Ísafold - 21.05.1890, Blaðsíða 1

Ísafold - 21.05.1890, Blaðsíða 1
 iCemur ut á miðvikudögum og íaugardögum. Verð árgangsins (I04arka) 4 kr.; erlendis 5 kr. Borgist fyrir miðjan júlfmánuð. ÍSAFOLD. Uppsögn (skriíleg) bundtn v ð áramót, ógild nema komin sie til íitgefanda fyrir I.okt, Af- greiðslust. f Aitsturstrœti 8. XVII 41. Reykjavík, miðvikudaginn 21. mai 1890. Inflúenza-landfarsóttin. það hefir vitnazt frá því síðast, að kvefsóttin á Vestmanneyjum er inftúenza. Eða það mun varla nokkur maður geta efast um í alvöru, af því, sem nú skal greina. J>ess var getið í síðasta blaði, að hús- ráðandi þar, sem veikin kom upp á Vestmanneyjum, Gísli kaupmaður Stef- ánsson, hefði ekki verið neitt veikur á utanferð sinni. Var þetta haft eptir ein- um merkum samferðamanni hans. En það er missögn, og stendur svo á því, að þeir höfðu ekkert samneyti haft á leiðinni hingað, sögumaðurinn og hann; þeir höfðm verið sinn í hvoru farþega- rúminu og ekki sjezt síðustu dagana. £>egar einn af þeim, er samferða urðu Gisla á póstskipinu i sama farþegarúmi, íslendingur frá Vesturheimi, las ísafold frá 17. þ. m., tók hann eptir þessu mis- hermi og skýrði ritstjóranum frá því í fyrra dag, að Gísli hefði verið veikur, mikið veikur, 2 síðustu dagana áður en skipið kom til Vestmanneyja, jafnvel rúmfastur fyrri daginn, og komizt með veikum burðum á land og heim til sín( er til Vestmanneyja kom, og að það sem að honum gekk, hafi verið inflúenza; þeir vesturfarar þekktu veikina undir eins, af því þeir höfðu fengið hana i vetur. Gísli kaupmaður hafði komið á land og tafið talsvert á öllum þrem stöðum. ;þar sem póstskipið kom við í Færeyjum : Jpórshöfn, Klaksvig og Trangisvaag, en þar gekk þá inflúenza enn, hingað og þangað. Er því vel skiljanlegt, að hann fengi hana þar, og eins hitt, að aðrir, sem honum voru samferða, f sama far- þegarúmi, fengju hana eigi, með því að þeir vorn búnir að fá hana f vetur, sumir ¦í Khöfn og sumir vestur í Ameríku. En að heimilisfólk Gísla sýktist jafn- skjótt sem hann kom á land eða þar um bil, — það verður meira en fullskiljanlegt eptir þessu. Að vesturfararnir eða aðrir samferða- TOenn Gísla kaupmanns, er vissu af veik- inni á honum, höfðu ekki orð á henni fyr en í ótíma, það er auðvitað sprottið af þeirri vanalegu hugsun, að kvefsóttir sjeu bæði meinleysiskvillar, og auk þess ¦ enginn vegur til þess að varna útbreiðslu þeirra; það sje svo sem siður en eigi sögulegt, þótt einhverjum verði misdæg- urt af þess háttar vesöld, sem óviðráð- anleg forlög færi yfir mann og ekki tjái um að fást, enda allur þorri manna jafn- góður eptir. En greinin í siðustu ísaf. hlýtur að færa hverjum manni, sem ekki veit það áður, heim sanninn um það, að hjer er ekki um neina smámuni að tefia. Enginn hefir neina tryggingu fyrir því, að sótt þessi verði hóti vægari hjer ná en verið hefir þrásinnis áður. I.æknar og yfirvöld, sem hafa lesið í útlöndum blöðum, hve væg hún hafi verið orðin upp á síðkastið, ímynda sjer og, ef til vill, að hún verði það einnig hjer á landi. En það er ekki gefandi fje við tómri ímyndun hjer fremur en endrarnær, og almenningi er það kunnugra en frá þurfi að segja, hversu aðfluttar sóttir eru hjer opt skað- vænar. Og þó svo færi, — þó yjer yrðum svo lánsamir, að sóttin yrði hjer mjög væg, sem kallað er, reyndist alls ekki mann- skæð, þá er hítt ærið nóg, sem að vísn má ganga : að hún gjörir stórmikið vinnu- tjón, ef hún færist út um land nú um bjargræðistímann, eins og bent var á í síðasta blaði. Sje því svo, sem læknar munu engan veginn treysta sjer til að fortaka, að tak- ast megi að stemma stigu fyrir útbreiðslu sóttarinnar, ef vel hagar til og heppni er með — en betur getur varla hagað til en þegar hún gerir að eins vatt við á einni ey langt úti í hafi —, er þá ekki æðimikill ábyrgðarhluti að láta nokkurra löglegra og hyggilegra ráða ófreistað í því skyni ? Hefir læknirinn á Vestmanneyjum gjört skyldu sína með því einu, að sinna hin- um sjúku, eins og venja er til, og skýra landlækni frá því með næsta pósti, að inflúenza sje komin á eyjarnar, — hafi hann ekki gjört meira, en um það er ókunnugt enn ? Hefir landlæknir gjört skyldu sína, hafi hann eigi einu sinni látið amtmann vita undir eins og hann fjekk brjef hjer- aðslæknisins, að sóttnæm veiki væri komin upp á eyjunum, og þar með gjört ómögulegt fyrir hann að bregða þegar við og senda nauðsynlegar fyrirskipanir til Vestmannaeyja með póstskipinu, sem fór þangað rúmum sólarhring eptir að austanpóstur kom? Amtmaður E. Th. Jónassen var að vísu með póstskipinu, og getur þá hafa skorizt í málið, er hann kom til Vest- manneyja, og ha'i hann orðið þess var, hvað um var að vera. En engin trygg- ing er fyrir því. Er það nóg, sem nú hefir verið gjört, að senda út ofurlítinn leiðarvísi og ein- hverjar fyrirskipanir til sýslumannsins í Rangárvallasýslu, en skipta sjer ekkert af Vestmannaeyjum ? í stað þess að senda þangað undir eins bann gegn öll- um samgöngum til lands. meðan sótiin gengur þar. Jpessar og þvílíkar spurningar er hætt við að upp verði bornar. ef ílla fer, og að þá kunni að verða illt að svara þeim til hlítar. Að bera fyrir sig óvissuna um, hvort kvefsótt þessi var inflúenza eða ekki, er ekki nóg, vegna þess, að innan handar var að láta skipunina vera bundna þvf skilyrði, að sóttin væri inflúenza, að dómi hjeraðslæknis, eða yfir höfuð skað- væn og illkynjuð landfarsótt. Að láta sjer vaxa í augum þá ábyrgð, að taka til örþrifráða og vita eigi nema það kunni að hafa verið óþarfi, — það er hjegómi. þ>að er sama sem að vilja með engu móti kosta upp á að byrgja brunninn, fyr en barnið er dottið í hann og drukknað. Ábyrgðin fyrir varnarráðstafanir, sem heimskir menn kynnu að segja á eptir að hefðu verið þarflausar, er hundraðfalt minni en hitt, að vera þess ef til vill valdandi með tómlæti eða ofmikillí varfærni, að stórtjón hljótist af. Bera má einnig það fyrir, að sóttin hafi því nær ótal leiðir til landsins, þó að henni hefði orðið varnað að komast þessa leið, um Vestmanneyjar. En úr pví svo er, að enginn veit til hennar annars- staðar hjer við land enn, og úr pví hún má heita um garð gengin í nálægum löndum, er vjer höfum samgöngur við, nema ef vera skyldi f Færeyjum, þá væri heldur óhyggilegt að leggja árar í bát þess vegna. p-að er meira að segja, að þó að sóttin flyttist á land úr Vestmanneyjum, þá virð- ist alls eigi sjálfsagður hlutur að leggja árar í bát og reyna eigi hót að stemma

x

Ísafold

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísafold
https://timarit.is/publication/315

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.