Tíminn - 30.06.1972, Blaðsíða 15

Tíminn - 30.06.1972, Blaðsíða 15
Föstudagur 30. júni 1972 TÍMINN 15 Sherlock Holmes var ávallt þeirrar skoöunar, aö ég ætti að skrá frásögnina um hina fáheyrðu atburði varðandi pró- fessor Presbury. Helzti til- gangurinn með frásögn minni, er sá, að kveða niður ljótan orðróm, sem gaus upp fyrir tuttugu árum i háskólanum og barst þaðan viða vegu meðal menntamanna i London. Nokkrar hindranir voru þó á útgáfu þessarar sögu, og hún lá lengi geymd i sama skjala- kassanum, sem hefur inni að halda margar frásögur af ævin- týrum vinar mins. Nú höfum við loks fengið leyfi til að gera allt uppskrátt um þetta rnál, sem var eitt af siðustu málunum, er Holmes hafði með höndum, áður en hann dró sig alveg i hlé og hætti slikum störfum. En þrátt fyrir áðurnefnt leyH verður að gæta nokkurrar varuðar, þegar málið er nú kunngert almenningi. Það var sunnudagskvöld seint i september, árið 1903 að ég fékk eina af hinum gagnorðu orð- sendingum, er Holmes var vanur að nota: „Komdu strax, ef þér hentar það. — Ef þér hentar það ekki, þá komdu samt." S.H. Samband okkar Holmes var um þetta leyti dálitið skrýtið. Hann hafði sinar föstu, einstrengings- legu venjur og ég var sjálfur ein af þessum venjum hans. Ég var ,,þarfagripur", likt og fiðlan hans, reyktóbakið, gamla, svarta reykjarpipan og ýmsar minnis- bækur, er honum tilheyrðu.Þegar um var að ræða ákveðið starf, og hann þurfti aðstoðarmann, sem treysta mætti, þá var mitt hlut- verk ákveöið. Auk þessa var ég einnig á annan hátt til hjálpar. Honum fannst ég hvetja og örva skarpskyggni sina. Hann lék það oft, að „hugsa upphátt" að mér nærstöddum. Orðum hans var þó ekki fremur beint til min en t.d. til gamla stólsins hans, eða ein- hvers annars hlutar. En þegar þetta var orðinn fastur vani, þótti honum af einhverjum orsökum betra. að ég væri lika til staðar. Ef honum gramdist við mig, vegna sljóleika mins og skilnings- leysis, þá varð það oftlega til þess, að skarpleiki hans sjálfs virtist blossa upp með enn meiri hraða. Þannig var oftast háttað þvi auð- mjúka hlutverki, sem ég leysti af hendi i ævintýrum okkar. Þegar ég kom heim i Baker Street, fann ég Holmes sitjandi i hnipri i gamla stólnum. Hafði hann dregið hnén upp að höku, sat þar með hnyklaðar brýr og pip- una i munninum. Auðsætt var, að hann var þungt hugsi um eitt- hvert erfitt viðfangsefni. Hann benti mér á gamla stólinn minn, og var það einasta merki þess, næsta hálfa klukkutimann, að hann vissi að ég væri nærstaddur. Loks hrökk hann upp úr hugsunum sinum og með hálfaf- sakandi brosi bauð hann mig vel- kominn hingað, sem ég einu sinni kallaði heimili mitt. ,,Þú verður að afsaka þótt ég sé dálitið utan við mig, kæri Watson," mælti hann. ..Siðasta sólarhringinn hafa undarleg atvik borið mér að höndum og valdið mér heila- brotum um nokkuð algengt efni. Ég er i alvöru að hugsa um að skrifa dálitinn pistil um gagnsemi hunda i þjónustu rannsóknar-lög- reglunnar. ,,En þetta mál hefur þegar verið rannsakað, Holmes. Blóð- hundar, _sporhundar..." ,,Nei, nei, Watson. Sii hlið máls- ins hefur veriö sannprófuð fyrir löngu og er óllum augljós. En til er önnur hlið og er hún miklu tor- skildari. Þú manst vist eftir „Ævintýri kennslukonunnar", sem þú skráðir að venju á áhrifa- mikinn hátt. Með þvi að athuga persónugerð drengsins, gat ég ályktað um sömu sálareinkenni föður hans, grimmd hans og slægð, þótt hann virtist á yfir- borðinu vera prúður og heið- virður maður." ,,Já, ég man vel eftir þessu." „Svipaða rannsóknarferð hef ég að þvi er varðar hunda. Hjá þeim má oft geta sér margs til um heimilislifið. Hefurnokkur maður séð kátan, glaðlegan hund hjá þunglyndu, dauflegu heimilis- fólki? Geðvont fólk hefur urrandi hunda, og hættulegt fólk hefur hættulega hunda. Skapbreytingar hvorra fyrir sig geta endur- speglast hjá þeim báðum." Ég hristi höfuðið. ,,Þetta er vissulega nokkuö langt sótt ályktun." Hann hafði á ný fyllt reykjar- pipu sina og svaraði mér engu. ,,Hin praktiska hagnýting þess, er ég hef sagt er nátengd gátunni, sem ég er nú að glima við. Hún er lik flæktri garnhespu, og er ég nú að leita að lausa endanum á henni. Einhver slikur laus upp- hafsþráður er falinn einhvers- staðar i spurningunni: Hvers- vegna er hinn tryggi úlfhundur prófessors Presburys að reyna að bita húsbónda sinn?" Ég hallaði mér aftur á bak i stólnum, dálitið vonsvikinn. Var það vegna svona ómerkilegs at- viks,sem Holmes hafði stefnt mér á fund sinn? Hann leit til min. ,,Alltaf samur og jafn, Watson minn. Þú geturildreUkilið það,að merkilegur atburður og niður- staða getur átt rót sina að rekja til þess, sem flestir álita smámuni og hégóma. 1 samræmi við þetta vil ég nefna frægan, ráð- settan heimspeking, sem þú hefur vissulega heyrt nefndan, prófessor Presbury, hinn fræga lifeðlisfræðing frá Camford. Hann hefur tvivegis orðið fyrir árás sins eigin tryggðavinar, úlf- hundsins Roy. Hvað segir þú um það?" „Hundurinn er vist grimmur." ,,Nú, það er kannski athugandi, en hann ræðst á engan annan. né heldur ræðst hann á húsbónda sinn, nema alveg við sérstök tækifæri. Það er skrýtið. Watson, mjög skrýtið. En hinn ungi herra Bennet er fyrr á ferð en hann ráð- gerði, ef það er hann, sem er nú að hringja. Ég var aö vona(að við hefðum lengri tima til að skrafa saman, aður en hann kæmi.' Hratt fótatak heyrðist i stiganum, snöggt var barið að dyrum okkar. og andartaki siðar stóð hinn nýi skjólstæðingur lrammi fyrir okkur. Þetta falleg ur piltur, hár vexti, og leit ut fyrir að vera um þritugt. Hann var vel búinn, en framkoma hans minnti fremur á feiminn student en á veraldarvanan mann. Hann tók í höndina á Homes, en lét þvinæst á mig með nokkurri undrun. „Þetta er óvenju viðkvæmt mál, herra Holmes," mæltfhann. „Athugið i hverju sambandi ég er við prófessor Presbury, bæði per- sónulega og sem opinber starfs maður. Ég get varla réttlætt það að tala hér um málefni hans i viðurvist þriðja manns". „Verið óhræddur, herra Bennot. Doktor Watson er þag- mælskan sjálf, og ég get fullvissað yður um. að i þessu máli er mjög liklegt,að ég þurfi á aðstoðarmanni að halda." „Eins og yður sýnist. Holmes. Ég veit að þér munuð skilja var-- kárni mina i þessu efni. „Þú munt lika skilja það. Watson. þegar ég segi þér, að þessi herra Trevor Bennet, er i starfi sinu aðstoðarmaður hins mikla visindamanns. býr undir sama þaki og er heitbundinn einkadótlur hans. Við munum vissulega skilja það. að prófessorinn á fyllstu kröfu á hollustu hans og þegnskap. En sliku marki verður bezt náð með þvi að upplýsa hið dularfuila mál. sem hér um ræðir." „Það vona ég lika, herra Holmes. Veit Watson. hversu málum er háttað?" Kg beið við nálægt einni klukkustund, en hann kom ekki aftur. Hann kom ekki til her- bergis sins fyrr en bjart var orðið af degi." „Nii, Watson, hvað alitur þú um þetta?" spurði Holmes með sama svipmóti og sjúkdómafræðingur mundi hafa, þá er hann sýndi merkilegt afbrigði. 1142 Lárétt 1) Linkind.- 6) Fangar.- 8) Mjúk,- 9) Vafa.- 10) Fljót.- 11) Spé.- 12) Mánuð.- 13) Danskt mannsnafn.15) Söng- hópar.- Lóðrétt 2) Fótabúnað.- 3) Svik.- 4) Stráka.- 5) FánL- 7) Fæða.- 14) Korn.- Ráðning á gátu No. 1141 Lárétt 1) Linna.- 6) Náa.- 8) Unn.- 9) Gæs,- 10) LLL.- 11) Ara.- 12)Fáu.-13)Góa.-15)Stóra.- Lóðrétt 2) Innlagt.- 3) Ná.- 4) Nagl- far.-5) Aukar.-7) Oskur -14) ÓÓ.- * HVELL G E I R I D R E K I Walker - vofan sem gengur. Föstudagur 30. júni 7.00 Morgunútvarp. 12.00 Dagskráin. Tónleikar. Tilkynningar. 12.25 Fréttir og veðurfregnir. Tilkynningar. 13.00 Eftir hádegið. Jón B. Gunnlaugsson leikur létt lög og spjallar við hlustendur. 14.30 Siðdegissagan : „Eyrarvatns-Anna" eftir Sigurð Helgason. Ingólfur Kristjánsson les (6). 15.00 Fréttir. Tilkynningar. Lesin dagskrá næstu viku. 15.30 Miodegistónleikar. 16.15 Veðurfregnir. Kræðsluþáttur Tannlækna- féiags islands (frá 17. mai s.l.): Loftur Olafsson tann- læknir talar um orsakir tannskemmda. Létt lög. 17.00 Fréttir. Tónleikar. 17.30 Kerðabókarlestur: ..Krekjan" eftir Gisla Jóns- son þar sem segir frá sjóferð til lslands sumarið 1940 (1). 18.00 Kréttir á ensku. 18.10 Tónleikar. Tilkynningar. 18.45 Veðurfregnir. Dagskrá kvöldsins. 19.00 Kréttir. Tilkynningar. 19.30 Krcttaspegill. 19.45 Kókmenntagetraun. 20.00 Kiðluleikur. 20.30 Tækni og visindi. Guðmundur Eggertsson prófessor og Páll Theodórs- son eðlisfræöingur sjá um þáttinn. 20.50 Krá tóniistarhátiðinni i Ohrid i .lúgóslaviu s.l. sum- ar. 21.3 0 Útvarpssagan: „llamingjudagar" eftir Itjörn .1. Blöndal. Höfundur les (3). 22.00 Fréttir. 22.15 Veðurfregnir. Kvöldsagan: „Sumarást" eftir Krancoise Sagan Þór- unn Sigurðardóttir les (3). 22.35 Danslög i 300 ár Jón Gröndal sér um þáttinn. 23.05 „Atólfta timanum".Létt lög úr ýmsum áttum. 23.55 Fréttir i stuttu máli. Dagskrárlok. Föstudagur 30. júni 20.00 Kréttir. 20.25 Veftur og auglýsingar. 20.30 A söguslóðum Njálu. Ungur piltur Orn Hafsteinsson, fer um söguslóðir Njálu, og nýtur leiösagnar afa sins, Arna Böðvarssonar, cand.mag. Umsjón Magnús Bjarn- freðsson. Kvikmyndum Sig- uröur Sverrir Pálsson. Hljóðsetning Sigfús Guðmundsson. 21.15 Ironside. Bandariskur sakamálaflokkur. Bilaþjófarnir. Þýðandi Dóre Hafsteinsdóttir. 22.05 Heimsmeistaraeinvigið i skák. Umræðuþáttur um einvigið sjálft, framkvæmd þess og undirbúning. Meðal þátttakenda verður forseti Skáksambands Islands, Guðmundur G. Þórarinsson. Umræðum stýrir Eiður Guðnason. 22.40 Erlend málefni. Umsjónarmaður Sonja Diego. 23.10 Dagskrárlok. 0DYRI MARKAÐURINN Herra sumar jakkar 2500.00 Herra sumar frakkar 3000.00 Herra peysur frá 475.00 Bláar poplin skyrtur 475.00 Herra buxur frá 800.00 UTLISKÓGUR Snorrabraut 22 Simi 25644.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.