Lesbók Morgunblaðsins - 27.06.1981, Blaðsíða 16

Lesbók Morgunblaðsins - 27.06.1981, Blaðsíða 16
Krossgáta Lesbókar Morgunblaðsins Lausn á síðustu krossgátu 0 f'fi^ *** UWOlR. „a? ¦ f>" f>* tf, # «£ KVHÍÍ iii £*U Tn. F A 5 T P 'A s rC A N N A -* A 5 T A r A T L O T J IO.-A-ICI '/ S <örn Aft L A R F A K knw UB O F fiw-ITAFr*. U A I »ir«-AR FlJKuR 0Æ.N A K A L / Sæ h T A L o N N S K A T A X BiRTA L Ó F A R -róróí* l£> N KRÍMD IR N te«un P O r A R S A K A K ¦/íijoii ITlítKA S Al- Ý R 1«. A L / R UVTJA PXTuft A1 K R A R íl J K tFI UTAfc S K U T b UMC-Vi£>l K 1 £> HAC A K I HÍMIR •R I F N A $> 1 «£ie- e^ A F *r*»f A v. r M N RAUC ÍtiAt-urt H J b £> R Æ ^" í? e K K A K réKuti D K Ar'tH Æ T 1 R o^ F iVY«T L O K S rusi,-A* O R R A R. fiiTt ("UGL N A Ck A «#* O. D P níníír K A R P A R A M <i fí R IHCV. 5 U 0 j> 1 veitvc-FATfil T A Af ÓL 1 R raiTfrt (ríffl A p *£ T R \ P ? I RF-LAiA ft I £> L A $0* R w* ORR- wsrfl áus BoR iflLT- LoC- "t* FV/?£ HÆ U£RSKH UR ¦st? VRL- KVR.- Tfl IDVELJA HÆsruR HRAÍA Iai afn J FUut- I fs/ NJ KsifRBl LÆMA Io'mn Hoft- IMCT- ^' IdtiwM aS Meriw K-gpp-1 un PRVKlCuR .^ itATTURI miwil. SttVN- £KKI ENJ) 5? \L HUÍ LAWÍrtR HLUTI DWCHP- fA AF- UM tTHh\ HRYítTA KroPP- AK KR- ÍFTS Hesrs irí.V*<iR| B UM FtlfiLARl SÁT/J ÍK.sr. Hí-- UrJlC' UR. FUúL- AR Lamd Í?£M£>TA ItJLÍFyRl Fraus Flí KT- CrtMfll* v 3>UgLMR HRVCC' l'R JHak/hm (SOT-T EOtl Sf/r4 sr- VRkT' Tf\ UTK. FL/\SKt\ aflR- J>flö.l iPgoPl F£.U£. FISK- AR KAup TRVUTAI K-Wfr , eieBur^ MflMMÍ- MflW MHl-AO veRvc fo'/ON HArP B'oK- 5KtJt>MM FULLT TÍ/N'CL fi-fJ KeNMI IMM- HeriM- ru- MENW- IN R r-CfAR AF PURKK- iXT Hwí- íiýft. Mikillþokki eryurpe.n, í^^f"". Wesíoin flðmliifn, sem prýða miöhluta Graz Arni Elvar básúnulBÍkari teiknaoi af bakka árinnar hiÚ7, ZZT. '?!""' stnoum atreng gegnum borgina. Tekiö á öllu sem til var í Vín og Graz fjalllendi Austurríkis á morgun. Sumir sofa framyfir hádegi; aörir steöja uppá Schlozberg, virkishæöina, þaöan sem gefst útsýni yfir borgina og nágrenni hennar. Áin Mur rennur innanúr Miirstal og er eins og Þjórsá í vexti þar sem hún fellur í höröum streng undir brýr í borginni miöri. Þeir sem hafa veikleika fyrir búöum, geta áreiöanlega átt sínar erfiöu stundir fyrir utan búðargluggana; þar voru fallegar vörur og verölagiö íviö lægra en hér. Ekki gildir þaö sízt um mat á veitingahúsum, enda þótt alþjóoleg bissnissrit telji íslenzkt verölag ekki hátt. í Graz eru skemmtilegir matstaöir inni í húsagöröum, þar sem byggt er allt í kring; gengiö innum þröngt port, en engu aö síöur setiö úti undir beru lofti. Ekki er síður hægt að mæla meö litlu kaffihúsunum, sem þarna eru í rööum í sambandi viö bakarí; kölluð konditorei. Þeir bera manni kaffið og kökurnar út á götu og þar er setzt viö smáborö, sem ramba á fornum steinlagningum. Austurrísk veitingahús hafa sín sér- kenni í matreiöslu og ekki er ég viss um að amerískum túristum félli það allt í geö. Rætur þessarar matargeröar ná aftur til þeirrar tíöar, þegar Dónárveldiö var og hét með margar og ólíkar þjóðir innanborðs. Ungversku áhrifin birtast í gúllasi og paprikukjúklingi, framlag Pól- verja var gæs, — en fyrst af öllu kemur manni í hug Vínarsnitsel, sem landar vorir sumir fullyrtu að þeir kynnu ekki að matreiða almennilega; sneiðarnar þynnri og harðsteiktari en tíökast á íslandi. En nota bene; þetta víðfræga Wiener Schnitzel mun nú þannig til komið, að austurrískur herforingi, Radetzky að nafni, var að stríða suður á ítalíu. Hann lét það berast heim til Vínar, að Mílanóbúar heföu þann hátt að steikja kjötsneiöar þær sem nefndar eru Scall- opina á ítölsku uppúr brauömylsnu. Þegar málið var rannsakaö ögn betur, kom í Ijós, að þessi siður hafði borizt til ftalíu frá Spánverjum, sem aftur á móti höfðu tekið hann í arf frá Márum. Þeir höfðu að því er virtist lært þessa matreiöslu af mönnum austan úr Mikla- garði, eða Byzans. En svo rækilega tóku Vínarbúar þessa matreiðslu á kjöti uppá sína arma, að Vínarsnitsel er frá Vínar- borg og þýðir ekki að halda neinu ööru fram. Og fyrst viö endum þetta spjall á mat, má geta þess, aö uppistaðan í sumum réttum eru pylsur ýmiskonar, enda alkunnugt aö hinar þýzkumælandi þjóðir hafa pylsur í hávegum og kunna þá sérgrein aö búa til góöar pylsur. Þar á meðal eru þær pylsur, sem ekki þarf að lýsa og hvarvetna eru nefndar Vínarpyls- ur. Nema náttúrlega í Vín; þar heita þær Frankfurter. Vínarbrauðin sælu; oftlega nefnd vín- irbrauö á íslenzku hér fyrrmeir, þegar þau voru alvöru munaðarvara, — ekki eru þau heldur austurrísk uppfinning. Aftur á móti var eitt sinn danskur bakari, sem stofnaði Vínarbakaríið í Kaup- mannahöfn og fór að baka þetta dýrind- is bakkelsi, — og það fengum við frá Dönum ejns og margt fleira. Niðurlag í næsta blaöi. v> íll. a llKHandi. H.f. Arvakur. Ri ykjavfk Framkv.Mi-: llaraldur Svrinssun Ritsljórar: Matthlas Juhannt'ssen St>nnir (iunnarssun Ritslj.ntr.: <ilsli Si^urðssun Rilsijórn: Aðalstræli 6. Sími MMWI 16

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.