Tíminn - 26.11.1994, Blaðsíða 2

Tíminn - 26.11.1994, Blaðsíða 2
IWSJÍÍIÍfJ Laugardagur 26. nóvember 1994 Einar Svansson, framkvœmdastjórí Fiskiöjunnar-Skagfirbings á Sauöárkróki: „Menn horfa fyrst og fremst á hagsmuni sinna fyrirtæka" Einar Svansson, framkvæmda- stjóri Fiskiöjunnar-Skagfirbings hf. á Saubárkróki hefur verið nokkub í fréttum undanfarin misseri í tengslum vib sókn ís- lenskra togara í Barentshaf. Hann er einn af ungu mönnun- um í greininni, mikill markabs- hyggjumabur og einn af arki- tektum Smokkfisksins svo kall- aba. Blabamabur Tímans sótti Einar heim á Saubárkróki í vik- unni. Fiskiöjan-Skagfirðingur hf. á Sauöárkróki samanstendur í raun af tveimur hlutafélögum, Fiskiðj- unni hf., sem er að öllu leyti í eigu Kaupfélags Skagfirðinga, og Skagfirðingi hf., sem er í eigu um 120 aðila. Hlutafé Skagfirðings hf. er að nafnviröi 343 milljónir króna. Af því eiga kaupfélagiö og Fiskiöjan 50-60% en Sauðárkróksbær er næststærsti hluthafinn með um 20% eignaraðild. Nú stendur yfir hutafjáraukn- ing vegna kaupa á frystitogaran- um Sjóla. Nýtt hlutafé er selt á genginu tveimur. Þræbirnir liggja víba Þetta er eitt af öflugustu útgerð- arfyrirtækjum landins. Fyrirtækið rekur frystihús á Sauðárkróki og Hofsósi, saltfisverkun á Sauðár- króki, gerir út fjóra togara frá Króknum, auk Sjóla sem gerir út frá Hafnarfirði, aö mestu leyti á úthafskarfa. Stjórnendur fyrir- tækisins hafa fjárfest í hlutabréf- um í öðrum skyldum fyrirtækjum ásamt kvóta fyrir um 200 milljón- ir kfóna undanfarin ár. Fiskiðjan- Skagfirðingur á 34% hlut í Hrað- frystihúsi Grundarfjarðar, sem er stærsti einstaki hlutur í því fyrir- tæki. Hraðfrystihús Grundarfjarð- ar rekur öflugt frystihús og gerir út tvo togara. Skagfirðingarnir eru ab auki einn af stærstu hlut- höfunum í íslenskum sjávaraf- urðum og Framleiðendum hf. sem keyptu hlut Landsbankans í íslenskum sjávarafurðum hf. Fyrirtækið starfar í samvinnu við Hraðfrystihús Grundarfjarðar, en áður hafði fyrirtækið keypt hlutabréfin í útvegsfyrirtækinu Skildi hf. á Sauðárkróki og sam- einað Skjöld sínum rekstri. Þau stærstu verba stærri „Þessi sjávarútvegsfyrirtæki, sem eru stærst í dag, eiga aö mínu viti flest langmesta lífsmöguleika til framíðar," segir Einar Svans- son. „Þau munu lifa frekar en önnur og fyrirtækin sem lifa af verða sterk og ég held að þau muni eflast. Sérstaklega þau sem hafa verið að fara inn á hluta- bréfamarkaðinn. Það er til dæmis einn mesti styrkleiki okkar hvað við erum með öfluga huthafa á bak við okkur. Ég kann ekki að meta þessar eignir," segir hann aðspurður um hversu mikils virði fyrirtækið sé í raun og veru. „Það er hins vegar allt í lagi aö geta þess að veiði- heimildir, eru ekki skráðar sem eign í Skagfirðingi hf. en það fyr- irtæki fékk úthlutað upp undir 6000 þorskígildum á þessu fisk- veiðiári. Miðað við markabsverð á þeim veibiheimildum eru þær varla undir einum milljarbi aö verðgildi. Staða Fiskiðjunnar og Skagfirbings er talsvert sterkari en bókfært eigib fé segir til um, en eigib fé í þessum fyrirtækjum er upp undir 600 milljónir króna í dag. Þab sem hins vegar skiptir máli þegar upp er stabib er rekstrarleg staba. Ef fyrirtækin halda áfram að skila hagnaði, eins og flest bendir til í dag, halda þau áfram að efiast." Úthafsveibar verba mikilvægari Einar segist ekki í nokkrum vafa um aö mikilvægi úthafsveiða í ís- lenskum sjávarútvegi eigi eftir ab aukast á næstu árum. „Það sem að maöur sér í hendi sér er að veiðin á úthafskarfanum mun t.d. aukast," segix hann. „Menn eru aö horfa á karfa- veiðarnar sem mjög vænlegan möguleika til að vega upp á móti kvótaskerðingu. Sér í lagi þeir serri aö liggja vel við veiöunum og jafnvel getur þarna verið um að Einar Svansson vib höfnina á Saubárkróki. Skagfirbingur gerir út 4 togara frá Saubárkróki og eitt úthafsveibifrystiskip frá Hafnarfirbi. Tímamynd, Árni Gunnarsson. ræða ísfisktogara sem eru ab landa inn í vinnslu. Til vibbótar kemur að menn eru farnir aö þýða upp hluta af úthafskarfan- um og vinna í landi fyrir Amer- íkumarkað. Ef úthafskarfinn reynist að auki hráefni fyrir vinnsluna í landi er þetta rakiö dæmi fyrir sjávarútveginn til að Rannveig hefur fulla samúö meb sjúkraliðum Rannveig Gubmur> lagsmálaráöher; full.i vamúb, telur ab MIK/Ð ER FALLEGT /)F HENNI R/INNVE/GU/)Ð H//F/) SVON/Í S/IMÚÐ MEÐ SJÚKRAL/ÐUNUM, E/NSOG yÚN ERNÚ /VÝ- BiRJUÐ / ST//RF/NU ! mæta skerðingu á hefðbundnum tegundum. Það er erfitt að segja til um aðr- ar úthafsveiðar eins og t.d. Bar- entshafið. Ég hef hins vegar ekki trú á öðru heldur en að menn muni sækja þangað þar til að búið er ab semja um kvóta við Norð- menn. Þar á eftir sækjum viö í þann kvóta sem við fáum, þannig að ég held aö þaö muni allavega koma eitthvaö út úr þeim veiðum þegar til lengri tíma er litið. Út- hafsveiðarnar eru geysilega mikil- vægar eins og staðan er í dag. Menn eru að reyna aö þrauka af þessar kvótaskeröingar sem eru orðnar ansi miklar." Smokkfiskurinn og Kol- krabbinn Fiskiðjan-Skagfirðingur er einn af stóru hluthöfunum í íslenskum sjávarafurðum hf., sem er arftaki sjávarafurðadeildar Sambandsins. Hópur fyrrum sambandsfyrirr tækja, meb VÍS, Í.S., Olíufélag ís- lands, Samskip og Samyinnulíf- eyrirssjóbinn í fararbroddi, hefur verið nokkuð áberandi í íslensku viðskiptalífi að undanförnu. Morgunblabib hefur m.a. ritab fréttaskýringar um þessa fyrir- tækjablokk, sem sækir nú ab Eim- skips/Flugleiba/Skeljungs-hópn- um sem tengist Sjálfstæbisflokkn- um og hefur verib nefndur Kol- krabbinn í daglegu tali. Ritstjórar Moggans hafa gefib fyrrnefnda hópnum nafnib Smokkfiskurinn og sögðu hann spúa eitri aö Kol- krabbanum þegar samvinnufyrir- tækin fyrrverandi keyptu hluta- bréf í Vinnslustöbinni í Vest- mannaeyjum, sem er gamalgróið íhaldsfyrirtæki. En hvað segir Einar Svansson, sem stjórnarmaður í íslenskum sjávarafuröum, um kenningarnar um Smokkfiskinn og Kolkrabb- ann? „Þetta kom flatt upp á okkur, sem eigum að standa að þessum Smokkfiski, þegar þessu var fyrst lýst," segir hann. „Ég held að menn hafi ekki horft á þetta frá þessum sjónarhóli. Þessar frétta- skýringar bera keim af gömlum hugsunarhætti. Auðvitað er sam- starf á milli fyrirtækja, en pólitík- in skiptir oröið mun minna máli en var. Með nýrri kynslób vel menntabra stjórnenda hugsa menn fyrst og tremst um afkom- una. Þeir horfa á sitt eigib fyrir- tæki ábur en þeir fara ab hugsa um einhverjar blokkir. Menn sækja vibskipti þangab sem það er skynsamlegt hvort sem að það er innan þessa svo kallað Smokk- fisks eða Kolkrabba. Hitt er annað mál, ab við lítum svo á ab Islenskar sjávarafurbir hafi ab baki sér mjög öfluga hlut- hafa. Ekki bara okkur framleib- endur, sem eru mörg af öflugustu sjávarútvegsfyrirtækjum lands- ins, heldur líka ákvebna abila eins og Olíufélagið, VÍS og fleiri. Þegar ráðist er í nýsköpun á einhverju sviði skiptir mestu máli að hafa sterka hluthafa að baki til þess að bakka hána upp." Einar Svansson var einn þeirra sem barðist hvað harðast fyrir því að íslenskar sjávarafurðir yrðu gerðar aö opnu almennirigshluta- félagi. Hann segist ekki hafa orðið var við nein átök á milli Kol- krabbans og Smokkfisksins. „Ég veit ekki til þess ab menn séu með neinar stríðsáætlanir í þessu," segir hann. „Það kemur einfald- lega í ljós í þessu máli, burtséb frá öllu tali um blokkir, að skerpan í fyrirtækinu felst í því abhaldi að vera hlutafélag og þurfa að sýna árangur og borga arð. Það gerir það að verkum ab þab hefur verib kraftur í íslenskum sjávarafurb- um." Vörumerkin mestu verbmætin íslenskar sjávarafurbir hafa t.d. farib út í nýsköpun á erlendum vettvangi, sem ég held ab sé mjög skynamleg stefna. Þar má taka sem dæmi hlutafjárkaup á fyrir- tæki í Namibíu á þessu ári og eins vibskipti meb Alaskaufsa vib abila á Kamtsjatka, sem hafa reynst hagstæb fyrir bába abila. Reyndar hefur Sölumibstöbin verið fram- sækin að þessu leyti líka. Ég vil meina að þessi sölufyrirtæki, sem halda á vörumerkjunum „Sam- band of Iceland" hjá Í.S., „Ice- landia" hjá SÍF og Coldwater hjá Sölumiöstöö hraðfrystihúsanna, séu kannski verðmætustu eignir okkar íslendinga. Þetta eru allt vörumerki sem eru þekkt fyrir gæði á erlendum vettvangi. Frá okkar sjónarhóli, sem beit- um okkur fyrir því ab kaupa þennan stærsta hlut í íslenskum sjávarafurbum, þá töldum vib þab einfaldlega mjög skynsamlega fjárfestingu út frá mjög mörgum atribum. Sölufyrirtækin eru í raun ekki annab en söludeild frystihús- anna og þau þurfa ab standa nær þeim en þau gerbu ábur. Þau þurfa að hafa sterka fjárhagslega bakhjarla og vib erum nokkub vissir um ab þetta er gób fjárfest- ing sem skilar sér í öflugu fyrir- tæki í framíbinni." ¦

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.