Lesbók Morgunblaðsins - 03.05.1953, Blaðsíða 15

Lesbók Morgunblaðsins - 03.05.1953, Blaðsíða 15
V LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 269 af andstöðuflokkum ríkisstjórnarinnar til árása á hana, og á mig sérstaklega, — og var því haldið fram, að verið vaéri af ásettu ráði að leggja iðnaðinn í landinu í rúst. Þegar iðnaður hefir vaxið upp í skjóli hafta um langan tíma og hefir Htið haft af frjálsri samkeppni að segja, er eðlilegt að ýmsir erfiðleikar rísi með ýmsum hætti, þegar skjólgarður haft- ann'a cr brotinn niður að talsverðu leyti. Iðnaðurinn hefir tvíþættu hlut- verki áð gegna. Annars vegar er þjón- usta gagnvart öllum almenningi í land- inu og su köllun að framleiða sein'bezt- ar v'örur með sem hagstæðustu verði. Hins vegar er staða iðnaðarins í efna- hagskerfi þjóðarinnar og nauðsyn þess að hann haldi uppi stöðugri og öruggri atvinnu. Það skiptir því miklu fyrir þjóð- fclagið að starfsemi iðnaðarins, sem nú cr talinn þriðji stærsti atvinnuvegur landsins,- sé í heilbrigðum farvegi og njóti þeirrar aðstoðar og verndar, sem lilutverk hans í atvinnulifinu þarfnast. Máiið er því ekki með öllu vandalaust, þegar samrima þarf þörf og eðlilega kröfu almennings um sem hagkvæmast verð á iðnaðarvörum og kröfur iðn- aðarins um sanngjarna aðstoð og hæfi- lega vernd gegn samkeppni erlendra íðnaðarvara. KANNSOKN A AÐSTÖÐU IÐNAÐARINS Eitt var þó Ijóst, þrátt fyrir mold- viðrið, sem urn skeið var þyrlað um þetta ntál, að nauðsynlegt var áð'rann- saka aðstöðu íðnaðarins um það hvern- ig að honum væri búið af opinberri hálfu, að þ'ví'er snerti tollakjor, inn- l'lutnirig á hráefnum, iákatta og fleira. Kaðuneytíð, sem fer með iðnaðarmál, skipaði þvi nefnd 6. mai 1952, cins og kunnugt er, ti) þess að gera athuganir og bera fram tillögur i málinu. í nefnd- ina voru nær eingöngu skipaðir menn t'rá hagsmunasamtökum iðnaðarins og stóðu þeir því veJ að vigi að vita hvar skórinn kreppti og bera fram tiHögur til úrbota. í útvarpsræðu fyrir skömmu gerði ég nokkuð itarlega grein fyrir þessum málum og tillögum nefndarinnar og mun ég þvi ckki rekja það nánar hér. En ég ætla að ræða nokkuð arangur- inn ai' þessum athugunum er fram koni í ýmsuro ráðstöíuaurn, sem gerðar haía verið af opinberri hálfu til aðstoðar við iðnaðinn. ENDURSKOÐUN TOLLALÖGGJAFARINNAR j Öðru hverju hafa verið raddir uppi um það, að endurskoða þyrfti tollalög- gjöfina, með það fyrir augum að veita iðnaðinum hæfilega vcrnd i samkeppni við erlendar iðnaðarvörur. Iðnaðurinn er hér enn að slíta barnaskónum og stendur þvi eðiilega höllutn fæti gagn- vart iðnaóarframleiðslu annarra landa, þa'r sem iðnaðartækni er komin á hátt stig. Engin þjóð, sem er að byggja upp iðnað sinn frá grunni og í smáum stil, gctur reist rönd við slíkri samkeppni án nokkurrar verndar. Hér er þvi um sjálfsvernd að ræða, sem meðal annars er nauðsynleg vegna sérstöðu sem kann að vera ráðandi á hverjum tíma í efna- hagsástandi og verðlagi í landinu. — Mestu 'varðál' að rétt sé stefnt frá byrj- un og grundvöllurinn fyrir þróun iðn- aðarins rétt lagður. Það er jafnan þungur róður að fá breytt tollalögum til einhverrar meg- instefnu. Ég tel það því einn mesta sigur fyrir hagsmuni iðnaðarins að cndurskoðun toilalaganna hefir verið viðurkennd nauðsynleg af rikisvaldinu og nefnd hefir verið skipuð til þcss að gera tillösur er eiga að tryggja iiæfi- lega og skynsamlega vernd gegn sam- keppni erlendra iðnaðarvara. Tillög- urnar eiga að lcggjasl fyrir næsta Al- þingi. Þctta tcl cg raunhæíustu aðstoð- ina sem veitt hefir verið iónaðinum, ef hún verður íramkvæmd svo sem til er stofnað. FYRNINGAR VÉLA Sú aðstoð áem ég tel að komi næst að.raunhæfu gagni cr haekkun á fyrn- ingum vélakosts iðnaðarins um 50%. Þetta gerir hvorttvcggja að bæta nokk- uð úr rekstursfjárþörfinni og létta dá- litið skattabyrðina, sem nú gengur fram úr hói'i. Þessi aðstoð verkar ekki aftur fyrir sig, það er að segja, þessi J'éttindi gilda frá þeim degi, scm reglu- gerðinni cr breytt og hafa því ekki áhrif á reikningsuppgjör i'yrir árið 1952. Þar sem ekki hefir unnizt timi til að gcra sér grein fyrir hversu mikl- um tekjumissi þetta kann að valda rík- issjóði, taldi fjármálaráðuneytið sér ckki fært að láta breytinguna gilda fyrir siðasta ár. í fjárlögum þessa árs, sero sett voru eítir áramótin, er efc& gert ráð fyrir tekjurýrnun af þessum sökum og því talið mjög óvarlegt að tefla afkomu ríkissjóðs í hættu með því að láta breytinguna verka aftur í tím- ann. INNFLUTNINGUR HRÁEFNA Ein mesta nauðsyn iðnaðarins er að geta átt greiðan aðgang að innflutningi hráefna. Fyrir þessu verður séð með því að liest iðnaðarhráefni vcrða nú á frilistum og verða að mestu leyti tekn- ar til greina óskir iðnaðarins i þessu cfni. Ennfremur hefir svo verið fyrir mælt, að innflutningur hráeína hafi forgang næst á eftir matvörum og brýnustu rekstrarvörum útvegs og landbúnaðar, um yfirfærslu í bönkum. j LÆGRI TRYGGINGARGREIÐSLLR Til þess að létta iðnaðinum nokkuö rekstursfjárskortinn, hafa verið gerðar sérstakar ráðstafanir til þess, að þau fyrirtæki, sem eingöngu hafa iðnaðar- framleiðslu, þnrfi ekki að greiða hærra trygginirargjald til bankanna, vegna vörukaupa, en 25% af andvirði þeirra. Þetta nær aðeins til þeirra fyrir- tækja, sem eingöngu stunda iðnaðar- framleiðslu og panta hráefni sín frá útlöndum í cigin nafni. Þetta er mikill fjárhagslegur lcttir þcim fyrirtækjum, scm þurfa að kaupa hráefni i stórum stíl frd útlöndum. INNLEND SKIPASMÍDI Skipasmiði hérlendis á erfitt upp- dráttar eins og sakir standa, vegna þess, að erlendar skipasmíðastöðvar bjóða hagstæðara verð. Stafar þetta nokkuð af þvi að vinrrulaun eru hærri hér en i nágrannalöndunum. iil þess að greiða fyrir skipasmiðum innanlands heíir nú verið hcimilað að' endurgreiða alla tolla og gjöld af innfluttu efni og vclum til skipanna mcð ákveðinn f jár- hæð á brúttó-smálest. Þetta rcynist væntanlega góð hjálp, enda er það þjóðarnauðsyn að isiendingar geti haldið áfram að byggja sjálfir skip sin. Hitt væri sorgleg háðung ef við þyrft- um að sækja hverja fleytu til útianda. Auk þess scm ég nú hefi neínt, hafa vcrið gerðar ráðstafanir til cndur- greiðslu á framleiðslu- og aðflutr.ings- gjöldum iðnaðarvara sem seldar eru úr landi. Ennfremur bi'cyting á toliskránni vegna eirúvara og véla tjj iðnaðar og

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.