Vísir Sunnudagsblað - 14.06.1942, Blaðsíða 1

Vísir Sunnudagsblað - 14.06.1942, Blaðsíða 1
1942 Sunnudaginn 14. j uní 17. blaö Ragnar Ásgeirsson: Ejiih frá Sölleröð. Um það leyti sem veturinn var harðastur þá sátum við, eg og húsbóndi minn í Sölleröð, inni í stofu og fléttuðum körf- ur úr víðigreinum. Þær voru sumar 3 álnir á lengd, af stór- vaxnari viðitegundum en hér þekkjast. Þetta var skemmtileg iðja og var gaman að reyna að hafa körfurnar sem snotrastar. Þar var nóg við slik ílát að gera, þegar sumarið kom með kirsu- berin, plómurnar, perurnar og eplin. Viðigreinarnar klipptum við og bundum í knýti áður en veturinn gekk í garð. Einu „opinberu" embætti látti húsbóndi minn að gegna, hann var „snjófógeti" i þorpinu. Á húseigendum i sókninni hvildi sú kvöð, að ef snjóalög komu, þá átti hver þeirra að útvega mann til snjómoksturs. Það vai' hlutverk snjófógeta að sjá um, að götur væru hæfar til umferð- ar. Þennan vetur snjóaði oft og fengu þvi margir vinnu við moksturinn. Eg var auðvitað látinn- moka snjó þegar þess þurfti við og fékk þá húsbóndi minn kaup fullorðins manns fyrir mig —- en aldrei sá eg neitt af því. Snjómoksturinn var oft skemmtilegur, ekki sízt þegar þannig var háttað, að tré voru meðfram veginum. Eftir logn- drifu lá of t mikill snjór a grein- um stórra trjáa. Ef maður sló skófluskafti við trjástofn svo hann titraði, um leið og maður gekk framhjá, þá fengu þeir, sem á eftir gengu, oft snjóskriðu og hana stundum mikla yfir sig. Það var oí't glatt þessa snjó- mokstursdaga. Snjófógetaem- bættinu þurfti þó aðeins að gegna við og við um átta vikna tíma þennan vetur. Eg hefi getið þess áður, að húsbóndinn var ekki bókarinn- ar maður og fyrjrleit að eyða tíma sínum til lestrar. En hon- um var þó ekki alls varnað á sviði hinna fögru lista. Hann hafði yndi af söng og hljóðfæra- slætti. Eina „hljóðfærið" á heimilinu var grammófónn og var hann mikið notaður. En það var ekki allt saman „eftir hann aumingja Beethoven minn sál- uga" (eins og Stefán Eiríksson orðaði það), sem spilað var. Þar kenndi annara grasa. Það voru mest dægurvísur og visur úr „revyum", en þó slæddust ein- stöku sæmilegar plötur á milli. Þetta var, að eg hygg, eini „ó- þarfinn" sem húsbóndi minn leyfði sér og þegar hann fór til Hafnar, sem hann gerði stöku sinnum, þá kom hann alltaf með tvær til þrjár nýjar plötur, sem svo voru spilaðar þangað til flestir voru búnir að fá leið á þeim. Af því að honum var nú ox-ðið heldur vel við mig, þa bar það við að hann kom með íslenzkar plötur heim. Það voru fyrstu lögin sem Pétur Jónsson söng inn á plötur, „Fíf ilbrekka" o. f 1. Þótti okkur mikið til þeirra koma og Frederiksen krossbölv- aði sér upp á hvað lögin væru f alleg og rödd Péturs — og það var víst alveg óhætt að bölva sér upp á það. En húsbóndi minn var óvenju blótsamur og var snillingur i að tengja öll blótsyrði, sem hann kunni, sam- an í eina langa röð, þegar hon- um þótti mikið liggja við. Auð- vitað lærði eg þetta af mínum meistara og svo vel að eg var farinn að flétta blótsyrði i hverja setningu alveg óafvit- andi. En svo fór eg einu sinni að hugsa um hvað þetta væri ljótt og að slíkur munnsöfnuður hafði aldrei verið hafður um hönd á heimili foreldra minna, og vandi mig svo með öllu af þessum ósið. Fyrsti veturinn i Sölleröð var fljótur að líða, fæði og þjónusta gott og þó að húsplássið væri lítið þá bætti það úr að hjarta- lag húsmóðurinnar var gott. Hún studdi alltaf þann sem var minni máttar, ef eitthvað bar á milli, sem kom þó sjaldan fyrir. Kröfuharður var húsbóndinn um vinnuna og þó mest yf ir vor- tímann. Eg man þaðan marga 16 og 18 stunda vinnudaga og ekki myndi það þykja gott nú á tímum. Aukaborgun var ekki um að ræða, en margan aukabit- ann fékk eg, enda var matarlyst- hi sæmileg á þessum árum og heilsan prýðUeg. Einn Islendingur atti heima i Sölleröð allt árið. Það var Stef- án Stefánsson cand. jur. (Dani- elssonar. Til hans kom eg ein- stöku sinnum og var alltaf vel- kominn. En sjaldnar kom eg þar en eg vildi, þvi við vorum alltaf sívinnandi hjá Frederik- sen. Stefán vann þá á einni af stjórnarskrifstofunum i Höfn, en fór á milli kvölds og morgna. Hjá honum hitti eg eitt sinn Jón- as Guðlaugsson skáld. Of litið þekkja Iandar hans til ljóða hans og sagna og hygg eg að Jónas hefði orðið afbragðs höf- undur ef aldur hefði enzt til. Hæf ileikar hans voru miklir, en brjóstveiki lagði hann snemma að velli. Þegar hða fór á sumarið, komu nokkurir kunningjar mínir, sem þá voru nýorðnir stúdentar frá Menntaskólanum, til Kaupmannahafnar. Eg fékk að fara til borgarinnar þegar þeir komu og vera þar í tvo fyrstu dagana sem þeir voru þar. Þar voru þeir Hallgrimur Hallgrímsson núv. bókavörður, Þórsteinn Kristjánsson, nú prestur i Sauðlauksdal, Páll Auðunnsson og fleiri bekkjar- bræður Ásgeirs bróður mins. Var eg nú leiðsögumaður þeirra og túlkur fyrstu tvo dagana meðan þeir voru að koma sér fyrir, áður en þeir komust á „Garð". Því þó þeir væru vel færir i dönsku, á bók, þá gekk þeim ekki vel að skilja hið mælta mál til að byrja með. Þar stóð eg betur að vígi, sem talaði nú eins og „innfæddur" maður. Hálfum mánuði siðar komu þeir svo út i Sölleröð og var tekið þar með mestu rausn af húsbændum mínum. Þegar þeir svo höfðu komið sér fyrir í borginni, f ór eg að fa fararleyf i við og við inn til þeirra um helg- ar og þótti gott að losna við sunnudagavinnuna. En góða og gilda ástæðu varð eg að hafa til að fa fararleyfi, en það var nú hægt að sjá fyrir þvi. Eg á enn til bréfspjöld frá þeim félögum, þar sem þeir bjóða mér hátið- lega í afmælisveizlu „á sunnu- daginn kemur", enda þótt eng- inn þeirra-ætti afmæli þann dag. Og þeir komu svo við og við til mín og voru alltaf vel séðir gest- ir á heimili húsbænda minna. Þetta varð til þéss að eg fór að venja komur mínar á „Garð", Regensen, þennan indæla frið- sæla stað, i stórborginni miðri, þar sem fjöldi íslenzkra mennta- manna hefir dvalið árum sam- an, meðan þeir nutu Garðs- styrks. Kaupmangaragatan er þröng og þar er mikil umferð og vagnaskrölt, hróp og hávaði. En viki maður sér inn i Store Kan- nikestræde og inn um aðaldyrn- ar á Garði, þar sem f jórar rauð- ar álmur mynda húsagarð, þá er eins og maður lifi ekki leng- ur á tuttugustu öldinni, lieldur sé horfinn hundrað ár aftur í tímann. Yfir þakí einnar álm: unnar gnæfir Sívaliturn og í miðjum garðinum stendur stórt og fagurt linditré sem breiðir greinar sínar yfir mikinn hluta garðsins. Linditré þetta er vist orðið á annað hundrað ára gamallt og var gróðursett snemma i maí. Sú venja helzt þar enn að á „afmælisdegi" linditrésins, er festur gerfihand- leggur á það og svo ganga allir íbúar Garðs og taka i hendina og óska trénu til hamingju. Is- lendingar höfðu forgangsrétt að Garðvist og munu margir, sem þar hafa dvalið — og gestir

x

Vísir Sunnudagsblað

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir Sunnudagsblað
https://timarit.is/publication/299

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.