Tíminn - 23.09.1979, Blaðsíða 13

Tíminn - 23.09.1979, Blaðsíða 13
Sunnudagur 23. september 1979 13 Einar Njálsson —Hauststarf iö er að byrja hjá okkur. Þessa dagana er verið að ganga frá kjarasamningum við Félag íslenskra leikara vegna kaups leikstjóra. Það er eitt brýnasta hagsmunamál áhugaleikfélaga að fá góða leikstjóra til starfa, og nauðsynlegt til að félögin geti haldið reisn. Það mál verður ekki leyst nema áhuga- leikfélögin hafi bolmagn til að ráða góða og vel- menntaða leikstjóra, sem ekki fást til starfa nema þeir hafi kaup, sem þeir geta lifaðaf. Laun leikstjóra eru einn stærsti útgjaldaliður ieikfélaganna, en auk þess er greitt uppihald og ferðir. Tveir af aoalleikurum HusvikinKa Sieurour HaUmarsson og Ingi- mundur Jónsson I „JUnó og páfuglinum", sem sett var á sviö á Húsavik 1972 Svo mæltist Einari Njálssyni frá Husavik i viðtali viö Tim- ann fyrir nokkru, en hann var i mai kosinn form. Bandalags islenzkra leikfélaga og tók viö þvi embætti af Jóninu Kristjánsdóttur i Keflavik, sem haföi verið formaður i fimm ár. Stjórnin er skipuð fimm mönnum og kosin á aðalfundi, en hann sitja einn fulltrúi frá hverju aðildarfélagi meö atkvæðisrétti. Félögunum er hinsvegar heimilt að senda eins marga fulltrúa á fundinn og þau kjósa, sem sitja fundi og hafa tillögurétt. Bandalag islenzkra leikfélaga er samtök áhugaleikfélaga á Islandi og eru aðildarfélög liölega 70. Markmiðiö með starfsemi bandalagsins er að efla starfsemi áhugaleikfélaga og vera miðstöð fyrir hana. Bandalagið sér um útvegun leikstjóra og sýningar- réttar.Það miðlar nauðsynjum eins og sminki, hárkollum og gerviskeggi. Það hefur útvegað félögum leikrit og séð um fjöl- ritun, og haldið námskeið. t allmörg ár hefur bandalagið haft skrifstofu að Skólavörðu- stig 12 og er Helga Hjörvar framkvæmdastjóri banda- lagsins. Bandalagið hefur ekki aðeins veitt aðildarfélögum þjónustu, heldur einnig öðrum svo sem leikfélögum skóla. Stjórnin telur sjálfsagt aö hlynna að leiklistarstarfsemi þótt ekki sé um beina félaga að ræða. Kæmi til með að ger- breyta möguleikum áhugaleikfélaganna. Við spurðum Einar Njal.sson um fjárhag áhugaleik- félaganna. —A fjárlögum fyrir 1979 var veitt veruleg upphæð til þeirra eða 19 milljónir króna. Samkvæmt nýju leiklistar- lögunum á að úthluta þessu fé eftir tillögum frá stjórn Banda- lags Islenskra leikfélaga. Viö höfum gert okkar tillögur og væntum þess aö úthlutun fari fram samkvæmt þeim. Okkur Texti: Sólveig Áhorfendur eru hinn elmingur Rætt við Einar Njálsson á Húsavík, formann Bandalags íslenskra leikfélaga langar ekki til að þessir peningar fari til leikstarfsemi annarra en áhugaleikféiaganna, sem er rekin til f járöflunar fyrir aðra starfsemi en leiklist. Ahugaleikfélögin aftur á móti leggja allt f jármagn, sem aflast af starfsemi þeirra I leiklist. —Það hefur lengi verið áhugamál ykkar að sölu- skattur af aðgöngumiðum á sýningar áhugaleikfélaga verði afnuminn? —Jáj og á siðasta þingi var samþykkt þingsályktunar- tillaga, þar sem heimilað er að fella niður söluskattinn. Það merkir að fjármálaráðherra getur ef hann kýs fellt skattinn niður og að sjálfsögðu mun stjórn Bandalags Islenskra leik- félaga beita sér fyrir að fá þvi framgengt. Við teljum það alfarið mis- rétti að skattleggja sjálfboða- vinnu, áhugamál, sem fólk vinnur að I frístundum án þess að taka laun fyrir. —Greiða leikfélögin kannski meira I söluskatt en sem nemur þeim styrk er þau fá frá rikinu? —Það er misjafnt og fer eftir því hvað tekjur af leiksýningum eru miklar. Fyrir sfðasta ár geri ég ráð fyrir að við hjá Leikfélagi Húsavíkur greiðum 1-1.2 milljónir i söluskatt af starf- seminni, en styrkur okkar frá rlkinu verður varla meiri en 500- 600 þúsund krónur. A þessu leik- ari voru I gangi hjá okkur tvær leiksýningar, Fiðlarinn á þakinu, sem híaut mikla aðsókn og Heiöursborgarar, sem hlutu dræmari undirtektir. Upphaflega var hugmyndin að rikisstyrkurinn nægði til að greiða kaup leikstjórans, en hann gerir ekki meira en vera þriðjungur til helmingur af leik- stjórakaupinu fyrir utan annan kostnað við að fá menntaða leik- stjóra. Afnám söluskattsins er stærsta hagsmunamál okkar áhugaleikhúsfólks um þessar mundir og kæmi til með að ger- breyta öllum möguleikum okkar. Námskeið heima og erlendis. —Þú minntist á að Bandalag islenskra leikfélaga gengist fyrir "námskeiðahaldi? Jú, það hefur undanfarin ár beitt sér fyrir námskeiðum I leiksviðshreyfingum, framsögn, tæknilegum atriðum eins og hárkollugerð, förðun og ljósa- meðferð. 1 sumar var haldið i Varmahlið I Skagafirði fjölsótt námskeið I leikmyndagerö og var þar kominn frábær kennari frá Finnlandi Pekka Ojama. Þátttakendur luku miklu lofs- orði kennslu hans. Þá skipulagði framkvæmdastjóri BIL og stjórnaði byrjendanámskeiði I leiklist sem haldið var i Varma- hllð á sama tima. Hún hefur kennt við Leik- listarskóla rlkisins og er fulltrúi bandalagsins I skólanefnd hans. Einnig hefur bandalagið tekið þátt I samstarfi norrænna áhugaleikfélaga og er aðili að Nordisk amatör teaterrsad og hefur I gegnum það aðgang að samnorrænum námskeiðum áhugaleikhúsmanna. Arlega taka um 50 manns héðan þátt i námskeiöum á vegum þess. Við erum llka nýlega orðin aðilar að alþjóðasambandi áhugaleik- félaga. Brúðuleikhús og trúðar hafa orðið útundan. —Er eitthvað, sem þér finnst áhugaleikfélögin ættu að sinna sérstaklega? —Mér hefur satt aö segja fundist tvær tegundir leiklistar hafa orðið útundan hér á landi, brúðuleikhús og trúðar.Brúðu- leikhús starfa hér að vlsu og sum með myndarbrag.en eru ekki orðin almenn. Brúðuleik- hús mætti gjarnan verða grein á starfsmeiði áhugaleikfélaga. Einhver hópur innan leikfélags gæti auðveldlega sinnt þessu jafnframt annarri starfsemi félaganna og yki það f jölbreytni starfsins verulega. Með trúðana gegnir kannski svolitið öðru mali. Þeir eru frekar persónur i stærri heild en góð trúðmennska finnst mér vera list, og vil þvi hvetja islenska áhugaleikara til að kynnast þeim skemmtilegu per- sónum nánar. —Hvað um framtiðina? —Jónina Krístjansdóttir fyrirrennari minn i formanns- starfi og Helga Hjörvar fram- kvæmdastjóri Bandalags islenzkra leikfélaga hafa mótað það góða stefnu að min stjórn gerir ekki neinar grundvallar- breytingar þar á. En ég mun reyna að fylgja fyrri stefnu e.t.v. með persónulegu svip- móti. Ahugamannaleikhús á Islandi þarf að grundvallast á þrihyrningi, og þar er ekki átt við hinn klassiska ástar- þrfhyrning farsanna, heldur: Menntun, við verðum að vera óþreytandi að halda námskeiði hinum aðskiljanlegustu störfum leikhússins og þjáifa þannig fólk I að gera kröfur til verka sinna. Virkja verður hvern félaga til starfa eftir þvi sem áhugi hans stendur til, og byggja upp sameiginlega ábyrgð á tilvist og stefnu áhugamannastarfsins. Haldu verður góðu sambandi við fólkið i landinu, þroska það og leiða með sér, minnug þess að áhorfendur eru hinn helmingur leikhússins, án þeirra er ekkert leikhús til. SJ (Viðtal þetta var tekið fyrir verkfall graflska sveinafélags- ins og hefur þvi birting þess taf- ist.) A Húsavik er gamalgróið leikfélag og her er formaftur BtL (annar frá vinstri) I hópi leikfélagsfóiks þar IFiðlaranumá þakinu, sem leikinn var sl. vetur ognú er veriö að enduræfa fyrir áframhaldandisýning- ar vegna mikillar aðsóknar. Sigurður Hallmarsson er fyrir miðju Ihlutverki fiðlarans.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.