sem er á fárra manna vitorði, að norskir safnmenn hafa áður sýnt oss íslendingum sjerstakt veglyndi, er þeir hafa sent oss marga íslenska safngripi úr norskum söfnum. Ár- ið 1930 sendi Hans Aall, forstöðu- maður safnsins á Bygdöy, Þjóð- minjasafninu 231 íslenskan grip, sem hafnað höfðu í því «•**»!. og árið 1935 fylgdi G. F. Heiberg i Amble í Sogni dæmi hans og sendi 69 íslenska gripi úr safni sínu. í þessu var fólgin viðurkenning þess- ara ágætu manna á því, að rjett væri, að íslendingar endurheimtu þjóðgripi þá, sem útlendingar höfðu á brott með sjer á þeim tímum, er vjer áttum ekkert safn sjálfir og landið var eins konar almenningur fyrir hvern þann forngripasafnara, sem þangað kynni að koma í veiði- hug.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.