Ísafold - 25.02.1926, Blaðsíða 3

Ísafold - 25.02.1926, Blaðsíða 3
ÍSAPOLD 3 hAablirlir Hrir tlil 90 Kll. Eflir P et«r A. Ólafsson konsúl. Það er engin nýlunda hjer, að þegar skóinn kreppir með sölu- afkonra einhverra íslenskra af- urða, þá, og þá, fyrst, heyrast raddir hvaðanæfa, að við svo bú- ið megi ekki sitja, eitthvað þurfi að aðhafast til að ryðja þessum afurðum nýjar götur, — nýja markaði. Svo er það með síldina nú, og litlu betra með fiskinn og landafurðirnar fyr og síðar. — Þing og stjórn hefir oft sýnt skiln- ing og vilja til að greiða götu þessa máls, og töluverðu hefir verið til bess kostað, án þess nokkur hafi fært sjer það í nyt. Það þarf ekki annað en söluútlitið batni um tíma, þ>á er því gleymt, sem á undan er 'engið, og minna hugsað um fram- tíðina og frambúðarhorfurnar. Að undanteknum einum manni er það þó helst Sambandið, sem eitthvað befir gert fyrir landafurS- írnar, enda stendur það ólíkt betur •að vígi sem samsteypt heild, held- 'ur en sundurleit og sundruð versl- -aunar- og útgerðarmannastjett. 1. FISKFRAMLEIÐSLAN. JFiskurinn seldur aðeins á fám stöð- iim á Spáni. — Hentugra að dreifa honum á fleiri hafnir. Flutningar á fiskinum mjog óhent ugir. Margir stórir skipsfariih ar sendir % einu á sama siaðinn. En það er auSvitað ekki einhlítt, að hafa erindreka til að vinna að útbreiðslu á afurðnmim, það þarf jafnframt að gera mönnum unt að geta komiS þeim til þeirra staða, sem hægt væri að selja þær. • Það er líka augljóst, hve fyrir- komulagið sem verið hefir — og er — er afaróhagsýnt og dregur marga illa dilka á eftir sjer, að senda fiskinn í stórum förmum, oft mörgum í einu, til einstakra staða, og ekki síst þegar hann er sendur í umboðssölu. — Reglubundna-r ferðir nauðsynlegar. Þessu fyrirkomulagi, þarf að breyta sem fyrst. Og fisksalan kemst yfir höfuð aldrei í viðunanlegt horf, fyr en fást reglubundnar ferð- ir hjeðan til þeirra staða á norðan- verðum og vestanverðum Spáni, Portúgal og við Miðjarðarhafið, þar sem sala er líklegust. Að þessu verður þing og stjórn að vinna ef vel á að fara, og þá fyrst geta útsendir erindrekar kom- ið að verulegum notum. En svo þurfa framleiðendur sjálfir auSvit- að að ganga götuna sem rudd er, inni um þvera og endilanga Suður- j Tómlæti og athafnaleysi útflytj- og takast á, einnig fyrir oss. Þvi Ameríku, MiS-Ameríku og Norður-j endanna. enda þótt vjer höfum notið góðs Ameríku, til að leitast fyrir uffl En þó fór þetta svo, að ekki varð af þessum dugnaði og framsýlii söluhorfur, aðallega á ísl. fiski, þar. i Úr neinum framkvæmdum. Þó ó- Norðmanna, í minni samkepni 'á. — Og eins 1923, þegar sent var til trúlegt sje, munu sumir helstu út- Spáni og ítalíu, þá megum vjer f>ó Eystrasaltslandanna, Póllands og flytjendur hafa verið svo skamm- ekki láta alt reka á reiða, og til- Tjekkoslovakíu, þá jafnframt til. sýnir, að vilja ekkert sinna þessu, viljun eina ráða, hvernig fer um að leitast fyrir um söluhorfur síld- '¦ — jafnvel talið þaS tómt 'humbug' framtíðarhorfurnar. Og því meira ar og landurða. Slíkar ferðir sem sem væri komið frá templurum, er í hiifi, sem framleiðslan hefir þessar, hafa kostað ríkissjóð alt of °ara til að fa afnuminn aftur inn- farið og fer sívaxandi. mikið til þess, að lítill eða enginn flutning á Spánarvínum; aðrir Frh. árangur af þeim sje sýnilegur. Og töldu agnúana svo mikla við ,að "•—— jeg býst við, að sama megi segja þurka fiskinn meir en venja væri um erindreksturinn á Spáni og til MiðjarSarhafsins, kassaumbúð- FRÁ ALÞINGl ítalíu, sem líka hefir kostað stór- i™ar o. fl. o. fl. Og þó er enginn--------- fje. __ vafi á því, að nettoverð 1923 var Ný frumvörp. Jmun hærra til Suður-Ameríku en Um almannafrið á helgidögum. Ameríkuferðin 1922. tU Miðjarðarhafslandanna. Fjekk þjóðkirkjunnar. Þm. Reykvíkinga En hvers vegna er enginn eða jeg >a mána8arlega markaösskýrsl- (JakM, JB, MJ), bera fram frv. ýnilegur af þessum UJ. foa guður_ Qg Mi8_AmeríkUi sem um þetta efni. Er það samig af 5 manna nefnd, er sóknarnefud sem I mörg ár hefir íslenska ríkið 0g sýna, að þeir skilji hvaða þýð- haft fastan trúnaðarmann á ítalíu ingu það hefir að rySjfc, afm*ðum "Qg Spáni í þessum tilgangi hvað,vorum nýjar brautir, annars er fiskafurðir snertir og til þess kost-]unnið fyrir gíg. — iað miklu fje. Jeg vil ekki segja, ~ Það þarf að ryðja fisksölunni nýjar orautir. Hjer hefir nú aðeins veriS drep- ið á þau lönd, sem mestu hafa skift :fje, sem veitt hefir verið til þess, hafi verið kastað á glæ. En ein- staka staðir í þessum löndum, svo sem Genova, Barcelona og Bilbao, þar sem þessi erindreki hefir hjer= fyrir fisksöluna hingað til, sem sje um bil eingöngu dválið, — hafajítalía og Spánn. Og þó líklegt sje nm 'langt skeið verið aðalstöðv-1 að þau komi til að skifta mestu, á arnar fyrir sölu á verkuðum fiski næstu tímum framundan, þá má þó frá íslandi. — Nú liggur ekki við,' ekki loka augunum fyrir því, að að meiri hluti neyslunnar sje á, einliver öfl geta valdið því, að Is- þessum stöðum, heldur gengur hann lendingar verði að leita annað, með frá þeim um þver og endilöng þesei sölu á þessari framleiðslu, að meira ferðum? Jeg skal svara spurning- jeg birti j bloðunum. unni frá mínu sjónarmiði, hvaS Eins og >a8 er mikið framtíðar. dómkirkjusafnaðarins og safnað- snertir ferðir þær, er jeg fór. Er- atrigi fyrir fiskframleiðslu vora> að arstj: fríkirkjusafnaðarins völda indisbrjef mitt laut að því einu, að na nýjum markaðssamböndum, eins tn Þess samkv- áskorun sameigin- kynna mjer möguleika og horfur var >að tómlæti og athafnaleysi, legs safnaðarfundar í haust. Má fyrir t,ölu, aðallega á fiski, í þeim sem framieiðendur og útflytjendur biiast við því, að frv. taki all- löndum Ameríku, sem jeg fór um. sýn(lu _ þeSsu máli lítt afsakan- mihlum stakkaskiftum áður to Og þó jeg sjálfur segi frá, þá ef-;logt; eftir bá r0ggSemi og hjálp- Það ^cr^ að lögum, því að ja.fn ast jeg um, að hægt hafi yerið yfir fysi; gem þing og stjorn lmfði sýnt-: vel flm. áskilja sjer rjett til að höfuð, að leysa erindiS betur af Auðvita8 gat ekki oltið á mikilli gera breytingar á því. hendi en gert var, bæði hvað fram- hag8V011j með sv0 litlar sendingarJ Um stofnun happdrættis. Jör- anritað.snertir svo og alt annað, sem gert var ráð fyrir. En >að gat v:ndur og P. Ottesen bera ffaja sem stóS í sambandi við væntanleg og getur oltið a miklUj að hafa frv. um að ráðuneytmu veitist fiskviðskifti hjeðan. Þar á meðal kastað frá sjer >eim föstu sam. heimild til að veita þeim Friðnk ,*,,„„ * og Sturlu Jónssonum einkalevfi naðst hefSu með , , . . . til stofnunar happdrættis fyrir nær samhljóða* frv. er borið var fram á' Alþinei 1924 um þetta efni. Er þó gert' ráð fyrir hærri tekjum af þessn frv., eða 800 þús. kr. á ári. Vilja flm. að þær renni í Ræktunar- sjóð og Landhelgissjóð. Afnám húsaleigulaganna. Þplr Norðmenn og Englendingar hafa'Magnus j^nsson og Jakob Möller um langt skeið haft mikil fiskvið-; bera fram frv. um að i. um nuga. starfið var leyst af hend^ og td skifti við Suður. og Mið-Ameríku, [ leigu S Reykjavík skuli afnumin. þess að þexr, sem vddu, gætu fært >au hafa farið stögugt vaxandij gamskonar frv. og >etta var böl, sjer gefnar upplysmgar í nyt. |__ Um framangreind tímamót stóðu ig fram fc ^ >ingii en nm fslendingar sjerlega vel að vígi, til ekki afgreiðslu. Síðan hefir bæj- að hefja svona viðskifti. Norð-1 arstjórnin farið þess á leit við var skrá yfir fjölda af helstu fisk- i)0ndum kaupmönnum og söluumboðsmönn- >essu móti; og þeirri þekkingu jy til stofnunar M um í hverjum stað, sem eftir þá reynslu. sem með >yí hefði unnist' I^^nd. Er ^það fengnum bankaupplýsingum voru _ mjer liggur við að segja án ' taldir vel stæðir og áreiðanlegir nokkin-rar áhættu. menn. Og veit jeg ekki betur, en stjórnarráðið hafi veriS ánægt með, ViSskifti Norðmanna við Suður- hvernig erindið var rekið. Ýtarleg Ameríku. Framleiðsla íslendinga skýrsla um erindisstarf þetta var ^ víq Norðmenn prentuð og útbýtt, svo almenningi gæfist kostur á að sjá, hvernig Tillögur um það, hvernig noía œtti fengnar upplýsingar og koma fiski á markaði til reynslu. 'u™ I°™ >ar >& * Ónáð' veSna, ráðuneytið að það gerði ráðstáf- En þrátt f rir b ð b' - ^andaðrar vöru, sem þeir höfðuianir til að fella þau úr gildi mæð f» x- •« i — i L' . - "leg /. sent áriS 1919—20> sem kaupendur konunglegri tilskipun. Það hefir ferðmni aflokinni hefði tru á, að í ^*„ +„„„* ^_e.^ £ n„ .J 5 ? * _e #„ Vg þeir ek'ki verið gert og þvi er trv. sumum þessum löndum væru góð 1 höfðu tapað stórfje á. vildu þess vegna gjarnan hefja við- þetta fram komið að nýju. Bæjargjöld í Vestmaimaeyjton.' löod. Tilganginum hefði því virst bet- ur náð með því, að láta þennan mánn dvelja á víxl á ýmsum stöð- im í þessum löndum, 'þar sem fisk- eða minna leyti. Erf'uíUikamir á því aS vinna nýja markaði. Það hlýtur að vera öllum skilj- sjer aö annast sorp- og salernahreinsun * í að vinna. að aukinni eftirspurn eft- ir ísl. fiskinum, frá sem flestum sala gæti komiS til greina, til þess'anlegt, að hvert sem leita ætti um nýja markaðsstaði, þá tekur lang- an tíma, mörg ár, að ná verulegum stöðum. Með því fyrirkomulagi sem' tökum á sölu. Þvi veldur margt. verið hefir og er, er það augljóst,! Ymist kunna menn ekki átiS, eða að samkepni um verð er mikiS hagnýtinguna — eða aðrir eru fremur útilokað, því á tveim, þrem' komnir á undan, sem búnir eru að stöðum, sem fiskurinn, sem sagt, tryggja sjer föst viðskifti. Menn aðallega hefir farið til, er miklu vilja hafa vöruna öðruvísi verkaða hægra að koma við samtökum um'og umbúna, en hjer tíðkast, og geta aS halda verðinu lágu heldur en ef langar vegalengdir, staðhættir, veð- urfar og loftslag átt meiri eða minni þátt í því, og margt fleira kemur til greina, þegar um nýja márkaðsstaði og ný viðskifti er að ræða. Þess vegna ríSur á að hafa tím- ann fyrir sjer, svo að alt fari ekki í öngþveiti, ef nauðsyn krefði snögglega að leita út úr hinu gamla framleiðslunni væri dreift sem víð- ast. — ¦ Erindreki Islendinga í Genúa hefði átt að ferðast um MiðjarSar- hafslöndin. Meðan þessi maSur dvaldi í Gen- na (2—3 ár) hefði og að sjálf- sögðu átt að leggja fyrir hann aðivirki ferðast um löndin á alla vegu í inn anverðu MiSjarðarhafinu til þess a,8 leita þar allra upplýsinga um sölumöguleika, og vinna að því að gera kunnan ísl. fisk, því að í mörg- 'um af löndum þessum er vafalaust jiægt að selja töluvert af fiski. — Kostnaðarsamar ferðir á víð og dreif. Og þing og stjórn hefir ekki ver- ið meðvitundarlaus um þessa þjóð- arnauðsyn. Það sýndi sig 1922, þegar sendur var maður út af örk- ar horfur fyrir hagkvæma sölu á skifti við lslendinga. isl.f1ski,sJerstaklegaeinsogáStand-| Þeir> sem lítið hafa kynt sjer Vestmannaey.iakaupstaður hefir ið þa var i Evropu, þa rjeði jeg gamanburð á fiskframleiðslu ís.'teki8 ,a8 sier a8 þo til að fara hægt á stað, fyrstu 3 lendinga og annara þ^ myndu hreinsun -4 arm; senda ekki meir en sem tæplega trua >vi> ag jafn fámenn kaupstaðnum. Nú ber >m. >ess svaraði mest 1000 skippundum á >j6ð og fslendingar _ 1/27 hluti kjordæmis fram frv. um a8 fast. an,sem slaft yrði í smásendingar af íbáatölu Noregg _ flyttn út eignagiald ver8i logleitt >ar; til á ymsa tiltekna staði, með jöfnu mun meira af saltfiski en t d >ess a8 standast straum af þeasn mdhbdi, meðan verið væri að fá NorSmenn. En >ó er >etta svo _ og einnig s6tarakostnaði og kostn- abyggdega reynslu fyrir hœfilegri 1925> t. d nam saltfiskútflutning. aði við umsjón með eldfærum. verkun, pokkunarmátanum og við-jUrinn hjegaii um g0 >úgund skip. Breyting á vegalögum. skiftasambondum. Og umfram alt, pundmn meira en útflutningurilm Bernh. Stefánsson ber fram að sendmgar, þennan reynslutíma, frá Noregi yitaskuld stafar þetta *?• ^im breytingu á vegalögun- færu aðems gegnum eina útsend-1 siunpart af >ví; að Nor8menn verka um, þanmg, ao vegurinn frá Ak- mgarstoð, sem allir, er senda vildu,tmjög mikis af £ramleiðslunni sem ureyri að hinu fyrirhugaða heiísu yrðu að haga sjer eftir, hvað snerti'har8figk hæU í Kristsnesi, verði tekinn í fyrirmæli um verkun og titbiinað. Og jeg lagði til, að einhverju tog- arafjelaginu hjer í Reykjavík yrSi falið þetta. Að hvert togarafjelag legði fram sem svaraði 25—30 skp. frá hverjum togara á ári og að öðrum landsmönnum yrði svo gef- inn kostur á að leggja fram það sem upp á vantaSi. Með þessu móti hefði rekstrarkostnaSur orðið hverf andi við þessar tilraunir og áhætt- an mjög óveruleg — ekki síst þar sem þáverandi atvinnumálaráð- herra sýndi þann áhuga og skiln- ing fyrir þessum tilraunum, að hann vildi taka þátt í áhættunni, raeð því aS veita frá ríkinu allríf- leg útflutningsverðlaun á hvert skippund. I tölu þjóðvega, eins og spítalaveg- Árið sem leið seldu Norðmenn %'irair til Laugarness, Klepps og * ,,»¦ 7 • ,-, , ¦ ,s, ' Vífilsstaða. af saltftski smum til þjoða, sem Islendingar hafa hartnœr engin fiskviðskifti við. Árið 1925 nam útfl. Norðmanna Einkasala á fiski og síld. Jón Bald. flytur frv. til 1. uln einkasölu á saltfiski og annað um af verkuðum fiski: til Suður- og einkasölu á síld. Eru frv. þes"si Mið-Ameríku um 32%, til Spánar oppvakningar flm. frá síðustu um 28%, til Portúgal og Madeira" >ingum og hljóða um það, að um 36% og til ítalíu um 2%. ' ríkisstjr., fyrir hönd ríkissjóðs, Árangurinn er þannig sýnilegur taki að sjer sölu og ntflutning á af starfsemi þeirra til að ná nýjum, saltfiski og síld. samböndum, þar sem þessar tölur sýna, að þeir síðastliðið ár hafa Úr Umræðuitl. flutt út hartnær % framleiSslunn- Ed. hefir samþ. nær umr.laust ar til landa, sem vjer nálega eng- frv. um happdrætti og hlutavelt- in viðskifti höfum við. Og það er ur, frv. um viðbótarsamning vS5» talandi vottur þess hvað takast má myntsamband Norðurlanda, fry.

x

Ísafold

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísafold
https://timarit.is/publication/315

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.