Lesbók Morgunblaðsins - 01.02.1970, Blaðsíða 9

Lesbók Morgunblaðsins - 01.02.1970, Blaðsíða 9
 Í^ÍIV*"-. ^öfálk' ,-íS^V fe^s*^tl <^>« £4 gp v* ¦¦¦.*•' 'V^ *£' Bæirnir á Fa-rurhólsmýri. Öræfajökull í baksýn. og prinspólo. Þarna eru meira að segja stólar og borð, lúnum ferðamönnum til handa, og meðan þeir neyita veitinganna, geta þeir horft fnam yfir flesj- urnair og samdana framan við Faigurhólsmýiri, þar sem vatn- ar yfir, svo að eitt haf sýn- ist vera, unz Ingólfshöfði rís upp af fletinum. Fram um vaðl- ana mun fært vera á jeppum; úr höfðanum segja menn að sé eitt fegumsta útsýni á íslandi öllu, og er ég án fyiriirvaira til- búönin til að triúa Iþvi Engar minjair hafa menn fundið um bústað Ingólfs Arn- arsonar, hinn fynsta vetur hans í fyrirheitna landinu. Hann Itók að vísu land við Ingólfs- höfða, en ekki er þess nákvæm lega getið, hvortt hann hafði vetuirsetuna þar eða ef til vill ofar og nær fjöllunum. En um- mæli Karla þræls, þegar önd- vegissúlurmar voru fundnar í Reytkjavík, gefa fyllilega til kynna, að hann hafi áður haft kynni af blómlegri héruðum. Neðan við bæinn á Fagurhóls- mýri verðuir snarbrattur hamra garður og á igrundinni þar fyrir neðan: flugvöllurinn. Þessi flugvöllur hefur trúlega niokkra sérstöðu meðal flug- valla heimsins. Sú eina bygg- ing, sem þar fyirirfinnst er ekki flugstöðvarhús, heldur sláturhús. Allir vita vist að það er ekki út í bláinn, að Öræfingar hafa byggt það þama. Ekki þarf heldur að orð- lengja um þann mun, sem nú er orðinn á verzlunarmálum sveitarinnar frá því er áður var. Lenigi var ú'tibú frá Kaupfélaginu í Vík í Mýrdal og vörurnar fluittair sjóleiðisað hafnlausri stnöhd. Þá var skipað á land á sandinum neðra og segir sig sjálft, hversu erfitt það hefur verið. Síðar var horfið til þess að flytja vörur landleiðina frá Vík; það var eftir að trukkar komu til sögunnar. Þeir kom- ust yfir Skeiðaráirsand og árn- ar þar, en sem sagt: Vestur Skaftfellingar hafa ekki leng- ur veg og vanda af því að sjá Öræfingum fyrir inaúðsynjum. 6 En þriátt fyrir tilfinnanlega afskekkt bjuggu menn við raf- ljós í Öræfum á undan mörg- um öðrum, og bar einkum tvennt til þess. Aðstæður voru góðar frá náttúrunnar hendi fyrir Utlar vatnsaflsstöðvair og í öðru lagi vildi svo vel til að á Fagurhólsmýri átti heima þúsundþjalasmiðurinn Helgi Arason, sem smíðaði vatnshjól- in sjálfur og getti stöðvarnar upp. Helgi er nú orðinn gam- all maður; haintn hefur verið ókvæntur, og mér skilst að hann hafi ekki beinlínis verið talinn bóndi, en hann hefur unnið sveitinni imikið gagn. llol' í Oiæium. Þar er kirkja og samkomuhús sveitarinnar. Á bjöntum degi blasir jökul- bungan við frá Fagurhólsmýiri, en aðdragamdinn er svo lang- ur að mörgum finnst ótrúlegt að kolluir Öræfajökuls teygi sig lengra upp í himinblámamn eii önnur fjöll á fslandi Nú liggur leiðin til norðuns og inn með jöklinum. Hofsnes er næsti bær, það er að mig minnir eina jörðin í Örœfum, þar sem að- eins býr einm bóndi. Síðan brött hlíð með hamrabeltum og fögru útsýni yfir skriðjökla, hlíðar og sanda innsveitarinn- ar. Á Hofi var sláttur að hefj- ast; þar búa fjórir bændur. En þeir voru ellefu á öldinni sem leið. Bæjarstæðið er í hlýleg- um hvammi, með grösugum valllendisbrekkum neðra en hamrabeltum efra. Þarna er urmull af húsum, og flest snúa bunstunum fram undam brekk- unni að gamallri, íslenzkri venju. í loftinu lá þessi sterki og sérstaki ilmur, sem verður af nýsleginni töðu. Það hefur alltaf verið einskonar hátíð í sveitum, þegair ljár var fyrst borinn í gras á sumri hverju, og ég hygg að flestir, sem upp- aldir eru í sveit, komist í sér- staka steminingu við þennan sæta og þunga ilm. Og vel að merkja; við höfðum ekið um- hvenfis landið frá Reykjavík, norður um Borgarfjörð, austur um Norðurland, suður um Austfirði, og sjá: á öllu þessu svæði bar það af, hversu bezt var sprottið í Öræfum þessa síðustu júnídaga. En ef til vill hefur þessi snemmfengna spretta komið fyrir lítið; um þetta leyti brast rosinn á fyr- ir alvöru og upp frá því þorn- aði varla af steini sumarlangt Samkomuhúsið, hvítt með rauðu þaki, það stendur neð- an við bæina. Barnaskólinln er einnig þar til húsa. Þeir sögðu mér á Hofi, að kennarinn væri bóndi í Svínafelli. En það er ekki beimavist, börnunum er ekið heim. í skólanum imunu L febrúair 1970 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 9

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.