Frjáls þjóð


Frjáls þjóð - 18.09.1964, Blaðsíða 3

Frjáls þjóð - 18.09.1964, Blaðsíða 3
FRJÁLS ÞJÖÐ Málgagn Þjóðvarnarflokks fslands Útgefandi: Huginn h.f. Ritnefnd: Bergur Sigurbjörnsson (ábm.),BjarniBenediktsson Einar Bragi, Gils Guðmundsson, Haraldur Henrysson, Her- mann Jónsson, Einar Hannesson, Einar Sigurbjörnsson, Vé- steinn Ólason. Framkvæmdastjóri: Þorvarður Örnólfsson. Auglýsingar: Herdís Helgadóttir. Afgreiðsla: Ingólfsstræti 8. Sími 19985. Pósthólf 1419. Áskriftargjald kr. 150,00 fyrir hálft ár; í lausasölu kr. 7,00. Prentsmiðjan Edda h.f. Sundrungaröflin láta til skarar skríða AlþýSubandalagiS var stofnaS áriS 1956. Raunar má segja aS þaS hafi átt upptök sín á AlþýSusam- bandsþingi áriS 1954, er samstaSa tókst milli sósíal- ista og vinstri jafnaSar- manna, undir forystu Hanni bals Valdimarssonar, um aS hnekkja valdi íhalds og at- vinnurekenda í háborg ís- lenzkrar verkalýSshreyfing- ar. SamstaSa sósíalista og vinstri jafnaSarmanna í verkalýSshreyfingunni getur því halditS uppá tíu ára af- mæli sitt á AlþýSusambands þingi í haust. ÞaS er því vert aS staldra viS og íhuga framtíS þessa samstarfs á tímamótum, AlþýSubandalagiS var myndaS á sínum tíma til þess fyrst og fremst, aS koma í veg fyrir hægfara uppflosnun og pólitískt á- hrifaleysi íslenzkrar Vinstri- hreyfingar. Sú samstaSa sem í upphafi tókst innan þess, forSaSi verkalýSshreyfing- unni frá því aS verSa aS þægum þjóni atvinnurek- enda og flokka þeirra. Ef þaS hefSi ekki tekizt væri íslenzkur verkalýSur vissu- lega verr á vegi staddur, en hann þó er í dag. ÞaS var frá upphafi ljóst, aS innan hins nýstofnaSa Al þýSubaridalags voru saman- komnir menn af mjög ólíku pólítísku sauSahúsi, eins og reyndar innan Sósíal- istaflokksins sjálfs.1' ÞaS hef ur alltaf veriS mikiS djúp staSfest milli heittrúaSra kommúnista og lýSræSis- sinnaSra vinstri-jafnaSar- manna, hvort sem þá er aS finna innan Sósíalistaflokks- ins eSa utan. En þrátt fyrir gjörólíka grundvallaraf- stöSu í stjórnmálum virSist vera raunverulegur grund- völlur íyrir samstöSu um flest hin þýSingarmestu inn anlandsmálefni. Sameiginleg ir hagsmunir beggja áSilá, aS forSa verkalýSshreyfing- unni frá aS verSa aS áhrifa- lausri utangarSsstofnun í ís- lenzkum stjórnmálum, rak mjög á eftir þessari sam- stöSu og styrkti hana. Stofnendur AlþýSubanda lagsins tengdu þær vonir viS þaS, aS smátt og smátt tækist aS gera þetta sam- starf varanlegt, þannig aS myndun AlþýSubandalags- ins yrSi fyrsta skrefiS til varanlegrar Vinstrisamein- ingar. VitaS var, aS Sósíal- istafl. var þá þegar á hraSri niSurleiS og aS innan hans voru sterk og vaxandi öfl, sem raunverulega vildu taka þátt í því aS hasla íslenzkri Vinstrihreyfingu völl á ný]% um grundvelli. Upphaflega tókst þetta samstarf vonum framar. AlþýSubandalagiS vann umtalsverSan sigur í kosningunum 1956, er skap aSi skilyrSi fyrir myndun V-stjórnarinnar. Framsóknar flokkurinn var knúinn til aS sækja á vinstriværig og hef- ur ekki getaS snúiS af þeirri braut síSan. SkilyrSi voru aS skapast fyrir öflugri sókn til vinstri í íslenzkum stjórn- málum. En þegar nokkuS tók aS IíSa á Vinstristjórnartíma- biliS fór aS bera æ meir á sundrungarstarfsemi innan Sósíalistaflokksins. Þar var aS verki hinn gamli kjarni kommúnista í Reykjavík undir forystu þeirra Einars og Brynjólfs. Fyrst í staS varS þeim lítt ágengt. AS baki þeim stóS, og stendur enn, tiltölulega fámenn klika einangrunarsinna i Sósíalistafélagi Reykjavíkur. Þessir aSilar hafa samþykkt aS AlþýSubandalagiS beri aS leggja niSur. Þeir eru yf- irlýstír andstæSingar raun- verulegrar vinstrisameining- ar. Þeim er fyrir mestu aS fá aS varSveita sína póli- tísku kreddu ómengaSa. Þeir vilja aSeins einhvers UPPVAKNINGAR eftir Arnór Hannibalsson Við stofnun Kommúnista- flokks íslands 1930 var því m. a. lýst yfir, „að landið verður aldrei raunverulega sjálfstætt fyrr en verkalýður og bændur'' (les: Flokkur- inn) „hafa tekið völdin og gengið í bandalag við alþýðu ríki annarra landa" þ. e. Sovétríkin). Flokkurinn taldi höfuðmark sitt „að kollvarpa auðvaldsskipulaginu og skipuleggja verkalýðsvöld með ráðstjórnarfyrirkomu- lagi" (sjá bókina: „Hvað vill KFÍ ', 1931, bls. 51). SOVÉT—ÍSLAND Kommúnistaflokkurinn rak ætíð mikinn áróður fyrir verzlunartengslum íslands við hinn „kreppulausa þjóð- arbúskap Sovétríkjanna." Ofan á alla eymdina, sem kreppan skapaði á íslandi, bættust óöruggir og lélegir markaðir erlendis. Það var því — og er enn þann dag í dag — brýn nauðsyn, að skapa trausta markaði erlend is fyrir útflutningsvörur ís- lendinga. Kommúnistar hömruðu þá á því, að eina leiðin út úr ógöngunum. væri verzlunartengsl við Sovét- ríkin. „Verzlun íslands er að líða undir lok", sagði Einar Olgeirsson í tímaritinu „Rétti'' árið 1935. Núverandi sjálfstæði íslands væri ekki annað en vald auðvaldsins. Því þyrfti að gera byltingu. Yfirvofandi væri gjaldþrot ríkisins og enski imperíal- isminn gæti tekið ísland. Byltingin væri „leið út úr kreppunni". Eftir byltinguna yrði ísland raunverulega sjálfstætt. England þyrði ekkí að gera árás á landið — Sovét—ísland — vegna inngöngu þess í Sovét-banda lagið og vegna hættu á styrj öld. („Réttur" 1935, nr. 5). AMERÍSKI MAMMON Árið 1937 segir sama rit: „Nú eru Norðurlönd óðum að sjá, að Sovétríkin eru eina trygga stoðin, sem þau geta treyst til verndunar þeim gegn yfirgangi Þýzkalands''. ¦*"' Arnór Hannibalsson Eftir seinni heimsstvrjöld- ina var hinn „ameríski Mammon" kominn í stað Þýzkalands. Sósíalistaflokkn- um bar þá að „hindra að járnhæll hins ameríska Mammons fái traðkað gæfu íslenzku þjóðarinnar í svað- ið, eyðilagt frelsi vort og gert ísland að flagi fyrir stríðsnaut sín" („Réttur'- 1949). Á sama ári !ýsír rit- stjóri „Réttar" yfir andstöðu við Marshall-áætlunina, vegna þess, að hún gerði ekki ráð fyrir viðskiptum í austuíveg. Hann ræðir þar um hinn „kreppulausa þjóð- arbúskap' og telur markið, að helmingur af útflutningi íslendinga fari til alþýðu- ríkja. NÝJAR BÆTUR Á GAMALT FAT Þær hugmyndir, sem rit- stjóri „Réttar" hefur verið að lýsa undanfarna daga í málgögnum sínum, eru því langt frá því að vera nvjar. Að vísu er talið um ..bylt- ingu" fallið úr sögunni, en kjarninn er sá sami. „Baráttan stendur um hvort ísland skuli halda efna hagslegu sjálfstæði sínu eða verða á ný undirorpið er- lendu auðvaldi'", heitir grein eftir ritstjórann í „Þjóðvilj- anum" þann 15. sept. sl. Auðvaldið, sem barizt er gegn heitir nú ekki hinn „am eríski Mammon" heldur olíu hreinsunarstöð og alúmín- íumverksmiðja. Sé þessi kal- eikur burtu tekinn, blasir við markaðsöryggi og björt framtíði Sovézkt lán til raf- orkuframkvæmda gegn því að vélar séu keyptar þar og greitt í íslenzkum afurðum, allt að því ótakmörkuð kaup á niðurlagðri síld. Þar með væri hinni „íslenzku stefnu'' borgið og viðskiptin við Sov étríkin aftur orðin „horn- steinn efnahagslegs sjálf- stæðis vors". AÐGÖNGUMIÐI AÐ RÍKISSTJÓRN? Vel er, ef íslenzku atvinnu lífi getur orðið að gagni slíkt efnahagssamstarf, sem þarna er lofað. Enn hefur ekkert Frh. á bls. 7. konar óljósa „samfylkingu", þar sem þaS er tryggt, aS kommúnistar hafi tögl og hagldir. Mikíll meirihluti sósíalista úti um allt land á ekki leng- ur neitt sameiginlegt meS þessum hópi einangrunar- sinna í Reykjavík. Þeir vilja ekki rjúfa samstarfiS innan AlþýSubandalagsins og hverfa ásamt meS Einari Ol- geirssyni aldarfjórSung aft- ur í tímann. Þeir hafa gert hverja ályktunina á fætur annarri á flokksþingum Sósí alistaflokksins um aS efla beri og styrkja AlþýSu- bandalagiS, skipulagslega og á annan hátt. í' hvert skipti hefur formanni flokksins, rrieS aSstoS Sósíalistafélags Reykjavíkur, tekist aS koma í veg fyrir aS nokkuS yrSi úr framkvæmdum. Sundrungaröflin innan Sósíalistaflokksins búa sig nú undir a3 láta til skarar skríSa. Þau búast viS aS verSa í meirihluta á næsta flokksþingi Sósíalistaflokks- ins, í fyrsta sinn frá því aS samstarfiS innan AlþýSu- bandalagsins hófst. Moskvu viSræSur Einars Olgeirsson- ar og félaga, í algeru um- boSsleysi flokksins, sýna, aS þeir svífast einskis og eru reiSubúnir aS hverfa 25 ár af tur í tímann og gera Sósíal istaflokkinn aftur aS ómeng- uSum kommúnistaflokki. Þeir menn innan Sósíalista- flokksins, sem af eínlægni vilja raunverulega vínstri- sameiningu, verSa nú aS kunna aS draga af þessu réttar ályktanir. AlþýSu- bandalagiS í sinni núverandi mynd, er ekki varanlegt. Þeir verSa aS vera undir þaS búnir, aS senn dragi til stórtíSinda. J. Frjáls þjóíS — föstudaginn 18. september 1964.

x

Frjáls þjóð

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls þjóð
https://timarit.is/publication/311

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.