Tíminn - 02.09.1975, Blaðsíða 8

Tíminn - 02.09.1975, Blaðsíða 8
TÍMINN 11. júli: Lestin brunar, lestin brunar (löngum hátt i teinum dunar), yfir akra, engi, skóga, þorp á báöa bóga. Um klukkustundar ferö þvert yfir Sjáland frá Höfn aö Stórabelti. Vögnunum er eki6 út á stóra fallega ferju, sem ber nafn Danadrottningar. Farþeg- ar sitja kyrrir I vögnunum unz út á ferjun er komið. Þá ganga flestir upp á efri þilför til aö njóta Utsýnis og hressandi sjávariofts, og til að fá sér öl eöa kaffibolla. En fremur þykja veitingar dýrar á fer junum. ÞaB er klukkustundarsigling yfir Stórabelti. Onnur stór ferja „Prins Hinrik" heilsaöi „Drottningunni" á miöju sundi, aörar ferjur, sem viö sáum voru minni. Handan beltisins tekur viö Fjón, oft kallaö aldingar6ur Danmerkur e6a „smjörholan", vegna frjósemi og mildrar veöráttu. A6 einum tima liönum brun- u6um vi& yfir LitlabeltisbrUna og vorum komin til Jótlands. „Jótland, þU ert höfuölandiö" kvao frægt danskt skáld. Vi6 vorum 4-5 tlma frá Litlabelti til Skive á Jótlandi, (þiö getiö litiö Kýr I Elsöhéraöi á Mors (1975) Ingólfur Davíðsson: Litið út um lestargluggann á kortiö) en Jótland er um 360 km. langt alls frá Vendilska^a til landamæra Þýzkalands. Gaman er aö litast um Ur lestar- gluggunum. Landi6 er flatt eöa smáöldótt, grænt og gróiö hvar- vetna, kornakrar, tún, kálgarð- ar, lundir og skjólbelti — allt a6 Sumar f Danmörku. kalla ræktaö. Innfæddir þekkja sundur korntegundirnar langt á litnum, " hafrarnir t.d. dökk- grænir. Talsvert hveiti er rækt- aö á Sjálandi, Fjóni og austan- veröu Jótlandi. Annars staöar ber langmest á bygginu. Rúgur- inn hefur slabizt þurrkana lang- bezt, og mundi margur vilja eiga vænan rUgakur, þetta ánægjulega þurrkasumar. Hér og hvar skera sig úr dökkgrænir kál- og rófnareitir og fagurgulir mustaröblettir. Valmúagar&ur sést á stöku staft. Kartöflugarö- ar litu fremur illa út, þar sem ekki haföi veri6 vök vað. Einn og einn hestur sást á stangli, varla nokkur kind e6a geit, en stórar hjarðir kúa. Þær eru flestar rauöar á Sjálandi og Fjóni, en svartskjöldóttar á Jótlandi. Þó er þetta allvl&a blandað og llka komnar Jerseykýr til sögunnar. Mikið er um svln á mörgum bú- um, en sjaldan sjást þau frá lestinni. Hér um bil allir sveita- bæir standa viö tr jálund eöa inni 1 trjálundi, þa6 er mikill munur eða á íslandi. Mikið er llka um tré I þorpunum hvarvetna. Hús- in eru langflest hlaöin úr múr- steini rauðum e&a gulum, oftast rau&brúnum, með ljósari rák- um þar sem steinarnir koma seman. Þetta gefur húsunum Hflegan og mjög hlýlegan blæ. Mjög mörg þök einnig rauö- brún,, kannski ögn dekkri en veggirnir, en sum eru þó svört. Flest eru þfíkin gerö Ur tigul- flögum, en nokkur úr náttúrleg- um hellum. Viö ókum á kafla meöfram lengstu á Danmerkur Gu&aánni (Goðn) á Jótlandi. Hún virtist sem stórt slki nú I þurrkunum, lygn og djúp. Menn fara stund- um um hana á smáfleytum og þykir ágætt sport. T.d. bar einu sinni svo viö, aö nýUtskrifaöir studentar I Alaborg komu sér saman um a& afrieita venjuleg- um veizluhöldum eftir prófið, en sigla I sta&inn langar lei&ir á Gu&aá — og sáu sannarlega ekki eftir þvi. A Sjálandi og Fjóni eru mörg hús hálfhulin skrú&grænum vafningsvi&i alveg upp á þak — og jafnvel einstaka reykháfur Hka. Fyrrum voru margir bæir me& stráþaki og enn sést einn og einn sllkur. Stráþökin eru hlý og falleg, en eldfim og endast fremur illa. Kvikna&i stundum I þeim I þrumuve&rum. Mikil litabreyting varft á landinu 11.—30. júll. í júlílok mátti segja aö hvarvetna blöstu viö bleikir akrar og bitin tún. Sérstaklega var byggiö oröiö gráleitt, enda stutt til uppskeru- tlmans. Kýrnar höföu rótnagaö tUnin. Grasfleti þurfti sjaldan aö slá, eöa nær ekki. Þurrkurinn sá fyrir þvl. 1 sjónvarpinu danska var sýnd mynd af sveitabUskap. Bóndinn sást vinna á akrinum og I f jósinu eöa svlnastiunni. Börnin hjálpuöu til. Konan sást viö inniverkin og Hka hlUa a6 blómum og mat- jurtum Uti I garöi, gefa hænsn- unum o.s.frv. Rætt var vi& bæ&i hjónin um verkin og f járhagsaf- komuna, sem hjá mörgum er erfiö. Var myndin hin fróöleg- asta og væri sannarlega þess vert a& Islenzka sjónvarpið geröi meira aö svipuöu en oröiö er ennþá. Jaröir eru æöi mis- stórar I Danmörku en ekki neitt svipað vl&lendi og hér heima. En munurinn er sá, a& þar má hver blettur heita ræktaöur. Þaö var æ&i heitt I járnbrautar- vögnunum, og sóttust menn eftir a& sitja skuggamegin. ööru hverju var litlum hand- vagni me& ávöxtum, öli o.fl. til hressingar ekið eftir hliöar- ganginum og var töluvert verzl- a&. Til langfer&a kaupa margir fyrirfram numeruö sæti fyrir vægt aukagjald. Ella geta menn átt á hættu a& hrekjast milli klefa, e&a a& ver&a a& standa Uti á göngunum á lei&inni og þa& er þreytandi til lengdar. Járn- brautirnar eiga nU í haröri sam- keppni vi& blla og flugvélar og munu viða reknar með tapi. Stórir flutningabflar hafa ná& I megnið af þungavöru, sem lest- irnar fluttu 4&ur, og flugvélar fleyta rjómann af mannflutning- unum. Okkar frlöa skip, Gull- foss, missti lfka flesta farþeg- ana til flugvélanna. Járnbraut- arfélögin bjóöa ýmis frí&indi, t.d. ódýr fer&akort til langs tima og aldraöir aka fyrir hálft gjald nema um helgar. Annars eru feröalög fremur dýr I Dan- mörku. Margir voru á lei& til strandarinnar, hinnar gömlu Jótlandsslöu, þeir sem aö heiman komust, enda varla llft I verksmi&jum og skrifstofum vegna hitans. Eru ekki högg- ormar I lynginu og kjarrinu I sandhólunum? spur&iung Hafn- arstUlka. „JU, ég hef drepið marga meö skóflunni minni, bara höggviö þá I tvennt", svaraöi rösklegur sumarhUseig- andi. Reyndar blta þeir varla, greyin, nema þegar stigiö er ofan á þá, eöa þeim veröi bylt viö eitthvaö. Bindingsverkshús meö stráþaki f Spentrup Gömul Grábræ&ra-klausturbygging i Odensn- Ferjukrá á Mors

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.