Frjáls þjóð


Frjáls þjóð - 05.12.1968, Blaðsíða 8

Frjáls þjóð - 05.12.1968, Blaðsíða 8
MORGUNBLAÐIÐ GERIR SIG AD VIOUNDRI Fær fyrfr hjartað vegna greinar í skolahlaði og hefur í frami hinn dólgslegasfa munnsöfny^ Ungir menntjsem ekki eru andvana fæddirítil sálarinnar, hafa löngum litiSíheiminn fersk ari augum, en þeiir, sem orSrrir eru sigggrónir á sitjandanum viS aS bæla hina borgaralegu hægindastóla. Það er gamal- kunnugt fyrírbrigði, aS ungir menn eru oft reioir. Þeim blæð ir í augum ýmis konar órétt- læti og fíflskapur, sem hinir eldri eru löngu hættir aS sjá vegna vanabundins sljóleika. Stundum eru þó skoðanir unga fólksins fáránlegar og mark- litlar, en hitt mun þó tíoara, ii8 barniS sjái fyrst aS keis- arinn er berrassaSur. SKÓLABLAÐ KEMUR ÚT Fyrir nokkru kom út í Menntaskólanum viS Hamra- hlíð blaoið Beneventum. I rit- stjórnargrein þess er rætt á all nýstárlegan hátt um frelsið og valdiS, og segir þar m. a., aS eigi frelsi og friður aS vera raunveruleg hugtök, verSi kúg- Og borgin hló un og valdbeiting og allt sem heitir lög aS hverfa, ásamt siSa þvingunum og fordómum. Hug myndir þessar mega aS vísu ÓLEYFILEG FRIHEDS PRINCIPÍA Upptök íslenzkrar leik- listar má rekja til Herra- nótta Latínuskólans. Skóla piltar héldu lengi þeirri venju aS skipa sér í virS- ingarstöður eftir sætum sín um í skóla. Efsti maður í Geir hiskup Vídalín: Bann til vonar og vara efra bekk (supremus) var krýndur konungur, en þeir, sem næstir honum voru, urðu stiftamtmaður, biskup og dómendur. Um aldamótin 1800 urðu þau atvik, sem leiddu til þess, að Herranótt skóla- pilta var bémnuð. Árni Helgason stiftprófastur í Görðum segir svofrá þess- um atburðum: „endaði há- tíðin (þ. e. Herranóttin), svo, að sá krýndi kóngur lagði niður völdin, þakkaði sínum Magnater sæmd þá, sem þeir hefðu gert sér með því að vekja sig til kóngs, en sagðist nú ekki vilja vera meiri en þeir, heldur bara í samfélagi við þá og eftir megni með þeim efla ríkisins heillir. Þetta hneikslaSi, aS svona var aS farið vissa menn, héldu hér stæði til revolution eins og þá var á ferS í París." Um þetta „reginhneyksli" urðu bréfaskipti milli yfir- valda skólans. Þannig segir Geir biskup Vídalín í bréfi til Ólafs Stefánssonar stift- amtmanns: „Ég hefi lesið conceptið ígegnum oftar en eiriu sinni og segi það satt, að ég hefi þar ekkert orð fundið, regtandi til að lasta monarchiska Regjering eð- ur til aS uppvekja óleyfi- leg Friheds Principia. — Aungvu síSur hefi ég hreint neitað þeim af piltunum, sem nú fyrir skemmstu báSu um mitt leyfi til nýs herranóttarhalds aS gefa mitt samþykki til þess, þar ég vildi að þeirra jafnvel saklausa gaman ekki gæti veriS nokkrum til. hneixlis." kallast allróttækar, eSa öllu fremur settar fram á nokkuð hressilegan hátt, enda var ætl- un ritstjóra sú, aS koma af stað umræðum um þetta mál í skólablaíSinu, þar sem hann vissi aS margir yrSu þessu ó- sammála. MORGUNBLAÐIÐ FÆR FYRIR HJARTAÐ Nú víkur sögunni niður í MorgunblaS. Þar sitja menn aS vanda alvöruþrungnir í sál- inni og hálfkiknaSir undir þeirri ábyrgð, sem þeir bera á öryggi og siSferði borgaranna. Þeim er það ljóst, aS í Mennta- skólum landsins er aS grafa um sig átumein kommúnisma og guSIeysis. Þeir hafa lengi haft vakandi auga á samsæris- pukri þessara aðila. SíSast í fyrra IjóstuSu þeir upp um hóp skálka á Akureyri, sem hafSi vélaS þeirra eigin útburS arbörn til að bera í hús óhróður um líknarstörf Bandaríkjanna í Víetnam. Nú berast þær fréttir, aS í Menntaskólanum viS Hamra- hlíð hafi komiS út blaS, sem boSi skoðanir, er ógna öryggi borgaranna. Matthías ritstjóri Jóhannessen, sem er oddviti siSgæzlumála þar á bæ, bregS Hinn mikli dýrbítur f sauðahjörS drottins. ur hart viS og sendir út af örk- inni öruggan fulltrúa sinn til aó hafa uppi á eintaki af blaði þessu. Fulltrúinn þeysir úr hlaSi, hörkulegur á svipinn, skynjar mikílvægi sendiferSar innar, er þó meS geig í hjarta, því hann stefnir á'fund illræS- ismanna. Eftir allmikla leit kemur hann á kaffihús þar sem löngum sitja síShærðir menn og skeggjaðir og brugga þjóS- félaginu launráS. Hjá þeim fær hann loks eintak af blaS- inu en ljótt finnst honum ausrna ráð þeirra og varhugavert. MORGUNBLAÐIÐ FÆRIST í HAM Daginn eftir þessa atburði birtir MorgunblaSið ritstjórnar grein Beneventum í heilu lagi, segir aS vísu fátt um hana, en allur er svipur blaSsins þennan dag þrunginn alvöru og á- hyggjum. Daginn eftir fer allt í upp- nám í Morgunblaoinu. Kelling ar af báðum kynjum lostnar skelfingu og hneykslun biSja blaðið aS vera sem fyrr hinn góSa hirSi hjarðar sinnar og vernda sig fyrir þessu skelfi- lega samsæri alheimskommún- ismans. Matthías ritstjóri, hinn mikli musterisriddari lýðræSis- ns, bregst ekki fremur en fyrri dagnn. I leiSara blaSsins þenn an dag verSur allt annað aS víkja, jafnvel forsætisráSherra fær ekki sinn /venjulega skammt af hlýjum orðum. Þess í staS smella þar orð Matthías- ar eins og svipuhögg á baki HamrahlíSarritstjórans: Hann er stimplaSur lögreglu hatari: „Hann lítur á þá, sem halda uppi löggæzlu í landinu, sem óvini skólaæskunnar og hins íslenzka þjóSfélags." Efast er um geðheilsu hans: „HvaS er aS gerast í huga þess unga manns, sem slíkum kenningum heldur fram? Reynt er aS orða hann viS afbrotafaraldurinn í landinu: „UndanfariS hefur verið ó- venjumikiS um margskonar af brot hér á landi. ÞjófnaSur og gripdeildir, innbrot og árásir á gamalt fólk hafa veriS svo aS segja daglegir viðburSir . . . Yfirleitt hafa þaS veriS ungir piltar, sem að þessum ósköp- um hafa staSið.'* Reynt er aS etja yfirvöldum skólans á hann: ,,Það er vissulega rík ástæSa til þess aS forustumenn þess- arar menntastofnunar og skóla mála yfirleitt láti greinina ekki fram hjá sér fara án þess aS grafast fyrir um, hvaS á bak við hana liggur." Matthías lætur hér staSar numiS, vandlætingin hverfur úr andliti hans en yfir þaS fær- ist friðsæll svipur þess manns, sem þykist hafa unnið gott verk og guSi þóknanlegt. LIÐSAUKI BERST Matthías ritstjóri er aS vísu um margt einstakur maSur, én enginn skyldi þó ætla, að hann berjist einn síns HSs hinni góSu m Grjótkast úr glerMsi? baráttu viS óvíni ljóssins. Skammt frá Morgunblaðshöll- inni á annar maSur aSserur sitt og er hann engu óvaskari þeg ar vinna þarf bug á nfShögg- um, sem gnaga rætur þjóð- félagsins. Hann veft af eigin reynslu, að fátt veldur upp-' 'komnum og ábyrgum mSnnam meira hugarvSi ea hugsa r3 strákslegra skrifa sinna í æsku. Hjarta hans fyffist \>m meS- aumkun, þegar hann fsértBr um þorparaleg skrif FfeHWKa- hlíSarritstjórans. Þessum uagj- ingi verSur hann að bjarga. MorgunblaSiS tekrar þeim jafnan opnum örrrmm, sem. leiSbeina vilja umkomulirlum unglingum veginn fram hjá tál snörum alheimskommúnism- ans. ÞanSað beinir hinn góSi maSur, sem reyndar er enginn annar en lögreglustjorinn í Reykjavík, ferS sinni og fær greiðlega inni á síðum blaSsins. ÞaSan berast orð hans alvarleg en þó full af föSurlegri mildi: „MeS lögum skal land byggja. Kenningar þær, sem fram koma í ritstjórnargreininmi, hyggjast á ranghugmyndum, sem kennurunum ber aS JeiS- rétta og löghlýSnum borgur- um að andmæla kröftuglega." ; AS ræSunni lokinni takast, þeir Matthías þétt í hendur, h'ta hvor 4 • annan meS gagn- Framhald á bls. 3. Fimmtudagur 5. desember 1968

x

Frjáls þjóð

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Frjáls þjóð
https://timarit.is/publication/311

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.