Ísafold - 30.08.1913, Blaðsíða 1

Ísafold - 30.08.1913, Blaðsíða 1
Kemur út tvisvar < viku. Verð árg. 4kr., erlendisð kr. eða 1 Jdollar; borg- ist fyrir miSjan júlí erleníis fyrirfram. Lausasala 5 a. eint. ISAFOLD Uppsögn (skrifl.) bundin við áramót, er ógild nema kom- in só til útgefanda fyrir 1. oktbr. og só kaupandi skuld- laus við blaðið. ísafoldarprentsmiðja. Ritstjóri : Ólafua* Björnsson. Talsími 48. XXXX. árg. Reykjavík, laugardaginn 30. ágúst 1913. 69. tölublað I. O. O F. 94959. Alþýðufél.bókasafn Templaras. 8 kl. 7—P Augnlæknine okeypia 1 Lækjarg. 2 mvd. ' -3 Borgarstjóraskrifstofan opin virka daga 1 8 Bæjarfóeetaskrifstofan opin v. d. 10—2 og -7 Bæjargjaldkerinn Laugav. 11 kl. 12—8 og '• -7 Eyrna- nef- hálslækn. ók. Pósth.str. UA flr 1. -8 Islandsbanki opinn 10—2'/t og 5'/i—7. K.F.TJ.M. Lestrar-og skrifstofa 8árd.—10 ðd. Alm. fundir fid. og sd. 8>/t slðd. Landakotskirkja. Guðsþj. 9 og 6 á helt Xau Landakotsspitali f. sjúkraTÍti. 11—1. Landsbankinn ll-2>/s, B>/»—6'/t. Bankastj. "2 2 Landsbókasafn 12—8 og 5-8. Útlan 1—8 Landsbúnaoarfélagsskrifstofan opin frá : 2 Landsféhiroir 10—2 og 6—6. Landsskialasafnio hvern virkan'dag kl. ):;' '2 Landssiminn opinn daglangt (8—9) virka rluga helga daga 10—12 og 4—7. Lækning ókeypis Þingh.str. 28 þd. og fsd. 1' -1 Náttúrugripasafnið opið l»/t—Wl* á sunnu < Samabyrgð Islands 10—12 og 4—8. Stjórnarráosskrifstofurnar opnar 10—4 da^l. Talslmi Reykjavlkur Pósth.8 opinn daglangt (8—10) virka daga helga daga 10—9. Tannlækning ókeypis Pósth.str. UBmd. 11 12 Vifilstaðahælið. Heimsóki.artimi 12—1 Þjóðmenjasafnið opið á hverjum degi 12- 2, Nýja Bíó sýnir í kvöld og næstu kvöld: Hefnd leikfíflsins. Skáldskapur og veruleiki frá stór- borgar-sirkus. Eldgamla ísafold. Lifandi myndir frá fegurstu stöðum íslands. Töðu, lítið hrakta, hefir hrepps- nefndin í Bessastaðahr. til sölu frá Kristjáns-Hliði. Mjög hentugt að ná henni sjóveg. BIO Reykj avik Biograftheater sýnir 30., 31. ág. og 1. sept.: Papa André. Sjónleikur í 3 þáttum, leikinn af list- fengustu leikurum ítala. Aðalhlut- verkið (Papa André) leikið af sorg leikasnillingnum miklaErnesto Zacconi. Furðuleg tillaga. í gær var látin á »þrykk út ganga« einbver hin furðulegasta tillaga af öllu furðulegu í þeim berjagraut »síns af hverju og af öllu nokkuð«, sem al- þingismenn láta frá sór. Það er þings- ályktunartillaga, sem þeir G. E g g . og dr. V a 11 ý r flytja, og hljóðar svo : »Neðri deild alþingis ályktar að skora á stjórnina að láta fara fram leynilega atkvæöagrciöslu í landinu um það, hvort nema skuli úr gildi lög nr. 44 30. júlí 1909 um aðflutn- ingsbann á áfengi. Atkvæðagreiðsla þessi fari fram fyrir 1. júlí 1914«. Árið 1908 var fylgi lýst við aðflutn- ingsbannið af miklum meiri hluta al- þingiskjósenda. A þingi 1909 voru bannlógin samþykt með miklum meiri hluta atkvæða. A nýari 1915 eiga þau fyrst að koma í algert gildi. En þrátt fyrir hið mikla magn, sem aS baki þeim stendur, og þrátt fyrir hitt, aS þau eru enn eigi farin að reyna sig, rísa þó nú upp 2 löggjafar vorir og vilja heimta atkvæða- greiðslu af nýju. A þetta hátterni verðum vór að líta sem hreinan hegóma og móðgun bæSi við þjóS og þing. Hvort sem litið er á málið frá bann- vina eða bannfjenda hlið hlýtur niður- staðan að verða hin sama. Hvorutveggju hljóta aS krefjast þess, aS lögin fái aS reyna sig til fullnustu. ÞaS er eins og Jón Thoroddsen orti hér á árunum : Ef hann gerir öllum rótt og engum s/nir hrekki blessaður veri Bardenfleth o.s.frv. Ef bannlögin blessast vel, reynast eins og bannvinir búast viS, þá eiga þau aS standa. En ef hitt verður uppi á teningnum: Ef hann gerir engum rétt og öllum sýnir hrekki bólvaSur veri Bardenfleth o.s.frv. E f bannlögin reynast illa, e f ekki tekst aS ná því marki, sem með þeim er sett, e f út af þeim verður virkileg óánægja, þegar þau fara aS sýna sig aS fullu, fer atkvæSa- greiSsla af nýju aS verSa róttmæt. En. fyrr ekki! ÞaS vill nú og svo vel til, að ein- hver ákafasti, en vissulega einnig ein- hver greindasti andstæðingur bannlag- anna á þingi, Jón sál. frá Múla — lýsti yfir því, að sjálfsagt væri að fá reynslu á Jögunum. — H a 11 n taldi þessar glepsu-tilraunir í þau eigi ann- að en misvizku — svo sem rótt var. Lítum og á fordæmið, sem gefið væri með öðru eins uppátæki og því, sem hór er fyrirhugaS. Enginn vafi er á því, að framtíðin felur 1 skauti sínu alþýSuatkvæði um ýms önnur mikilvæg mál þjóðar vorr- ar. Sú er stefna tímans. En ef þetta fordæmi fengi að komast fram, mundi venjan verða, að eitt árið samþykti þjóS- in með alþýðuatkvæði einhver lög, en svo kæmi nýtt þing og tilviljunar meirihluti þar heimtaði þegar á næsta ári n/tt alþýðuatkvæði um ssma máliS, áSur en nýmælið hefði feng- ið nokkura reynslu. Því aS það mun sýna sig, að e f asninn yrði leiddur inn i herbúðirnar með furðuverki því, sem þessir tveir herrar hafa fóstraS, þá mundu fleiri asnar á eftir fara og öllum heilbrigSum grundvelli þjóSaratkvæSagreiSslu vera burtu kipt. »Allir eigum vér e i 11 s i n n aS deyja« — stendur þar. En þessi til- laga hefði aldrei átt að komast svo hátt að fá tækifæri til aS deyja — þ. e. aldrei aS fæSast. En úr því hún er nú einu sinni fædd — hvílir sú skylda á N.-deild alþingis aS bera hana út, þegar er færi býSst og koma henni svo vel fyrir, sem bezt var gert viS drauga í gamla daga. FriSur verSi meS moldum hennar! Þjóðskáídið Steingrímur Thorsteinsson 19. maí 1831 - 21. ágúst 1913 Minningarljóð. i. Frá alþingi. Borgarstjórakosning í Reykjavík. Nefndin í Ed. (Eir. Br., G. B. skrifari og Guðjón) leggur eindregið móti því, að frv. þm. Reykvíkinga um að borgarstjóri skuli kosinn af »atkvæðisbærum kjósendum«, verði samþykt, og hefir látið frá sér svo- látandi álit um það mál: Hór er að ræSa um kosningu borg- arstjóra í Reykjavík. Hann er nú kos- inn aí bæjarstjórn til 6 ára í senn, samkv. Iógum nr. 86, 1907. En í þessu frv. er svo fyrir mælt, aS hann skuli Svanurinn þagnaður. Hljóðnaður söngur á heiSum. Harmur og Þökk faðmast grátandi' á almannaleiðum. Fríðgrænum frá frjódölum angurvær þrá líður að brimsölum breiðum. Hnigin er göfgasta gígjan úr meistarans hendi, guðamál listar og snilldar er þjóð vorri kendi. Huggeislinn hans hjarta hvers einasta manns unun og sólblíSu sendi. Harmfögur tregar því hjartfólgna þjóðskáldið góða hreimgöfug Fjallkonan, móðir hans síungu ljóða. Bjartasta bar brúSartign hennar um mar mál hans til menningar þjóSa. Nú er hann seztur aS söngvum hjáJónasi og Bjarna, samstiltum listhreimi bifast hver einasta stjarna! HeiSskír og hljóS haustkvöldin bera þann 05 dýpst inn í brjóst vorra barna. II. í »U n a d a 1« söng hann um elskunnar friS, svo æskan komst dreymin í sakleysi viS, — hann lýsti' inn í Huldulands heima. Um lundinn og dalina, lautir og mó, um ládauða vogana' í blíðkvöldsins ró með skáldinu sælt var að sveima. Og gott var með S t e i n g r í m i', er glampaði síð á Gilsbakka skógdrög og Laugardals hlíð að aftni hin sífagra sunna! Hver blettur varð ljúfari', er ljóðdísin hans þar lagt hafði skínandi minningarkranz. Og gott er svo góSum aS unna! III. MeS A 1 a d í n s lampann í hægri hönd aS hásæti P e r s a landa, um æfintýranna Austurlönd aSEldorado og Gózenstrónd hann lýsti' oss með eldi og anda. Með dísum ljósum í lóttum blæ vér liðum í veldi drauma um Himinfj allanna heiðan snæ og heilaga G a n g e s strauma. Hann túlkaði sál vorri söngva þá, er svífa' undir pálmum í Austurvegi. Hann beindi til ljóssins barnsins þrá, við börnin sín skilið gat hann eigi fyrri' en þeim auðnaðist sólina að sjá og sviptign af ljósum degi. Þá grótu' yfir Úndínu I s 1 a n d s - fljóS, er »Í8lands riddarans« frásögn dýra á fegursta málinu' hann færði þjóð, sem fleira listanna gullið skíra. Og svimháan Byrons og Shakespear e's anda hann sál vorri fyrir lót skíran standa. Oss hefir h!ann dýrustu demanta sótt úr draumlöndum Heine's og Goethe's sölum, og frætt oss um heilaga himindrótt á hæSunum Olymps, — þann snildar þrótt í litskrúSi' og marmara', er mænir hljótt frá musterum hrundum í Grikklands dölum, og talar þó skýrar en tungan snjalla um tignarmark andans og fegurð alla. Hann leiddi' oss og fræddi um lindigöng ljóSheimsins hvar sem hann talaði' og sðng. — Af sólskinslöngun var lífsþrá hans sprottin, í listinni hvíldi 'ann sig, mælti við drottin. Þar átti' hann sinn himin og aðal-skjöld fram á æfinnar hinzta kvöld. IV. Og frjálsari' og göfgari ættjarðarást er óvíst aS neinn hafi borið; þann taldi 'hann sínn fjandmann, er fósturjörS brást og fetaði í kúgarans sporiS. Fyrst geystist hann ólmhuga' og glóð brann í sál. unz gætnin með reynslunni lægði það bál. En sama var vonin hans, víSsýn og há, um viSreisn á komandi dögum, — og hamingjudaginn í hylling hann sá, er heimtum vér rétt vorn að lögum. Þá varð hann sem brúðgumi blíður og h/r, er brosandi faðmi að unnustu snýr. Svo kveðjum vér þig síðsta sinn, vort sólskinsbarnið kæra! Vér þókkum hlýja hreiminn þinn og hjartans gullið skæra; Þú hefir gefið oss þann arf, sem æðri' er dýrum seimi. Það lifir alt þitt æfistarf í ódauðleikans heimi. Þór opuast dýrSar ómhvolf víð, þar ymja gullinstrengir, er roðnar lyng í rjóðri' og hlíð og rökkrin hjá oss lengir. Er faðmar þig hið »fagra haust« . og fóstran söngs og ljóSa, vér teigum yndi endalaust úr ómlind skáldsins góða! Guðm. Guðmundsson. »kosinn af atkvæðisbærum borgurum kaupstaðarins til 6 ára í senn«; eru honum ætluð sömu laun og áður: 4500 kr. á ári og 1500 kr. í skrifstofufé. Oss er kunnugt, að ýmsum bæjar- búum er áhugamál, aS þesái breyting nái fram aS ganga, og tillógur um þaS hafa veriS samþyktar á borgarafundum. En vór vitum líka aS marglr bæjarbú- ar eru þessu andstæSir, er öldungis óvíst, hvort meiri hluti allra atkvæSis- bærra borgara í Reykjavík er nú með eða móti þessu nýmæli. Oss er einnig kunnugt, aS málið var borið upp á bæjarstjórnarfundi rótt fyrir skömmu og tillaga í sömu átt og frum- varpið samþykt þar með 7 atkv. af 10, sem voru á fundi. Bæjarfulltrúar eru 15 alls; er því einnig óvíst að meiri hluti bæjarstjórnar só breytingunni hlyntur. Þá er á þaS aS Kta, hvort ætla má aS þessi breyting só til bótar eða baga fyrir Reykjavíkurbæ. BotgarstjórastaSan er mjög vandasöm; er öllum glöggskygnum borgurum bæ- jarins fullljóst, aS jafnan má búast við miklum erfiSleikum á því, að fá vel hæfa menn í þá stóSu, einkanlega vegna þess, aS starfiS er ekki veitt nema til 6 ára í senn, og fyrir þá sök hæpið, aS nokkur reyndur og ráSsettur maður vilji sleppa góðri atvinnu og takast þetta starf á hendur án minstu vissu um aS mega halda því lengur en 6 ár. Ef bæjarstjórn veitir stöSuna, getur hún leitaS fyrir sór hjá þeim mönnum, sem hún hefir bezt álit á, og lofað þeim manni, sem hún telur hæfastan, að

x

Ísafold

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísafold
https://timarit.is/publication/315

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.