Frjáls þjóð


Frjáls þjóð - 12.03.1960, Blaðsíða 3

Frjáls þjóð - 12.03.1960, Blaðsíða 3
<~Lau^aydaqj.nn /2. marz 1960 Þ3ÓÖ AFGREIÐSLA: INGÓLFSSTRÆTI 8 SÍMI 19985 PÖSTHÓLF 1419 tJtgefandi: ÞjóOvamarflokkur Islands. , „ íjitstjóm annastj-, Gils Guomundsson'. Jón úr Vör Jónsson, ábm. Framkvæmdarst jóri: Ingiberg J. Hannesson. Askriftargjald kr. 9.00 á mánuði. órgjald 1960 kr. 108.—. Félagsprentsmiðjan h.í. Listiti að reikna rétf T-^egar, er hinar umdelidu •*¦ .,viðreisnartillögur" nú- verandi ríkisstjórnar komu ._ fram, töldu reikningsglöggir menn sig sjá ærin missmíði á útreikningum þeim, sem lagðir voru til grundvallar ýmsum hinna fyrirhuguðu ráðstafana. Var ekki laust við, að eitt ræki sig þar á annars horn. Þó að yfirlýstur og augljós tilgangur efna- hagsráðstafananna væri sá að draga stórlega saman allt efnahagskerfi þjóðarinnar, skera niður um allt að 20% notkun á innfluttum varn- ingi, takmarka bygginga- framkvæmdir og draga úr margvíslegri annarri fjár- festingu, var eftir sem áður reiknað með óstjórnlega hárri heildaz'veltu þjóðfé- lagsins. Við þá veltu var síð- an miðað, þegar áætlaðar voru tekjur ríkisins af fyrir- hugaðri skattheimtu. Ýmsir áttu bágt með að trúa því. að svo lærðir menn og reikningsglöggir, sem undirbúið höfðu efnahags- málatillögurnar í hendur stjórninni, létu henda sig slíkar skyssur á þeim vett- vangi, sem þó var sérgrein þeirra, skrifstofuvinnu við tólulegar áætlanir og út- reikninga. Fyrir þær sakir hugsaði margur sem svo, að þó að heildarstefnan, sem mörkuð var með efnahags- málatillogunum, væri næsta umdeilanleg, hlytu sjálf hin tölulegu dæmi að vera nokk- urn veginn rétt samin og reiknuð. • T?n nú hefur verið frá því -*-J skýrt oþinberlega. að ríkisstjórnin og sérfræðing- ar hennar hafi gert sig seka um stórfellda reiknings- skekkju í áætlunum um söluskattinn nýja. Á með- an ríkisátjórnin og reikn- ingsmeistarar hennar sveit- ast við að leita uppi nýjar skattheimtuaðferðir til að fá innbyrtar í ríkiskass- ann þær 100 milljónir, sem á skortir söluskattinn, brýt- ur landslýður um það heil- ann, hvort ekki séu fleiri reikningsskekkjur í hinum stóru og flóknu viðreisnar- dæmum. Mörgum sýnist deg- inum Ijósara, að svo sé og þurfi raunar ekki mikla. stærðfræðikunnáttu til að sjá slíkt. Hér verður aðeins vikið að einni skekkiu, sem að vísu er ekki tölfræðileg, en hins vegar svo stórfelld, 'að hætt er við hún raski öll- um grundvelli fyrirhugaðra aðgerða í efnahagsmálum. Frumskilyrði þess, að al- menningur í landinu taki á sig möglunarlítið þær byrð- ar, sem óhjákvæmilegar kunna að vera til að greiða úr öngþveiti fjármála- og efnahagslífs, eru eftirfar- andi: 1) Að sem flestir hafi gert sér ljósa nauðsyn rót- tækra ráðstafana. 2) Að byrðunum sé skipt milli þjóðfélagsþegnanna af sem mestu réttlæti. 3) Að handhafar almanna- valds, sem mai'ka stefn- una og deila niður byrð- um, gangi á undan með góðu eftirdæmi og hiki sízt við að axla sjálfir bagga hliðstæða þeim, sem öðrum er ætlað að bera. Sé þessum atriðum ekki nokkurn veginn fullnægt, má telja vonlítið eða jafnvel von- laust með öllu, að róttækar efnahagsráðstafanir, sem víða koma harkalega við, nái tilgangi sínum. TTér er ekki um að ræða •¦"¦- erfitt reikningsdæmi, heldur einfaldar staðreynd- ir, sem ættu að vera hverj- um manni, er við þjóðmál fæst, nokkurn veginn l.iósar. Ekki ætti það heldur að vera torskilið, að ráðamenn, sem virða þessar staðreyndir að vettugi, byggja reiknings- dæmi sín á röngum íorsend- um, svo að útkoman hlýtur að verða skökk, jafnvel þótt rétt væri reiknað á pappírn- um. Alvarlegasta reiknings- skékkja .núverandi ríkis- stjórnar er sú, að hún hefur ekki haft vilja eða getu til að byggja efnahagsaðgerðir sínar á grundvelli fyrr- greindra staðreynda. Að því er varðar þau at- riði. sem nefnd voru hér að framan, er þetta að segja í sem skemmstu máli: Árum saman hafa þjóð- varnarmenn varað við því með þungum alvöruorðum, hverja óheillabraut íslenzkir valdhafar gengu, er þeir létu verðbólguna leika lausum hala, kepptust hver við ann- an um gegndarlausan fjár- austur úr almannasjóðum og horfðu á það sljóum augum, að þjóðin lifði um efni fram — ýttu jafnvel undir þá bró- un með aðgerðum sínum. Margir aðrir hafa séð, að þessi varnaðarorð voru fylli- lega réttmæt, en í lýðskrums- kapphlaupi sínu og kjósenda- veiðum stigu forystumenn gömlu flokkanna æ trylltar verðbólgudansinn, eins og ekkert væri að. Bera núver- andi stjórnarflokkar þar sízt minni ábyrgð en aðrir. Með orðum sínum og gerðum hafa þeir að sjálfsögðu haft mikil áhrif á mótun almennings- álitsins og viðhorf fjölda Hvað ferðamenn mega ekki vita Þessi óhugnanlega svipmynd frá ranghverfu „hins frjálsa heims" þarfnast engra útlistana. En vera mœtti hún áminning um það, að leiðtogum okkar, sem lifum í hinum svokallaða vestrœna heimi, vœri hollt að leiða oftar en þeir gera hugann að þvílikum dœmum um cevi- kjör manna undir handarjaðri þeirra — og reyna eftir mœtti að bœta þvílíkt ból. — Maíia-hreyfingin á Sikiley, sem minnzt' er á hér, er eins konar óskipulógð leynisam- tök og vinnur að því að halda við kúgun alþýðunnar, m.á. me'ð hermdarverkum, sem þeir jafnan eiga yfir höfði sér, er viðleitni' sýna til umbótastarfsemi. — Einum manni, Danilo Dolci, hefur þó hin síðari ár tekizt að vinna nokk- urn veginn óáreittur að framförum á eynni með undra- verðum árangri. Frá honum verður nánar sagt hér í blaðinu innan skamms. — Greinin er þýdd úr Orienter- ing, málgagni vinstri-sósíaldemókrata í Noregi. þá sveit úr sveit og borg úr borg. Svo og að sjálfsögðu: loka pútna- húsunum. Pyntingar kukl. jjegar við tölum um að standa vörð um hinn frjálsa heim, hversu oft verður okkur þá hugs- að til Sikileyjar? Hversu margir ferðamenn vita, að meðal betl- aranna, sem haldið er frá aðal- götunum þeirra vegna, eru ófáir, sem alls ekki eru vinnuf ærir sak- ir misþyrminga þeirrar sömu lög- reglu, sem rekur vesalingana af almanna færi? Hversu margir okkar eru viðbúnir að játa, að í okkar kristna, vesti'æna þing- ræðisheimi lifir fólk við misk- unnarlausa kúgun, sem haldið er við með spillingu, rógi, líjátrú, ofbeldi og því, sem er ölluiii teg- undum stjórnarfars til hneisu: pyntingxim? Lítum á borgirnar og veljum nokkur dæmi af handahófi. 1 einu hverfi Palermo deila með sér að meðaltali 8,14 manns manna gagnvart þeirri hættu, sem að steðjaði. Það er því naumast von, að varn- aðarorð af þeirra munni sannfæri alla í svip, er þeir söðla nú skyndilega um og taka að lýsa ástandinu með sem dekkstum litum. Þegar þar við bætist, að í engu sjást þess merki, að. á hærri stöðum og í opinberum rekstri verði nokkur króna spöruð né dregið úr gegndar- lausri eyðslu, missir prédik- unin um nauðsyn þess að herða fastar mittisólina og færa fórnir í bili allan kraft' og áhrifagildi. Slíkar ræður, taka menn ekki hátíð.legar en boðskap embættismannsins nafnkunna, sem var nógu' brjóstheill til að móralisera' í útvarp um eyðslusemi verkamanna, sjómanna og bænda sama daginn og hann' fékk sjálfur á hafnarbakk- ann einhvern dýrasta lúxus- bíl, sem til landsins hafði komið. Hliðstæð vinnubrögð temja íslenzkir valdhafar sér nú. Það er miklu alvarlegra en 100 milljón króna reikn- ingsskekkja á söluskatti, þótt óþægileg kunni að þykja. Enn einu sinni gera ráða- menn á fslandi allar kröf- urnar til annarra — meiri kröfur og harðari en dæmi eru til áður — en engar til sjálfra sín. Sú er rciknings- skekkjan alvarlegri en allar aðrar. Hún veldur því ekki sízt, að viðreisnar-dæroið mikla er skakkt sett upp. í samræmi við það mun út- koman verða. hverju herbergi, 4,2 hverri hvílu. 14. áfJhverju hundraði manna hafa rennandi vatn, en fyrir það er lokað á sumrin, svo að hægt sé að vökva lystigarðana og halda götunum hreinum fyrir ferðamennina. Að ganga hús úr húsi og kaupa appelsínu- og sitrónubörk, er viðui'kennd at- vinugrein. Miklum vandkvæðum er bundið að ganga örna sinna að hætti siðaðra manna. 1 annarri borg hefur, að því er opinberar hagskýrslur herma, fátæktin aukizt um nálega 70% á fjórum árum. Hinir ólæsu geta ekki fyllt út eyðublöð, en spiccia (leigður skrifari) má ekki fara í erindum þeirra í opinbera skrif- stofu. Hann verður að múta ein- hverjum til þess að hljóta áheyrn hjá yfirvöldúnum. Þegar hinir fátæku betla h]á fátækum, verða þeir fegnir að fá að súpa spag- hetti-soðið.» Frá ströndinni við Palermo fara daglega 125.000 smyglaðir vindlingapakkar á- fram til Napóli. Fáfræði — spilling. f sveitunum er fólk, sem heldur að Ráðstjórnarríkin séu litil ey, að skýin séu reykur frá jörð- inni, að sólin sé Jesús Kristur og að tunglið sé María mey. Þegar maður biður til þeirra, koma þau fram og verma hann eða ekki. Fjölskyldufaðir getur vænzt að fá vinnu nálægt 120 dögum á ári. I annan tíma er sniglatínsla góð tekjulind, en yfirleitt eru jarð- eigendur ófúsir á að láta tína snigla eða villijurtir á lendum sínum. Mannvíg hafa hlotizt af deilum um slikan eignarrétt. Til eru börn, sem aldrei hafa séð hjól, og ungir menn, sem fyrst sjá uppbúið rúm, þegar þeir eru hnepptir i fangelsi — trúlega fyr- ir að hafa hirt korn á ökrum jarðeigandans. Svar jarðeigandans? Fangelsi, eignaupptaka, byssukúlur. Lög- reglustöðvarnar eru fast við hús jarðeigendanna á Sikiley, og ef það skyldi ekki reynast nóg, er þeim heimilt að koma sér upp og vopna eigin lögreglu. Jarðeig- endurnir á Sikiley eru hrein- ræktaðir ræningjar eða álíka fá- fróðir og rustalegir, en ekki jafn svangir og vesalingarnir, sem þeir þrælka. Svar kirkjunnar? Aflát og bar- átta gegn kommúnismanum. Nunnurnar vilja ekki taka að sér hvítvoðunga kommúnista, af þvi að þeir eru fæddir í banni. Það fer ekki dult, að kirkjan á Sikil- ey er pólitískt verkfæri. Svar stjórnarvaldanna? 1 kosn- ingabaráttunni: loforð. Milli kosninga: murka lífið úr svöng- um og sjúkum með því að hrekja Hlgengasta pyntingartækið er. casetta — kassinn. Það er plankahleri, sem fórnarlambið er reyrt á nakið. Carabinere (lög- reglumaður) hellir saltvatni gegnum slöngu á gasgrímu, þar til magi fórnarlambsins er orð- inn fullur, og þrýstir svo á mag- ann til þess að fá vatnið upp aft- ur. Endurtakist eftir þörfum, en annar carabinere kreistir á með- an eistu hans. Hann játar svo að hafa stolið sniglum jarðeigand- ans eða hafa myrt hann, hverju skiptir það? í kirkjunni á næsta leiti fræð- ir klerkurinn iðrandi skriftason sinn á þvi, sjálfsfróun lami mænuna og heilann, og afleiðing- in verði þannig skammlífi — og að samræði valdi krabbameini, berklum og lungnabólgu. Síðan staðfestir læknirinn kenningu klei-ks, ef hann vill halda starfi sínu; enda mun hann jafnan ekki vita betur, því að hann hefur keypt próf sitt fyrir fúlgu, sem faðir hans greiddi Mafia . . . Á Sikiley eru fleiri íbúar en £ Noregi. En þeim er þjappað sam- an á landsvæði, sem er þrettándi hluti af flatarmáli Noregs, og helmingur þess er einnig óbyggi- legunr. Fólkið' býr í stóru borgunum: í Palermo með hálfa milljón, Catina. Messina, Trapani, Sira- cusa og Agrígento, á mjórri ræmu við ströndina, og á stóru sléttunum og í hlíðunum um- hverfis Etnu. Iðnaðurinn er hverfandi lítill. Og landbúnaðurinn er svo frum- stæður, að húsdýraáburðinum er brennt, i staðinn fyrir að koma örníddri jörðinni að notum. Al- þýða manna heldur, að áburður- inn saurgi jörðina! Eitt af hverjum ellefu börnum deyr á fyrsta ári — í Svíþjóð deyr eitt af hverjum 50. Fátæk hjón eignast oft meira en tíu börn. 46 prósent af þjóðinni eru ólæsir. Partinico heitir bær nokkur á stærð við Drammen, 40 krri. frá Palermo. Fyrir nokkrum árum kom i ljós, að fullorðnu karl- mennirnir í einni af sóðalegu götunum þar áttu að baki 300 ára skólagöngu til samans, en 300O ára tugthúsvist. Hugsið ykkur hlutfallið milli skólakostnaðar og- lögregluútgjalda á slíkum stað. Til jafnaðar eru 20 menn á ári myrtir í þessum bæ. Norðausturhorn eyjarinnar er aumast allra, og þar hefur Dolcí hafizt handa. Þar er margt fólk* sem ekki fær nema 15 daga sómasamlega vinnu á ári. Það er um vinuppskerutimann, en það er fullkomin ráðgáta, á hverju þetta fólk annars lifir. Á fimmtán ára tímabili voru 472 menn myrtir í þessum lands- hluta. Eitt af örfáum blöðum. Sikileyjar, l'Ora (Stundin) í Pal- ermo lét til skarar skríða, gegrt þessari morðöld, en þá voru rit~ stjórnarskrifstofur þess sprengd- ar í loft upp. Og Mafiunni er kennt um þetta allt, með réttu og; röngu. Lesið Frjálsa fjjóS. Kaupið Frjáisa bjóð.

x

Frjáls þjóð

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls þjóð
https://timarit.is/publication/311

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.