Tíminn - 08.01.1972, Blaðsíða 8

Tíminn - 08.01.1972, Blaðsíða 8
TÍMINNÍ IrAUGARDAGUR 8. Janúar 1972 ,,Ég vil að sem mestur hluti landsins sé Idæddur gróSri og sem beztum gróðri fyrir sauökindina." rfum að ná þeim 10-15% bænda, r búskaparstefnu íslenzkir bændur hafa unnið að andgræðslu með því að auka af- urðir eftir hvern grip og með þeirri miklu ræktun, sem fram- 'cvæmd hefur verið á landinu síð- ustu 50 árin. Þetta kom m.a. fram í viðtali. >em blaðamaður Tímans átti fyrir kömmu við Svéin Hallgrímsson, iauðfjárræktarráðnnaut, um land- 'ræðslu og náttúruverndarmál. Sveinn nam við Búfræðiháskól- inn í Ási í Noregi og starfar hjá iúnaðarfélagi íslands. — Afstaða mín er nokkuð ólík ifstöðu þeirra landgræðslumanna, ;em þú hefur þegar talað við, ;agði Sveinn Hallgrímsson í upp- íafi samtals okkar. — Ég er sauð- járræktarráðunautur og í for- ;vari sau'ðkindarinnar þegar á hana r hallað. — Hefur þú þá ekki áhuga á andgræðslu? — Jú, vissulega. Ég er áhuga- naður um landgræðslu. Ég vil að ;em mestur hluti landsins sé clæddur gróðri og sem beztum >róðri fyrir sauðkindina. — Hvað vilt þú að gert sé í andgræðslumálum? 1 — Mín hugmynd í sambandi viö appgræðslu er fyrst og fremst :engd því að skapa betri bithaga 'yrir það búté. sem er í landinu. /ið eigum ekki að hafa mjög nargt búfé, satt að segja finnst nér að við eigum að hafa eins 'átt búfé o> við möjmlega getum. Tn eftir því seim færra fé er í íögum Því vænr.a verður það. Það er í mínum augum grund- 'allarhugmynd að hafa sem fæst lúfé. Þegar fækkar í Dithaganum, )á getur búféð tcKið meJrihluta æðu sinnar í úíhaganum og það 'in þess að skerða 1-ann. Sauðfé er ákaflega vandfýsið á jeit, og þrífst alls ekki nema það iigi kost á að fá einmitt þann ^róður, sem þa'ð sækist eftir. Þetta pit'a bændur. Þeir vita að s.-l'tSC /elur plöntur og þrífst ekki al- nennilega nema það hafi þær ilöntur, sem það vill helzt. Hagkvæmir búskaparhættir — Ertu þá ánægður með ástand- ð eins og það er? — Nei, það er ég ekki. Og ég el að í vissum sveitum og lands- ilutum gætu menn búi® miklu hagkvæmar og skapað sér befai af- Sveinn Hallgrimsson komu með því að hafa færra búfé og breyta búskaparháttum. Með breytingu á búskaparháttum á ég einkum við tvennt, að fá meiri arð eftir hvern grip og að nýta land- ið betur. / — Eru bændur hlynntir þessari stefnu? — Já, já. Það hefur mikið áunn- izt, og þessi stefna hefur verið ríkjandi í búskap á íslandi síðast- liðin 30—40 ár og jafnvel lengur. Henni hefur verið misvel tekið eftir landshlutum. En sennilega fylgja 80—85% bænda Þessari stefnu. Þeir hafa fylgt henni með því að auka afurðir eftir hvern grip og með þeirri ræktunarstefnu, sem fylgt hefur verið síðustu 50 árin en hún hefur létt fóðuröflun- inni af úthaganum bæði í gegn- um beit og slátt. — En þú segir ef til vill betur má ef duga skal? — Já. Ég tel að alveg skilyrð- islaust eigi að stefna að því að ná lfka þessum 15—20%, sem ekki fylgja þessari stefnu, — og ég er sannfærður um, að allir fylgis- menn hennar halda áfram á sömu braut. Kannski fækk- þeir búfé sínu, ef þeir sjá sér fært, og vinna þannig að gróðurvernd eins og þeim er frekast unnt. En þessi stefna er sú mesta gróðurvernd, sem ég get hugsað mér og jafn- framt skynsamlegir búskaparhætt- ir. — Nú telja margir náttúru- vei-ndarmenn, að of margt sauðfé sé í landinu. Hver er þín skoðun á því? — Ég gæti vel hugsað mér, að rétt væri að fjölga ekki sauðfé, og í sumum landshlutum fækka því, um leið og bændur reyndu að auka afurðir hvers grips. ,. , i ......¦ sáíiæJe 19 ugcriva Friðun getur valdið ofbeit — Hvaða augum lítur þú á að viss svæði séu friðuð og afgirt t.d. fyrir sauðfé, til gróðurverndar? — Ég er í sjalfu sér á móti því að friða land til verndar gróðri með því að girða Það af. Skoðun mín er, að með því sé stuðlað að of nýtingu gróðurs á nálægum lands svæðum. — Hvaða fleiri hugmyndir hef- ur þú um landgræðslu og skipu- lega nýtingu landsins? — í því skyni að nýta landið skynsamlega álít ég að rétt væri að taka upp beitarhólf. Þannig mætti beina hrossabeit í auknum mæli á votlendar mýrar, t.d. á vorin. Nú ganga hross hins vegar laus um allt iand og taka einmitt þann gróður, sem sauðkindin vill. En með því að stjórna hrossabeit- inni á áðurnefndan hátt gætu önn- ur gróðurlendi, sem ef til vill eru viðkvæm og ofbeitt, náð að jafna sig og verða gott sauðfjárbeitiland. *'— Sumir, vilja' alvég burt með Hrosstr afréftum?er það'þín skoð- un? — Mér finnst við eigum a© hafa okkar hross áfram. En við eigum að stjórna hrossabeitinni, eins og nýtingu íandsins almennt og fá þannig meiri afrakstur af því. Þetta gæti stuðlað að því að svæði, þar sem gróður er viðkvæmur greru jafnvel upp af sjálfu sér. Skipuleg stjórnun beitarinnar er mikilvægur þáttur í því að vernda og nýta gróðurinn. Heildarþróunin í gróðurverndarátt Annars' hef ég takmarkað til framkvæmdar landgræðslumála að leggja og vil sem minnst um hana segja. Landgræðsla er ekki mitt fag, en ég er mjög fylgjandi hvers konar gróðurverfcd. Mitt meginsjónarmið er það, að hver bóndi í landinu hafi eins fátt búfé og hann treystir sér til að komast af með til að tryggja afkomu sína. Og þetta gildir um allt land. Misjafn vænleiki fjár Við vitum aið Það kostár 4- kveðna peninga að fóðra kindurn- ar yfir veturinn, frá því í nóvem- ber fram í maí, júní. Ef við höfum lélegt beitiland, þar sem er of margt fé, hvort sem þar er gróður- eyðing eða ekki, fáum við lélega dilka. Við fáum það hins vegar borgað í göðum afurðum ef við höfum góð beitilönd og það er til- vinnandi að kosta nokkru til um vetrarfóður í því skyni. . Mývatns- sveit er ekki ó'ilgengt að bændur fái 30 kg af kiöti eftir hveria á að hausti, enda er þar fátt í högum og fé vel fóðrað yfir veturinn. Sama er að segja um fleiri svæði, svo sem Kirkjubólshrepp í Stranda sýslu. En við vitum Ifka, affl þar sem sumarhagar eru lélegir, hvort sem þar er of margt í högum eða þeir eðlislélegir, þá gagnar ekki að fóðra Vel yfir veturinn. Það eitt nægir ekki til að sami vænleiM fjárins náist eins og þar sem beit er góð. Því miður eru dæmi um heila hreppa og jafnvel sýslur, þar sem aðeins fást 12—13 kg af kjöti eftir hverja á. Þarna munar meira en helmingi á mismunandi landssvæðum, g þessi dæmi finnst mér stýðja ótvírætt þá búskapar- stefnu, sem hér hefur veri® gerð að umræðuefni. Ég vil að lokum taka lað fram að mér finnst heildarþróunin í bú- skaparmálum að undanförnu hafa verið í gróðurverndarátt. Og ég tei að engin stétt í landinu vinni meira gróðurverndarstarf en bændurnir. IFDSDÐiIlHBDSII/a SAFNARIiyN VWWV\i'V ÍSLAND 1972 Samkvæmt fréttatilkynningu frá Póststjórninni, hafa eftir taldar frímerkjautgáfur verið ákveðnar á árinu 1972. 1. Frímerki í einu verðgildi að upphæð kr. 250,00. Verður , á merkinu mynd af fjallinu Heirðubreið. Prímerkjasiafnar- ar hljóta að vona, að þarna verði um grafið merki að ræða, því að með nútímatækni er svo lítill vandi að falsa ljós prentuð merki. Þegar 6 senta merki með mynd Eisenhovers nsM. fölsuð í Bandaríkjunum, hvað þá um 250,00 króna frí merki á fslandi. 2. Evrópufrímerkin koma svo út 2. mai eins og víðast ann- ars staðar. Þau eru að verðgildi 9,00 kr. og 13,00 kr. Merkin eru að þessu sinni teiknuð af finnanum Paavo Huovinen. 3. Tilskipun um sveitarstjórn á fslandi 100 ára. Af því til-' efni verður gefið út eitt frí merM, að verðgildi 16,00 kr. teiknað af Gísla B. Bjöirnssyni. Útgáíudagur er óákveðinn. 4. Ylræktar verður einnig minnzt á árinu, svipað og fisk iSnaSur 1971. VerSgildin verSa 4, 6,00, 8,00, 21,00 og 40,00 kr. Vonandi verða ekki nein mis- tök þar eins og með Kyrra- hafsrækjuna á 20,00 kr. merk- inu. 5. Þá er ákveSið, að gefa út líknarfrímerki í tveimur verð gildum síðast á\ árinu. Bendir þetta til, að Rauðakross merk in séu langt komin í sölu, og væri mönnum því vissara, að fara að tryggja sér þau. Nánar verður svo tilkynnt um hverja útgáfu síðar. Það eru miklar og góðar framfarir á s. 1. árum, að ut skuli gefnar tilkynningar hverju sinni um nýjar útgáf- ur fyrirfram Hins vegar gerð ist sá furðulegi hlutir að hafi öllum fjölmiðlum verið send fréttatilkynning í ár, þá hefir hún ekki fundizt hjá Tímanum, þótt leitað væri með logandi ljósi. Varð ég því að tryggja mér ljósrit af henni, svo að hægt væri að birta frétt ina. Þetta þarf að laga. Sigurður H. Þorsteinsson.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.