Tíminn - 21.03.1975, Blaðsíða 1

Tíminn - 21.03.1975, Blaðsíða 1
'KNQIM Aætlunarstaðir: Blönduós — Sigiuf jörður Búðardalur — Reykhólar Flateyri — Bíldudalur Gjögur — Hólmavík Hvammstangi — Stykkis- hólmur — Rif Sjúkra- og leiguf lug um allt land Símar: 2-60-60 & 2-60-66 » Frumvarp ríkisstjórnarinnar um ráðstafanir í efnahagsmálum lagt fram: ÚTGJÖLD RÍKISINS, PERSÓNU- SKATTAR OG MATVÆLI LÆKKA Flugvallargjald, skyldusparnaður og lántökuheimildir vegna opinberra framkvæmda OÓ-Reykjavik. Frumvarp ríkisstjórnarinnar um ráðstafanir i efnahagsmálum var lagt fram á alþingi í gær. Helztu ákvæði frumvarpsins eru heimild til lækkunar rikisútgjalda á þessu ári um allt að 3.500 millj. kr., breytingar á skattalögum, þannig að gert er ráð fyrir lækkun skatta og út- svara á lágtekju- og meðaltekjufólki, heimild til lækkunar eða niðurfellingar söluskatts og tolla af nokkrum mikilvægum matvörum og hráefnum til matvælaiðnaðar. Sett verður á sérstalt flugvall- argjald, sem gert er ráð fyrir að verði 2.500 kr. á hvern einstakling, sem fer úr landi. Þá er talað um skyldusparnað hátekjufólks og lántöku- heimildir vegna opinberra framkvæmda og Framkvæmdasjóðs, og ráðstöfun lánsfjár og skyldusparnaðar. 1 stjórnmálaumræðunum, sem útvarpað var i gærkvöldi, sagði Ólafur Jóhannesson, dóms- og viðskiptaráðherra, m.a. um frumvarpið: „Það hefur verið gagnrýnt, að þessar ráðstafanir og aðrar sam- ræmingaraðgerðir, sem fylgja áttu I kjölfar gengislækkunarinn- ar, hafi dregizt óeðlilega lengi. En hér hefur stjórninni verið. vandi á höndum. Hún vildi biða og sjá, hvort samkomulag gæti ekki tekizt á milli aðila vinnumarkað- arins. Hún hafði tilbúnar tillögur um láglaunabætur, en frestaði framlagningu þeirra samkvæmt ósk beggja deiluaðila. Hún vildi ekki gripa fram fyrir hendur þeirra, á meðan nokkur von væri til þess, að samkomulag gæti náðst. Æskilegt hefði og verið, að sllkt samkomulag lægi fyrir, áður en ákvaröanir um aðrar ráð- stafanir væru teknar. En það var ekki hægt að blða lengur". Fyrsti kafli frumvarpsins um heimild til lækkunar rikisútgjalda er þannig: „Þrátt fyrir ákvæði fjárlaga fyrir árið 1975 er rlkis- stjórninni heimilt að lækka f jár- veitingar um allt að 3.500 millj. kr. Ákvörðun um skiptingu lækk- unarinnar milli einstakra fjár- lagaliða skal tekin með samþykki fjárveitinganefndar. Heimild þessi tekur einnig til útgjalda, sem ákveðin eru með sérstökum lögum". 1 athugasemdum við þessa grein segir m.a.: „Að þvi er varðar framkvæmd- ir rlkisins, verður sérstök áherzla á það lögð, að verkum verði ekki hleypt af stað fyrr en tæknilegum undirbúningi er að fullu lokið, og einnig verður þess sérstaklega gætt, að fjármagn til viðkomandi framkvæmdar hafi verið tryggt, áður en verk verður hafið. Af hálfu fjármálaráðuneytisins verða með tilliti til þessa gerðar ráðstafanir til þess að fylgjast sérstaklega vel með öllum greiðslum Ur rlkissjóði i þeim til- gangi að tryggja markvissara eftirlit með útgjöldum rkisins. t þvl ótrygga efnahagsástandi, sem rlkir um þessar mundir, er mikilvægt að föstum tökum verði náð á öllum útgjöldum og útián- um hins opinbera. Jafnan verður þó haft vakandi auga á atvinnu- ástandi og atvinnusjónarmiðið sett ofarlega, þegar metið verður, hvaða framkvæmdum eigi að fresta og hverjum að flýta". Skattalækkanir 1 frumvarpinu er gert ráð fyrir lækkun tekjuskatts einstaklinga um 850-900millj. kr. og lækkun út- varps um 360 millj. kr. Einnig eru fjölskyldubætur almannatrygg- ingakerfisins og aðrar barna- Ivilnanir rikisins sameinaðar I skattafslátt, og greiðast þær út, séu þær hærri en álögð gjöld. Þar með er stigið fyrsta skrefið til sameiningar tryggingabótakerfis og skattakerfis. Sjá nánar um skattabreytingu og skattstiga á öðrum stað I blaöinu. Lækkun söluskatts og afnám tolla af mikilvægum matvælum Lagt er til I frumvarpinu, að fjármálaráðherra verði heimilað að lækka verð á matvórum með afnámi tolla og niðurfellingu eða lækkun söluskatts. Þegar eru irargarþýðingarmiklar matvörur undanþegnar þessum gjöldum. t athugasemd segir, að ætla megi, að niðurfelling söluskatts áf brauði, nýjum ávöxtum og græn- meti fæli I sér um 600 millj. kr. lækkun skatts af matvælum á einu ári. Niðurfelling söluskatts af öllum ávöxtum og grænmeti næmi um 500 millj. kr. lækkun á ári. Helmingur söluskatts af korni og brauðvöru, kjöti og hvers konar kjötvöru þýddi nálægt 640 millj. kr. á ari. Lækkun matvæla- skatta og þar með matvælaverðs, getur numið I mesta lagi 600-800 millj. kr. á ári. Fæli þaö I sér lækkun matarútgjalda heimil- anna I heild um 3 1/2% og lækkun framfærslukostnaðar um 1.1%. Flugvallargjald Gert er ráð fyrir hækkun lend- ingargjalda á Keflavlkurflug- velli, en þau eru skráð I islenzk- um krónum og voru sem svaraði Hans G. Andersen: Viðræður um skipt- ingu hafsvæðis milli íslands og Jan AAayen NTB—Genf — Hans G. Andersen, formaður Islenzku sendinefnd- arinnar á Hafréttarráðstefnu Sameinuöu þjóðanna, sagði I við- tali við NTB-fréttastofuna, að ts- lendingar muni bráðlega fara fram á viðræður við Norðmenn um skiptingu hafsvæðisins milli islands og Jan Mayen. Viðræður þessar standa i sambandi við fyrirhugaða útfærslu islenzku fiskveiðiiögsögunnar I 200 sjómflur slðar á þessu ári. Búizt er við, að íslendingar snúi sér til Norðmanna með beiðni um slikar viðræður i sumar, þegar fundi Hafréttarráðstefnunnar i Genf er lokið. 1 dag er ekki ljóst — að sögn NTB — hvaða kröfur Is- lendingar gera I þessu sambandi, en hin svonefnda miðlina milli Islands og Jan Mayen gerir strik I reikninginn, þegar fært verður tit i 200 milur. Liklega verður fylgt reglum, er settar kunna að verða á fundinum I Genf um þetta atriði — en alls óvist er I dag, hvort um slikar reglur næst nokkur sam- staða. 512 dollurum fyrir svokallaða við- miðunarflugvél á s.l. sumri, en vegna gengislækkana eru þau nii sem svarar 299 dollurum. Er þetta mun lægra gjald eri á alþjóðlegum flugvöllum I ná- grannalöndunum. Verða lending- argjöldin hækkuð um 70%, og verða þá sem svarar 510 dollurum fyrir viðmiðunarflugvél. Þá er gert ráð fyrir, að sett verði á flug- vallargjald, er flutningaaðili greiði vegna þeirra farþega, sem hann flytur frá Islandi til annarra landa. Á siðasta ári fóru um 90 þúsund farþegar frá Keflavikurflugvelli, sem gjaldskylda hefði náð til, samkvæmt frumvarpinu, sem nú liggur fyrir. í ár má gera ráð fyrir talsverðum samdrætti á ferðum Islendinga til útlanda, og óvissa er um.hve lækkun Isl. kr. hefur á ferðamannastrauminn hingað. En sé gert ráð fyrir að 90 þús. farþegar fari frá flugvellin- um á timabilinu 1. april til árs- loka, ættu tekjur rlkissjóðs að aukast um 225 millj. kr., miðað við að gjald á hvern farþega verði 2500 kr. Flugvallargjaldið er ákveðið 2500 kr. fyrir hvern einstaling. Hálft gjald veröur fyrir barn á aldrinum tveggja til tólf ára. Gert er ráð fyrir að gjaldið verði fellt inn i verð farseðils. Lagt er til, að eigandi loftfars eða sá, sem ber ábyrgð á rekstri þess, beri ábyrgð á greiðslu flugvallargjaldsins. Skyldusparnaður Gert er ráð fyrir, að einungis þeir leggi fram fé sem skyldu- sparnað, er höfðu tekjur umfram nauðþurft á árinu 1974. Þeir ein- staklingar, sem höfðu yfir 1000 þusund króna skattgjaldstekjur á árinu 1974, leggi fram 5% af þvi sem fram yfir er. Hafi þessir aðil- ar börn innan 16 ára aldurs á framfæri sinu, hækki þetta mark um 75000 fyrir hvert barn. Á sama hátt greiði samsköttuð hjón, sem höfðu yfir 1250 þúsund króna skattgjaldstekjur á árinu 1974, 5% af þvi sem fram yfir er. Þá hækki Framhald á bls. 13 ASI boðar verk- föll hinn 7. apríl Deiluaðilar ræða skattalækkanir og fleira á sáttafundi í dag OÓ-Reykjavík. Samninganefnd ASi og baknefnd hennar, sem skipuð er 37 fulltrúum verka- lýðsfélaganna, samþykktu ein- róma á fundi s.l. miðvikudag að beina þeim tilmælum til allra sambandsfélaga ASÍ að þau boði til vinnustöðvanir frá og með 7. aprii nk., hafi samningar ekki tekizt fyrir þann tima. Þetta þýðir, að félögin þurfa að tilkynna vinnuveitendum og sáttasemjara rikisins boðaðar vinnustöðvanir með sannanleg- um hætti eigi sfðar en 26. marz nk. Timinn lagði i gær þá spurn- ingu fyrir Björn Jónsson, for- seta ASl, og Ólaf Jónsson, fram- kvæmdastjóra Vinnuveitenda- sambandsins, hvort vænta mætti frekari árangurs af samningaviðræðunum, þar sem verkföll eru nú yfirvofandi inn- an skamms, verði ekki samið, og hvort frumvarp rikisstjórn- arinnar um ráðstafanir i efna- hagsmálum greiði ekki fyrir lausn deilunnar. Björn svaraði þvi til, að verkalýðshreyfingin væri að sýna, að henni sé full alvara með að krefjast kjarabóta af at- vinnurekendum. Sagði hann, að formlega hefði ekki þokazt i samkomulagsátt siðan 2. mar? s.l., og væri það of langur timi. Um frumvarpið sagði hann, að samninganefndin og sérfræð- ingar ASI væru að kanna það. og yrði það rætt á ááttafundi á morgtilV. Hann væri ekki til- biiinn að ræða um frumvarpið eins og á stæði, ekki sizt vegna þess að þar væri mikið af heim- ildarákvæðum, og ástæða væri til að ræða nánar viö rikis- stjórnina um það, hvernig þær heimildir yrðu notaðar, og væri þá hægt að meta nánar, hvernig hægt væri að reikna breyting- arnar inn i kaupgjaldsdæmið. — Við vonum, sagði Björn, að einhver hreyfing komist á málin á fundinum, sem haldinn verður á morgun (I dag, föstudag). Við höfum verið að tala um samn- ingstíma frd 1. marz, og förum kannski að missa af því. Við- horfið breytist óneitanlega dó- Htið, ef við náum ekki þeim tíma aftur fyrir okkur. Við hljótum þess vegna að vinna að þvi að fá niðurstöður sem fyrst. Ólafur Jónsson kvaðst ekki vera tilbúinn að svara þvl strax, hvaða áhrif frumvarpið um efnahagsráðstafanirnar hefði á samningamálin. Færi það mest eftir þvi, hvernig viðsemjend- urnir sættu sig viö það og hvern- ig þeir kæmu til með að meta skattalækkanirnar. — Okkar stuðningur við þá Jiefur verið að reyna að fá lækk- öða skatta. Viö höfum ekki talið Okkur hafa aðrar leiðir hvað sem gerist. Svo er spurningin, hvað gert verður fyrir sjávarút- veginn, en hann er sá aðili, sem verst er settur. Væntanlega skýrast linurnar betur á fundinum, semhefsi 'ú. 14 I dag.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.