Íslendingaþættir Tímans - 08.07.1978, Blaðsíða 4

Íslendingaþættir Tímans - 08.07.1978, Blaðsíða 4
Guðrún Tómasdóttir frá Kanastöðum Guðrún var fædd að Reyðarvatni 19. nóvember 1883, en lézt 4. mai siðastliðinn, þá nærri 96 ára gömul. Foreldrar Guðrúnar voru hjtínin Guðrún Arnadóttir og Tómas Böðvarsson, er þá bjuggu að Reyðarvatni rausnarbUi. Bæði voru þau komin af merkum og sterkum stofnum Rangæinga. Þar ólst' Guðrún upp i hópi fjógurra systkina á rausnarheimili, við glaum og gleði.^ A uppvaxtarárum Guðrúnar syrti þó nokk- uð i álinn, þvi þá gengu yfir Rangárvelli erfið harðindaár með sandfoki og upp- blæstri, sem lagði i auðn margar jarðir á þeim slóðum. Þá urðu og foreldrar henn- ar fyrirmiklutjóni, er bær þeirra hrundi i jarðskjálftanum árið 1896. Þeim Reyöar- vatnshjónum ogskylduliði þeirra tókst þó með framsýni og dugnaði að bjarga nokkru af eignum sinum og búa þar áfram með fullri rausn, enda fólkið sam- hent og harðduglegt. Enda þótt nokkuð blæsi á móti um stundarsakir, kunni það jafnframtaðnjo'taglaðværra yndisstunda i hópi góðra vina, er svo bar undir. Svo sem tltt var um unglinga á þeim ár- um, vandist Guðrún öllum venjulegum heimilisstörfum, enda árvökul og dugleg til allra venjulegra starfa. Auk ferm- ingarundirbúnings og starfa heímavið, háföi hún löngun til frekari fræðslu og náms. Enda fdr svo, þegar Guðriín var átjánára.aðhúnvarsend til Reykjavikur til að nema fatasaum hjá Ludvig Ander- sen, en bjó hjá Stepensenssystrum, Mörtu og Þórunni. 1 Reykjavik dvaldist hún um skeið, lærðihannyrðir ogaðrar kvenlegar listir. En auk þessa lærði hún að leika á giíar, enda hafði hún fagra sóngrödd og var gædd tónnæmi. Héimili þeirra Stephensenssystrá var ungum stúlkum góður skóli I siðfágun og smekkvlsi. Til marks um persónulegt vinfengi þeirra heitir. Systkini þessi eru dugmikil og gerðarleg og reynast nýtir þjóðfélags- þegnar. Samanlagt eiga þau 14 börn, svo að líklegt er, að i framtiðinni verði ætt- bogi þeirra Þorbjargar og Björns fjöl- mennur. Ég vil að lokum þakka Birni ánægjuleg kynni okkar og samstarf. Þakka honum fyrir áhuga hans á félagsmálum og fyrir nytsömu verkin, sem hann vann i þágu al- mennings. Vertu blessaður og sæll, Björn minn. Og minning þin lifir I huga, ekki aðeins ástvinanna, heldur margra ann- arra. Helgi Simonarson. systra og Guðrúnar, má geta þess, að yngsta dóttir Guörúnar ber nöfn þeirra systra. Brúðkaup þeirra Guðrúnar og Geirs Isleifssonarfórfram að Reyðarvatni vor- ið 1906. Þar var mikið fjölmenni saman komið. Stór hlaða var tjölduð til veizlu- halds, við ríkmannlegar veitingar og glaum og gleði veizlugesta, enda va'r sá mannfagnaður lengi i minnum hafður. Að brUðkaupi loknu settust ungu hjónin að föðurleifö Geirs, Kanastöðum i Austur-Landeyjum. Húsakynni þar voru óvenju rUmgóð, m.a. stórt nýlegt timbur- hús með rúmgóðum vistarverum fyrir heimilismenn og gesti, enda komu þau húsakynni sér vel, eftir að öflugt ung- mennafélaghafði verið stofnað I Landeyj- unum, og húsrými vantaði fyrir leiksýn- ingar. Þá komu sér vel hin rúmgóðu húsakynni á Kanastöðum, sem, með góðum velvilja húsmóðurinnar þar, voru góöfuslegalánuðundirleiksýningar, enda var baðstofan á Kanastaðaheimilinu stærsti salur sveitarinnar. Ekki taldi Guðrún hUsfreyja eftir sér að fjarlægja rúm og önnur húsgögn úr baðstofu, svo að yngri kynslóðin gæti skemmt sér eftir fóngum, fyrst við góðan sjónleik, sem var bæði til gagns og gleði fyrir áhorfendur. Að þvi loknu var dans stiginn f ram á ljós- an dag. Eftir 17 ára ástúölega sambúð þeirra Guðrúnar og Geirs bra' bliku á loft, er hún skyndilega missti mann sinn úr lungna- bólgu vorið 1923. Börn þeirra voru þá enn i æsku og yngsti sonurinn aðens ársgamall. Guðrún bjó áfram á Kanastöðum I eitt ár eftir lát manns sins, en fluttist siðan til Vestmannaeyja með fjölskyldu sina. Þar hófst lifsbarátta i nýju umhverfi. Kjarkur og dugur Guðrúnar kom sér þá vel, einnig kunnátta hennar i handavinnu. Vinna hennar á þvi sviði varð vonum fyrr mjög eftirsótt. Hin efnilegu og dugandi börn hennar léttu henni mjög róðurinn. Eftir tveggja ára dvöl iEyjum , rættist það vel úr fyrir f jölskyldunni, að Guðrún gat látið reisa eigið hús við Hásteinsveg. Það nefndi hún Kanastaði. Húsið var myndar- legt og rúmgottog mun enn standa óhagg- að, eða svo var að minnsta kosti er Guð- rún stóð á niræðu. Guðrún undi hag sinum vel i Vest- mannaeyjum. Eignaðist hUn þar marga góða vini og kunningja, enda var rfkt i eðli hennar aðdeila geði viðaðra,og fáum mun hafa tekizt betur en henni að fagna gestum sinum með alúð og hlýju viðmóti. Eftir 22 ára farsæla dvöl I Eyjum flutti Guðrún til Reykjavikur, komst yfir hiis- næði á Leifsgötu, en á siðari árum fluttist hun til Mörtu dóttur sinnar, á Háteigsvegí 26, enda var þá aldur farinn að sækja aö Guðrunu. Þar naut hún aðstoðar frá borg- inni.meðan dóttir hennar þurftiað gegna sinum skyldustörfum. Svo fó'r.þó að lok- um, að stúlka sU sem annaðist hana varð veik. Fluttist GuðrUn þá aftur til Vest- mannaeyja og dvaldi nokkra mánuði á elliheimilinu þar, en siðasta hálfan mán- uðinn fyrir andlát hennar dvaldist hUn i sjUkrahUsi. Ég og kona min kynntumst fyrst Guðrúnu er hUn var stuttan tima i heim- sókn hjá Tómasi, syni sinum, og Dagnýju tengdadóttur sinni, að Kirkjuvegi 72 í Vestmannaeyjum. Þar áttu þá heima I sama húsi bróðir konu minnar, LUðvik Lúðviksson skipstjóri og Helga Sigurðar- dóttir, kona hans. En Dagný, kona Tóm- asar, var fósturdóttir þeirra. Þar kynnt- umst við einnig Ingibjörgu kaupkonu, sem var stórmerk persóna, systur GuðrUnar. Við LUðvik og Ingibjörg tókum oft lomber-slag á kvöldin. Guðrún var hin elskulegasta I viðmóti alltaf geislandi af góðvild, kæti, glað- værð og lifsfjöri. Það var sem nýtt and- rúmsloft skapaðist i návist hennar. Okkur fannst það likast þvi, er hlýir þeyvindar hafi gengið yfir landið frá vestri til austurs, svo sem Hulda skáldkona lýsir þvl bezt, er hUn átti fyeima I Þingeyjar- sýslu. Við munum ávallt minnast GuðrUnar meðhlýhugog þökk fyrirgóðar samveru- islendingaþættir

x

Íslendingaþættir Tímans

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Íslendingaþættir Tímans
https://timarit.is/publication/303

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.