Fálkinn


Fálkinn - 17.07.1959, Blaðsíða 7

Fálkinn - 17.07.1959, Blaðsíða 7
FALKINN ham héldu áfram að heimsækja hana. Stundum bauð Adham henni út í miðdegisverð og hún tók á- valt boðinu með þökkum. Þau dönsuðu mikið saman og Narriman fór að verða háð honum. Hún var að búast við að hann bæri upp bón- orðið þá og þegar, en það gerði hann ekki. Hann var feiminn. Loks var það systir hans, sem bar upp bónorðið á ný. Ég 'hafði verið marga mánuði í Kuweit þegar ég fékk símskeyti frá Assilu. Þar sagði að Narriman hefði fallist á að giftast Adham. Þetta var í maí 1954. Ég skrifaði Assilu og lagði til að brúðhjónin settust að í Kuweit, til þess að komast í nýtt umhverfi. Adham mundi fá nóg að starfa þar, úr því að hann hefði enska mennt- un. En Assila var mótfallin þessu og sagði að Adham mundi varla þola hitann í Kuweit. Síðar komst ég að því, að Adham hafði síður en svo veri mótfallinn því að koma austur, en Assila hafði tekið ráðin af þeim, af misskilinni móðurum- hyggju. Og hjónabandið varð alls ekki gæfusamt. Erfiðleikarnir byrjuðu skömmu eftir að þau giftust. Bæði Assila og Narriman skrifuðu mér ítarlega um gang málsins. Einu sinni skrifaði Narriman: — Adham er kuldalegur við mig — hræðilega kaldur og afskiftalaus. Fyrir nokkrum dögum spurði eg hvort hann vildi aka mér til Alex- andria, en hann svaraði að ég gæti farið ein. Þegar ég sagði honum að það væri dimmt og ég væri hrædd við að vera ein, svaraði hann að göturnar 1 Alexandria væru örugg- ar, og éa; þyrfti ekkert að óttast. ÓVENJULEGT FRJÁLSRÆÐI. Svona árekstrar urðu hvað eftir annað og ég var að velta fyrir mér hver ástæðan væri. Adham gerði sér hæplega grein fyrir hvað Narri- man hafði orðið að þola áður, og fór ekki rétt að við hana. Þegar hún var gift Farúk var hún eigin- lega fangi, og varð að athuga hvað hún sagði og gerði. Farúk stjórn- aði henni gersamlega, og fór rudda- lega með hana. Þó hún væri drottn- ing var hún ekki frjáls gerða sinna. Hún fékk ekkert að gera sjálf, tók aðeins því sem að henni var rétt, eins og hún væri ósjálfbjarga barn. Þegar hún giftist Adham var við- horfið annað. Hún fékk frelsi, sem hún hafði ekki verið vön áður. En hún misskildi þetta frelsi og fannst Adham vera sinnulaus og of af- skiftalaus. Af bréfum Assilu þóttist ég geta ráðið að Adham ætti í peninga- vandræðum. Tekjur hans voru of litlar til að fullnægja kröfum Narri- man. Assila sagði að hin fyrrver- andi drottningg yrði að eiga góða daga, og þetta hefur kanske orðið misklíðarefni við Adham. Ég held að Assila hafi átt mikla sök á hvern- ig hjónabandið fór. Hún ber að mínu áliti þyngsta ábyrgð á þeim raun- um, sem Narriman hefur orðið fyr- ir um æfina. VESLINGS NARRIMAN. Þegar ég fór til Beirut til að hitta Narriman var hún beygð og rauna- mædd. Hún sagði mér að þegar hún fór til Sviss hefði erindið verið það, að láta gera á sér magauppskurð. Hún skrifaði Adham frá Sviss og sagði honum frá að hún ætti að leggjast undir hnífinn, en hann svaraði ekki. Eftir uppskurðinn var hún lengi á hressingarhæli, síðan fór hún til Róm, eins og áður seg- ir. Frá Róm fór hún aftur til Sviss og bjóst við að bréf væri komið frá Adham. En þar var ekkert bréf. Hún skrifaði honum mörg bréf og reyndi að finna sér ástæður fyrir að hann skrifaði ekki; henni datt í hug að hann væri móðgaður eftir allar rimmurnar, sem þau höfðu átt í, og væri nú að hefna sín. Loks kom bréf frá Egyptalandi, en það var ekki frá Adham. Það var frá ættingja hennar og hann skrifaði, að Adham hefði í viðtali við ýms vikublöð talað óvinsamlega um Narriman. Og Narriman fór að gráta, eins og alltaf þegar blés á móti. Hún afréð að fara ekki aftur til Egyptalands. Assila var á sama máli og stakk upp á að þær skyldu hittast í Beirut og sækja um hjónaskilnað þaðan. Það var Assila sem átti uppá- stunguna að skilnaðinum, alveg eins og í fyrra skiftið. Narriman félst á tillögu móður sinnar og heit- strengdi að koma aldrei til Egypta- lands framar. Undir eins og þær komu til Bei- rut skrifuðu þær mér og létu mig vita hvernig komið var. Ég fékk tveggja vikna leyfi og flaug til Beirut. Narriman var afar aum og fékk krampagrátskast þegar hún sá mig. — Ég fyrirfer mér ef ég fæ ekki skilnað við Adham, sagði hún. Ég gerði mitt besta til að sefa hana, og lét sem ég féllist á að hún fengi skilnað. RÉTTUR EIGINMANNSINS. Adham hafði frétt hvað í efni var. í múhameds-sið er erfitt fyrir konu að fá skilnað, ef dómstólarnir gefa ekki samþykki til þess, en það gera þeir sjaldan. Hinsvegar getur maður skilið við konu sma með því að segja orðin: „Ég vil skilja við þig!" Maðurinn — en ekki kon- an — getUr líka beitt rétti sínum til að heimta, að konan komi aftur, ef hún hefur hlaupið frá honum. Ef hún er í Egyptalandi getur hann látið lögregluna sækja hana. Það var talið vansæmandi fyrir konu, að lenda í slíku. Adham hafði sagt að hann ætlaði að neyta réttar síns. En meðan hún var utanlands gat hann ekki náð til hennar. Þegar ég hafði sefað Narriman fór ég að lýsa fyrir henni öllum erfiðleikunum, sem hún mundi verða fyrir, ef hún ætti að lifa sem einstæðingur í framandi landi og hafa ekkert fyrir sig að leggja. Hingað til hafði hún lifað á and- virði dýrgripanna frá Farúk, sem hún seldi smátt og smátt. Loks sagði hún: — Frændi, hvað á ég að gera? Ég varðaði hana eindregið við að skilja; það yrði engin lausn á vandanum. Hún skyldi íara heim til Adhams aftur og reyna að gleyma öllum raununum. Hún sagðist vera hrædd um að lögregl- an tæki hana undir eins og hún kæmi í landið, en ég sagði að hún ætti að fara beint til Adhams í Alexandria og taka upp sambúð- ina við hann á ný. — Þú hefur rétt fyrir þér, frændi, Framh. á bls. 11. ^22r annálurn Um höfuðsmennina. AÐTEKTIR í VIÐEY. Það er fyrst til að taka í þeim atrekandat og kapítula, að Bessa- staðir var lánga tíma einstæðings jörð, utan kirkjan þar átti tvö kot: Bárúgseyri lögbýlisjörð og Lamb- hús, heimaland þar í túninu; var þar þó aðsetur þeirra fóvetanna svo þeir höfðu engin ráð önnur eður athvarf hér á íslandi, hvorki jarðir né óðul, og aldri riðu þeir frá Bessa- stöðum nokkurstaðar um landið, ut- an upp á alþing á sumrin, en flestir sýslumenn riðu heim til Bessastaða með sinn reikning af sínu sýslu- gjaldi fyrir alþíng, en þá þeir höfðu nokkur erindi við biskupinn, þá íundust þeir hvorutveggju að Reykj- um í Ölfusi, því biskup hafði þar bú. — Nú þó hér skyldi innskrif- ast með réttu um hvern höfuðsmann og hirðstjóra eftir annan, þá verð- ur það ekki gjört, því ég hefi það ekki fengið né fullkomlega ávísan svo mér ánægi, utan Diðrik Pinning er einn af þeim, sem hér hafa helzt nafnfrægir orðið, lengra muna menn ekki fram; hann var gagnsamur maður í mörgu, og leiðrétti margt það illa fór, sem menn mega nokk- uð til tíðinda ráða af þeim dómi, sem kallaður er Píningsdómur. Einn er nefndur Thill, en hann var ei rétt- ur höfuðsmaður, heldur hafði hann logið sig inn í landið með falsbréf- um, og kom út snemma og safnaði öllu því hann gat inn í Hólma; en þá hann var að þessu, kom réttur hirðstjóri með kongserindi; tóku þeir Týl þá, og son hans, og leiddu þá báða austur yfir Bessastaði og hjuggu þar af þeim höfuðin; kallast þar Týlshóll síðan. Margir hirðstjórar og höfuðsmenn hafa íslenzkir verið, þó hér sé fæstir nefndir og þau fríheit sé frá íslenzk- um; þó hafa þessir síðast verið: Björn Þorleifsson, Þorleifur Björns- son, Vigfús Erlendsson, Hannes Egg- ertsson var og höfuðsmaður hér, hann átti Guðrúnu, dóttur Björns Guðnasonar. Eggert Hannesson var og hirðstjóri nokkur ár, síðan lög- maður. En Diðrik van Mynden kem- ur helzt við þetta efní: hann hélt sig vel í fýrstu, því þeir höfðu þá ekkert um að vera, og voru þá aðal- hirðstjórar svo sem nú eru umboðs- menn; en síðan tóku þeir að smá- dirfast: báðu kónginn um Viðey, það væri einn klén hestahólmi, svo sem vera mætti fyrir eina tvo eður þrjá hesta, og fengu kóngsbréf þar uppá að þeir mættu hana að sér taka; kom Diðrik sjálfur út með það bréf, því Cláus Marwitz sendi hann utan, en sat sjálfur 'á Bessastöðum um veturinn. Reið biskupinn í Ölves, til fundar við Diðrik, og las hann fyrir honum önnur kóngsbréf, en ei þetta, hafði biskup þó heyrt hop á, að það bréf mundi út komið; hélt Alexísus Pálsson klaustrið í Viðey; höfðu vinir ábótans utanlands Skrif- að honum til, að hann mætti taka sig í vakt, því þetta væri á ferðum, hafði Eggert það bréf með sér hing- að um vorið, því það skip kom fyrst til landsins sem hann var á; fékk Eggert síra Einari Ólafssyni í Görð- um bréfið, en presturinn sendi það ábótanum með Egli syni sínum, gaf Alexísus sig þar ekki að, utan hafði sig á land í tíma. En á hvítasunnu- morgun fyrir sólu — bar þá hvíta- sunnu á sunnudag eftir fardagaviku — anno 1540 tóku þeir Diðrik sér bát í Laugarnesi, áttæring, og réru til eyjarinnar Xiiij saman, með ein- um íslenzkum, sem var Ólafur Ingi- mundarson, hestamaður þeirra — var ábótinn í landi í sínum fardög- umeður útvegum — ráku þeir í burt fólkið, slóu og börðu og hröktu mennina, svo það tók stóran tólf- æring, er hét Tumáskollur, og flúðu í land strax, hvert mannsbarn, og fékk sér vistir hjá fólki sínu, eður hvar sem hver fékk sér athvarf. Annað skipa var kallað Maríubúð (Maríusúð?) í Viðey, það var tein- æringur; en ábótinn fór til Hóla í Grímsnesi, því það var klausturjörð, og sat þar. Var tekinn dagur seinna um sumarið, eftir alþíngi, því ábót- inn síns hjálpræðis upp yfir alla á alþingi af höfuðsmanninum; var sá dagur í Görðum; ekki kom bisk- up þángað; var Alexíus þá skipaðir Hóla í Grímsnes, og tileinkaðar jarð- ir, og þæt skyldi hann hafa sína lífstíð, en þær skyldu hníga til klaustursins aftur eftir sinn dag; andaðist hann í Hólum og liggur þar; hafði hann áður haldið Þing- völl, þá hann var prestur. Aldrei fékk hann neitt af því, sem hann átti í Viðey, og allar hennar eignir, uppá það bréf hvers fyr var getið, og höfðu þar ei annað privilegium til; settu þeir síra Jón Bárðarson til ráðsmanns í eina, sem áður hafði Gufunes kirkju, og var hann þinga- prestur ábótans og hans útsendari áður; item létu þeir þangað iiij þýzka og sína vinnumenn frá Bessa- stöðum, því þeir fengu enga áður; rúðu þeir allt það í kirkjunni var, en brutu hana niður sjálfa; varð þá margur óskapa arfur kirkjufjánna. Þótti þetta mörgum miklar tiltektir.

x

Fálkinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Fálkinn
https://timarit.is/publication/351

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.