Tíminn - 24.10.1970, Blaðsíða 7

Tíminn - 24.10.1970, Blaðsíða 7
LATOARDAGCR 24. ©któiber 1970. TIMTNN ... ÞIRIGFRÉTTIR Ásgeir Bjarnason um frumvarp ríkisstjórnarinnar um lífeyrissjóð bænda Framkvæmd málsins á að vera þannig að bændur telji sig hafa mikið gagn af EB—Reyfcjavík. Frumvarp ríkissljórjiarinnar um stofnun Kfeyrissjóðs fyrir bænd- ur var til 1. umræðu í efri deild í fyrradag. Magoús Jousson, fjar- málaráÍfhe-Ta, fylgdi fnHmvarpinu úr hlaði, en auk hans tók Ásgeir Bjarnason tíl máls. Magnús Jónsson (Sí) gerði grein fyrir framvarpiau, og sagði að um meiri vaada væri að ræða, þeg ar stofna síkyldí HJeyrissjóð bænda, heldur en aðra lífeyris- sjóði, þar sem un væri að ræða atvnmurekendw: og laun- þega. Ásgefr Bjarnason (F) þafckaði í ispplrafi máls síns fj^málaráðh. fjtrir að faafa lagt þetta framvarp fBam. Mætti með sanni segja, að BEeyrissjóðuT bænda ihefði lengi -werið ósfcadraumuf þeirra og von- asidí væri, að þegar til fram- ksiæfndaiiiia kæmi yrði þetta mál á J>amn hátt, sem bæodur teldu sig bafa mifeið gagn að og efcki sízt Ibændur framitóðarrnnar, því að eins yrði með þenoan Iffeyrissjóð og aðra, að það tæki sinn tíma að byggja hann upp, þannig, að hann gæti sinnt þeim fyllstu skyld um, sem lífeyrissjóðir almenat gætu, þegar þeim hefði vaxið fisk ur um hrygg. — Síðan sagði Ás- geir m.a.: Óljóst hver mótaðilinn er „En frv. þetta um lífeyrissjoð bænda er fyrst og fremst ávöxt- ur af frv. því, sem samið var af milliþinganefnd, sem búnaðarþing kaus 1969, og í þeirri nefnd áttu sæti Sigurður Líndal bóndi á Lækjamóti, sem bar þessa till. um lífeyrissjóð bænda fram á búnaðar þingi 1969, og með honum voru kosnir í nefndina þeir Gunnar Guðbjartsson, formaður Stéttar- sambands bænda, og Lárus Ágústsson, bóndi i Miðhúsum. Síðan, eftir að Stéttarsambands- fundur hafði verið haldinn, var fjölgað í þessari nefnd, og kom þá Páli Diðriksson bóndi á Búrfelli í nefndina. Þessi nefnd gekk frá allýtarlegu frv. ásamt greinargerð, og er það frv. uppistaðan í því L Á ÞINGPALLI jc Gísli Guðmundsson (F) liefur lagt fram á Alþingi fyr- irspurn til heilbrigðismálaráð- herra þess efnis, hvað líði fram kvæmdum tveggja þingsálykt- aiia frá 22. apríl 1970, um bætta læknaþjónustu í strjál- býli og nm endurskoðun á ýms um 'þáttum heilbrigðislöggj'af- ar. •fc Ennfremur hefur Gfeli Guðmundsson lagt fram fyrir- spum til rikisstjórnarinnar þess efnis hvað rannsóknum líði, sem unnið hefur verið að, á möguleikum til notkunar raf orku til upphitunar. •fc Þá hefur Gísli Guðmunds- son lagt fram fyrirspurn til samgöngumálaráðherra er hljóðar svo: „Hvað líður fram- kvæmdum þingsályktunar frá 27. marz 1968 um strandferð- ir norðanlands og útgerð strandferðaskips frá Akureyri. •k Hannibal Valdimarsson (Sfv) hefur lagt fram á Al- þingi tvær fyrirspurnir. Önnur er til heilbrigðismálará'ðherra um byggingu fæðingar- og kvensjúkdómadeildar við Land spítala íslands. Hin fyrirspum in er til menntamálaráðherra, um úthlutun fjárveitinga til jöfnunar námskostnaðar skóla- fólks. •k Lögð hefur verið fram á Alþingi þingsályktunartillaga um rannsókn á jafnrétti þegn- anna í íslenzku þjóðfélagi. — Flutningsmaður er Magn'ús Kjartansson. it Þingmenn Reykjaneskjör- dæmis hafa lagt f ram á Alþingi þingsályktunartillögu um lagn- ingu varanlegs slitlags á vegi á Reykjanesskaga. Tillagan hljóðar svo: — Alþingi álykt- ar að fela samgöngumálaráðu- neytinu að hefja nú þegar und- irbúning að lagningu varanlegs slitlags á vegina til verstöðv- anna á Reykjanesskaga og kanna jafnhliða leiðir til fjár- mögnunar og gera tillögu til Alþingis þar að lútandi. 1c Gísli Guðmundsson, Sigur- vin Einarsson, Gunnar Gísla- son, Friðjón Þórðarson og Jónas Pétursson, hafa lagt fram þingsályktunartillögu um stuðning við æðarrækt. Er til- lagan þess efnis, að Alþingi álykti a'ð fela ríkisstjóminni að láta athuga, á hvern hátt bezt verði unnið að stuðningi við ræktun og verndun æðarfugls. — Sérstaklega láti ríkisstjórn- 'n nú þegar endurskoða ákvæði taga um eyðingu svartbaks og annarra va-fugla, með það fyr ir augum að beita raunhæfari aðgerðum en hingað til hefur verið beitt í þessum efnum. — "í»essi tillaga var flutt á síðasta bingi, en varð ekki útrædd. Ásgoir Bjarnason ...... . frv, sem hér er til umræðu á Al- þingi. En eias og hæstv. fjároaálaráð- herra drap á, er við meiri vanda að etja, þegar stofna skal lífeyris- sjóð bænda, heldur en þegar stofan skal aðra lífeyrissjóði, þar sem um er að ræða atvinnyrek- endur og launþega. Það liggur nokkurn veginn ljós fyrir, hver mótaðilinn er, en hér er það hins vegar ekki, þar sem um lífeyris- sjóð bænda er að ræða. Þó held ég, að í meginatriðum í þessu frv. sé stuðzt við þau lög, sem til eru um lífeyrissjóði, og sömyleið- is höfðu þá nýlega verið gerðir samningar á milli Alþýðusam- bands fslands um kaup og kjör og myndun lífeyrissjóðs fyrir verka- menn. Einiiig er í þessu frv. stuðzt við þann lífeyrissjóð, sem nýlega hefur verið myndaður fyrir verka menn. Fá ekki réttindi í Mutfalii víð greiðslur 'En margt er og verður sameigin- legt um lífeyrissjóði, hver sem í hlut á, en sjóðsmyndanir hljóta alltaf að taka sinn tíma tíl að geta veitt full réttindi og ekki sízt hér á landi, þar sem taumlaus verð- þenzla hin síðari ár rýrir spari- fé og alla sjóði mjög mikið með hverju ári sem líður. En mér sýnist á frv. þessu, að ekki sé mjög frábrugðið tneð líf- eyrissjóðsréttindi og í öðrum líf- eyrissjóðum, nema að því leyti, að yfirleitt mun það vera þannig í lífeyrissjóðum, að menn öðlast róttindi samkvæmt þeim greiðsl- uai, sem þeir inna af hendi í hlutaðeigandi lífeyrissjóðum, En hér gegnir öðru máli. Sam- kvæmt þessu frv. öðlast menci ekki réttindi i hlutfalli við þær greiðslur, sem þeir inna af hendi í lífeyriísjóðinn, vegna þess að hcr er gert ráð fyrir svoköllu'ðu ¦stigakerfi, þannig að sá, sem aldrei, eða hefur það litla fram- leiðslu, að hann innir ekki af hendi fuHa greiðslu til sfóðsins, öðlast í raun og veru meiri rétt- indi en þær greiðslur segja til ¦uoj, sem hana hefur innt af h'endi. Og aftur á móti sá, sem hefur mikla framleiðslu, er stórbóndi, eins og maður segir, fær ekki réttindi í hlutfalli við greiðsl- ur, sem hann hefur innt «f hendi í lífeyrissjóðinn. Þarna ,er um nokkurn jöfnuð að ræða til að brúa þann mikla aðstöðumun, sem er á milli einstakra bænda innan bændastéttarinnar. Ég vil, að það komi skýrt fram strax, að ^þetta er ósk bændanna sjálfra og þeirra samtaka, að það sé gerður þarna nokkur jöfnuður á milli- Hygg ég, að i tillögum bænda- fulltrúanna ,sem áttu sæti á mþn.,- hafi verið gengið nokkra lengra í þessa jöfaunarátt en þó þetta frv. gerir ráð fyrir.. Ýms ákvæði frumvarps- ins óljós Það eru að sjálfsögðu ýms ákvæði í þessu frv., sem eru óljós og þurfa mikillar athugunar við, og vil ég sérstaklega í því sam- bandi benda á 11. gr. frv., sem er mjög óljóst orðuð og þarf frekari skringa við. En vafalaust er þarna um að ræða margt fleira, og ég get tekið það fram, að ég hef ekki ýtarlega kynnt mér þetta frv., en við fljótan yfirlestur virðist vera ýmislegt, sem þarf nánar að tilgreina, og vera má, að það hafi verið hugmynd þeirra, sem sömdu frv., að reglugerðir kvæðu nánara á um það, sem mjög er óljóst í frv. sjálfu. En þó þarf að vera fótur fyrir því, sem í reglugerð er sett, það þarf að vera fótur í lögunum sjálfum. Fjáröflunin En það, sem ég vil aðallega gera hér að umræðuefni, er fjáröflun í lífeyrissjóð bænda. Þar hljóta að gilda a'ðrar reglur en almennt um Iífeyrissjóði, vegna þess að bændur eru bæði í raun og veru atvinnurekendur oct eigin verka- menn. Aðalreglan í lífeyrissjóðum er sú, að atvinnurekandinn borg- Laugavegi 38 og Vestmannaeyjum. Brjóstahöld Ujaðmabelti iJndirföt ar 6% af kaupi hlutaðeigaadi að- ila, en sá, sem á launum er, borg- ar 4%, þannig að það eru yfirleitt 10% aí launum sem reana í lífeyrissjóð, og eins og ég gat um áðan, er þetta auðvelt, þegar um tilgreinda atvinnurekendur er að ræða og starfsmenn hjá iþeim. Og ýmsar þjóðir, sem hafa komið sér upp lífeyrissjóðum undir svip- uðum kringumstæðum og hér um ræðir, eins og lífeyrissjóðum hjá bæadum, hafa mætt þessu misjafn lega, en ég vil )»ðnda á það, að t.d. Finnar, sem hafa stofnað líf- eyrissjóð bænda, borga mótfram- lagið miög verui. leyti, að ég ætla, úr ríkissj. En í frv. því, sem hér um ræðir, er samkvæmt 7. gr. frv. gert ráS fyrir, að kvæntur bóndi borgi 4% af hálfum öðrum laun um samkv. verðlagsgrundvallar- verði landbúnaðarvara næsta haust á undan. Og í greinargerð frv. frá a;l. voru, á bls. 13, er gert ráð fyrir, að þessi meðallaun, sem þar um getur, séu 214 þús. kr., eða hálf önnur laun 321 þús. kr., og 4% af því muadu því vera 12.840 kr., eða nálægt 13 þús'. kr., sem væri framlag hjónanna sjálfra í lífeyrissjóðinn. Og ef maður reiknar með þeim verðhækkunum, sem orðið hafa síðan, mundi þessi upphæð vera sem næst 15 þús. kr. á næsta ári, 1971, eða sem næst 20%, eins og verðlagsgrund- völlur hæfckaði á s.l. ári. Iðgjöld skulu samkvæmt áfcvæðum til bráðabirgða hækka úr einum fjórða á fyrsta ári í fullt iðgjald á fjórða ári, þannig að innaa fjögurra ára frá því að lífeyrissjóð ur hefur starf, borga bændur fullt iðgjald í sjóðinn, eins og 7. gr. frv. gerir ráð fyrir. í greinargerð frv. í fyrra segir ennfremur, að fullt iðgjald og mót framlag muni vera 90—100 millj. kr. á ári,;^miðað við þágildandi verðlag. En ekki er ósennilegt, miðað við núgildandi verðlag, að ársiðgjald og mótframlag nemi 120 millj. kr. Þessi tala er að vísu ónáfcvæm og getur orðið mua hærri, en það er erfitt að reikna þetta náfcvæmlega, vegna þess að það er margt, sem hefur þarna áhrif á, og reynslan ein sker úr um það, hve mikið fcann að falla í þennan sjóð á ári hverju, þegar fullt iðgjald rennur honum til handa. Bæði eigið iðgjald og mót framlagið á að fcoma í lífeyrissjóð í gegnum verðlag búanaa." ^h/2sinnum lengri lyssng neOex 2500 klukkustunda lýsing við eðlilegar aðstæður (Einu venjulegu perurnar framleiddar fyrir svo langan lýsingartíma) NORSK ÚRVALS HÖNNUN Heildsala Smásala Einar Farestveit & Co Hf Bergstaðastr. 10A Sími 16995

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.