Tíminn - 08.11.1989, Blaðsíða 8

Tíminn - 08.11.1989, Blaðsíða 8
8 Tíminn Miövikudagur 8. nóvember 1989 inn samning Samningar ekki Frá blaðamannaf undinum í gær þar sem þeir Mitterand, Steingrímur og Jón Baldvin greindu frá árangursríkum viðræðum sínum fyrr um daginn. EFTIR STEFÁN ÁSGRÍMSSON Mitterand Frakklandsforseti ræddi í gær við Steingrím Hermannsson forsætis- ráðherra og Jón Baldvin Hannibalsson í Reykjavík um samskipti Efnahagsbanda- lagsins og EFTA og viðræður um efna- hagssvæðið Evrópu. Flugvél Frakklandsforseta lenti á Reykjavíkurflugvelli laust eftir hádegið í gær. Á móti Mitterand tóku Steingrímur Hermannsson forsætisráðherra, Guð- mundur Benediktsson ráðuneytisstjóri, Sveinn Björnsson siðameistari, sendi- herra Frakklands o.fl. Ekið var síðan rakleiðis að Ráðherra- bústaðnum við Tjarnargötu þar sem ekki var tvínónað við hlutina heldur hófust viðræður forsetans og íslensku ráðherr- anna með það sama og stóðu með litlum hléum fram undir kl 15 er blaðamanna- fundur hófst að Hótel Sögu. Viðræðurnar voru óformlegar og engar skriflegar yfirlýsingar voru gefnar að þeim loknum. Tilefni heimsóknar Mitter- ands er þó það að hann kemur hingað til íslands sem forystumaður Efnahags- bandalags Evrópu til viðræðna við þá sem forystu hafa af hálfu EFTA í viðræð- um við EB um að Evrópa verði eitt efnahagssvæði 1992 en Jón Baldvin Hannibalsson utanríkisráðherra hefur stýrt þeim viðræðum af hálfu EFTA undanfarið. Undirbúningsviðræður hafa staðið yfir undanfarnar vikur í Genf og víðar og málið hefur nú náð því stigi að óðum nálgast sá tími að beinar samningavið- ræður milli bandalaganna tveggja hefjist. Það mun verða strax eftir áramótin svo fremi að náist innbyrðis samkomulag hjá báðum bandalögunum um það efni á ráðherrafundum bandalaganna sem verða um og upp úr miðjum desember n.k. Gagnlegar viðræður Steingrímur Hermannsson forsætisráð- herra stýrði fundinum og byrjaði með því að bjóða Frakklandsforseta velkominn og sagði að viðræður þeirra Jóns Baldvins Hannibalssonar utanríkisráherra við hann hefðu verið afar jákvæðar og þeir utanríkisráðherra hefðu fundið góðan skilning Mitterands á nauðsyn þess að Evrópa yrði eitt efnahagssvæði. J?eir hefðu jafnframt lýst vilja EFTA til þess að svo mætti verða. Mitterand sagði síðan að markmið bandalaganna beggja væri að skapa frjáls- an innri markað í Evrópu og slíkt hefði vissa áhættu í för með sér hvað varðaði einstaka sérþætti. Mitterand var spurður um hvort fiskveiðar og fisksala yrði akkillesarhæll íslendinga í hugsanlegu efnahagssamstarfi Evrópu sem hugsan- lega gæti útilokað þá frá Evrópumark- aðnum eða hins vegar gert þá ómynduga í sambandi við yfirráð yfir þeirra helstu auðlind, fiskinum innan lögsögunnar. Mitterand sagði að einhverja millilausn hlyti að þurfa að finna sem íslendingar og aðrir aðilar gætu sætt sig við og ekki bryti í bága við fjórþætt markmið Efnahags- bandalagsins um frjáls vöruskipti, Frjáls- ar hreyfingar fjármagns- og þjónustu og frjálsan rétt fólks til búsetu og atvinnu. Bent var á að reglur EB kveða á um gagnkvæman rétt þjóða innan efnahags- lögsögu hverrar annarar og hvort að einhverjar undanþágur frá því kæmu til greina varðandi íslenska fiskveiðiland- helgi í ljósi þess að 75% af tekjum íslendinga byggjast á fiskveiðum. Enginn samningur án undantekninga - Enginn samningur bara undantekningar Mitterand svaraði að væru engar undanþágur þá væri enginn samningur. Ef samningur er eintómar undanþágur þá væri heldur enginn samningur. Taka mætti sem dæmi að íslendingar og Norð- menn teldu sig þurfa sérstakar undanþág- ur vegna fiskveiða, Svisslendingar færu fram á undanþágur vegna fjármálastarf- semi sinnar, Austurríkismenn teldu sig þurfa undanþágur vegna flutningamála. Héldi þessi listi áfram að lengjast, hvers konar samning yrði þá eigihlega um að ræða? Hins vegar hlytu alltaf að verða ein- hverjar undanþágur og þar sem efnahag- ur íslendinga byggðist að svo miklu leyti á fiskveiðum væri á ferðinni mikið vanda- mál sem taka þyrfti sérstaklega á. Mitterand sagðist síðan hafa minnt íslensku ráðherrana á að árið 1974 þegar deilur voru uppi í EB um kvóta á landbúnaðarafurðir, einkum mjólk, hefði hann sjálfur verið talsmaður íra í því máli innan bandalagsins sem hann veitti for- ystu í þann tíð. Varðandi fiskveiðimálin og sérstöðu íslendinga að því leyti hlyti það nú að vera í verkahring diplómata og embættismanna að komast niður á tillögu að lausn á málinu. Sérstaða íslands skýrð fyrir Mitterand Forsætisráðherra, Steingrímur Her- mannsson skaut hér inn í að þeir Jón Baldvin hefðu haft gott tækifæri til að skýra þessi mál fyrir Mitterand og hefðu þeir fundið að forsetinn skildi glöggt hversu þetta mál varðaði íslendinga' miklu og kvaðst viss um að þeir ættu hauk í horni í Mitterand þegar til samningavið- ræðnanna kæmi í byrjun næsta árs. Mitterand hefði verið gerð grein fyrir því að fiskveiðar og -iðnaður væru iðnaður íslendinga og nauðsynlegt yrði að tak- marka f járfestingar erlendra aðila þannig 1,1

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.