Sjómannablaðið Víkingur - 01.08.1980, Blaðsíða 37
ada. Sölva er enn neytt í þessum
löndum, einkum í Kanada.
— Er alveg vitað hvemig söl
voru verkuð hér áður fyrr?
— Já það er vitað ansi mikið um
það, og það er einmitt að koma út
bók núna alveg á næstunni sem
fjallar m.a. um þetta, bók um
fjörunytjar eftir Lúðvík Kristjáns-
son. Söl voru þurrkuð, sólþurrk-
uð, oft skoluð í fersku vatni eða
látið rigna á þau og síðan þurrkuð
í sólskini og geymd í tunnum,
fergð í tunnum fyrir veturinn.
— En er ekki sölvaát öldungis
útdautt hér á landi?
— Það er ekki útdautt. T.d. eta
Vestmannaeyingar mikið af sölv-
um, það er selt þar í búðum.
Peyjarnir í Eyjum, þeir eta þetta
eins og poppkorn, kaupa sér poka
áður en þeir fara í bíó og japla á
þessu. Það eru margir Vest-
mannaeyingar sem stunda það
reglulega að tína söl seinni part
sumars og þurrka þau fyrir vetur-
inn.
— Liggja fyrir einhverjar
niðurstöður um endurvöxtinn?
— Já, það liggja fyrir grófar
niðurstöður. Við skárum upp af
reit í fyrra og skoðuðum hann svo
aftur í vor og í sumar, og það
VÍKINGUR
reyndist vera fullur endurvöxtur á
einu ári, og meira að segja virtust
sölin þéttast og það kemur heim
og saman við gamlar heimildir,
það var farið á hvérju ári á sömu
fjörurnar.
— Hvað er hægt að hafa mikið
magn af ákveðnu flatarmáli?
— Þarna í Tjaldanesi um 4 kg af
fermetra. Þetta er reyndar mesta
þekja sem ég veit um, gæti þó
verið meiri á smáblettum. Þetta
eru sennilega gjöfulustu sölvamið
á landinu.
Purpurahimna betri
en nautakjöt?
— Hverjir eru helstu kostir
sölva sem fæðu?
— Þetta er mjög hollustusamleg
fæða, inniheldur mikið af víta-
mínum, C-vítamín og B-vítamín
sérstaklega. Svo er mikið af
eggjahvítuefni í þeim.
— Er meira eggjahvítumagn í
þeim en þurrlendisjurtum?
— Ég skal nú ekki alveg segja
um sölin, en það eru til rauðþör-
ungar með mjög mikið eggja-
hvítumagn, t.d. inniheldur pur-
purahimna meiri eggjahvítu en
nokkur önnur jurt. Hún er reynd-
ar sú sjávarjurt sem gefur mestan
arð í heiminum, er verðmætari en
allur ræktaður fiskur. Eggja-
hvítuinnihald hennar er hærra en
í nautakjöti, rúm 30%.
— Hvar vex hún?
— Hún vex t.d. hér um allar
fjörur. í Japan og fleiri Austur-
Asíulöndum er hún ræktuð.
— Hafa menn ekki látið sér
detta í hug að nýta hana hér til
manneldis?
— Ég hef látið mér detta það í
hug og sjálfsagt ýmsir fleiri. Hún
er ekki mjög fljóttekin að tína
hana, er rýrari t.a.m. og blað-
þynnri en sölin. En þetta er það
verðmæt vara að það væri vel at-
hugandi hvort ekki væri hag-
kvæmt að safna henni og verka til
manneldis. Hún er hér um allar
fjörur og myndar sums staðar
hrein belti, rauð eða rauðbrún.. —
Heyrðu, ég skal gefa þér að
smakka. Karl hleypur út og kemur
að vörmu spori með tvo plast-
poka. í öðrum eru söl, en í hinum
purpurahimna, hvort tveggja
þurrkað. Ekki þótti blaðamanni
bragðið mjög lystilegt, en Karl
Þörungar þurrkaðir til rnanncldis: Pur-
purahimna nær og söl f jær.
37