Ísafold - 21.02.1894, Blaðsíða 2

Ísafold - 21.02.1894, Blaðsíða 2
38 tekið, hversu það væri væmið og illt," og er það mikill ókostur, þvi gott vatn og góð heilsa fylgjast að, enda verða færri en fleiri langlíflr í Kanada. Þessi væmni og óbragð kemur og í mann af að sjá bókina, ekki einungis afþví hún er prent- uð á tóbaks- eða kardus-pappír með eld- gömlu Norðra letrí, heldur og af þvi, að, hún er sumstaðar óprýdd af ýmsum vill- um og málleysum. A bls. 5 stendur »virki- legleikí«, á bls. 65 »óvirkilegt« og »virki- legt«, o. s. frv. Það gegnir og furðu, að maður alvanur ensku skuli lá'ta sjást ann- að eins og »Decert« (bls. 12, fyrir »Desert«), »Lungeon« (bls. 11, fyrir »Luncheon«); »Regent Park« (bls. 105, fyrir »Regents Park«); »Southark« (bls. 105, fyrir »South- wark«), alltaf Minnisota (fyrir Minnesota). A bls. 104 fræðumst vjer um, að British Museum sje stofnað af Joseph Banks ;í síðara hluta 18. aidar, en það var stofnað af Hans Sloane með brjefi 20. júlí 1749, en Banks var þá ekki nema sex vetra og gat því ekki átt neinn þátt í stofnaninni; en náttúrusafn hans (c. 30,000 plöntuteg- undir) komst miklu seinna í Brit. Museum og er þar geymt. — Á bls. 99 iiggur viö að höf. líki sjálfum sjer við Gretti, en oss finnst þar tveir ólíkir. Framan til í bók- inni er alit af ritað »rafmagn«, en aptan til er »ravmagn«; — skyldi það vera af því að höf. er kominn nær Danmörku? Ame- ríku-íslenzkan hefir og komizt þar inn með þau venjulegu »bushel« og »prairie« eða »prerie« o. s. frv., þótt ekki virðist mik- ill vandi að hafa þetta á íslenzku, úr því íslenzka er rituð hvort sem er. Raunar er ekki ýkjamikill vandi að segja frá löndum og stöðum, eða syning- um, þar sem allt er fullt af lýsingum og myndum, sem fara má eptir, svo menn þurfa hreint ekki að koma á þessa staði — ekki sízt vegna þess, að allt þetta er í rauninni alstaðar svipað; »civilisationin« er »monoton«. Hvaðan höf. heflr fengið sumt, er ekki gott að sjá, t. a. m. á bls. 139, að »maskinuhöllin í París [sem hann heflr aldrei sjeð] gæti hlaupið fram og apt- ur þar inni» — ætli maskínuhöllin í París sje á hjólum ? eða hvað langt á hún að hlaupa? Á bls. 148 goppast óvart út, hvernig Feneyingurinn dæmdi um »smekk« þessa fólks; það »hefði ekki eyra fyrir söng fremur en asnar eða naut«. — Innan um allt Ameríku-»demokratíið« kemur »hin konunglega IistahöII« (bls. 146), enda bregður víðar fyrir, að höf. er »royalistí«, eins og ekki er ónáttúrlegt. Á bls. 136 er »hin goðum líka garðyrkjuhöll«; þetta verður varla sagt um byggingu, en þar á móti mætti vel segja: »hinn goðum líki Matthías«. A bls. 55 stendur: »Enga sá jeg þar þurfamenn« . . . . og á bls. 142: »Bet)arar voru þar engir, því slikt brúkar Ameríka ekki, og miklu minna sjest þar af naktri örbirgð, óláni og ves- almennsku en í Evrópu«; þetta segir hóf., meðan hundrað og tuttugn þúsundir at- vinnulausra manna flakka um göturnar og hver sem betur getur reynir að komast úr þessu »sælulandi«. En þó að Amerika ekki kannske þekki »betlara (sem jeg leyfi mjer að efast um), þá mnn hún bæta það upp með annars konar lyð, sem ekki er betri, og er þetta öllum kunnugt. Hinn frægi »royalist« er eins og konungarnir; þeir sjá ekki örbirgðina. — Á bJs. 65 stend- ur: »Hjer heima kveða menn og prjedika um ágæti ísafoldar eptir vanans og hje- gómans forskript«; ætli agentunum verði ekki dillað ! En þessi orð höfundarins eru raunar hrein og bein ósannindi. Á bls. 109 er talað um, að senda menn vestur til að kynna sjer Astandið þar; þetta kom einhvern tíma til orða hjer ; en v]er vitum ofurvel, hvernig slíkar sendifarir muni verða; hjer höfum vjer dæmið. Lýsingar bændanna á bls. 121—129 eru góðar, en ekkert að marka. — A bls. 117 stendur, að öllum [agentum] beri saman um, að Kan- ada sje í heild sinni eitthvert hiö frjósam- asta land: og á sömu blaðsíðu stendur, að Kanada sje í heild sinni ekki hið frjósam- asta land. Það er oröið vani, að tala um Ameríku eins og »land«, þó hún sje heil heimsálfa, víða full af öræfum og eyði- mörknm, og sama eraðsegja um Kanada. Oskandi hefði verið, að höf. hefði gætt betur að þrem seinustu blöðunum hjá sjer, því hver sem vili má kalla það »skáld- skap«; annað eins »Galimathias« er varla unnt að hugsa sjer ; það er ekki væmið, það er hreint og beint uppsölumeðal, og er vonandi að síra Matthías fari ekki að »concurrera« víð apótekarana, heldur passi sitt embætti og gefi sínum söfnuði inn heilsusamlegan anda. Annars er bókin eins auðug af hnútum til íslendinga bjer eins og hún er af lofgjörö um Vesturheimsfólkið, og hafi hún annars nokkur áhrif, þá munuþaðverða þau, sem »agentarnir« helzt æskja. Það gagn gerir hún okkur. Öðrum þræði er kverið heldur skemmti- legt og girnilegt til fróðleiks, ogj mun verða almennt lesið með ánægju, eins og hinn þjóðfrægi höfundur á skilið. B. G. Strandasýslu 3. febr.: Síðan jeg reit yður síðast, heíir ekkert borið til tíðinda. Ept- ir hina ágætu hláku, er gjörði um nýárið, voru stillur og góðviðri allt að þremur vikum. Hinn 20. f. m. hófst norðangarður með tals- verðu kafaldi, er hjelzt f'ram um mánaðamót- in. Nú er aptur komið góðviðri og hagi er nógur, en hann notast lítið hjer um þetta leyti, því sauðir eru óvíða til. Ekkert hefir orðið vart við hafís í þessum garði, og er því útlit fyrir að hann sje alfarinn, og væri þess óskandi. Hjer um pláss munu menn panta með mesta móti. I kaupstöðunum er nú sagt að ekki sje neitt af neínu til. Austur-Skaptafellssýslu 3. febr.: Það sem af vetri þessum er hefir mátt heita frem- ur hagstæð tíð, og jarðbönn ekki teljandi, eink- um austan við Breiðamerkur-sand; enda eru menn þar nýfarnir að strá fullorðnu fje með útbeit, og sumstaðar ekki farnir að gefa neitt því hraustasta at fje nje hrossum, enda eru nú alstaðar auðar jarðar að kalla má. Frost hafa að jafnaði ekki verið mikil. Mest i'rost, er komið hefir á vetrinum, var HO. nóv. 15 stig á R. í skugga (í Öræfum). Heilbrigði hefir verið almenn, þar til nú fyrir skemmstu, að fór að ganga almennt, vont kvef, er líkist inflúenza. Papós-verzlunarstaður hefir verið að mestu allslaus siðan eptir sumarlestir. Voru því margir svo illa staddir, að þeir áttu ekki út í kindablóð sín í haust, og urðu þvi að sækja helztu nauðsynjar sínar austur á Djúpavog. Nú í svipinn er bætt úr þessum vöruskorti, því skip það, er átti að koma á Papós í haust, kom nú loks 17. jan. síðastl., samt með ærn- um kostnaði; því Eggert verzlunarstjóri á Papós gerði sjer ferð austur á Seyðisfjörð og samdi við O. Wathne um, að koma skipinu af Reiðaríirði — þar sem það var lengi búið að bggja — og suður á Papós, með gtifuskipi. Er sagt, að Wathne bafi selt það viðvik á 1400 krónur, oE tafðist hann þó ekki við það. nema hálfan sólarhring. Hvít ull var tekin 1 sumar á Papós: nr. 1 á 60 a. pd., nr. 2 á. 55 a.; mislit 40 a. Kaffi var 1 kr. 25 a, export 50 a., melís 30 a. 200 pd. rúg 17 kr., banka-^ bygg 23 kr., baunir eins. Steinkol 35 a. kút- urinn, salt eins. Steinolía 22 a. potturinn. Fundur var haldinn að Bjarnanesi 26, jan.. til þess að safna vöruloforðum til Jausakaup- manns, er kæmi a Hornafjörð í sumar. Mættu þar kosnir tulltrúar, 3 úr hverjum hreppl sýslunnar, nema enginn úr Lóni, því þar hafði ekki verið haldinn aukafundur til að kjósa fuUtrúa til aðalfundar. Vörulof'orðin urðu að eins 2000 pd. ullar úr hverjum 4 hreppunum:, Öræfum, Suðursveit, Mýrum og Nesjum, eða alls 8000 pd. Fundurinn afrjeð, að tara þess. á leit við Sig. Johansen á Seyðisfirði, hvort, hann væri ekki fáanlegur til að koma í sum- ar til Hornatjarðar með vörur, að minnsta, kosti upp á þessi vöruloforð. sem nefnd voru.. I lok f'undaiins kom járnsmiður Eymundur Jónsson í Dilksnesi með þá tilJögu.' að menn reyndu að mynda káupfjelag fyrir alla Austur- Skaptaf'elJssýslu og meiri hluta Suður-Mula- sýslu, er hef'ði aðalstöð sína (svo sem hús og fjárbryggju) við Berufjörð, og Hornfirðingar fengju svo fluttar vörur sínar með strandf'erð- um til Hornafjarðar. Tillögunni voru margir hlynntir; en vegna, efnaskorts almennt sáu menn sjer ekki íært, að byrja það að svo. stöddu. Höfuðkauptún á Austfjörðum. Skárra var það nú iumið, sem kom á rit- stjóra »Austra« út af' grein minni í 49. tölubl. »ísaf.« 29. júli, um höfuðkauptún á Austfjörð- um. I 22. tölubl. »Austra« 22. ágúst þýtur ritstjórinn á stað tiJ að refsa þessum ein- kennilega Austurlandsvini, sem hann kallar mig, og ber öll grein hans það með sjer, að. «sannleikanum verður hver sárreiðastur<i. Rit- stjórinn þykist vera að hrekja grein mína frá upphafi til enda, og bregður mjer jafnvel um ósannsögli; en hvorki það nje báðglósur hans.. tek jeg nærri mjer, og ekki ætla jeg að fara að elta hann yfir öll þau hundavöð, er hann, hle^'pir sjer út á. Jeg tek til dæmis uppá-. stungu hans um, að jeg vilji hafa svo sem.. hundrað þúsund krónur úr landssjóði til vita o. fl. vitleysur og öfgar; öllu þessu þarf ekki: að svara. Vjer Austfirð'mgar erum tyrir löngu ! orðnír svo Jeiðir á orðagjálfri hans til hróss. Seyðisfirði og öllu þar, aðallar tilraunirhans. í þá átt munu eptirleiðis verða Seyðisíirði meira til ógagns en hitt, meðal allra, erþekkja dálitið til ritstjórans. Jeg held enn fram öllu, sem jeg heíi sagt í grein minni, og kem þá fyrst til þess að tala. um, að það má virðast þýðingarlítið og mikil fljótfærni, að byggja eingöngu álit sitt a því, sem nokkrir sýslunefndarmenn hafa sagt um vegalagning á Pagradal. Auðvitað riðurmest, á, að fá endingargóðan og haganlegan veg úr Hjeraðinu, og það verður að eins þessi vegur, hvað sem ritstjórinn segir. Er betra að ryðja Fjarðarheiði ár eptir ár fyrir 4—5 þúsund kr.. á ári ? Nú er sá vegur, er kostað var til á Fjarðarheiði í sumar, orðinn illfær, og varð það strax eptir fyrstu rigningu; hið einasta, sem eptir er og gagn er í, fram yfir það, sem áður var, eru vörðurnar, er hlaðnar voru; þær eru ómissandi á vetrum; en vegurinn er þó. höfuðatriðið. Hverjir ókostirnir eru við byggingu á Búð- areyri, talar ritstjórinn ekki um, þó hann telji þeir sjeu miklir. Þessu næst ber ritstjórinn það á borð, að- engin höf'n s.je þar til, og stingur upp á, svo.

x

Ísafold

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísafold
https://timarit.is/publication/315

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.